"Báo chí sai sự thật cũng chính là... liều độc dược"

Đó là quan điểm của nhà báo Bùi Hoàng Tám (báo Dân trí) tại hội thảo “nguyên tắc, chuẩn mực của người làm báo trong hệ thống báo chí liên hiệp hội Việt Nam” diễn ra sáng 18/12 tại Hà Nội, do Liên hiệp Các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam tổ chức.  
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Giải Báo chí quốc gia 2017: Tăng mạnh về số lượng tác phẩm dự thi
bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Đạo đức nghề báo thời cách mạng 4.0

Với hơn 20 năm làm nghề, nhà báo Bùi Hoàng Tám cho rằng, nghề báo có những nguyên tắc, chuẩn mực và mang khái niệm chung, vừa mang đặc trưng riêng, trong đó có ba nguyên tắc bất biến.

Thứ nhất, không được phép nói sai sự thật. Tuy nhiên, đây là vấn đề rất khó bởi sự thật chỉ có một, những cái “giống như sự thật” thì nhiều. Vậy làm sao để tiếp cận sự thật? Để làm được điều này, không chỉ công sức mà rất cần trí tuệ và kinh nghiệm.

“Có lần tôi hỏi cố Nhà báo Hàm Châu rằng ông học tới 6 bằng đại học để làm gì? Ông đã trả lời rất giản dị: Để viết báo đỡ bị… sai”, nhà báo Bùi Hoàng Tám chia sẻ.

Đề cập nguyên tắc thứ hai, nhà báo Bùi Hoàng Tám cho rằng, đó là động cơ của tác giả. Vấn đề nằm ở chỗ, động cơ đó là gì? Tốt hay xấu? Một khi động cơ không trong sáng thì việc bẻ cong ngòi bút là khó tránh khỏi.

Nguyên tắc thứ ba là tính chuẩn mực. Khi đưa tin hoặc phê phán bất cứ điều gì, hãy đặt mình vào vị thế, vị trí của người bị phê phán. Sự chuẩn mực ở đây nằm ở sự chừng mực và tuyệt nhiên không đẩy bất cứ ai đến “bước đường cùng”.

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc
Các đại biểu tham dự hội thảo. (Ảnh: YN)

“Sự chuẩn mực còn nằm ở liều lượng thông tin. Phê phán cái xấu nhưng cũng phải biết nâng niu cái tốt. Sự chuẩn mực không chỉ nằm ở phê phán mà cả trong khen ngợi. Sự tâng bốc quá lời, sai sự thật cũng chính là liều độc dược”, nhà báo Bùi Hoàng Tám nhấn mạnh.

Nhà báo Nguyễn Hữu Bắc (Báo Đất Việt) cho rằng, với sự ra đời của các phương tiện truyền thông mới, đặc biệt là sự ra đời của mạng xã hội khiến môi trường làm việc của nhà báo trở nên rộng lớn và dần dần không còn “biên giới cứng” trong tác nghiệp.

“Đây vừa thuận lợi vừa là thách thức đối với những người làm báo Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Điều này đặt ra cho những người làm báo rất nhiều vấn đề về pháp luật, đạo đức và trách nhiệm cũng như nghĩa vụ công dân của nhà báo. Đặc biệt là yêu cầu người làm báo phải nhận thức tốt hơn nữa về trách nhiệm của mình đối với xã hội”, nhà báo Nguyễn Hữu Bắc chia sẻ.

PGS. TS. Nguyễn Thành Lợi (Hội Nhà báo Việt Nam) nhận định, sự thực là sinh mệnh của báo chí. Do đó, báo chí không chỉ là nơi cung cấp thông tin chính xác, bổ ích cho độc giả mà còn phải định hướng dư luận, bác bỏ những tin đồn thất thiệt. Không phải vấn đề nào cũng có thể đưa lên các phương tiện truyền thông đại chúng, mà đòi hỏi người làm báo cần có sự nhạy cảm nghề nghiệp trong chọn lựa, xử lý và có liều lượng thông tin.

Thực tế, với sức truyền tải nhanh chóng, thông tin được lan rộng theo cấp số nhân khiến tâm lý công chúng tỏ ra hoàng mang, không phân biệt được đúng sai. Thực tế cho thấy, việc đăng tải những thông tin theo hướng tích cực sẽ rất tốt để công chúng biết cách phòng tránh.

“Tuy nhiên, không ít tin đồn chễm chệ trên các trang mạng, thậm chí xuất hiện trên vài tờ báo chính thống chưa được kiểm chứng thực hư. Điều đó không những tác động trực tiếp đến tâm lý của công chúng mà còn kéo theo nhiều hệ lụy khác gây ảnh hưởng không nhỏ đến kinh tế, chính trị, uy tín và danh dự của tổ chức, cá nhân nào đó, thậm chí dẫn đến bất ổn xã hội”, nhà báo Nguyễn Thành Lợi lo ngại.

Trước thực trạng đó, nhà báo Nguyễn Thành Lợi cảnh báo, nếu không có sự sàng lọc, kiểm chứng nguồn tin để tin đồn tung hoành trên báo chí, vô hình trung vai trò và uy tín của báo giới trong mắt của công chúng bị hạ thấp, lòng tự trọng nghề nghiệp của những người làm báo chân chính tổn thương.

Thêm vào đó, nhiều phóng viên báo chí đang lệ thuộc quá nhiều vào mạng xã hội, lấy đề tài, thông tin từ mạng xã hội nhưng thiếu sự kiểm định, kiểm duyệt khiến nhiều khi báo chí bị chi phối quá lớn. Cũng từ đây, thực trạng vi phạm đạo đức nghề báo, xa rời chuẩn mực truyền thống ngày càng đáng báo động.

Báo chí hoàn toàn có thể sử dụng mạng xã hội như một công cụ tiếp cận, tìm kiếm thông tin, lan truyền bài viết tăng lượng độc giả nếu đó là những thông tin chính xác… Nhưng cùng với đó, báo chí cần thanh lọc, kiểm duyệt thông tin để đưa ra những nguồn tin chính xác, có tính định hướng – thay vì chỉ là những tin đồn kiểm duyệt trên mạng xã hội.

Đưa ra giải pháp, nhà báo Nguyễn Thành Lợi cho rằng, cơ quan báo chí và quản lý báo chí cần tập trung nâng cao kiến thức và kỹ năng tác nghiệp của nhà báo trong môi trường số. Đồng thời, cần xác định rõ đối tượng bạn đọc, công chúng, cơ quan chủ quản, tôn chỉ mục đích của tờ báo; nâng cao vai trò định hướng thông tin, tích cực, chủ động phê phán, phản bác thông tin xấu độc trên mạng, góp phần khắc phục những mặt trái của mạng xã hội. Do đó, báo chí trước hết phải tôn trọng sự thật và vun đắp niềm tin cho công chúng.

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Báo chí Liên Hiệp Hội Việt Nam thời 4.0: Còn nhiều thách thức

Sáng nay (31/10) tại Hà Nội, Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (LHHVN) tổ chức tọa đàm “Thực trạng và ...

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Cuộc ra quân sống động của giới báo chí Việt Nam

Hội Báo toàn quốc 2017 với chủ đề “Báo chí Việt Nam đồng hành cùng Đất nước đổi mới” diễn ra từ ngày 17-19/3 tại ...

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Báo chí Việt Nam trong thời kỳ khoa học kỹ thuật số

Trong bối cảnh hội nhập hiện nay, các cơ quan báo chí Việt Nam đang phải gánh trên vai mình nhiều nhiệm vụ hơn bao ...

Phi Khanh

Đọc thêm

SUV điện BYD Great Tang chốt hơn 30.000 đơn đặt hàng sau 24h mở bán

SUV điện BYD Great Tang chốt hơn 30.000 đơn đặt hàng sau 24h mở bán

BYD Great Tang đang tạo “cơn sốt” tại thị trường Trung Quốc khi ghi nhận hơn 30.000 đơn đặt hàng chỉ sau 24 giờ mở bán trước, cho thấy sức ...
Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4): Từ ký ức lịch sử đến động lực phát triển thời đại mới

Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4): Từ ký ức lịch sử đến động lực phát triển thời đại mới

Ngày 30/4 là biểu tượng của hòa bình và đoàn tụ, cần được truyền tải qua những câu chuyện sống động và trách nhiệm công dân.
Kết quả xổ số hôm nay ngày 28 tháng 4: XSBT, XSBL, XSVT và XSMN 28/4/2026

Kết quả xổ số hôm nay ngày 28 tháng 4: XSBT, XSBL, XSVT và XSMN 28/4/2026

XSMN 28-4, Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam 28-4-2025. Kết quả xổ số hôm nay 28-4, được các công ty XSBT, XSBL, XSVT... công bố.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 29/4/2026: Xử Nữ tình cảm thăng hoa

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 29/4/2026: Xử Nữ tình cảm thăng hoa

Tử vi hôm nay 29/4/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 29/4 và sáng 30/4: Lịch thi đấu bán kết Champions League - Atletico vs Arsenal

Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 29/4 và sáng 30/4: Lịch thi đấu bán kết Champions League - Atletico vs Arsenal

Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 29/4 và sáng 30/4: Lịch thi đấu bán kết Champions League - Atletico vs Arsenal; VĐQG Saudi Arabia - Al Nassr vs Al ...
Bài tarot hôm nay 29/4: Đây có phải thời điểm thích hợp để bạn thay đổi công việc?

Bài tarot hôm nay 29/4: Đây có phải thời điểm thích hợp để bạn thay đổi công việc?

Hãy chọn một lá bài tarot ở bài viết dưới, bạn sẽ nhận được thông điệp: đây có phải thời điểm thích hợp để thay đổi công việc?
Thủ lĩnh Sinh viên NEU 2026: Kế thừa di sản, kiến tạo tương lai

Thủ lĩnh Sinh viên NEU 2026: Kế thừa di sản, kiến tạo tương lai

Qua 5 mùa tổ chức, cuộc thi “Thủ lĩnh Sinh viên NEU” đã từng bước khẳng định vị thế là một trong những sân chơi tiêu biểu trong cộng đồng sinh viên Đại học Kinh ...
Tuyển sinh đại học 2026: Những mốc thời gian quan trọng cần lưu ý

Tuyển sinh đại học 2026: Những mốc thời gian quan trọng cần lưu ý

Bộ GD&ĐT đã công bố kế hoạch chi tiết cho công tác tuyển sinh đại học và cao đẳng năm 2026, với nhiều mốc thời gian quan trọng cần lưu ý.
Cập nhật lịch thi lớp 10 năm 2026 tại Hà Nội

Cập nhật lịch thi lớp 10 năm 2026 tại Hà Nội

Các thí sinh dự thi lớp 10 Hà Nội năm 2026 cần lưu ý các mốc thời gian quan trọng trong phòng thi.
Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh mở rộng điểm thi đánh giá năng lực

Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh mở rộng điểm thi đánh giá năng lực

Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh mở thêm điểm thi để đáp ứng số lượng thí sinh tăng mạnh trong đợt 2 kỳ thi đánh giá năng lực.
Giáo sư Furuta Motoo: Hiểu Việt Nam để hiểu thế giới

Giáo sư Furuta Motoo: Hiểu Việt Nam để hiểu thế giới

Lựa chọn nghiên cứu Việt Nam như một chìa khóa để lý giải thế giới, hơn 50 năm qua, Giáo sư Furuta Motoo làm cầu nối bền bỉ trong hợp tác giáo dục Việt - ...
Giáo dục, đào tạo: Nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng của phường Dương Kinh

Giáo dục, đào tạo: Nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng của phường Dương Kinh

Phường Dương Kinh thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 phường thuộc quận Dương Kinh (cũ) gồm: Hòa Nghĩa, Hải Thành, Tân Thành...
Pickleball 'nóng' tại TP.HCM: Sân chơi thể thao thành điểm hẹn của người trẻ

Pickleball 'nóng' tại TP.HCM: Sân chơi thể thao thành điểm hẹn của người trẻ

Không chỉ là một giải đấu phong trào, sân pickleball tại TP.HCM cuối tuần qua trở thành lát cắt cho thấy cách người trẻ đang biến thể thao thành không gian kết nối, giải trí ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Công nhân phải được sống trong những điều kiện ngày càng tốt hơn

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Công nhân phải được sống trong những điều kiện ngày càng tốt hơn

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định chăm lo cho công nhân là tạo việc làm ổn định, thu nhập tốt hơn, môi trường lao động an toàn hơn.
Những lợi ích sức khỏe của trà bí đao

Những lợi ích sức khỏe của trà bí đao

Trà bí đao không chỉ là thức uống giải khát mà còn mang lại nhiều lợi ích sức khỏe như giảm cân, thanh lọc gan và làm đẹp da.
Nam Bộ: El Nino quay trở lại từ giữa năm 2026, các cơn bão mạnh có thể bắt đầu ngay từ tháng 5

Nam Bộ: El Nino quay trở lại từ giữa năm 2026, các cơn bão mạnh có thể bắt đầu ngay từ tháng 5

Hiện tượng El Nino quay trở lại từ tháng 6/2026 khiến thời tiết diễn biến phức tạp. Mùa mưa ở Nam Bộ có thể bắt đầu ngay đầu tháng 5.
Chi tiết lịch nghỉ lễ 30/4 - 1/5 và Quốc khánh 2/9 năm 2026

Chi tiết lịch nghỉ lễ 30/4 - 1/5 và Quốc khánh 2/9 năm 2026

Kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5 kéo dài 4 ngày, trong khi lịch nghỉ Quốc khánh 2026 được Bộ Nội vụ thông báo rõ ràng cho công chức, viên chức.
Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tặng quà gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tặng quà gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ

Nhân dịp 30/4, đoàn công tác Trung ương đã trao 200 suất quà, gửi gắm sự tri ân, sẻ chia tới gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ.
Năm nhóm người nên bổ sung chuối vào chế độ ăn hằng ngày

Năm nhóm người nên bổ sung chuối vào chế độ ăn hằng ngày

Chuối tiêu chín là loại quả quen thuộc, giàu dinh dưỡng và dễ tiêu hóa, phù hợp với nhiều đối tượng, mang lại nhiều lợi ích sức khỏe tổng thể.
Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hai nghiên cứu do Singapore dẫn đầu mở ra hy vọng mới cho bệnh nhân ung thư buồng trứng, nội mạc tử cung và ung thư vú thể tam âm.
Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Quả dứa, loại trái cây quen thuộc, có nhiều lợi ích nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khoẻ nếu sử dụng không đúng cách.
Vaccine mRNA cá thể hóa: Hy vọng cải thiện tiên lượng ung thư tụy

Vaccine mRNA cá thể hóa: Hy vọng cải thiện tiên lượng ung thư tụy

Các nhà khoa học Israel cho rằng nghiên cứu quốc tế về vaccine mRNA cá thể hóa đang mở ra thêm hy vọng trong điều trị ung thư tụy.
Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Những hoạt động trí óc như đọc sách, viết, học ngoại ngữ và giải đố chữ có liên quan mật thiết đến việc giảm nguy cơ suy giảm nhận thức.
Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Quý I/2026, cả nước đã xảy ra 36 vụ ngộ độc thực phẩm. Bộ Y tế đang phối hợp cùng các bộ, ngành liên quan, chuyển tư duy quản lý an toàn thực phẩm.
Phiên bản di động