Định hình cục diện quan hệ Mỹ-Nhật trước thềm bầu cử

Hà Anh
Tokyo chuẩn bị sẵn phương án duy trì ổn định quỹ đạo quan hệ Mỹ-Nhật trong bối cảnh kết quả bầu cử Tổng thống xứ cờ hoa sắp ngã ngũ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Định hình cục diện quan hệ Mỹ-Nhật trước thềm bầu cử
Mỹ luôn coi Tokyo là đối tác ưu tiên tại châu Á. Ảnh minh hoạ. (Nguồn: Kyodo News)

Trung tâm Nghiên cứu chiến lược quốc tế (CSIS) - viện nghiên cứu chính sách độc lập có tiếng tăm của Mỹ mới đây đã đưa ra những phân tích, nhận định về sự chuẩn bị của Tokyo trước thềm bầu cử ở xứ cờ hoa.

Theo đó, liên minh an ninh Mỹ-Nhật đã tồn tại và phát triển mạnh mẽ trong nhiều năm qua dưới các đời chính quyền khác nhau. Trong bối cảnh an ninh khu vực phát đi tín hiệu xấu, Washington đang tăng cường phối hợp với Tokyo nhằm bổ sung năng lực răn đe với Bắc Kinh.

Dưới thời cựu Tổng thống Donald Trump, Nhà Trắng coi Tokyo là đối tác ưu tiên tại châu Á và nhất trí phát huy tầm nhìn chiến lược về một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở, duy trì an ninh, ổn định và thịnh vượng tại một trong những khu vực năng động nhất thế giới. Xu hướng hợp tác này tăng tốc dưới thời Tổng thống Joe Biden và Thủ tướng Kishida Fumio.

Tin liên quan
Điểm tin thế giới sáng 18/10: Nhật Bản ngỏ ý đối thoại về vấn đề Triều Tiên, NATO muốn Điểm tin thế giới sáng 18/10: Nhật Bản ngỏ ý đối thoại về vấn đề Triều Tiên, NATO muốn 'chuyện lâu dài' với Nga, Mỹ xóa nợ sinh viên

Trong bối cảnh đó, theo phân tích của CSIS, xứ sở Mặt trời mọc đang chuẩn bị sẵn phương án ứng phó với các kịch bản bầu cử Tổng thống Mỹ. Nếu ứng viên Đảng Cộng hòa Donald Trump quay trở lại Nhà Trắng, Tokyo sẽ tìm cách duy trì lập trường thống nhất với Washington trong cách tiếp cận cứng rắn với Trung Quốc, đồng thời giảm thiểu chính sách đơn phương của ông Trump về vấn đề Triều Tiên và vận động Bình Nhưỡng đẩy mạnh hợp tác.

Với tư cách đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ, quốc gia Đông Á sẽ nỗ lực duy trì nguồn đầu tư nước ngoài, đẩy mạnh vai trò lãnh đạo của Washington trong hệ thống kinh tế quốc tế trước viễn cảnh ông Trump tái áp đặt chính sách phòng vệ thương mại.

Bên cạnh đó, chính quyền tân Thủ tướng Ishiba Shigeru có khả năng nâng cấp ngành công nghiệp quốc phòng nội địa nhằm giảm sự phụ thuộc vào Mỹ, cũng như khuyến khích Nhà Trắng củng cố liên minh với các đối tác trong khu vực, gồm Australia và nhóm Bộ tứ (Quad).

Ngược lại, các chuyên gia của CSIS cho rằng, trong trường hợp bà Kamala Harris thắng cử, Tokyo kỳ vọng tiếp nối động lực phát triển của quan hệ song phương, theo dõi kỹ lưỡng chính sách tiếp cận Trung Quốc, đường lối kinh tế và xây dựng quan hệ đối tác tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của ứng viên Đảng Dân chủ.

Bên cạnh đó, chính quyền ông Ishiba Shigeru sẽ vận động bà Harris triển khai chính sách kinh tế tiến bộ, giảm bớt lo ngại kịch bản Mỹ rút khỏi hệ thống thương mại đa phương, vốn buộc Nhật Bản và các nước khác tái xây dựng quy tắc và chuẩn mực kinh tế mới mà không có sự dẫn dắt của Washington.

Bất kể ai đắc cử vào tháng 11, Nhật Bản vẫn là đối tác không thể thiếu của Mỹ tại địa bàn Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Không đồng minh nào của Washington có khả năng định hình mạnh mẽ trật tự khu vực dựa trên luật lệ như Tokyo.

Do đó, Nhà Trắng cần tăng cường quan hệ với quốc gia Đông Á và các nước có cùng chí hướng, nhằm duy trì vai trò trung tâm của mạng lưới liên minh do Mỹ dẫn dắt trong bảo đảm hòa bình và thịnh vượng khu vực.

Trên cơ sở đó, theo CSIS, vị Tổng thống Mỹ sắp tới có thể xem xét một số gợi ý chính sách như sau:

Một là nâng tầm khả năng phối hợp của liên minh. Trong chuyến thăm Washington của Thủ tướng Kishida Fumio tháng 4/2024, Mỹ và Nhật Bản đã nhất trí cam kết nâng cấp bộ phận chỉ huy liên minh, giúp bổ sung khả năng phối hợp giữa quân đội hai bên trong trường hợp xảy ra tình huống khẩn cấp. Tổng thống mới của Mỹ nên tìm cách thúc đẩy cơ chế trên bằng việc yêu cầu Quốc hội cung cấp nguồn lực tài trợ và duy trì hợp tác công nghiệp quốc phòng.

Hai là củng cố mạng lưới đối tác Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Thời gian gần đây, Mỹ và Nhật Bản đạt nhiều tiến bộ trong xây dựng liên kết với các đối tác thứ ba, bao gồm Hàn Quốc, Australia và Philippines, qua đó ngăn Trung Quốc tìm cách chia rẽ mạng lưới đồng minh do Washington triển khai trong khu vực. Ngoài ra, các cơ chế như Bộ tứ (Quad) nên phát huy vai trò cung cấp tài trợ cho nhóm các nước đang phát triển vì tương lai ổn định và thịnh vượng của Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Kết thúc chiến dịch chống phiến quân, Mỹ hoàn tất rút lực lượng và tài sản khỏi Niger

Kết thúc chiến dịch chống phiến quân, Mỹ hoàn tất rút lực lượng và tài sản khỏi Niger

Quân đội Mỹ ngày 16/9 thông báo đã hoàn tất quá trình rút quân khỏi Niger theo yêu cầu của lãnh đạo phe đảo chính ...

Điểm tin thế giới sáng 19/9: Nhật Bản ấn định thời điểm bầu Thủ tướng, Hy Lạp chi tiền mua UAV Switchblade, Nga-Trung tập trận hàng hải

Điểm tin thế giới sáng 19/9: Nhật Bản ấn định thời điểm bầu Thủ tướng, Hy Lạp chi tiền mua UAV Switchblade, Nga-Trung tập trận hàng hải

Báo Thế giới và Việt Nam điểm một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng nay, 19/9.

Mỹ, Nhật, Nga chia sẻ 'bí kíp' chuyển đổi công nghiệp với TP. HCM

Mỹ, Nhật, Nga chia sẻ 'bí kíp' chuyển đổi công nghiệp với TP. HCM

Đại diện Bộ Ngoại giao Mỹ, Bộ Ngoại giao Nhật Bản và thành phố Saint Petersburg (Nga) chia sẻ với Báo Thế giới và Việt ...

Trung Quốc, Triều Tiên ‘viết một chương mới trong quan hệ hữu nghị song phương truyền thống’

Trung Quốc, Triều Tiên ‘viết một chương mới trong quan hệ hữu nghị song phương truyền thống’

Kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Trung Quốc và Triều Tiên, Chủ tịch Tập Cận Bình có điện mừng, nhấn ...

Điểm tin thế giới sáng 10/10: Nhật Bản giải tán Hạ viện, Nga đóng cửa Tổng lãnh sự quán Romania, EU mở cầu hàng không nhân đạo

Điểm tin thế giới sáng 10/10: Nhật Bản giải tán Hạ viện, Nga đóng cửa Tổng lãnh sự quán Romania, EU mở cầu hàng không nhân đạo

Báo Thế giới và Việt Nam điểm một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng nay, 10/10.

(theo CSIS)

Bài viết cùng chủ đề

Bầu cử Mỹ 2020

Đọc thêm

Hôm nay 22/10, Quốc hội thảo luận về Luật Đất đai và Luật Nhà ở

Hôm nay 22/10, Quốc hội thảo luận về Luật Đất đai và Luật Nhà ở

Ngày 22/10, Quốc hội xem xét sửa đổi các quy định liên quan đến Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản.
Từ mua dầu diesel của Nga đến các gói hỗ trợ: Mỹ không có 'viên đạn bạc' để giảm giá nhiên liệu?

Từ mua dầu diesel của Nga đến các gói hỗ trợ: Mỹ không có 'viên đạn bạc' để giảm giá nhiên liệu?

Giá xăng và dầu diesel tăng mạnh đang gây sức ép lên người tiêu dùng, nông dân và ngành vận tải Mỹ.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/10: Đồng USD giảm nhẹ khi lạm phát có nguy cơ tăng trở lại

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/10: Đồng USD giảm nhẹ khi lạm phát có nguy cơ tăng trở lại

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/10 cho thấy đồng USD giảm nhẹ do lạm phát có nguy cơ tăng trở lại vì giá dầu.
Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Khu di sản lịch sử Santo Domingo ở Cộng hòa Dominica được UNESCO lựa chọn thí điểm công cụ ứng phó biến đổi khí hậu.
Iran đối mặt nguy cơ bị Mỹ-Israel nối lại không kích, Lãnh tụ tối cao xác định các vấn đề trọng yếu

Iran đối mặt nguy cơ bị Mỹ-Israel nối lại không kích, Lãnh tụ tối cao xác định các vấn đề trọng yếu

Quân đội Mỹ vá Israel được cho là đang chuẩn bị các phương án không kích mới nhằm vào Iran sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ.
Việt Nam thay mặt ASEAN kêu gọi hợp tác quốc tế vì an toàn bức xạ nguyên tử tại Liên hợp quốc

Việt Nam thay mặt ASEAN kêu gọi hợp tác quốc tế vì an toàn bức xạ nguyên tử tại Liên hợp quốc

Đại diện Việt Nam thay mặt ASEAN phát biểu tại Liên hợp quốc, kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế, hỗ trợ nguồn lực cho an toàn bức xạ ...
Iran đối mặt nguy cơ bị Mỹ-Israel nối lại không kích, Lãnh tụ tối cao xác định các vấn đề trọng yếu

Iran đối mặt nguy cơ bị Mỹ-Israel nối lại không kích, Lãnh tụ tối cao xác định các vấn đề trọng yếu

Quân đội Mỹ vá Israel được cho là đang chuẩn bị các phương án không kích mới nhằm vào Iran sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ.
Thêm một ứng cử viên Tổng thư ký Liên hợp quốc mới gia nhập đường đua

Thêm một ứng cử viên Tổng thư ký Liên hợp quốc mới gia nhập đường đua

UAE chính thức đề cử bà Lana Nusseibeh, nhà ngoại giao cấp cao của nước này, giữ chức Tổng thư ký LHQ nhiệm kỳ tới.
Nga-Ukraine ủng hộ nối lại đàm phán ba bên với Mỹ, Tổng thống Zelensky đề xuất đóng băng chiến tuyến

Nga-Ukraine ủng hộ nối lại đàm phán ba bên với Mỹ, Tổng thống Zelensky đề xuất đóng băng chiến tuyến

Ukraine ủng hộ đề xuất của Mỹ về việc tổ chức đàm phán ba bên với Nga, trong khi Moscow cũng phát tín hiệu sẵn sàng nối lại thương lượng.
Căng thẳng Triều Tiên-Hàn Quốc: Bình Nhưỡng cảnh báo đáp trả nếu bị đe dọa

Căng thẳng Triều Tiên-Hàn Quốc: Bình Nhưỡng cảnh báo đáp trả nếu bị đe dọa

Mới đây, Triều Tiên đã cảnh báo sẽ đáp trả quân sự 'áp đảo' trước những hành động mà nước này coi là khiêu khích từ phía Hàn Quốc.
Thủ tướng Trung Quốc cam kết thúc đẩy hợp tác thực chất với Nga

Thủ tướng Trung Quốc cam kết thúc đẩy hợp tác thực chất với Nga

Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường khẳng định, Bắc Kinh sẵn sàng phối hợp với Moscow để làm sâu sắc hợp tác song phương, củng cố lòng tin chính trị.
Israel không loại trừ hành động quân sự nhằm vào Iran trước bầu cử, rộ tin Mỹ ngăn cản

Israel không loại trừ hành động quân sự nhằm vào Iran trước bầu cử, rộ tin Mỹ ngăn cản

Israel đang theo dõi sát việc Iran khôi phục năng lực quân sự và không loại trừ khả năng tiến hành hành động tự vệ.
Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Không thể nhanh chóng đánh bại Iran về quân sự, Mỹ đang chuyển sang mặt trận kinh tế, hy vọng các biện pháp trừng phạt kéo dài sẽ buộc Tehran phải nhượng bộ.
Hiệp ước Mecca trước phép thử lửa đầu tiên

Hiệp ước Mecca trước phép thử lửa đầu tiên

Việc lực lượng Houthi tại Yemen gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào Saudi Arabia đặt Hiệp ước Phòng thủ chung Mecca trước thử thách thực tế đầu tiên.
Ukraine trong tính toán của Tổng thống Mỹ Donald Trump: Hòa bình hay bước ngoặt chiến lược?

Ukraine trong tính toán của Tổng thống Mỹ Donald Trump: Hòa bình hay bước ngoặt chiến lược?

Trong khi Mỹ tìm kiếm một giải pháp thực dụng cho xung đột Ukraine, Anh và nhiều nước châu Âu vẫn nhấn mạnh yêu cầu duy trì sức ép đối với Nga.
‘Lý thuyết chiến thắng’ và lằn ranh đỏ

‘Lý thuyết chiến thắng’ và lằn ranh đỏ

Diễn đàn An ninh Warsaw tại Ba Lan (12-13/10) có nhiều nội dung đáng chú ý liên quan tới ‘lý thuyết chiến thắng’ của NATO.
Hành trình nước rút của Tổng thống Trump

Hành trình nước rút của Tổng thống Trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang tích cực vận động nhằm duy trì quyền kiểm soát Hạ viện và Thượng viện trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ vào ngày 3/11 tới.
Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Phép thử quyền lực với Tổng thống Trump

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Phép thử quyền lực với Tổng thống Trump

Bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 tới đây sẽ quyết định 470 ghế tại Quốc hội Mỹ, gồm toàn bộ 435 ghế Hạ viện và 35 ghế Thượng viện.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Di sản văn hóa có thể biến mất bất cứ lúc nào và công nghệ số đang dần trở thành một lớp bảo vệ mới cho những lớp ký ức ấy.
Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Dân số thế giới đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh chóng, tạo điều kiện cho một khái niệm chung đang dần định hình: Kinh tế bạc.
Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh không đơn thuần là câu chuyện về giảm phát thải hay bảo vệ môi trường.
5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh vị thế dẫn đầu về trí tuệ nhân tạo (AI), với những lợi thế khác nhau ở từng khâu của chuỗi công nghệ.
Phiên bản di động