Định hình cục diện quan hệ Mỹ-Nhật trước thềm bầu cử

Hà Anh
Tokyo chuẩn bị sẵn phương án duy trì ổn định quỹ đạo quan hệ Mỹ-Nhật trong bối cảnh kết quả bầu cử Tổng thống xứ cờ hoa sắp ngã ngũ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Định hình cục diện quan hệ Mỹ-Nhật trước thềm bầu cử
Mỹ luôn coi Tokyo là đối tác ưu tiên tại châu Á. Ảnh minh hoạ. (Nguồn: Kyodo News)

Trung tâm Nghiên cứu chiến lược quốc tế (CSIS) - viện nghiên cứu chính sách độc lập có tiếng tăm của Mỹ mới đây đã đưa ra những phân tích, nhận định về sự chuẩn bị của Tokyo trước thềm bầu cử ở xứ cờ hoa.

Theo đó, liên minh an ninh Mỹ-Nhật đã tồn tại và phát triển mạnh mẽ trong nhiều năm qua dưới các đời chính quyền khác nhau. Trong bối cảnh an ninh khu vực phát đi tín hiệu xấu, Washington đang tăng cường phối hợp với Tokyo nhằm bổ sung năng lực răn đe với Bắc Kinh.

Dưới thời cựu Tổng thống Donald Trump, Nhà Trắng coi Tokyo là đối tác ưu tiên tại châu Á và nhất trí phát huy tầm nhìn chiến lược về một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở, duy trì an ninh, ổn định và thịnh vượng tại một trong những khu vực năng động nhất thế giới. Xu hướng hợp tác này tăng tốc dưới thời Tổng thống Joe Biden và Thủ tướng Kishida Fumio.

Tin liên quan
Điểm tin thế giới sáng 18/10: Nhật Bản ngỏ ý đối thoại về vấn đề Triều Tiên, NATO muốn Điểm tin thế giới sáng 18/10: Nhật Bản ngỏ ý đối thoại về vấn đề Triều Tiên, NATO muốn 'chuyện lâu dài' với Nga, Mỹ xóa nợ sinh viên

Trong bối cảnh đó, theo phân tích của CSIS, xứ sở Mặt trời mọc đang chuẩn bị sẵn phương án ứng phó với các kịch bản bầu cử Tổng thống Mỹ. Nếu ứng viên Đảng Cộng hòa Donald Trump quay trở lại Nhà Trắng, Tokyo sẽ tìm cách duy trì lập trường thống nhất với Washington trong cách tiếp cận cứng rắn với Trung Quốc, đồng thời giảm thiểu chính sách đơn phương của ông Trump về vấn đề Triều Tiên và vận động Bình Nhưỡng đẩy mạnh hợp tác.

Với tư cách đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ, quốc gia Đông Á sẽ nỗ lực duy trì nguồn đầu tư nước ngoài, đẩy mạnh vai trò lãnh đạo của Washington trong hệ thống kinh tế quốc tế trước viễn cảnh ông Trump tái áp đặt chính sách phòng vệ thương mại.

Bên cạnh đó, chính quyền tân Thủ tướng Ishiba Shigeru có khả năng nâng cấp ngành công nghiệp quốc phòng nội địa nhằm giảm sự phụ thuộc vào Mỹ, cũng như khuyến khích Nhà Trắng củng cố liên minh với các đối tác trong khu vực, gồm Australia và nhóm Bộ tứ (Quad).

Ngược lại, các chuyên gia của CSIS cho rằng, trong trường hợp bà Kamala Harris thắng cử, Tokyo kỳ vọng tiếp nối động lực phát triển của quan hệ song phương, theo dõi kỹ lưỡng chính sách tiếp cận Trung Quốc, đường lối kinh tế và xây dựng quan hệ đối tác tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của ứng viên Đảng Dân chủ.

Bên cạnh đó, chính quyền ông Ishiba Shigeru sẽ vận động bà Harris triển khai chính sách kinh tế tiến bộ, giảm bớt lo ngại kịch bản Mỹ rút khỏi hệ thống thương mại đa phương, vốn buộc Nhật Bản và các nước khác tái xây dựng quy tắc và chuẩn mực kinh tế mới mà không có sự dẫn dắt của Washington.

Bất kể ai đắc cử vào tháng 11, Nhật Bản vẫn là đối tác không thể thiếu của Mỹ tại địa bàn Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Không đồng minh nào của Washington có khả năng định hình mạnh mẽ trật tự khu vực dựa trên luật lệ như Tokyo.

Do đó, Nhà Trắng cần tăng cường quan hệ với quốc gia Đông Á và các nước có cùng chí hướng, nhằm duy trì vai trò trung tâm của mạng lưới liên minh do Mỹ dẫn dắt trong bảo đảm hòa bình và thịnh vượng khu vực.

Trên cơ sở đó, theo CSIS, vị Tổng thống Mỹ sắp tới có thể xem xét một số gợi ý chính sách như sau:

Một là nâng tầm khả năng phối hợp của liên minh. Trong chuyến thăm Washington của Thủ tướng Kishida Fumio tháng 4/2024, Mỹ và Nhật Bản đã nhất trí cam kết nâng cấp bộ phận chỉ huy liên minh, giúp bổ sung khả năng phối hợp giữa quân đội hai bên trong trường hợp xảy ra tình huống khẩn cấp. Tổng thống mới của Mỹ nên tìm cách thúc đẩy cơ chế trên bằng việc yêu cầu Quốc hội cung cấp nguồn lực tài trợ và duy trì hợp tác công nghiệp quốc phòng.

Hai là củng cố mạng lưới đối tác Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Thời gian gần đây, Mỹ và Nhật Bản đạt nhiều tiến bộ trong xây dựng liên kết với các đối tác thứ ba, bao gồm Hàn Quốc, Australia và Philippines, qua đó ngăn Trung Quốc tìm cách chia rẽ mạng lưới đồng minh do Washington triển khai trong khu vực. Ngoài ra, các cơ chế như Bộ tứ (Quad) nên phát huy vai trò cung cấp tài trợ cho nhóm các nước đang phát triển vì tương lai ổn định và thịnh vượng của Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Kết thúc chiến dịch chống phiến quân, Mỹ hoàn tất rút lực lượng và tài sản khỏi Niger

Kết thúc chiến dịch chống phiến quân, Mỹ hoàn tất rút lực lượng và tài sản khỏi Niger

Quân đội Mỹ ngày 16/9 thông báo đã hoàn tất quá trình rút quân khỏi Niger theo yêu cầu của lãnh đạo phe đảo chính ...

Điểm tin thế giới sáng 19/9: Nhật Bản ấn định thời điểm bầu Thủ tướng, Hy Lạp chi tiền mua UAV Switchblade, Nga-Trung tập trận hàng hải

Điểm tin thế giới sáng 19/9: Nhật Bản ấn định thời điểm bầu Thủ tướng, Hy Lạp chi tiền mua UAV Switchblade, Nga-Trung tập trận hàng hải

Báo Thế giới và Việt Nam điểm một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng nay, 19/9.

Mỹ, Nhật, Nga chia sẻ 'bí kíp' chuyển đổi công nghiệp với TP. HCM

Mỹ, Nhật, Nga chia sẻ 'bí kíp' chuyển đổi công nghiệp với TP. HCM

Đại diện Bộ Ngoại giao Mỹ, Bộ Ngoại giao Nhật Bản và thành phố Saint Petersburg (Nga) chia sẻ với Báo Thế giới và Việt ...

Trung Quốc, Triều Tiên ‘viết một chương mới trong quan hệ hữu nghị song phương truyền thống’

Trung Quốc, Triều Tiên ‘viết một chương mới trong quan hệ hữu nghị song phương truyền thống’

Kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Trung Quốc và Triều Tiên, Chủ tịch Tập Cận Bình có điện mừng, nhấn ...

Điểm tin thế giới sáng 10/10: Nhật Bản giải tán Hạ viện, Nga đóng cửa Tổng lãnh sự quán Romania, EU mở cầu hàng không nhân đạo

Điểm tin thế giới sáng 10/10: Nhật Bản giải tán Hạ viện, Nga đóng cửa Tổng lãnh sự quán Romania, EU mở cầu hàng không nhân đạo

Báo Thế giới và Việt Nam điểm một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng nay, 10/10.

(theo CSIS)

Bài viết cùng chủ đề

Bầu cử Mỹ 2020

Đọc thêm

Đại lý nhận cọc Hyundai Stargazer 2026, chuẩn bị ra mắt khách Việt

Đại lý nhận cọc Hyundai Stargazer 2026, chuẩn bị ra mắt khách Việt

Sau khi Hyundai Stargazer 2026 xuất hiện tại trung tâm thử nghiệm khí thải và nhà máy, một số đại lý đã thông báo bắt đầu nhận đặt cọc mẫu ...
Giá heo hơi hôm nay 11/2: Miền Bắc và Trung tiếp tục chịu áp lực điều chỉnh giảm rõ rệt, miền Nam tạm ổn định

Giá heo hơi hôm nay 11/2: Miền Bắc và Trung tiếp tục chịu áp lực điều chỉnh giảm rõ rệt, miền Nam tạm ổn định

Giá heo hơi hôm nay 11/2, giá heo hơi tại miền Bắc và miền Trung vẫn chịu áp lực điều chỉnh giảm rõ rệt, trong khi miền Nam tạm thời ...
Điện mừng nhân dịp kỷ niệm lần thứ 47 Quốc khánh nước Cộng hòa Hồi giáo Iran

Điện mừng nhân dịp kỷ niệm lần thứ 47 Quốc khánh nước Cộng hòa Hồi giáo Iran

Nhân dịp kỷ niệm lần thứ 47 Quốc khánh nước Cộng hòa Hồi giáo Iran (11/2/1979-11/2/2026), các lãnh đạo Việt Nam đã gửi điện mừng.
Chăm lo, hỗ trợ nhân dân đón Tết vui tươi, an toàn, tiết kiệm

Chăm lo, hỗ trợ nhân dân đón Tết vui tươi, an toàn, tiết kiệm

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính ký ban hành Công điện về việc thực hiện nhiệm vụ chăm lo, hỗ trợ nhân dân đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ ...
Chỉ tiêu tuyển sinh vào 8 trường công an nhân dân năm 2026

Chỉ tiêu tuyển sinh vào 8 trường công an nhân dân năm 2026

Bộ Công an vừa ban hành quyết định về việc phân bổ chỉ tiêu tuyển sinh cho các học viện, trường công an nhân dân năm 2026.
Giá nông sản hôm nay 11/2/2026: Giá cà phê trong nước chịu sức ép ngày cận Tết ; VPSA kiến nghị hoàn thiện Nghị định 46 theo hướng quản lý rủi ro

Giá nông sản hôm nay 11/2/2026: Giá cà phê trong nước chịu sức ép ngày cận Tết ; VPSA kiến nghị hoàn thiện Nghị định 46 theo hướng quản lý rủi ro

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 11/2/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế ...
Kinh tế Đức: Khởi sắc trở lại hay sự phục hồi mong manh?

Kinh tế Đức: Khởi sắc trở lại hay sự phục hồi mong manh?

Việc nền kinh tế Đức tăng trưởng nhẹ trong năm 2025 sau hai năm liền suy giảm là sự khởi sắc trở lại hay phục hồi mong manh?
Mỹ sẽ cử 200 binh sĩ tới một quốc gia châu Phi

Mỹ sẽ cử 200 binh sĩ tới một quốc gia châu Phi

Mỹ đang lên kế hoạch cử khoảng 200 binh sĩ tới Nigeria nhằm huấn luyện quân đội quốc gia châu Phi này trong cuộc chiến chống các tay súng Hồi giáo cực đoan.
Mỹ vừa có hành động mang tính lịch sử với NATO và châu Âu, Nga đang tính toán điều gì với liên minh quân sự?

Mỹ vừa có hành động mang tính lịch sử với NATO và châu Âu, Nga đang tính toán điều gì với liên minh quân sự?

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây đã chuyển giao quyền kiểm soát 3 sở chỉ huy Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cho các nước châu Âu.
Trung Đông: Mỹ tính điều tàu sân bay thứ 2 đến, yên cầu Hamas buông bỏ toàn bộ vũ khí, trừng phạt công dân Nga liên quan Hezbollah

Trung Đông: Mỹ tính điều tàu sân bay thứ 2 đến, yên cầu Hamas buông bỏ toàn bộ vũ khí, trừng phạt công dân Nga liên quan Hezbollah

Mỹ đang xem xét khả năng điều động nhóm tác chiến tàu sân bay thứ 2 tới Trung Đông, nhằm chuẩn bị cho nguy cơ đàm phán với Iran thất bại.
Tình hình Ukraine: EU ra điều kiện đòi Moscow nhượng bộ trước khi đàm phán để có hòa bình; Nga cam kết với các kết quả từ cuộc gặp với Mỹ

Tình hình Ukraine: EU ra điều kiện đòi Moscow nhượng bộ trước khi đàm phán để có hòa bình; Nga cam kết với các kết quả từ cuộc gặp với Mỹ

EU cần xác định rõ những nhượng bộ mà khối này muốn Nga thực hiện để có được hòa bình ở Ukraine trước khi tiến hành đàm phán với Điện Kremlin.
Kiểm soát vũ khí hạt nhân: Nga khẳng định sẽ có trách nhiệm dù chẳng còn ràng buộc với Mỹ, điểm tên một công cụ chủ chốt

Kiểm soát vũ khí hạt nhân: Nga khẳng định sẽ có trách nhiệm dù chẳng còn ràng buộc với Mỹ, điểm tên một công cụ chủ chốt

Hiệp ước về không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) vẫn là công cụ chủ chốt của an ninh quốc tế.
Hằng số tại sông Hằng

Hằng số tại sông Hằng

Thượng đỉnh EU - Ấn Độ đánh dấu bước chuyển mình lịch sử của một trong những mối quan hệ chiến lược quan trọng nhất thế giới.
Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Chuyến thăm chính thức Ấn Độ của Thủ tướng Đức Friedrich Merz diễn ra trong bối cảnh kinh tế và chính trị quốc tế đang trải qua nhiều biến động sâu sắc.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Chuyến thăm của Tổng thống Hàn Quốc đến Trung Quốc và Nhật Bản nhằm hàn gắn những vết nứt trong quá khứ, mở ra tương lai hợp tác.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung phản ánh nỗ lực cân bằng trong bối cảnh thế giới và khu vực chứng kiến nhiều biến chuyển sâu sắc.
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những yếu tố định hình thế giới 2026

Những yếu tố định hình thế giới 2026

Mười nhân tố bắt đầu bằng chữ 'T' tác động định hình thế giới năm 2026.
Điểm danh 5 máy bay chiến đấu tốt nhất thế giới không đến từ Mỹ

Điểm danh 5 máy bay chiến đấu tốt nhất thế giới không đến từ Mỹ

Không chỉ Mỹ, một số nước đã sản xuất nhiều mẫu máy bay chiến đấu thế hệ mới xuất sắc, nổi bật với khả năng tàng hình, cơ động cao và hỏa lực mạnh.
Cuốn sách mang nhiều tư liệu quý về Hoàng Sa, Trường Sa

Cuốn sách mang nhiều tư liệu quý về Hoàng Sa, Trường Sa

Cuốn sách 'Quá trình xác lập và thực thi chủ quyền cúa Việt Nam tại Hoàng Sa, Trường Sa thời thuộc Pháp' của GS.TS. Hồ Sĩ Quý có nhiều nguồn tài liệu quý.
Venezuela - Mảnh đất giàu 'vàng đen'

Venezuela - Mảnh đất giàu 'vàng đen'

Với trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới, Venezuela được cho là còn nhiều tiềm năng để biến 'vàng đen' thành nguồn ngoại tệ cho đất nước.
Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Những ngày đầu về nước

Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Những ngày đầu về nước

Cuối năm 1940, đầu năm 1941, từ Quế Lâm, Tĩnh Tây đến Pắc Bó, Nguyễn Ái Quốc từng bước trở về Tổ quốc, trực tiếp chuẩn bị lực lượng, căn cứ và đường lối, mở ...
Kỷ niệm 85 năm Ngày Bác Hồ về nước: Chuyện Thiếu tá Hồ Quang ở Trung Quốc

Kỷ niệm 85 năm Ngày Bác Hồ về nước: Chuyện Thiếu tá Hồ Quang ở Trung Quốc

Những năm hoạt động ở Trung Quốc cuối thập niên 1930, với tên gọi Hồ Quang, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã âm thầm chuẩn bị để trở về trực tiếp lãnh đạo cách mạng.
Hiệp định Paris về Việt Nam năm 1973: Kỳ tích của lịch sử đấu tranh cách mạng

Hiệp định Paris về Việt Nam năm 1973: Kỳ tích của lịch sử đấu tranh cách mạng

Ngày 27/1 cách đây tròn 53 năm, Hiệp định về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam (gọi tắt là Hiệp định Paris về Việt Nam) được ký kết.
Phiên bản di động