Biển Đông: Không chỉ lời nói, các nước châu Âu đã có hành động cụ thể!

Thế Linh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Biển Đông mang lại những lợi ích nhất định cho Liên minh châu Âu (EU). Chính vì vậy, thời gian qua, nhiều quốc gia châu Âu đã có những hành động cụ thể tại khu vực này.

Tại Hội nghị Bộ trưởng ASEAN-EU tháng 9/2020, Đại diện cấp cao phụ trách an ninh và đối ngoại Liên minh châu Âu (EU) Josep Borrell nhấn mạnh: “Chúng ta không thể cho phép các quốc gia đơn phương làm suy yếu luật pháp quốc tế và an ninh hàng hải ở Biển Đông, qua đó đe dọa nghiêm trọng tới sự phát triển hòa bình của khu vực”.

Với việc tăng cường hiện diện ở Biển Đông, EU muốn gửi tới Trung Quốc những thông điệp ngầm. (Nguồn: iStock)
Với việc tăng cường hiện diện ở Biển Đông, EU muốn gửi tới Trung Quốc những thông điệp ngầm. (Nguồn: iStock)

Chính vì vậy, một loạt quốc gia châu Âu như Pháp, Đức và Anh đều đang phát đi tín hiệu về những hành động cụ thể hơn ở Biển Đông. Tuyên bố này phù hợp với lập trường nhất quán của EU về vùng biển bị tranh chấp, kêu gọi một giải pháp hòa bình và lên tiếng chỉ trích những hành động và yêu sách (được coi là của Trung Quốc) đi ngược lại luật pháp quốc tế.

Lợi ích của EU

Trong các vấn đề này, dù EU xa cách về mặt địa lý, nhưng việc giữ cho Biển Đông không xảy ra khủng hoảng hay xung đột chắc chắn có lợi cho họ. Ước tính, có tới 40% hoạt động thương mại bên ngoài của EU đi qua khu vực này, khiến các tuyến thông tin liên lạc biển tự do và an toàn trở thành yếu tố không thể thiếu đối với kinh tế EU.

Tuy nhiên, ngoài những mối quan ngại về vật chất, việc tuân thủ luật pháp quốc tế và duy trì trật tự dựa trên quy tắc là những trụ cột căn bản đối với hệ thống quản trị cũng như với khuôn khổ và hình thức can dự bên ngoài của EU.

Dù các quan chức EU thường xuyên nói về sự cần thiết phải tôn trọng các quy chế quản lý vùng biển quốc tế, nhưng phản ứng của EU lại có phần rời rạc, bởi phần lớn quyết sách về đối ngoại và an ninh thuộc quyền quyết định của các nước thành viên riêng lẻ.

Mặc dù vậy, năm 2021 có thể sẽ dẫn tới sự thay đổi, với việc các cường quốc hàng đầu châu Âu phát đi tín hiệu sẵn sàng thúc đẩy hoạt động tự do hàng hải (FONOP) ở Biển Đông. Dù chỉ là một trong nhiều công cụ mà các bên không đưa ra yêu sách có thể sử dụng trong vấn đề tranh chấp biển, nhưng các FONOP cũng truyền tải được thông điệp và là động thái tượng trưng nhằm nâng cao sự hiện diện của các tàu hải quân châu Âu ở châu Á, khẳng định rằng các nước có quyền đi qua khu vực được chỉ định là vùng biển quốc tế.

Mặc dù Mỹ thường xuyên sử dụng công cụ FONOP ở Biển Đông, nhưng các quốc gia châu Âu cho đến nay vẫn rất hiếm khi tiến hành FONOP.

Những động thái cụ thể

Pháp đã mở đường cho châu Âu ở Biển Đông. Quốc gia này tự nhận mình là “cường quốc thường trực” ở châu Á nhờ các vùng lãnh thổ hải ngoại ở Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương và các cơ sở quân sự ở Polynesia, New Caledonia và đảo Reunion thuộc Pháp.

Theo đó, Paris đã chỉ ra tác động nguy hiểm tiềm tàng mà hành vi của Trung Quốc gây ra ở Biển Đông và các nơi khác, trong đó có những vùng biển thuộc Bắc Băng Dương và Địa Trung Hải.

Tàu khu trục Surcouf tham gia tập trận thường niên Jeanne d’Arc của Pháp ở Biển Đông. (Nguồn: Twitter)
Tàu khu trục Surcouf tham gia tập trận thường niên Jeanne d’Arc của Pháp ở Biển Đông. (Nguồn: Twitter)

Tháng 2/2021, Pháp đã điều một tàu ngầm tấn công hạt nhân và tàu hỗ trợ hải quân đi qua Biển Đông và dự kiến sẽ tiến hành một chuyến quá cảnh khác với tàu tấn công đổ bộ và khinh hạm như một phần của sứ mệnh Jeanne d’Arc và tập trận chung với Nhật Bản và Mỹ.

Ngoài ra, Hải quân Hoàng gia Anh dự kiến sẽ điều tàu khu trục hiện đại HMS Queen Elizabeth, vốn đã đi vào hoạt động trong năm 2020, tới Thái Bình Dương trong tháng 5/2021. Con tàu này được cho là sẽ đi qua Biển Đông.

Gần đây hơn, Đức - nền kinh tế lớn nhất EU tuyên bố sẽ cử một khinh hạm tới châu Á trong tháng 8/2021. Nếu vậy, đây sẽ là tàu chiến đầu tiên của Đức đi qua Biển Đông trong gần hai thập kỷ qua. Động thái này được các quan chức ở Washington ca ngợi và thể hiện sự thay đổi quan điểm của Berlin đối với vùng biển bị tranh chấp, nhất là với tư cách một nước thành viên EU có hải quân theo truyền thống tập trung nhiều hơn vào các khu vực lân cận.

Nhìn chung, chỉ riêng FONOP không thể ngăn chặn hành vi táo bạo và đôi khi mang tính gây hấn của các tàu Trung Quốc ở Biển Đông. Trung Quốc đã có hơn 44 lần xâm phạm khu vực này trong vài tháng đầu năm 2021.

Ngoài các FONOP diễn ra thường xuyên và nổi bật hơn, một số nước thành viên EU đã tiến xa hơn bằng cách xây dựng các chính sách dành riêng cho khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Mặc dù các chính sách này gần giống với chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở của Mỹ, nhưng các mô hình được đưa ra của Pháp (tháng 5/2018), Đức (tháng 9/2020) và Hà Lan (tháng 11/2020) cũng cho thấy tiềm năng về một lập trường thống nhất hơn của châu Âu đối với khu vực này.

Ngoài ra, Brussels cũng đã tìm cách tăng cường mối liên kết ngoại giao của mình với khu vực với tư cách là thành viên Diễn đàn khu vực ASEAN kể từ khi ký kết Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác (TAC) năm 2012.

Đặc biệt, trong một động thái ngoại giao tập thể, tháng 9/2020, Pháp, Đức và Anh đã đệ trình công hàm lên Liên hợp quốc, trong đó nhấn mạnh rằng “các quyền lịch sử” đối với vùng Biển Đông không tuân thủ luật pháp quốc tế và các quy định của UNCLOS.

Bà Sophie Boisseau du Rocher, nhà nghiên cứu cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu châu Á thuộc Viện Quan hệ quốc tế có trụ sở tại Paris cho rằng: “Công hàm này đã đặt ra tiền lệ: Đây là lần đầu tiên ba quốc gia lớn của châu Âu lên tiếng bày tỏ quan điểm của châu Âu ở cấp độ Liên hợp quốc”.

Theo bà du Rocher, “nếu nội dung của nó không có gì mới mẻ - tôn trọng luật pháp quốc tế và giải quyết tranh chấp theo các nguyên tắc và quy tắc của UNCLOS là nền tảng của chính sách châu Âu - thì việc các nước này đặt câu hỏi về tính hợp pháp trong câu chuyện của Trung Quốc tại Liên hợp quốc chính là thông điệp”.

Hà Lan thúc giục châu Âu lên tiếng mạnh mẽ hơn về những vi phạm luật pháp quốc tế ở Biển Đông
EU cần phải tìm ra được tiếng nói chung ở Biển Đông, cũng như trong quan hệ với Trung Quốc.

Quan trọng là hợp tác

Sắc thái của mối quan hệ EU-Trung Quốc đã trở nên đa dạng hơn trong những năm gần đây, nhất là khi Brussels xác định Bắc Kinh là “đối thủ mang tính hệ thống, thúc đẩy các mô hình quản trị thay thế” trong báo cáo tháng 3/2019. Lo ngại về hòa bình và ổn định ở Biển Đông giờ đây là một trong số những nguyên nhân ngày càng gây căng thẳng nghiêm trọng.

Tuy nhiên, khối EU gồm 27 nước thành viên vẫn là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc, với tổng kim ngạch thương mại hàng hóa hai chiều đạt 710 tỷ USD trong năm 2020. Bắc Kinh và Brussels đã kết thúc năm 2020 bằng việc hoàn tất đàm phán về một hiệp ước đầu tư, giúp làm sâu sắc thêm mối quan hệ kinh tế giữa hai bên.

Sự hiện diện ngày càng gia tăng của các đối tác châu Âu ở Biển Đông có thể gây nguy cơ tính toán sai lầm trong nội bộ EU. Hơn nữa, việc các đối tác châu Âu tập trung vào Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với sự liên kết giữa các ưu tiên, nhất là giữa các nước thành viên hàng đầu EU như Pháp và Đức.

Ông Mathieu Duchâtel - Giám đốc chương trình châu Á thuộc Viện Montaigne và bà Garima Mohan - nhà nghiên cứu thuộc Quỹ German Marshall, lập luận rằng một nghị trình khái quát, tập trung vào các vấn đề ngoài an ninh và tích hợp các tuyến đường vận chuyển mở với các thị trường mở và thương mại tự do, tính kết nối kỹ thuật số và cơ sở hạ tầng, cũng như biến đổi khí hậu sẽ làm nổi bật thế mạnh của châu Âu và có thể trở nên hữu ích đối với sự can dự của châu Âu trong khu vực.

TIN LIÊN QUAN
Giữa căng thẳng trên Biển Đông, Thủ tướng Nhật Bản chuẩn bị công du Ấn Độ và Philippines
Bộ tứ tập trận chung với Pháp ở vịnh Bengal: Tín hiệu cứng rắn mang thông điệp đa chiều
Mỹ, Trung đồng loạt điều tàu sân bay tới Biển Đông và Biển Hoa Đông: Cạnh tranh gay gắt, xung đột gia tăng
Tập trận xong với Ấn Độ, tàu sân bay Mỹ tiến vào Biển Đông
Canada phản đối các hành động gần đây của Trung Quốc ở Biển Đông
(theo The Diplomat)

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Biển Đông

Đọc thêm

Hàng nghìn khán giả đội mưa 'cháy' hết mình ở đêm nhạc 'Bức tường trở về'

Hàng nghìn khán giả đội mưa 'cháy' hết mình ở đêm nhạc 'Bức tường trở về'

Baoquocte.vn. Tối 17/4, hàng nghìn khán giả yêu nhạc rock cũng như ban nhạc Bức Tường đã "cháy" hết mình ở liveshow "Bức Tường trở về" tại sân trường Đại học ...
Doanh nghiệp kinh doanh ẩm thực Ba Lan đứng trước nguy cơ phá sản do Covid-19

Doanh nghiệp kinh doanh ẩm thực Ba Lan đứng trước nguy cơ phá sản do Covid-19

Baoquocte.vn. Ngành ẩm thực ở Ba Lan đang gặp khó khăn trầm trọng do lệnh phong tỏa để ngăn chặn sự lây lan của đại dịch viêm đường hô hấp Covid-19.
XSHCM 19/4 - Kết quả xổ số TP.HCM hôm nay 19/4/2021 - SXHCM 19/4 - KQXSHCM thứ 2

XSHCM 19/4 - Kết quả xổ số TP.HCM hôm nay 19/4/2021 - SXHCM 19/4 - KQXSHCM thứ 2

Baoquocte.vn. XSHCM 19/4. Xổ số TP. Hồ Chí Minh hôm nay ngày 19 tháng 4 năm 2021. Xo so TP Ho Chi Minh. KQXSHCM thứ 2.
XSMN 19/4 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 19/4/2021 - SXMN 19/4 - xổ số hôm nay

XSMN 19/4 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 19/4/2021 - SXMN 19/4 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 19/4. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay, thứ 2 ngày 19 tháng 4 năm 2021. SXMN 19/4. XSMN thứ 2. KQSXMN.
Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 19/4/2021: Tuổi Mùi sự nghiệp như ý, tuổi Hợi bớt khẩu nghiệp

Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 19/4/2021: Tuổi Mùi sự nghiệp như ý, tuổi Hợi bớt khẩu nghiệp

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 19/4/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc
Lịch âm 19/4 - Xem âm lịch hôm nay thứ 2 ngày 19/4/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 19/4/2021

Lịch âm 19/4 - Xem âm lịch hôm nay thứ 2 ngày 19/4/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 19/4/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 19/4. Âm lịch hôm nay 19/4. Xem âm lịch hôm nay ngày 19/4/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 19 tháng 4 năm 2021 hôm nay.
XSMT 19/4 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 19/4/2021 - SXMT 19/4 - xổ số hôm nay

XSMT 19/4 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 19/4/2021 - SXMT 19/4 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMT 19/4. Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay, thứ 2 ngày 19 tháng 4 năm 2021. SXMT 19/4. XSMT thứ 2. KQSXMT.
Văn Lâm chính thức ra mắt Câu lạc bộ Cerezo Osaka, cổ động viên nức lòng

Văn Lâm chính thức ra mắt Câu lạc bộ Cerezo Osaka, cổ động viên nức lòng

Baoquocte.vn. Thủ môn Văn Lâm chính thức ra mắt Câu lạc bộ Cerezo Osaka vào buổi trưa nay 18/4 (theo giờ Việt Nam).
Giải Marathon thường niên: Những bước chân hướng về đại ngàn

Giải Marathon thường niên: Những bước chân hướng về đại ngàn

Baoquocte.vn. Tháng Ba này thành phố Pleiku bỗng trở nên rộn ràng bao giờ hết khi giải Marathon thường niên được chọn tổ chức tại đây.
Xem xét thí điểm đón khách du lịch quốc tế tại Quảng Nam

Xem xét thí điểm đón khách du lịch quốc tế tại Quảng Nam

Baoquocte.vn. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa có văn bản gửi UBND tỉnh Quảng Nam về việc thí điểm đón khách du lịch quốc tế, tập trung vào ...
Căng thẳng Nga-Ukraine: Kịch bản cũ, ác mộng xưa

Căng thẳng Nga-Ukraine: Kịch bản cũ, ác mộng xưa

Baoquocte.vn. Căng thẳng gia tăng trong quan hệ Nga-Ukraine đặt ra câu hỏi liệu kịch bản cũ của Crimea có trở lại? Chủ ý và ý đồ của các bên là gì? TG&VN phân tích.
Cuộc đấu mới ‘Ai thắng ai’: Liên thủ đấu liên minh

Cuộc đấu mới ‘Ai thắng ai’: Liên thủ đấu liên minh

Baoquocte.vn. Một bên là liên minh Mỹ-đồng minh, bên kia là Trung Quốc-Nga. Cuộc đấu quốc tế mới lại đặt ra câu hỏi muôn thủa ‘Ai thắng ai?’. Phân tích của báo TG&VN.
Triều Tiên phóng tên lửa và phản ứng của Mỹ: Bên cách cũ, phía tính mới

Triều Tiên phóng tên lửa và phản ứng của Mỹ: Bên cách cũ, phía tính mới

Baoquocte.vn. Phản ứng của Mỹ trước động thái mới của phía Triều Tiên bộc lộ những chủ ý chính sách mới của chính quyền Biden đối với điểm nóng này. TG&VN phân tích
Giải mã 8 trọng tâm đối ngoại của Mỹ. Nửa định hướng, nửa ưu tiên

Giải mã 8 trọng tâm đối ngoại của Mỹ. Nửa định hướng, nửa ưu tiên

Baoquocte.vn. Tuyên cáo định hướng của cặp Biden/Blinken hé lộ điều gì về ưu tiên đối ngoại của Mỹ hiện nay? Sách lược ‘ngoài yên’ để ‘trong ấm’ của chính quyền ông Biden.
Dân chủ Mỹ qua sự kiện ngày 6.1: Xảy chuyện nên lộ diện

Dân chủ Mỹ qua sự kiện ngày 6.1: Xảy chuyện nên lộ diện 1

Baoquocte.vn. Khủng hoảng 6/1 lộ diện những khiếm khuyết, rệu rã của nền dân chủ Mỹ. Rồi đây, nhân tố nào quyết định chiều hướng tình hình Mỹ trong năm 2021? Phân tích.
Trung Quốc-EU đạt thỏa thuận đầu tư: Phe cần gặp phía vội

Trung Quốc-EU đạt thỏa thuận đầu tư: Phe cần gặp phía vội

Baoquocte.vn. Trung Quốc-EU ký kết thoả thuận về đầu tư sau 7 năm đàm phán. Điều gì khiến cả hai đều vừa cần vừa vội với việc ký kết nói trên. Báo TG&VN phân tích.
'Vũ khí' bí mật của Nga trong chiến lược đối phó Ukraine

'Vũ khí' bí mật của Nga trong chiến lược đối phó Ukraine

Baoquocte.vn. Không cần phát động một cuộc tấn công, Nga đang nắm trong tay vũ khí vô cùng lợi hại, đó là tấm hộ chiếu dành cho công dân Ukraine.
Những điểm nhấn trong 100 ngày đầu nhiệm kỳ Tổng thống Mỹ Joe Biden

Những điểm nhấn trong 100 ngày đầu nhiệm kỳ Tổng thống Mỹ Joe Biden

Baoquocte.vn. Ngày 16/4, trang The Interpreter đã điểm lại những sự kiện đáng chú ý trong 100 ngày đầu tiên của chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden.
Mỹ, NATO rút quân khỏi Afghanistan: Nhúng chân vào dễ dàng hơn rời bỏ

Mỹ, NATO rút quân khỏi Afghanistan: Nhúng chân vào dễ dàng hơn rời bỏ

Baoquocte.vn. Ngày 14/4, NATO tuyên bố sẽ cùng với Mỹ rút toàn bộ quân khỏi Afghanistan. Dư luận truyền thông Đức có nhiều ý kiến về vấn đề này.
Liệu quan hệ Mỹ-EU có cải thiện dưới thời Tổng thống Joe Biden?

Liệu quan hệ Mỹ-EU có cải thiện dưới thời Tổng thống Joe Biden?

Baoquocte.vn. Cách nhìn nhận bạn – thù là nguyên nhân lớn nhất tác động đến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và Liên minh châu Âu (EU).
Mỹ, NATO 'nóng như lửa đốt', lo giữ chốt an toàn cho 'quả lựu đạn' Nga-Ukraine

Mỹ, NATO 'nóng như lửa đốt', lo giữ chốt an toàn cho 'quả lựu đạn' Nga-Ukraine

Baoquocte.vn. Việc Nga gia tăng sức ép quân sự ở Crimea và biên giới Ukraine đang khiến Mỹ và NATO lo ngại và ra sức ngăn cản leo thang thành xung đột.
Báo CNN gọi lực lượng dân quân biển Trung Quốc là 'công cụ đắc lực' trên Biển Đông

Báo CNN gọi lực lượng dân quân biển Trung Quốc là 'công cụ đắc lực' trên Biển Đông

Baoquocte.vn. Trung Quốc tận dụng tối đa lực lượng dân quân biển và ngư dân phục vụ cho thực hiện “chiến thuật vùng xám” của nước này trên Biển Đông.
Phiên bản di động