Xây dựng ‘lá chắn số’ cho thế hệ tương lai

Ngọc Anh
Trong kỷ nguyên số, điện thoại thông minh và máy tính đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống của trẻ em. Internet mở ra kho tri thức rộng lớn, tạo thêm cơ hội học tập, kết nối và sáng tạo. Nhưng cũng chính trên không gian ấy, một mối đe dọa mới đang âm thầm bủa vây thế hệ tương lai: Bạo lực trên không gian mạng.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Bảo vệ trẻ em trước nguy cơ bạo lực trong môi trường số hiện nay
Bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng không chỉ là việc ngăn chặn một hành vi xấu, mà còn là việc bảo vệ nhân cách và tương lai của cả một thế hệ công dân số. (Nguồn: Báo Đại biểu nhân dân)

Thực trạng hiện nay khiến bất cứ ai quan tâm đến quyền trẻ em cũng phải giật mình. Theo thống kê của Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF), tại Việt Nam, trong giai đoạn 2021-2025, lực lượng chức năng đã xử lý khoảng 2.000 vụ xâm hại trẻ em mỗi năm, trong đó gần 20% vụ việc liên quan đến không gian mạng.

Các hình thức xâm hại ngày càng phức tạp và tinh vi, từ phát tán văn hóa phẩm độc hại xuyên biên giới đến thao túng tâm lý, kích động hành vi tiêu cực và ý định tự tử ở trẻ. Giờ đây, bạo lực không còn là những vết đòn roi hữu hình, mà đã biến tướng thành những hành vi quấy rối, đe dọa, cô lập hay làm nhục người khác thông qua màn hình ảo.

More from WVR
Bảo đảm an toàn cho trẻ em tham gia mạng xã hội Bảo đảm an toàn cho trẻ em tham gia mạng xã hội

Đặc tính ẩn danh và khả năng lan truyền tức thì của Internet đã khiến bạo lực số trở nên khó lường. Một thông tin sai lệch, một hình ảnh chế giễu hay một lời lăng mạ có thể tiếp cận hàng triệu người chỉ sau vài phút.

Khác với thế giới thực, những tổn thương này không biến mất theo thời gian mà tồn tại vĩnh viễn dưới dạng “dấu chân kỹ thuật số”, gây ra những sang chấn tâm lý kéo dài.

Điều đáng nói ở đây và là rào cản lớn nhất hiện nay chính là sự im lặng. Rất ít trẻ em dũng cảm thừa nhận mình là nạn nhân do tâm lý e ngại, lo lắng sợ bị cha mẹ mắng mỏ, tịch thu thiết bị.

Trong khi đó, nhiều phụ huynh và thầy cô vẫn còn hổng về kiến thức công nghệ, không đủ khả năng nhận diện các dấu hiệu trẻ bị tấn công trực tuyến. Sự bất cân xứng giữa tốc độ phát triển công nghệ và năng lực quản lý cũng khiến các biện pháp bảo vệ truyền thống thường rơi vào tình trạng “đuổi theo” thực tiễn.

Để bảo vệ trẻ em trước “cơn bão” bạo lực số, chúng ta cần một sự chuyển dịch căn bản: Từ “bảo vệ thụ động” sang “bảo vệ chủ động”, cung cấp “miễn dịch chủ động”. Thay vì chờ đợi hậu quả xảy ra mới can thiệp, cộng đồng cần trang bị cho trẻ “vaccine số” – chính là các kỹ năng tự bảo vệ mình. Trẻ cần được dạy cách quản lý quyền riêng tư, nhận diện nội dung độc hại và biết cách ngăn chặn những kẻ bắt nạt.

Bên cạnh đó, vai trò của gia đình là không thể thay thế. Cha mẹ không nên chỉ cấm đoán hay phó mặc cho công nghệ mà cần trở thành người bạn đồng hành đáng tin cậy. Cần xây dựng văn hóa đối thoại, nơi trẻ cảm thấy an toàn để chia sẻ mọi vấn đề gặp phải trên mạng mà không lo bị trách phạt.

Về phía Nhà nước, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 468/QĐ-TTg ngày 23/3/2026 phê duyệt Chương trình “Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026-2030”; với sứ mệnh hỗ trợ, thúc đẩy trẻ em phát triển lành mạnh, tích cực, nâng cao năng lực số trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia, hướng tới góp phần hình thành thế hệ công dân số của Việt Nam trong tình hình mới.

Ngoài ra, các đầu mối tiếp nhận thông tin như Tổng đài Quốc gia 111 hay Mạng lưới VN-COP cũng cần được phổ biến rộng rãi hơn để mọi trẻ em đều biết nơi tìm kiếm sự trợ giúp ngay lập tức.

Mỗi người lớn chúng ta là một mắt xích trong mạng lưới bảo vệ trẻ em. Khi một mắt xích im lặng, một đứa trẻ có thể mất đi cơ hội được hỗ trợ. Bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng không chỉ là việc ngăn chặn một hành vi xấu, mà còn là việc bảo vệ nhân cách và tương lai của cả một thế hệ công dân số. Hãy cùng chung tay để không gian mạng thực sự là nơi chắp cánh cho ước mơ của trẻ, chứ không phải là nơi gieo rắc những nỗi kinh hoàng thầm lặng.

Bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục chất lượng cho trẻ em gái

Đối với Việt Nam, việc bảo đảm giáo dục chất lượng, toàn diện và công bằng cho trẻ em gái, đặc biệt là trẻ em ...

Thúc đẩy sự tham gia toàn diện của trẻ em vào giáo dục tại châu Phi

Nhân Ngày Trẻ em châu Phi (16/6), châu lục này kêu gọi các quốc gia xây dựng chính sách lấy trẻ em làm trung tâm ...

Giúp trẻ nhận diện lừa đảo trực tuyến

Thời gian vừa qua, liên tiếp các vụ dụ dỗ, lừa đảo trực tuyến nhắm đến đối tượng trẻ em. Dù cơ quan chức năng ...

UNICEF cảnh báo tỷ lệ béo phì ở trẻ em toàn cầu lần đầu vượt suy dinh dưỡng

Ngày 9/9, UNICEF cảnh báo số trẻ em và thanh thiếu niên béo phì trên toàn cầu đã vượt qua số trẻ suy dinh dưỡng, ...

Việt Nam tăng cường hợp tác thúc đẩy môi trường tư pháp thân thiện với người chưa thành niên

Ngày 17/12, Cục Phòng, chống ma túy và thực thi pháp luật quốc tế (INL) thuộc Bộ Ngoại giao Mỹ, Tổ chức Di cư quốc ...

Đọc thêm

Hai nền kinh tế Đông Nam Á tiến tới đồng bộ hóa chứng nhận Halal và hình thành một Hội đồng Halal chung ở ASEAN

Hai nền kinh tế Đông Nam Á tiến tới đồng bộ hóa chứng nhận Halal và hình thành một Hội đồng Halal chung ở ASEAN

Hai nền kinh tế Halal lớn nhất Đông Nam Á đã tính tới việc đồng bộ hóa các quy định và hình thành một cơ quan Halal chung cho khu ...
Phát hiện sông băng cổ hơn 128.000 năm trên cao nguyên Tây Tạng

Phát hiện sông băng cổ hơn 128.000 năm trên cao nguyên Tây Tạng

Những lớp băng sâu trên cao nguyên Tây Tạng có thể đã tồn tại hơn 128.000 năm, lưu giữ dấu vết khí hậu từ thời kỳ băng hà cuối cùng.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và ...
Chữ thập đỏ Việt Nam hưởng ứng Ngày quốc tế Giảm nhẹ rủi ro thiên tai

Chữ thập đỏ Việt Nam hưởng ứng Ngày quốc tế Giảm nhẹ rủi ro thiên tai

Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam phối hợp với Hội Chữ thập đỏ tỉnh Nghệ An tổ chức Chương trình hưởng ứng Ngày quốc tế Giảm nhẹ rủi ...
Lịch cúp điện Thành phố Huế hôm nay ngày 11/10/2026

Lịch cúp điện Thành phố Huế hôm nay ngày 11/10/2026

Thông tin lịch cúp điện tại Thành phố Huế theo từng khu vực được cập nhật mới nhất từ Điện lực miền Trung ngày 11/10/2026.
TP. Cần Thơ: Thu nhận mẫu ADN đợt 2 cho hơn 1.100 thân nhân liệt sĩ

TP. Cần Thơ: Thu nhận mẫu ADN đợt 2 cho hơn 1.100 thân nhân liệt sĩ

Theo kế hoạch, đợt 2 thu nhận mẫu sinh phẩm ADN được triển khai trên phạm vi toàn TP. Cần Thơ, với 1.177 trường hợp là thân nhân liệt sĩ.
WHO cảnh báo hậu quả nghiêm trọng nếu viện trợ vào Gaza bị trì hoãn liên tục

WHO cảnh báo hậu quả nghiêm trọng nếu viện trợ vào Gaza bị trì hoãn liên tục

WHO cảnh báo việc thuốc men, vật tư y tế và thiết bị hỗ trợ vào Gaza chậm trễ có thể gây hậu quả nghiêm trọng đối với người dân đang cần cứu chữa.
Giải Right Livelihood 2026: Khi những người phụ nữ và các tổ chức vì nữ quyền được vinh danh

Giải Right Livelihood 2026: Khi những người phụ nữ và các tổ chức vì nữ quyền được vinh danh

Các chủ nhân của Giải thưởng Right Livelihood 2026 là hai người phụ nữ và hai tổ chức hoạt động vì nữ quyền.
Chính quyền Dải Gaza báo động về điều kiện cứu trợ và nhân đạo

Chính quyền Dải Gaza báo động về điều kiện cứu trợ và nhân đạo

Điều kiện cứu trợ và nhân đạo tại Dải Gaza đã trở nên 'nguy hiểm và thảm khốc', đẩy hàng trăm nghìn người Palestine.
Châu Âu dồn lực viện trợ cho các điểm nóng toàn cầu, châu Phi là trọng tâm

Châu Âu dồn lực viện trợ cho các điểm nóng toàn cầu, châu Phi là trọng tâm

EU cam kết giải ngân hơn 710 triệu Euro hỗ trợ các cộng đồng chịu tác động bởi xung đột, thiên tai và khủng hoảng nhân đạo trên toàn cầu.
Dải Gaza ngổn ngang sau xung đột, bài toán tái thiết đội giá 71,5 tỷ USD

Dải Gaza ngổn ngang sau xung đột, bài toán tái thiết đội giá 71,5 tỷ USD

UNCTAD ước tính Gaza cần 71,5 tỷ USD để phục hồi và tái thiết, trong bối cảnh 92% cơ sở kinh tế bị phá hủy hoặc hư hại.
Tiến trình hòa bình ở Dải Gaza đã vượt qua nhiều điểm nghẽn

Tiến trình hòa bình ở Dải Gaza đã vượt qua nhiều điểm nghẽn

Đặc phái viên Nickolay Mladenov cho biết, tiến trình chuyển tiếp tại Gaza sẽ được quyết định bằng kết quả xác minh, thay vì một lịch trình cố định.
Lấy nhu cầu và sự tự chủ của địa phương làm nền tảng cho phát triển bền vững

Lấy nhu cầu và sự tự chủ của địa phương làm nền tảng cho phát triển bền vững

ActionAid xác định địa phương là chủ thể của bài toán phát triển, tổ chức đóng vai trò kết nối nguồn lực và đồng hành tìm giải pháp phù hợp.
Mở những cánh cửa để trẻ em gái chạm tới ước mơ

Mở những cánh cửa để trẻ em gái chạm tới ước mơ

Từ những rào cản với trẻ em gái đến cách mở rộng cơ hội, Plan International thúc đẩy tiếng nói và sự tham gia của thế hệ trẻ trong định hình tương lai.
Morocco-EU: Tìm lời giải bền vững cho bài toán di cư

Morocco-EU: Tìm lời giải bền vững cho bài toán di cư

Morocco và EU đang định hình lại quan hệ về vấn đề di cư, chuyển từ cách tiếp cận chủ yếu nhằm xử lý khủng hoảng sang một quan hệ đối tác chiến lược rộng ...
Quyền công dân trong thế giới đầy chia rẽ

Quyền công dân trong thế giới đầy chia rẽ

Trong hơn một thế kỷ qua, quyền công dân (citizenship) là một trong những nền tảng của trật tự quốc tế.
Gắn luật pháp với thi hành: Đưa pháp luật vào dòng chảy kinh tế, đầu tư và đất đai

Gắn luật pháp với thi hành: Đưa pháp luật vào dòng chảy kinh tế, đầu tư và đất đai

Đột phá lập pháp chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành những thay đổi trong đời sống.
Việt Nam - Nhân tố thúc đẩy tiến bộ quyền con người

Việt Nam - Nhân tố thúc đẩy tiến bộ quyền con người

Thời đại biến động đòi hỏi Việt Nam phải bản lĩnh, tỉnh táo, quyết tâm hơn trên con đường xây dựng kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Thủ tướng Mark Carney vừa bổ nhiệm bà Louise Arbour - một luật sư song ngữ và cựu Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc - làm Toàn quyền thứ 31 của Canada.
Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Trong bối cảnh xã hội số phát triển nhanh, việc thiếu kết nối kỹ thuật số có thể đẩy những nhóm yếu thế ở Anh vào sự cô lập và mất cơ hội hòa nhập.
Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Lấy con người làm trung tâm, coi văn hóa, tri thức, sáng tạo và trách nhiệm quốc tế là nền tảng cốt lõi để xây dựng hình ảnh Việt Nam hiện đại, nhân văn...
Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Ngày 12/10, Đội tuyển nữ Việt Nam đã bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới sau chiến thắng áp đảo trước Thái Lan tại Pháp.
Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Từ 30/9-6/10, Iran tổ chức Tuần lễ Người cao tuổi quốc gia nhằm khuyến khích sự tham gia xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống cho thế hệ cao niên.
Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Thu hẹp khoảng cách giới có thể giúp hàng trăm triệu phụ nữ và trẻ em gái, đồng thời đóng góp thêm khoảng 1.500 tỷ USD GDP toàn cầu vào năm 2030.
Phiên bản di động