Covid-19 tấn công, toàn cầu hóa đảo ngược?

Phạm Thắng
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Nền kinh tế thế giới đang chứng kiến sự suy yếu của xu thế toàn cầu hóa do những tác động xuyên biên giới của dịch bệnh Covid-19.
TIN LIÊN QUAN
Quá trình toàn cầu hóa thêm 'chật vật' vì dịch Covid-19
Covid-19: Thế giới thế nào sau dịch bệnh?
covid 19 tan cong toan cau hoa dao nguoc
Tác động của dịch Covid-19 đã góp phần làm bộc lộ những lỗ hổng của nền kinh tế toàn cầu siêu kết nối. (Nguồn: Doc-research)

Trong bối cảnh đại dịch Covid-19 đã bắt đầu một cuộc tấn công mới, giải pháp 'đảo ngược toàn cầu hóa - deglobalization' ở một chừng mực nào đó được cho là phát huy tác dụng trong kiềm chế dịch bệnh lây lan, song quá trình này cũng tiềm ẩn rủi ro nghiêm trọng như xung đột địa chính trị hay gia tăng chi phí sản xuất…

'Deglobalization'

Tác động của dịch Covid-19 đã góp phần làm bộc lộ những lỗ hổng của nền kinh tế toàn cầu siêu kết nối. Bởi vậy, một làn sóng rút khỏi xu thế toàn cầu hóa là điều không thể tránh khỏi. Ở một mức độ nào đó, quyết định này có thể có lợi cho các quốc gia ở thời điểm hiện tại. Tuy nhiên, tương lai mới sẽ như thế nào còn phụ thuộc vào khả năng xây dựng và thúc đẩy chủ nghĩa đa phương toàn diện, sâu sắc và hiệu quả.

Một trong những nguyên nhân lớn nhất dẫn đến một điều chỉnh lớn trong xu thế toàn cầu hóa là do lỗ hổng trong các mô hình sản xuất dựa trên chuỗi cung ứng toàn cầu với quy mô lớn và phức tạp. Việc phụ thuộc quá lớn vào các nhà cung ứng trên phạm vi toàn cầu và không có giải pháp thay thế đã khiến nhiều nhà sản xuất gặp khó khăn trong việc duy trì dòng chảy của chuỗi giá trị. Và cuộc khủng hoảng Covid-19 cho thấy, chuỗi cung ứng có thể đứt gãy bất cứ lúc nào, kéo theo nhiều hệ lụy nghiêm trọng.

Trên thực tế, Trung Quố - quốc gia vốn được biết đến như một trung tâm lớn của chuỗi cung ứng toàn cầu. Ngoài sản xuất các mặt hàng tiêu dùng phổ biến như điện thoại di động, hàng gia dụng, Trung Quốc còn là nhà cung cấp các thành phần chế biến dược phẩm lớn nhất thế giới. Kết quả là, khi dịch bệnh bùng phát từ quốc gia này, nguồn cung sản xuất gần như tất cả các sản phẩm y tế trên thế giới bị gián đoạn.

Hiển nhiên, các sắc lệnh phong tỏa và tạm đóng cửa kinh tế phát đi từ Bắc Kinh đã có ảnh hưởng đến nền sản xuất toàn cầu. May mắn thay, việc cơ bản khống chế được dịch bệnh đã giúp Trung Quốc dần trở lại nhịp sống bình thường, khôi phục được phần nào sản xuất trong nước. Tuy nhiên, không có gì đảm bảo chắc chắn sự gián đoạn tương tự trong giai đoạn tới, nếu xảy ra, sẽ không nghiêm trọng hơn hoặc kéo dài hơn.

Một sự gián đoạn như vậy có thể do một dịch bệnh hay thảm họa tự nhiên nào đó, giống như dịch Covid-19, hoặc cũng có thể đến từ các quyết định chính trị.

Điều này thậm chí đã nhen nhóm ngay từ trước khi dịch Covid-19 bùng phát, khi Mỹ lấy cớ an ninh quốc gia để ngăn chặn sự mở rộng của Huawei. Một số chính phủ cũng đang có động thái tăng cường kiểm tra các khoản đầu tư nước ngoài, đẩy mạnh các hoạt động chiến lược nhằm hồi hương các chuỗi cung ứng sản xuất. Cách tiếp cận này sẽ tăng cường khuyến khích việc chuyển đổi sản xuất hàng hóa về các nước, thay vì tập trung tại một quốc gia, lãnh thổ nào đó. Tuy nhiên, sự điều chỉnh này cũng đem đến những rủi ro nghiêm trọng, từ chi phí sản xuất tăng vọt cho đến xung đột địa chính trị.

Hợp tác đa phương?

Tin liên quan
Hậu Covid-19 : Phản đề Hậu Covid-19 : Phản đề 'Tạm biệt toàn cầu hóa'

Gia tăng chi phí sản xuất là điều không thể tránh khỏi. Nhiều nền kinh tế đang cố gắng đa dạng hóa chuỗi cung ứng và ít nhiều sẽ gây ra hiện tượng sản xuất dư thừa. Điều này có thể không quá khó khăn với các nền kinh tế lớn, nhưng các nền kinh tế vừa và nhỏ có thể sẽ phải chịu áp lực chi phí rất lớn. Bên cạnh đó, các quốc gia phải cố gắng dự trữ nguồn cung hàng hóa quan trọng cũng sẽ gặp khó khăn về chi phí.

Thậm chí, những lo ngại về vấn đề khí hậu, các khoản thuế, phí môi trường có thể làm căng thẳng thêm quan hệ thương mại quốc tế, thể hiện rõ nhất qua các động thái trả đũa lẫn nhau. Viện lý do an ninh quốc gia để giảm thương mại và đầu tư nước ngoài có thể dẫn tới căng thẳng chính trị, kéo nhiều nền kinh tế đi vào suy thoái.

Trên tờ Project Syndicate, Kemal Derviş, cựu Bộ trưởng các vấn đề kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ và cũng là quản trị của Chương trình Phát triển Liên hợp quốc cho rằng, giải pháp cho vấn đề này có thể là các hình thức hợp tác đa phương có tính tích cực.

Chẳng hạn, WHO có thể đứng đầu phát triển một hệ thống cảnh báo sớm đại dịch, phát triển chính sách san sẻ chi phí, dự trữ thiết bị y tế, triển khai các gói tài chính hỗ trợ phát triển vaccine... Bằng cách này có thể cung cấp một nền tảng vững chắc hơn cho các quốc gia trong tư thế sẵn sàng đối phó với dịch bệnh ở quy mô toàn cầu, thay vì mỗi quốc gia phải “đơn thương, độc mã”.

Như nhà kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới Carmen Reinhart nhận định, dịch Covid-19 đã làm lộ rõ những bất ổn của xu thế toàn cầu hóa. Nhưng ở mức độ nào đó, sự đổi mới liên tục là cần thiết để tăng cường hiệu quả hợp tác toàn cầu, góp phần giảm thiểu các chi phí và tối đa hóa nhiều lợi ích từ an ninh, phát triển bền vững, tăng trưởng của các nền kinh tế. Tất nhiên, việc xây dựng mô hình hợp tác đa phương mới không phải đơn giản, đôi khi được xem là bất khả thi, nhưng trong bất cứ hoàn cảnh rủi ro nào, thử nghiệm luôn là một lựa chọn không tồi.

Chuyên gia chiến lược nói rõ 4 thách thức của nước Mỹ

Chuyên gia chiến lược nói rõ 4 thách thức của nước Mỹ

TGVN. Chuyên gia Mỹ Raphael S. Cohen tại tổ chức RAND Corporation gần đây có bài phân tích những thách thức chiến lược của Mỹ trong ...

Mỹ-Trung Quốc với châu Âu: Hoán đổi vị thế?

Mỹ-Trung Quốc với châu Âu: Hoán đổi vị thế?

TGVN. Đại dịch Covid-19 cùng những hệ luỵ kinh tế - chính trị của nó có làm thay đổi vị thế của Mỹ và Trung ...

Chuỗi cung ứng thành ‘vũ khí’, toàn cầu bị đặt vào rủi ro

Chuỗi cung ứng thành ‘vũ khí’, toàn cầu bị đặt vào rủi ro

TGVN. Chuỗi cung toàn cầu đã trở thành một thứ vũ khí trong cuộc chiến kinh tế thời đại dịch viêm đường hô hấp cấp ...

Bài viết cùng chủ đề

Dịch virus corona

Đọc thêm

Hơn 300 doanh nghiệp tham gia ASEAN Online Sale Day 2022

Hơn 300 doanh nghiệp tham gia ASEAN Online Sale Day 2022

Baoquocte.vn. Chương trình Ngày mua sắm trực tuyến lớn nhất ASEAN 2022 – ASEAN Online Sale Day 2022 chính thức diễn ra từ 0h ngày 8-10/8/2022.
Italy nói 'đáng nghi vấn' khi bị Moody´s hạ bậc xếp hạng về triển vọng

Italy nói 'đáng nghi vấn' khi bị Moody´s hạ bậc xếp hạng về triển vọng

Baoquocte.vn. Moody´s đã cắt giảm triển vọng của Italy từ ổn định xuống tiêu cực, vài tuần sau khi việc Thủ tướng Mario Draghi từ chức.
Châu Âu: Nắng nóng khắc nghiệt ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và kinh tế

Châu Âu: Nắng nóng khắc nghiệt ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và kinh tế

Baoquocte.vn. Đợt nắng nóng gay gắt ảnh hưởng đến hầu hết các nước châu Âu, với nhiệt độ lên mức cao kỷ lục gây thiệt hại nghiêm trọng về kinh tế ...
Thời trang khoe lưng thon, vai gầy của Hoa hậu Kỳ Duyên

Thời trang khoe lưng thon, vai gầy của Hoa hậu Kỳ Duyên

Baoquocte.vn. Hoa hậu Kỳ Duyên chọn loạt trang phục nhiều phom, bố trí khoảng hở lớn để tôn lưng trần sexy khi đi sự kiện và ghi hình cho các gameshow.
Chile luôn coi trọng vai trò và vị thế ngày càng tăng của ASEAN

Chile luôn coi trọng vai trò và vị thế ngày càng tăng của ASEAN

Baoquocte.vn. Tại lễ kỷ niệm 55 năm Ngày thành lập ASEAN, Thứ trưởng Ngoại giao Jose Ahumada khẳng định, Chile luôn coi trọng vai trò và vị thế của ASEAN.
Ủy ban ASEAN tại New York và các nước thành viên Liên hợp quốc tổ chức Lễ kỷ niệm 55 năm Ngày thành lập ASEAN

Ủy ban ASEAN tại New York và các nước thành viên Liên hợp quốc tổ chức Lễ kỷ niệm 55 năm Ngày thành lập ASEAN

Baoquocte.vn. Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia, Tổng thư ký ASEAN và Chủ tịch Đại hội đồng Liên hợp quốc Khóa 76 đã gửi thông điệp chúc mừng.
Lịch âm 10/8, xem âm lịch hôm nay Thứ 4 ngày 10/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 10/8/2022

Lịch âm 10/8, xem âm lịch hôm nay Thứ 4 ngày 10/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 10/8/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 10/8. âm lịch hôm nay 10/8. Xem âm lịch hôm nay ngày 10/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 10 tháng 8 năm 2022 hôm nay.
Tử vi hôm nay, tử vi 12 con giáp ngày 10/8/2022: Tuổi Tuất dễ ốm đau

Tử vi hôm nay, tử vi 12 con giáp ngày 10/8/2022: Tuổi Tuất dễ ốm đau

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 10/8/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Vietlott 9/8, Kết quả xổ số Vietlott Power thứ 3 ngày 9/8/2022. xổ số Power 655 hôm nay

Vietlott 9/8, Kết quả xổ số Vietlott Power thứ 3 ngày 9/8/2022. xổ số Power 655 hôm nay

Baoquocte.vn. Vietlott 9/8. Cập nhật trực tiếp kết quả xổ số Vietlott hôm nay 9/8/2022 từ trường quay tầng 19, tòa nhà VTC số 23 Lạc Trung, Hà Nội. Xo so ...
TS. Nguyễn Sĩ Dũng: Đề cao liêm sỉ để chống tham nhũng

TS. Nguyễn Sĩ Dũng: Đề cao liêm sỉ để chống tham nhũng

Baoquocte.vn. Đề cao liêm sỉ thực chất là đề cao một trong những quy phạm đạo đức hết sức quan trọng để phòng chống tham nhũng.
Hơn 300 doanh nghiệp tham gia ASEAN Online Sale Day 2022

Hơn 300 doanh nghiệp tham gia ASEAN Online Sale Day 2022

Baoquocte.vn. Chương trình Ngày mua sắm trực tuyến lớn nhất ASEAN 2022 – ASEAN Online Sale Day 2022 chính thức diễn ra từ 0h ngày 8-10/8/2022.
Giá cà phê hôm nay 9/8: Tăng mạnh, động lực tăng giá của robusta vẫn còn; Cơ hội cho cà phê Việt Nam tại thị trường EU?

Giá cà phê hôm nay 9/8: Tăng mạnh, động lực tăng giá của robusta vẫn còn; Cơ hội cho cà phê Việt Nam tại thị trường EU?

Baoquocte.vn. Giá cà phê bật tăng mạnh trên cả hai sàn London và New York. Trong đó, theo phân tích của giới chuyên gia, đối với cà phê robusta động lượng tăng vẫn còn.
Giá tiêu hôm nay 9/8, lực cầu giảm, thị trường đi xuống, người bán và mua thận trọng

Giá tiêu hôm nay 9/8, lực cầu giảm, thị trường đi xuống, người bán và mua thận trọng

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước đi ngang ở một số địa phương, giao dịch từ 71.500 - 74.000 đ/kg.
Xuất khẩu ngày 5-7/8: Tháng 7, cả nước xuất siêu 74 triệu USD; ngành thép Việt Nam lại 'vướng đòn' phòng vệ thương mại

Xuất khẩu ngày 5-7/8: Tháng 7, cả nước xuất siêu 74 triệu USD; ngành thép Việt Nam lại 'vướng đòn' phòng vệ thương mại

Baoquocte.vn. Báo TG&VN điểm lại những tin nổi bật về hoạt động xuất nhập khẩu trong bản tin xuất khẩu ngày 5-7/8.
WB: Kinh tế Việt Nam tăng trưởng 7,5% năm 2022

WB: Kinh tế Việt Nam tăng trưởng 7,5% năm 2022

Baoquocte.vn. Chiều 8/8, tại Hà Nội, Ngân hàng Thế giới (WB) tổ chức họp báo công bố báo cáo cập nhật kinh tế Việt Nam “Giáo dục để tăng trưởng”.
Chủ tịch VCCI: Doanh nghiệp cần chủ động xây dựng mô hình kinh doanh xanh, sạch, có trách nhiệm với xã hội

Chủ tịch VCCI: Doanh nghiệp cần chủ động xây dựng mô hình kinh doanh xanh, sạch, có trách nhiệm với xã hội

Baoquocte.vn. Việc Việt Nam đã tham gia ASEAN từ năm 1995 và tham gia Khu vực Tự do Thương mại ASEAN (AFTA) vào đầu năm 1996 mang lại nhiều cơ hội cho doanh nghiệp.
Bất động sản mới nhất: Chung cư Hà Nội thiết lập mặt bằng giá mới, thị trường theo hình tháp ngược, nhà có thể giảm giá 30%?

Bất động sản mới nhất: Chung cư Hà Nội thiết lập mặt bằng giá mới, thị trường theo hình tháp ngược, nhà có thể giảm giá 30%?

Baoquocte.vn. Dự báo xu hướng giá nhà đất 6 tháng cuối năm, khan hiếm chung cư, Hà Nội cấm tách thửa liên quan Vành đai 4… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Xu hướng ‘chuộng’ căn hộ sơ cấp ở Hà Nội

Xu hướng ‘chuộng’ căn hộ sơ cấp ở Hà Nội

Baoquocte.vn. Nhiều người vẫn luôn ưu tiên căn hộ sơ cấp bởi đây là sản phẩm mới hoàn toàn, chưa bị khấu hao qua thời gian sử dụng và có giá thành hợp lý.
Bất động sản mới nhất: Khan hiếm nguồn cung, giá đều đặn tăng, nỗi lo nợ xấu; thị trường địa ốc Bắc Ninh sẽ hạ nhiệt?

Bất động sản mới nhất: Khan hiếm nguồn cung, giá đều đặn tăng, nỗi lo nợ xấu; thị trường địa ốc Bắc Ninh sẽ hạ nhiệt?

Baoquocte.vn. Nguồn cung căn hộ ngày càng giảm, giá bán tăng đều, nợ xấu có nhiều biến động… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Hà Lan: Các nhà đầu tư lớn ồ ạt mua nhà nghỉ dưỡng

Hà Lan: Các nhà đầu tư lớn ồ ạt mua nhà nghỉ dưỡng

Baoquocte.vn. Thống kê mới cho thấy các nhà đầu tư lớn đang ồ ạt mua bất động sản để làm nhà nghỉ dưỡng tại Hà Lan.
Bất động sản mới nhất: ‘Ông lớn’ địa ốc đề xuất cho doanh nghiệp mua nhà ở xã hội, thị trường lệch pha cung cầu, thủ tục sang tên sổ đỏ đang thế chấp

Bất động sản mới nhất: ‘Ông lớn’ địa ốc đề xuất cho doanh nghiệp mua nhà ở xã hội, thị trường lệch pha cung cầu, thủ tục sang tên sổ đỏ đang thế chấp

Baoquocte.vn. Các 'ông lớn' địa ốc như Vinhomes, Sun Group, Bitexco nêu đề xuất về nhà ở xã hội, giá chung cư TPHCM tăng cao… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Tập đoàn Hưng Thịnh hợp tác chiến lược với Kone Việt Nam kiến tạo đô thị thông minh và bền vững

Tập đoàn Hưng Thịnh hợp tác chiến lược với Kone Việt Nam kiến tạo đô thị thông minh và bền vững

Baoquocte.vn. Ngày 30/7, tại MerryLand Quy Nhơn, Tập đoàn Hưng Thịnh đã ký kết hợp tác chiến lược với KONE Việt Nam-đây là tập đoàn dẫn đầu trong ngành thang máy, thang cuốn có trụ sở ...
Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Baoquocte.vn. Chính sách tiền tệ và tài khóa dường như được thắt chặt để chống lạm phát thay vì để phục hồi sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng.
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 8/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 8/2022?

Baoquocte.vn. Lãi suất ngân hàng tháng 8/2022 ghi nhận, tiền gửi ở những kỳ hạn dài từ 12-36 tháng, SCB là ngân hàng chiếm thứ hạng lãi suất cao nhất.
Thị trường chứng khoán ASEAN có nhiều tín hiệu tích cực hậu mở cửa

Thị trường chứng khoán ASEAN có nhiều tín hiệu tích cực hậu mở cửa

Baoquocte.vn. Theo nhóm nghiên cứu và quản lý danh mục đầu tư tại FSMOne.com, thị trường chứng khoán khu vực ASEAN sẽ tiếp tục có nhiều dấu hiệu lạc quan.
Công ty Thái Lan khuyến nghị đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam

Công ty Thái Lan khuyến nghị đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam

Baoquocte.vn. Bà Chavinda Hanratanakool, Giám đốc điều hành Công ty KTAM đã đưa ra khuyến nghị nên đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Baoquocte.vn. Lãi suất ngân hàng VietinBank ở mức 0,25%, áp dụng cho gửi tiền trực tuyến và là mức cao nhất so với các ngân hàng.
Chính sách tiền tệ trong vòng xoáy lạm phát sẽ như thế nào?

Chính sách tiền tệ trong vòng xoáy lạm phát sẽ như thế nào?

Baoquocte.vn. Ngân hàng Nhà nước sẽ điều chỉnh chính sách tiền tệ ra sao trong vòng xoáy lạm phát?
Phiên bản di động