Công ước của LHQ về Luật Biển năm 1982 và việc bảo vệ quyền lợi Việt Nam trên Biển Đông (Kỳ 2)

GS.TS. Nguyễn Hồng Thao
Công ước của Liên hợp quốc (LHQ) về Luật biển năm 1982 (UNCLOS) đã thúc đẩy việc phát triển và hoàn thiện hệ thống pháp luật biển của Việt Nam.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Việt Nam có lợi thế về giao thông đường biển, khi gần các tuyến đường hàng hải quốc tế và khu vực - đây là những điều kiện thuận lợi để Việt Nam phát triển ngành hàng hải, công nghiệp tàu thủy và logistics (Trong ảnh: Bốc, xếp hàng hóa tại cảng quốc tế Tân Cảng - Cái Mép). (Nguồn: baobariavungtau)
Việt Nam có lợi thế phát triển kinh tế biển. Ảnh: Bốc, xếp hàng hóa tại cảng quốc tế Tân Cảng - Cái Mép). (Nguồn: baobariavungtau)

Luật các vùng biển Việt Nam 2012 có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2013. Trên cơ sở UNCLOS và Luật các vùng biển Việt Nam 2012, Việt Nam công bố và điều chỉnh hàng loạt các luật chuyên ngành như Bộ Luật hàng hải 1980 sửa đổi 2005, 2015; Luật dầu khí 1993 sửa đổi 2000, 2008, 2014, 2022; Luật bảo vệ môi trường 1993, sửa đổi 2014, 2020; Bộ luật hình sự năm 2015, Luật tài nguyên môi trường và hải đảo 2015, Luật thủy sản 2003 sửa đổi 2017, Luật cảnh sát biển Việt Nam 2018, Luật dân quân tự vệ 2009, sửa đổi 2019…và một loạt các văn bản liên quan.

Việt Nam đã tham gia 11 Công ước của Tổ chức hàng hải quốc tế nhất là các công ước IMO IMO-SOLAS (Công ước về an toàn sinh mạng con người trên biển, Luân Đôn 1 tháng 11 năm 1974), Công ước về mớm nước, Công ước MARPOL ngày 2 tháng 11 năm 1973 về phòng chống ô nhiễm biển, Công ước về giới hạn trách nhiệm dân sự của chủ tàu CLC 1992, Công ước về tạo thuận lợi trong giao thông đường biển (FAL 65), Công ước về tìm kiếm, cứu nạn (SAR 79).

Công ước UNCLOS tạo cơ sở cho Việt Nam xây dựng và thực thi chiến lược biển Việt Nam đến năm 2020 (Nghị quyết số 09-NQ/TW) và Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 (Nghị quyết số 36-NQ/TW) với mục tiêu tổng quát tới năm 2045, Việt Nam sẽ trở thành quốc gia biển mạnh, phát triển bền vững, thịnh vượng, an ninh, an toàn; kinh tế biển đóng góp quan trọng vào nền kinh tế đất nước, góp phần xây dựng nước ta thành nước công nghiệp hiện đại theo định hướng xã hội chủ nghĩa; tham gia chủ động và có trách nhiệm vào giải quyết các vấn đề quốc tế và khu vực về biển và đại dương. Trên cơ sở chiến lược này, Quy hoạch không gian biển để bảo vệ và xây dựng tổ quốc trong tình hình mới đã được thông qua năm 2023.

Công ước UNCLOS đưa ra các yêu cầu thay đổi tổ chức bộ máy quản lý và lực lượng thực thi pháp luật trên biển của Việt Nam. Việt Nam là quốc gia đầu tiên trong khu vực xây dựng lực lượng cảnh sát biển từ năm 1998. Trải qua các pháp lệnh 1998, 2008 và luật cảnh sát biển 2018, lực lượng này lớn mạnh đủ sức vươn ra thực thi pháp luật trên các vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa Việt Nam và thực hiện hợp tác quốc tế. Bên cạnh cảnh sát biển, Việt Nam đã tái phục hồi lực lượng kiểm ngư và dân quân tự vệ biển, hỗ trợ cho Hải quân và cảnh sát biển trong nhiệm vụ đấu tranh bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền và tài phán trên biển.

Tin liên quan
Nhóm bạn bè Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982 khẳng định thúc đẩy đối thoại và hợp tác để bảo vệ giá trị của UNCLOS Nhóm bạn bè Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982 khẳng định thúc đẩy đối thoại và hợp tác để bảo vệ giá trị của UNCLOS

UNCLOS đã mở rộng quyền và lợi ích biển của Việt Nam vượt ra khỏi giới hạn Biển Đông. Là thành viên của Thoả thuận 1994, Việt Nam có quyền đăng ký lô khai thác trên vùng đáy biển di sản. Tham gia UNSFA-1995 và BBNJ cho phép Việt Nam được chia xẻ lợi ích nguồn gen biển, các khu vực bảo tồn biển hay quản lý các nguồn cá di cư xa trên khắp các đại dương. Việt Nam không chỉ có quyền lợi mà còn có trách nhiệm đối với việc quản lý rác thải nhựa đại dương, đấu tranh chống các vi phạm đánh bắt cá trái phép, không theo quy định và không báo cáo (IUU) phòng chống nước biển dâng hay thích ứng với biến đổi khí hậu.

Công ước UNCLOS đã cung cấp một khung pháp lý toàn diện cho việc sử dụng hòa bình, hợp tác và bền vững các vùng biển, đại dương và tài nguyên biển. Công ước khẳng định các vấn đề của biển và đại dương có liên quan chặt chẽ với nhau và phải được giải quyết một cách tổng thể. thực thi hiệu quả và toàn diện các quy định của Công ước sẽ đưa nhân loại vượt qua các thách thức, xây dựng một hành tinh xanh, hòa bình và thịnh vượng. Công ước là công cụ pháp lý không thể thiếu cho các nước đang phát triển trong đó có Việt Nam trong cuộc đấu tranh vì một trật tự pháp lý biển công bằng và phát triển bền vững.

Việt Nam ký Hiệp định về Bảo tồn và sử dụng bền vững đa dạng sinh học ở vùng biển nằm ngoài quyền tài phán quốc gia

Việt Nam ký Hiệp định về Bảo tồn và sử dụng bền vững đa dạng sinh học ở vùng biển nằm ngoài quyền tài phán quốc gia

Sáng ngày 20/9, giờ New York, trong khuôn khổ hoạt động của Tuần lễ cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 78, Bộ ...

Hiệp định về Biển cả giúp củng cố hệ thống văn bản pháp lý dựa trên Công ước Luật biển 1982

Hiệp định về Biển cả giúp củng cố hệ thống văn bản pháp lý dựa trên Công ước Luật biển 1982

Hiệp định về Biển cả tiếp tục củng cố hệ thống văn bản pháp lý dựa trên Công ước Luật biển 1982 trong việc quản ...

Hướng dẫn về trách nhiệm, quyền hạn và việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, khen thưởng, kỷ luật lãnh đạo cơ quan báo chí

Hướng dẫn về trách nhiệm, quyền hạn và việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, khen thưởng, kỷ luật lãnh đạo cơ quan báo chí

Ngày 15/9, Ban Tuyên giáo Trung ương ban hành Hướng dẫn số 116-HD/BTGTW về thực hiện một số điều trong Quy định 101-QĐ/TW, ngày 28/2/2023 ...

Lập trường và chủ trương của Việt Nam trong việc giải quyết các tranh chấp trên Biển Đông

Lập trường và chủ trương của Việt Nam trong việc giải quyết các tranh chấp trên Biển Đông

Trong vùng Biển Đông, tồn tại hai loại tranh chấp và quan điểm khác nhau về liên kết và tách biệt giữa hai loại tranh ...

Công ước của LHQ về Luật Biển năm 1982 và việc bảo vệ quyền lợi Việt Nam trên Biển Đông (Kỳ 1)

Công ước của LHQ về Luật Biển năm 1982 và việc bảo vệ quyền lợi Việt Nam trên Biển Đông (Kỳ 1)

Công ước của Liên hợp quốc (LHQ) về Luật biển năm 1982 (UNCLOS) đã cho phép Việt Nam mở rộng quyền lực và lợi ích ...

Bài viết cùng chủ đề

Biển Đông

Đọc thêm

Hà Nội: Cải cách hành chính là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách

Hà Nội: Cải cách hành chính là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách

Hà Nội đặt mục tiêu tiếp tục nằm trong nhóm các tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước về Chỉ số cải cách hành chính (PAR INDEX).
Dự báo thời tiết ngày mai (13/2): Bắc Bộ sáng trời rét, sương mù nhẹ rải rác; nhiều nơi ngày nắng

Dự báo thời tiết ngày mai (13/2): Bắc Bộ sáng trời rét, sương mù nhẹ rải rác; nhiều nơi ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực ngày mai (13/2) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia.
127 triệu cử tri Bangladesh bước vào tổng tuyển cử

127 triệu cử tri Bangladesh bước vào tổng tuyển cử

Bangladesh đã tiến hành cuộc tổng tuyển cử quốc gia lần thứ 13, với hơn 127 triệu cử tri đủ điều kiện đi bỏ phiếu.
Nhận định, dự đoán trận đấu Brentford vs Arsenal: Khi 'bầy ong' không thấy an toàn

Nhận định, dự đoán trận đấu Brentford vs Arsenal: Khi 'bầy ong' không thấy an toàn

Nhận định trận đấu Brentford vs Arsenal, 03h00 ngày 13/2, sân Brentford Community, vòng 26 Ngoại hạng Anh 2025/26.
Chuyển đổi số - Dấu ấn trong thành tựu ngoại giao

Chuyển đổi số - Dấu ấn trong thành tựu ngoại giao

"Chuyển đổi số không chỉ còn là công cụ hỗ trợ hoạt động chuyên môn, mà ngày càng trở thành phương thức tổ chức, vận hành mới của ngành ngoại ...
Nhật Bản tuyên bố ý định 'làm sâu sắc hơn' quan hệ với một quốc gia Đông Nam Á

Nhật Bản tuyên bố ý định 'làm sâu sắc hơn' quan hệ với một quốc gia Đông Nam Á

Nhật Bản sẽ làm sâu sắc các mối quan hệ thương mại, quốc phòng và giáo dục với Malaysia trong 5 năm tới và xa hơn nữa.
Cơ hội vàng với bà Takaichi Sanae

Cơ hội vàng với bà Takaichi Sanae

Quyết định giải tán Hạ viện được cho là bước đi được tính toán kỹ lưỡng của nữ Thủ tướng Nhật Bản nhằm thiết lập ưu thế vững chắc trên chính trường xứ sở mặt ...
Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Chuyến thăm Nhật Bản của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và gặp gỡ với Thủ tướng nước chủ nhà Sanae Takaichi đã mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Seoul và ...
Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Là cuộc gặp đầu tiên ở cấp cao nhất, Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) - Jordan tại Amman vào 8/1 được mô tả là bước ngoặt trong quan hệ giữa hai ...
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Thông điệp Tổng thống Vladimir Putin chuyển tải trong cuộc gặp gỡ cuối năm cho thấy cách Moscow đánh giá cục diện toàn cầu và hàm ý chính sách của Moscow.
Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Diễn đàn quốc tế về hòa bình và niềm tin, diễn ra tại thủ đô ở Ashgabat của Turkmenistan vào ngày 12/12 kỳ vọng góp phần thúc đẩy hòa bình và phát triển.
Thấy gì từ vai trò của ngoại giao văn hoá trong định hình hình ảnh quốc gia trên trường quốc tế?

Thấy gì từ vai trò của ngoại giao văn hoá trong định hình hình ảnh quốc gia trên trường quốc tế?

Ngoại giao văn hóa đã trở thành một trong những công cụ hữu hiệu nhất để kiến tạo nên hình ảnh của một quốc gia trên trường quốc tế.
Kinh tế Ấn Độ: Nhìn lại năm 2025 và hướng tới triển vọng năm 2026

Kinh tế Ấn Độ: Nhìn lại năm 2025 và hướng tới triển vọng năm 2026

Giáo sư Sambit Bhattacharyya tại Đại học Sussex đăng bài viết trên East Asia Forum với tựa đề 'Kinh tế Ấn Độ tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong năm 2026'.
Khai mở tiềm năng thương mại Ấn Độ-Australia

Khai mở tiềm năng thương mại Ấn Độ-Australia

The Interpreter (Australia) ngày 10/2 đăng bài phân tích về quan hệ thương mại giữa Australia và Ấn Độ với nội dung chính như sau:
WSJ: Kinh tế Mỹ năm 2025 giống như chiếc 'tàu lượn siêu tốc'

WSJ: Kinh tế Mỹ năm 2025 giống như chiếc 'tàu lượn siêu tốc'

Tờ Wall Street Journal mới đây đã đăng bài viết nhận định về nền kinh tế Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump năm 2025.
'Công cụ tự chủ chiến lược' mới của các quốc gia tầm trung và nhỏ

'Công cụ tự chủ chiến lược' mới của các quốc gia tầm trung và nhỏ

Ngoại giao mạng không còn là lĩnh vực chuyên biệt dành riêng cho các cường quốc mà trở thành một yêu cầu chiến lược với các nước nhỏ và tầm trung.
Truyền thông Campuchia: Chuyến thăm của Tổng Bí thư Tô Lâm sẽ đưa quan hệ song phương thêm vững mạnh, gắn bó

Truyền thông Campuchia: Chuyến thăm của Tổng Bí thư Tô Lâm sẽ đưa quan hệ song phương thêm vững mạnh, gắn bó

Ngày 6/2, truyền thông Campuchia đã đăng tải nhiều bài viết thông tin về chuyến thăm sắp tới của Tổng Bí thư Tô Lâm tới xứ sở hoa champa.
Phiên bản di động