"Báo chí sai sự thật cũng chính là... liều độc dược"

Đó là quan điểm của nhà báo Bùi Hoàng Tám (báo Dân trí) tại hội thảo “nguyên tắc, chuẩn mực của người làm báo trong hệ thống báo chí liên hiệp hội Việt Nam” diễn ra sáng 18/12 tại Hà Nội, do Liên hiệp Các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam tổ chức.  
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Giải Báo chí quốc gia 2017: Tăng mạnh về số lượng tác phẩm dự thi
bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Đạo đức nghề báo thời cách mạng 4.0

Với hơn 20 năm làm nghề, nhà báo Bùi Hoàng Tám cho rằng, nghề báo có những nguyên tắc, chuẩn mực và mang khái niệm chung, vừa mang đặc trưng riêng, trong đó có ba nguyên tắc bất biến.

Thứ nhất, không được phép nói sai sự thật. Tuy nhiên, đây là vấn đề rất khó bởi sự thật chỉ có một, những cái “giống như sự thật” thì nhiều. Vậy làm sao để tiếp cận sự thật? Để làm được điều này, không chỉ công sức mà rất cần trí tuệ và kinh nghiệm.

“Có lần tôi hỏi cố Nhà báo Hàm Châu rằng ông học tới 6 bằng đại học để làm gì? Ông đã trả lời rất giản dị: Để viết báo đỡ bị… sai”, nhà báo Bùi Hoàng Tám chia sẻ.

Đề cập nguyên tắc thứ hai, nhà báo Bùi Hoàng Tám cho rằng, đó là động cơ của tác giả. Vấn đề nằm ở chỗ, động cơ đó là gì? Tốt hay xấu? Một khi động cơ không trong sáng thì việc bẻ cong ngòi bút là khó tránh khỏi.

Nguyên tắc thứ ba là tính chuẩn mực. Khi đưa tin hoặc phê phán bất cứ điều gì, hãy đặt mình vào vị thế, vị trí của người bị phê phán. Sự chuẩn mực ở đây nằm ở sự chừng mực và tuyệt nhiên không đẩy bất cứ ai đến “bước đường cùng”.

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc
Các đại biểu tham dự hội thảo. (Ảnh: YN)

“Sự chuẩn mực còn nằm ở liều lượng thông tin. Phê phán cái xấu nhưng cũng phải biết nâng niu cái tốt. Sự chuẩn mực không chỉ nằm ở phê phán mà cả trong khen ngợi. Sự tâng bốc quá lời, sai sự thật cũng chính là liều độc dược”, nhà báo Bùi Hoàng Tám nhấn mạnh.

Nhà báo Nguyễn Hữu Bắc (Báo Đất Việt) cho rằng, với sự ra đời của các phương tiện truyền thông mới, đặc biệt là sự ra đời của mạng xã hội khiến môi trường làm việc của nhà báo trở nên rộng lớn và dần dần không còn “biên giới cứng” trong tác nghiệp.

“Đây vừa thuận lợi vừa là thách thức đối với những người làm báo Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Điều này đặt ra cho những người làm báo rất nhiều vấn đề về pháp luật, đạo đức và trách nhiệm cũng như nghĩa vụ công dân của nhà báo. Đặc biệt là yêu cầu người làm báo phải nhận thức tốt hơn nữa về trách nhiệm của mình đối với xã hội”, nhà báo Nguyễn Hữu Bắc chia sẻ.

PGS. TS. Nguyễn Thành Lợi (Hội Nhà báo Việt Nam) nhận định, sự thực là sinh mệnh của báo chí. Do đó, báo chí không chỉ là nơi cung cấp thông tin chính xác, bổ ích cho độc giả mà còn phải định hướng dư luận, bác bỏ những tin đồn thất thiệt. Không phải vấn đề nào cũng có thể đưa lên các phương tiện truyền thông đại chúng, mà đòi hỏi người làm báo cần có sự nhạy cảm nghề nghiệp trong chọn lựa, xử lý và có liều lượng thông tin.

Thực tế, với sức truyền tải nhanh chóng, thông tin được lan rộng theo cấp số nhân khiến tâm lý công chúng tỏ ra hoàng mang, không phân biệt được đúng sai. Thực tế cho thấy, việc đăng tải những thông tin theo hướng tích cực sẽ rất tốt để công chúng biết cách phòng tránh.

“Tuy nhiên, không ít tin đồn chễm chệ trên các trang mạng, thậm chí xuất hiện trên vài tờ báo chính thống chưa được kiểm chứng thực hư. Điều đó không những tác động trực tiếp đến tâm lý của công chúng mà còn kéo theo nhiều hệ lụy khác gây ảnh hưởng không nhỏ đến kinh tế, chính trị, uy tín và danh dự của tổ chức, cá nhân nào đó, thậm chí dẫn đến bất ổn xã hội”, nhà báo Nguyễn Thành Lợi lo ngại.

Trước thực trạng đó, nhà báo Nguyễn Thành Lợi cảnh báo, nếu không có sự sàng lọc, kiểm chứng nguồn tin để tin đồn tung hoành trên báo chí, vô hình trung vai trò và uy tín của báo giới trong mắt của công chúng bị hạ thấp, lòng tự trọng nghề nghiệp của những người làm báo chân chính tổn thương.

Thêm vào đó, nhiều phóng viên báo chí đang lệ thuộc quá nhiều vào mạng xã hội, lấy đề tài, thông tin từ mạng xã hội nhưng thiếu sự kiểm định, kiểm duyệt khiến nhiều khi báo chí bị chi phối quá lớn. Cũng từ đây, thực trạng vi phạm đạo đức nghề báo, xa rời chuẩn mực truyền thống ngày càng đáng báo động.

Báo chí hoàn toàn có thể sử dụng mạng xã hội như một công cụ tiếp cận, tìm kiếm thông tin, lan truyền bài viết tăng lượng độc giả nếu đó là những thông tin chính xác… Nhưng cùng với đó, báo chí cần thanh lọc, kiểm duyệt thông tin để đưa ra những nguồn tin chính xác, có tính định hướng – thay vì chỉ là những tin đồn kiểm duyệt trên mạng xã hội.

Đưa ra giải pháp, nhà báo Nguyễn Thành Lợi cho rằng, cơ quan báo chí và quản lý báo chí cần tập trung nâng cao kiến thức và kỹ năng tác nghiệp của nhà báo trong môi trường số. Đồng thời, cần xác định rõ đối tượng bạn đọc, công chúng, cơ quan chủ quản, tôn chỉ mục đích của tờ báo; nâng cao vai trò định hướng thông tin, tích cực, chủ động phê phán, phản bác thông tin xấu độc trên mạng, góp phần khắc phục những mặt trái của mạng xã hội. Do đó, báo chí trước hết phải tôn trọng sự thật và vun đắp niềm tin cho công chúng.

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Báo chí Liên Hiệp Hội Việt Nam thời 4.0: Còn nhiều thách thức

Sáng nay (31/10) tại Hà Nội, Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (LHHVN) tổ chức tọa đàm “Thực trạng và ...

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Cuộc ra quân sống động của giới báo chí Việt Nam

Hội Báo toàn quốc 2017 với chủ đề “Báo chí Việt Nam đồng hành cùng Đất nước đổi mới” diễn ra từ ngày 17-19/3 tại ...

bao chi sai su that cung chinh la lieu doc duoc Báo chí Việt Nam trong thời kỳ khoa học kỹ thuật số

Trong bối cảnh hội nhập hiện nay, các cơ quan báo chí Việt Nam đang phải gánh trên vai mình nhiều nhiệm vụ hơn bao ...

Phi Khanh

Đọc thêm

Kinh tế Trung Quốc: Thặng dư thương mại cao kỷ lục, thị trường bất động sản chưa có dấu hiệu 'chạm đáy'

Kinh tế Trung Quốc: Thặng dư thương mại cao kỷ lục, thị trường bất động sản chưa có dấu hiệu 'chạm đáy'

Tăng trưởng kinh tế Trung Quốc đạt 4,5% trong quý III so với cùng kỳ năm trước, nhờ nhu cầu mạnh mẽ từ nước ngoài đối với hàng hóa công ...
NATO và Litva diễn tập ứng phó đe dọa hỗn hợp trên biển Baltic

NATO và Litva diễn tập ứng phó đe dọa hỗn hợp trên biển Baltic

Litva cùng quân đội các nước NATO diễn tập ứng phó đe dọa hỗn hợp tại miền Tây nước này và khu vực Biển Baltic từ ngày 19-30/10.
Ung thư vú đang có xu hướng ngày càng trẻ hóa tại Việt Nam

Ung thư vú đang có xu hướng ngày càng trẻ hóa tại Việt Nam

Chuỗi hoạt động nâng cao nhận thức về ung thư vú mở đầu bằng Lễ phát động và Diễn đàn bệnh nhân ‘Sống trọn hành trình’.
Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp Bộ trưởng Ngoại giao Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp Bộ trưởng Ngoại giao Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen

Ngày 19/10 (giờ địa phương), Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã có cuộc gặp với Bộ trưởng Ngoại giao Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen.
Ca Huế hướng tới danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Ca Huế hướng tới danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Là loại hình âm nhạc truyền thống đặc sắc, kết tinh giá trị văn hóa và nghệ thuật của vùng đất cố đô, ca Huế đang xây dựng hồ sơ ...
Ngoại trưởng Mỹ: Chấm dứt xung đột Nga-Ukraine vẫn là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Trump

Ngoại trưởng Mỹ: Chấm dứt xung đột Nga-Ukraine vẫn là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Trump

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định, chấm dứt xung đột Nga-Ukraine vẫn là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Donald Trump.
Phụ nữ mạnh mẽ có cần gồng mình?

Phụ nữ mạnh mẽ có cần gồng mình?

Nhân Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, bên cạnh những lời chúc và sự tôn vinh, quyền sống là chính mình của phụ nữ cũng cần được quan tâm.
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo: Đổi mới cơ chế đào tạo, nâng cao chất lượng nhân lực để tăng trưởng bền vững

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo: Đổi mới cơ chế đào tạo, nâng cao chất lượng nhân lực để tăng trưởng bền vững

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT nhấn mạnh, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, năng suất lao động là chìa khóa để thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững.
Bộ Giáo dục và Đào tạo sắp xếp lại các trường đại học, cao đẳng trong năm 2026

Bộ Giáo dục và Đào tạo sắp xếp lại các trường đại học, cao đẳng trong năm 2026

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Quyết định số 3013/QĐ-BGDĐT về Kế hoạch sắp xếp, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ.
Tạo không gian trao đổi cho giáo viên giảng dạy tiếng Anh trong kỷ nguyên AI

Tạo không gian trao đổi cho giáo viên giảng dạy tiếng Anh trong kỷ nguyên AI

Hội nghị trực tuyến về giảng dạy tiếng Anh sẽ tạo không gian trao đổi để thầy cô cùng chia sẻ, vận dụng những ý tưởng phù hợp với nhu cầu trong kỷ nguyên AI.
Dự án quốc tế 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại giữa các nền văn hóa': Chặng đường xuyên Việt thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước

Dự án quốc tế 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại giữa các nền văn hóa': Chặng đường xuyên Việt thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước

Dự án 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại văn hóa' do các chuyên gia của Trường Đại học Tổng hợp Ngôn ngữ Quốc gia Mátxcơva (MSLU) thực hiện đã kết thúc tốt đẹp
Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội: Bùng nổ đêm nhạc Chào tân học sinh, sinh viên năm học 2026-2027

Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội: Bùng nổ đêm nhạc Chào tân học sinh, sinh viên năm học 2026-2027

Ngày 16/10, Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội (HCCT) chính thức tổ chức Chương trình Chào tân học sinh, sinh viên năm học 2026-2027.
Chung tay giảm nhu cầu tiêu thụ động vật hoang dã tại Việt Nam

Chung tay giảm nhu cầu tiêu thụ động vật hoang dã tại Việt Nam

Ngày 19/10, Trung tâm Bảo tồn động vật hoang dã tại Việt Nam (SVW) phối hợp với Lotte Mall West Lake Hanoi tổ chức hoạt động hưởng ứng Chiến dịch Rừng lặng.
Vinh danh những điển hình phụ nữ Việt Nam giàu nghị lực, sáng tạo

Vinh danh những điển hình phụ nữ Việt Nam giàu nghị lực, sáng tạo

Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam đã tổ chức Lễ trao Giải thưởng Phụ nữ Việt Nam năm 2026, vinh danh 5 tập thể và 12 cá nhân có thành tích xuất ...
Đại biểu Quốc hội: Niềm vui tăng lương chưa trọn vẹn khi chi phí thiết yếu tăng cao

Đại biểu Quốc hội: Niềm vui tăng lương chưa trọn vẹn khi chi phí thiết yếu tăng cao

Đại biểu Châu Quỳnh Dao nêu vấn đề, người hưởng lương nhận niềm vui tăng lương từ 1,5 - 2 triệu đồng nhưng các chi phí phát sinh cao.
Khánh Hòa đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ bằng công nghệ mới

Khánh Hòa đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ bằng công nghệ mới

Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, chiến dịch có sự kết hợp ứng dụng công nghệ hiện đại.
6 thực phẩm giàu sắt hơn thịt bò, tốt cho sức khỏe

6 thực phẩm giàu sắt hơn thịt bò, tốt cho sức khỏe

Một khẩu phần thịt bò 85g cung cấp khoảng 2,2mg sắt, khoáng chất thiết yếu tham gia vào quá trình vận chuyển oxy và nhiều hoạt động quan trọng của cơ thể.
Khói mù lan rộng khắp Đông Nam Á, doanh số bán bình oxy và máy lọc không khí tăng vọt

Khói mù lan rộng khắp Đông Nam Á, doanh số bán bình oxy và máy lọc không khí tăng vọt

Tình trạng khói mù độc hại từ các vụ cháy rừng ở Indonesia đã khiến nhu cầu về bình oxy và máy lọc không khí tăng vọt trên khắp khu vực Đông Nam Á.
Ung thư vú đang có xu hướng ngày càng trẻ hóa tại Việt Nam

Ung thư vú đang có xu hướng ngày càng trẻ hóa tại Việt Nam

Chuỗi hoạt động nâng cao nhận thức về ung thư vú mở đầu bằng Lễ phát động và Diễn đàn bệnh nhân ‘Sống trọn hành trình’.
Dịch Ebola ở CHDC Congo: Ghi nhận hơn 9.400 ca mắc, nguy cơ lây lan xuyên biên giới

Dịch Ebola ở CHDC Congo: Ghi nhận hơn 9.400 ca mắc, nguy cơ lây lan xuyên biên giới

CHDC Congo ghi nhận 4.536 ca tử vong trong tổng số hơn 9.400 ca mắc Ebola kể từ khi dịch bùng phát hồi tháng 5/2026.
Chuyên gia gợi ý 3 cách ăn chuối buổi sáng giúp no lâu, đủ chất

Chuyên gia gợi ý 3 cách ăn chuối buổi sáng giúp no lâu, đủ chất

Chuối có thể là món ăn sáng tiện lợi nhất nhưng chưa cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cần thiết để duy trì năng lượng, đặc biệt vào đầu ngày.
Thiếu ngủ làm gia tăng nguy cơ mắc nhiều loại bệnh

Thiếu ngủ làm gia tăng nguy cơ mắc nhiều loại bệnh

Nghiên cứu trên gần 100.000 người cho thấy, thiếu ngủ, đặc biệt ngủ dưới 5 giờ mỗi đêm, có liên quan đến nguy cơ mắc 37 bệnh và nhiều vấn đề sức khỏe.
Phương pháp tiêm sắt nano-carbon, kiểm soát khối u ở 84% bệnh nhân ung thư

Phương pháp tiêm sắt nano-carbon, kiểm soát khối u ở 84% bệnh nhân ung thư

Thử nghiệm lâm sàng giai đoạn I tại Trung Quốc cho thấy phương pháp tiêm sắt nano-carbon giúp kiểm soát sự phát triển của khối u ở 84,2% trong số 19 bệnh nhân ung thư ...
Nghiên cứu phát hiện cách tăng khả năng chống ung thư của tế bào miễn dịch

Nghiên cứu phát hiện cách tăng khả năng chống ung thư của tế bào miễn dịch

Nghiên cứu phát hiện cách tăng khả năng chống ung thư của tế bào miễn dịch
Phiên bản di động