Không một mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến

Ngàn chữ ký lan tỏa thông điệp "Không một mình" trên "Bức tường an toàn số" tại Đại học FPT Cần Thơ. (Nguồn: Phòng An ninh mạng Công an thành phố Cần Thơ)

Nâng cao nhận thức về bắt cóc trực tuyến

Từ ngày 6/10 đến 30/11/2025, thành phố Cần Thơ đã triển khai chiến dịch "Không một mình" nhằm trực tiếp nâng cao nhận thức và kỹ năng phòng, chống dụ dỗ, thao túng và "bắt cóc trực tuyến" cho học sinh, sinh viên và thanh thiếu niên trong độ tuổi từ 12-24, đồng thời tác động gián tiếp đến phụ huynh, giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục, cộng đồng xã hội, các cơ quan báo chí, KOLs (những người có tầm ảnh hưởng trên mạng xã hội), cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức xã hội – nghề nghiệp trên địa bàn, tạo nên mạng lưới hỗ trợ rộng khắp, giúp người trẻ không phải đối mặt một mình với các rủi ro trên môi trường mạng.

More from WVR
Đại sứ Canada gửi 3 thông điệp an toàn trên không gian mạng tới thanh niên Việt Nam

Trong gần hai tháng triển khai, chiến dịch tập trung vào chuỗi hoạt động truyền thông đa nền tảng, bao gồm phát động hưởng ứng, chia sẻ bộ nhận diện và hashtag chính thức, lan tỏa video giới thiệu, tổ chức thử thách sáng tạo nội dung và thiết kế các ấn phẩm truyền thông tại trường học.

Cùng với đó là các chuyên mục chia sẻ nhanh kỹ năng an toàn trực tuyến, minigame tương tác nội bộ nhằm tăng tính chủ động tham gia của học sinh, sinh viên.

Ngoài hoạt động trực tuyến, chiến dịch còn đẩy mạnh truyền thông trực tiếp thông qua các buổi tập huấn, hội thảo, workshop, lồng ghép nội dung vào giờ chào cờ và sinh hoạt lớp.

Các hoạt động trải nghiệm như ngày hội an toàn trực tuyến, sân khấu hóa tình huống, trò chơi nhập vai xử lý tình huống giả định cũng được tổ chức nhằm giúp người trẻ rèn luyện kỹ năng thực tế.

Với phạm vi triển khai toàn thành phố Cần Thơ, chiến dịch "Không một mình" không chỉ là hoạt động truyền thông ngắn hạn mà còn hướng đến xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh, nơi mỗi học sinh, sinh viên đều được trang bị kiến thức, kỹ năng và sự đồng hành cần thiết để tự tin bảo vệ mình trước các nguy cơ trên không gian số.

Có thể thấy rằng, đây không chỉ là một chiến dịch truyền thông đơn thuần mà là một nỗ lực huy động sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị, với sự vào cuộc quyết liệt của Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an thành phố cùng các sở, ban, ngành thành phố đã tạo ra một cơ chế phối hợp đồng bộ, đưa các nội dung an toàn mạng vào sâu trong môi trường học đường.

Thay vì các buổi diễn thuyết một chiều, chiến dịch đã triển khai chuỗi chương trình với hình thức đối thoại trực tiếp, điển hình như: Phối hợp với Trường Đại học FPT Cần Thơ khởi động chiến dịch, tổ chức thành công chương trình "Workshop và Ngày hội An toàn trực tuyến" với chủ đề "Không một mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến"; tổ chức buổi tọa đàm chuyên sâu với chủ đề "Không một mình giữa thế giới ảo".

Tại chương trình, các diễn giả là lãnh đạo Phòng nghiệp vụ thuộc Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Bộ Công an; lãnh đạo Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an thành phố đã trực tiếp giải mã các kịch bản tội phạm từ giả danh cơ quan pháp luật, lợi dụng tâm lý nhẹ dạ đến thủ đoạn "bắt cóc online" (thao túng, cô lập nạn nhân để tống tiền gia đình).

Buổi tọa đàm còn thu hút 13 KOLs tham gia đồng hành, giúp thông điệp an ninh mạng tiếp cận giới trẻ một cách tự nhiên và hiệu quả hơn. Chương trình sau đó được nhân rộng ra các trường trọng điểm: Đại học Cần Thơ, Đại học Nam Cần Thơ, Cao đẳng Văn hóa nghệ thuật và các trường THPT, THCS trên địa bàn thành phố. Đến nay, chương trình đã tổ chức được 611 buổi, có 144.773 cán bộ, giáo viên, sinh viên, học sinh và phụ huynh dự với các hình thức trực tiếp, trực tuyến.

Chiến dịch mang thông điệp lan tỏa "không ai đơn độc" thông qua mô hình "Bức tường an toàn số". Đây là sự chuyển dịch mang tính chiến lược về văn hóa ứng xử: Từ sử dụng mạng cá nhân biệt lập sang tinh thần cảnh giác tập thể, hỗ trợ, giúp đỡ nhau, chia sẻ thông tin và cảnh giác khi phát hiện nguy hiểm. Với sự phối hợp hiệp đồng giữa lực lượng Công an, chuyên gia an ninh mạng và nhà trường, chiến dịch đã thiết lập một mạng lưới bảo vệ đa lớp, bền vững, vượt ra khỏi quy mô của một hoạt động phong trào thông thường.

Các đại biểu nhấn nút phát động hưởng ứng chiến dịch "Không một mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến", tháng 10/2025. (Nguồn: Phòng An ninh mạng Công an thành phố Cần Thơ)

Một mô hình cần nhân rộng

Tại mỗi điểm trường trên địa bàn thành phố Cần Thơ, căn cứ vào đặc điểm địa bàn, độ tuổi học sinh và nhu cầu thực tế, Công an thành phố Cần Thơ chủ động xây dựng kịch bản tổ chức phù hợp, bảo đảm chương trình được triển khai linh hoạt, sát thực tiễn và đạt hiệu quả cả về chiều rộng lẫn chiều sâu. Chuỗi workshop và Ngày hội "An toàn trực tuyến" vì thế không triển khai rập khuôn, mà được thiết kế riêng theo từng môi trường giáo dục, tạo nên những "điểm sáng" ấn tượng.

Nổi bật trong chuỗi hoạt động là các chương trình tọa đàm mở, đối thoại đa chiều với sự tham gia của KOL, chuyên gia công nghệ thông tin, giáo dục và tâm lý. Những chủ đề như "Không một mình giữa thế giới ảo", "Kết nối an toàn – lan tỏa niềm tin số", "Trao niềm tin số – truyền giá trị thật" đã tạo không gian trao đổi thẳng thắn, nơi học sinh, sinh viên được bày tỏ suy nghĩ, đặt câu hỏi và trực tiếp lắng nghe phân tích từ chuyên gia. Qua đó, các em không chỉ nâng cao nhận thức mà còn rèn luyện tư duy phản biện và kỹ năng tự bảo vệ mình trên không gian mạng.

Một điểm nhấn khác là việc ứng dụng mạnh mẽ công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI). Từ thực tiễn các vụ việc "bắt cóc online" xảy ra tại địa phương, lực lượng chức năng đã mô phỏng lại những tình huống sử dụng deepfake, deepvoice giả mạo lực lượng Công an nhằm đe dọa, thao túng tâm lý nạn nhân.

Ngày hội "An toàn trực tuyến" còn được thiết kế thêm các booth trải nghiệm công nghệ như hướng dẫn nhận diện đường link giả mạo, trải nghiệm tình huống lừa đảo qua kính thực tế ảo. Hình thức truyền thông trực quan này tác động sâu đến nhận thức, giúp học sinh, sinh viên hiểu rõ bản chất và phương thức lừa đảo tinh vi, từ đó hình thành "kháng thể số" trước các nguy cơ bị dụ dỗ, thao túng.

Chiến dịch cũng đặc biệt phát huy vai trò chủ động, sáng tạo của học sinh, sinh viên thông qua chương trình "Góc nhìn GenZ". Tại đây, các em được thuyết trình, chia sẻ câu chuyện thực tế của bản thân, gia đình, bạn bè liên quan đến an toàn mạng. Bên cạnh đó là các cuộc thi hưởng ứng như "Lừa đảo, chuyện dám kể", cuộc thi vẽ tranh chủ đề "Không một mình"… Những hoạt động này thể hiện sự lắng nghe và tôn trọng tiếng nói của người trẻ, đồng thời giúp lực lượng chức năng tiếp cận thêm nhiều thông tin thực tế, tăng cường sự đồng cảm và đồng hành.

Không chỉ dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức, chương trình còn tạo môi trường "vừa học, vừa chơi" gần gũi, mới lạ. Sau phần chia sẻ chuyên đề, học sinh, sinh viên tham gia các hoạt động tương tác như teamwork "chuỗi kết nối an toàn", minigame Kahoot, quét mã QR khảo sát và trả lời nhanh câu hỏi về phòng, chống lừa đảo trực tuyến. Cách tiếp cận này giúp các em ghi nhớ kiến thức một cách tự nhiên, chủ động thực hành kỹ năng xử lý tình huống.

Bên cạnh đó, các hoạt động sáng tạo như vũ điệu chiến dịch, dance challenge bài hát chủ đề "Clicking" đã nhanh chóng lan tỏa trên mạng xã hội, thu hút đông đảo học sinh, sinh viên hưởng ứng. Thông điệp an toàn số vì thế được truyền tải nhẹ nhàng, dễ nhớ, dễ chia sẻ, phù hợp với xu hướng tiếp cận của giới trẻ.

Đặc biệt, hoạt động ký tên cam kết tại "Bức tường an toàn số" với sự tham gia của học sinh, sinh viên, giáo viên, phụ huynh và đại diện các cơ quan, tổ chức đã thể hiện rõ tinh thần trách nhiệm chung tay bảo vệ trẻ em trên không gian mạng. Hình ảnh "Thắp sáng niềm tin số" với những vòng tay công nghệ lan tỏa ánh sáng khắp hội trường đã tạo hiệu ứng cảm xúc mạnh mẽ, khẳng định thông điệp: mỗi cá nhân là một mắt xích quan trọng trong mạng lưới an toàn số, không ai bị bỏ lại một mình trong thế giới trực tuyến.

Với hơn 1.000 tin, bài; 7.800 catalogue, 20 poster, 52 băng rôn, bản ảnh (standee), 20 pano biển, bảng, 39 video... liên quan đến kỹ năng nhận biết các dấu hiệu tội phạm, các biện pháp tự phòng tránh, đối phó với tội phạm trên không gian mạng; các nội dung tuyên truyền về chiến dịch được phát trên đài truyền hình, đăng tải tại các website, trang thông tin điện tử, qua đó thu hút 118.300 lượt tương tác, góp phần phủ xanh thông tin tích cực.

Chiến dịch đã tạo ra bước ngoặt quan trọng trong việc nâng cao nhận thức và trang bị kỹ năng phòng vệ số cho học sinh, sinh viên và lan tỏa đến phụ huynh, đội ngũ giáo viên. Đáng chú ý, nhiều sinh viên thừa nhận từng mơ hồ trước các khái niệm "bắt cóc trực tuyến", lừa đảo công nghệ cao hay giả danh trên không gian mạng. Thông qua chương trình, các em đã nhận diện được không gian mạng tiềm ẩn nguy cơ rất thực từ lừa đảo chiếm đoạt tài sản, xâm phạm đời tư đến các thủ đoạn tinh vi như thao túng tâm lý và cô lập xã hội.

Trong bối cảnh mạng xã hội trở thành phương thức sinh hoạt thiết yếu của giới trẻ, kỹ năng nhận diện dấu hiệu nguy hiểm như: Yêu cầu bảo mật thông tin, chia sẻ hình ảnh nhạy cảm, thiết lập cuộc gặp bất thường... đã trở thành kỹ năng tự vệ trọng yếu. Không chỉ dừng lại ở việc biết cách từ chối hay chặn liên lạc, các em còn được hướng dẫn quy trình kết nối với mạng lưới hỗ trợ từ gia đình và cơ quan chức năng khi đối mặt với rủi ro.

Từ những kết quả ban đầu đáng ghi nhận, chiến dịch thực sự cần có những cách làm mới trong thời gian tới như: Mở rộng tới nhiều trường học, từ trung học cơ sở, trung học phổ thông tới trung tâm nghề... để mọi lứa tuổi thanh thiếu niên đều được tiếp cận thông điệp, đảm bảo không có vùng trắng về kiến thức an toàn mạng; Duy trì và phát triển các kênh hỗ trợ trực tuyến 24/7 để tư vấn, hỗ trợ về tâm lý và pháp lý để khi học sinh, sinh viên gặp nguy hiểm có thể phản ánh và được trợ giúp kịp thời; Xây dựng thường xuyên các hoạt động giáo dục thông qua workshop, diễn đàn, tiểu phẩm, tranh luận để giúp củng cố kiến thức, kỹ năng và cập nhật các thủ đoạn mới của tội phạm mạng; đề cao vai trò giám sát, đồng hành của gia đình, nhà trường và cộng đồng nhằm chia sẻ trách nhiệm, cảnh giác, hỗ trợ lẫn nhau, tạo môi trường mạng an toàn.