Thảo luận ở hội trường sáng 28/10 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, các đại biểu Quốc hội cho rằng, hiệu quả bảo vệ người tiêu dùng phải được đo bằng thiệt hại được giải quyết thực chất, không phải bằng số thủ tục hay số đầu mối đã được phân cấp.
Khi phát sinh tranh chấp liên tỉnh và trên nền tảng số, cần làm rõ cơ quan nào chịu trách nhiệm chủ trì và theo dõi đến khi có kết quả, không để người dân và doanh nghiệp rơi vào khoảng trống pháp lý khi sửa đổi, bổ sung Luật.
 |
| Quang cảnh thảo luận tại hội trường. |
“Người tiêu dùng chỉ phải gửi yêu cầu hỗ trợ một lần”
Góp ý về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và quản lý hoạt động thương mại trên môi trường số, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn, đoàn ĐBQH thành phố Hải Phòng cho ý kiến về khoản 3, khoản 10 và khoản 13 Điều 4, sửa đổi các Điều 28, 57 và 77 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Theo đại biểu, người tiêu dùng thường phải chấp nhận hợp đồng điện tử, điều kiện giao dịch soạn sẵn, gần như không có khả năng thương lượng; các điều khoản về gia hạn tự động, hủy dịch vụ, xử lý dữ liệu, trách nhiệm bồi thường dễ gây bất lợi. Vì vậy, đại biểu đề nghị cần tăng cường hậu kiểm theo mức độ rủi ro để phát hiện, xử lý kịp thời điều khoản bất lợi, tránh mở rộng thủ tục đăng ký hợp đồng theo mẫu không cần thiết.
“Đối với tranh chấp trên nền tảng số, người mua, người bán và đơn vị vận hành nền tảng thường ở các địa phương khác nhau. Cần quy định rõ cơ quan chủ trì, trách nhiệm chuyển hồ sơ và cơ chế phối hợp giữa cấp xã, cấp tỉnh để tránh đùn đẩy, kéo dài. Hiệu quả bảo vệ người tiêu dùng phải được đo bằng thiệt hại được giải quyết thực chất, không phải bằng số thủ tục hay số đầu mối đã được phân cấp”, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn kiến nghị.
| More from WVR |
 Hôm nay 28/10, Quốc hội làm việc liên quan đến lĩnh vực nhà ở, công thương |
Đề cập đến trách nhiệm hỗ trợ người tiêu dùng khi phát sinh tranh chấp liên tỉnh và trên nền tảng số, đại biểu Trần Mạnh Huy, đoàn ĐBQH thành phố Đà Nẵng đánh giá cao dự thảo đã chỉnh lý Điều 4 theo hướng làm rõ trách nhiệm của cấp xã, cấp tỉnh trong hỗ trợ thương lượng; đồng thời quy định cụ thể hơn về thời hạn chuyển yêu cầu đến doanh nghiệp và thời hạn thương lượng.
Đại biểu cho rằng, vấn đề không phải là đã phân cấp hay chưa, mà là khi một vụ việc liên quan nhiều tỉnh, thành phố thì cơ quan nào chịu trách nhiệm chủ trì và theo dõi đến khi có kết quả?
Dự thảo đã làm rõ hơn trách nhiệm đối với vụ việc tại địa phương và vụ việc liên quan từ 2 xã trở lên. Nhưng đối với tranh chấp liên tỉnh, quy tắc xác định một cơ quan chủ trì vẫn cần được làm rõ thêm. Đại biểu cũng cho rằng, nếu không có đầu mối chịu trách nhiệm, hồ sơ có thể bị chuyển qua lại giữa các cơ quan. Người dân phải mất thêm thời gian, công sức; còn trách nhiệm giải quyết có nguy cơ bị phân tán.
Trong khi đó, định hướng chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57-NQ/TW đặt ra yêu cầu kết nối, liên thông dữ liệu và nâng cao hiệu quả cung cấp dịch vụ công. Với những phân tích trên, đại biểu Trần Mạnh Huy nhấn mạnh, điều quan trọng không chỉ là cho phép người dân nộp yêu cầu trực tuyến, mà còn phải bảo đảm các cơ quan nhà nước phối hợp được với nhau sau khi tiếp nhận.
“Vì vậy, tôi đề nghị bổ sung tại Điều 4 một nguyên tắc: Người tiêu dùng chỉ phải gửi yêu cầu hỗ trợ một lần. Cơ quan tiếp nhận có trách nhiệm xác định hoặc chuyển đến cơ quan có thẩm quyền chủ trì, thông báo cho người tiêu dùng biết và theo dõi kết quả xử lý. Việc chuyển hồ sơ giữa các cơ quan nhà nước không được trở thành lý do yêu cầu người dân nộp lại hồ sơ hoặc kéo dài thời gian giải quyết không cần thiết. Các tiêu chí xác định đầu mối chủ trì và cách thức phối hợp liên tỉnh có thể giao Chính phủ quy định chi tiết trên cơ sở hệ thống thông tin dùng chung”, đại biểu Trần Mạnh Huy kiến nghị.
 |
| Đại biểu Trần Mạnh Huy, Đoàn ĐBQH thành phố Đà Nẵng phát biểu. |
Không để người dân và doanh nghiệp rơi vào khoảng trống pháp lý
Góp ý về dự thảo luật, đại biểu Nguyễn Thị Sửu, đoàn ĐBQH thành phố Huế cho rằng, dự thảo giao cấp tỉnh hướng dẫn nghiệp vụ, xử lý hỗ trợ thương lượng liên xã; cấp xã tiếp nhận yêu cầu tại địa phương. Theo đại biểu, cần quy định thêm trách nhiệm tập huấn, bố trí nhân lực, kinh phí, hạ tầng và chuyển vụ việc phức tạp, liên tỉnh hoặc vượt thẩm quyền.
Bên cạnh đó, đại biểu Sửu cũng đề nghị bổ sung khoản 4 Điều 77, giao cấp tỉnh điều phối, bảo đảm nguồn lực theo phân cấp và ngân sách; vụ việc liên tỉnh được chuyển đến cơ quan trung ương có thẩm quyền theo quy trình của Chính phủ. Đại biểu nhấn mạnh, phân cấp chỉ khả thi khi có đầu mối, nguồn lực và cơ chế chuyển hồ sơ.
“Tôi kiến nghị chỉnh lý đồng bộ về thời hiệu và căn cứ tính chế tài; truy xuất hồ sơ, trách nhiệm ủy quyền giám định và điều phối xác minh xuất xứ; cùng với mốc hiệu lực, chuyển tiếp và năng lực thực thi địa phương. Nguyên tắc ảnh hưởng trực tiếp đến quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm pháp lý cần ghi trong Luật; quy trình, chuẩn kỹ thuật có thể giao Chính phủ quy định chi tiết. Luật phải minh bạch, khả thi, không để người dân và doanh nghiệp rơi vào khoảng trống pháp lý”, nữ đại biểu kiến nghị.
Trong khi đó, đại biểu Dương Khắc Mai, đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng cho rằng, khoản 13 Điều 4 sửa đổi Điều 77 giao thêm trách nhiệm cho Ủy ban nhân dân cấp xã, trong đó có tiếp nhận, giải quyết yêu cầu hỗ trợ thương lượng tại địa phương. Đồng tình với chủ trương đưa việc tiếp nhận và hỗ trợ đến gần người dân, tuy nhiên, đại biểu cho rằng, dự thảo cần làm rõ nơi tiếp nhận chính và cách chuyển hồ sơ khi vụ việc liên xã, liên tỉnh hoặc phát sinh trên nền tảng số; tránh người tiêu dùng phải gửi nhiều nơi hoặc bị chuyển qua lại.
Bên cạnh đó, cũng cần quy định rõ trách nhiệm theo dõi khi doanh nghiệp không trả lời, không thương lượng hoặc quá hạn; cơ chế phối hợp giữa cấp xã với cơ quan chuyên môn cấp tỉnh, quản lý thị trường và các cơ quan liên quan.
Đại biểu Dương Khắc Mai nhấn mạnh: “Việc phân công nhiệm vụ cho cấp xã cần tương ứng với nhân lực, kinh phí, tập huấn nghiệp vụ và hạ tầng tiếp nhận trực tuyến; cấp tỉnh cần có trách nhiệm hướng dẫn, hỗ trợ và xử lý những vụ việc vượt quá khả năng chuyên môn hoặc phạm vi địa bàn của cấp xã. Có như vậy, thời hạn trong luật mới trở thành thời hạn giải quyết thực tế, không chỉ là yêu cầu trên giấy”.
 |
| Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng phát biểu giải trình. |
Phân định rõ ràng trách nhiệm bảo vệ người tiêu dùng
Phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cho biết, tại khoản 1, Điều 4 dự thảo sửa đổi khoản 2, Điều 17 quy định doanh nghiệp phải có phương thức để người tiêu dùng chủ động đồng ý hoặc từ chối sử dụng dữ liệu cá nhân theo từng mục đích riêng biệt và không được ép buộc chấp nhận tất cả các thông tin này để đảm bảo quyền lợi và quyền của người tiêu dùng.
Về hỗ trợ để thương lượng, các quy định sửa đổi tại các Điều 56, 57 và 77 đã phân định rất rõ ràng, với những trường hợp nằm trong phạm vi của một xã thì do Ủy ban nhân dân cấp xã, nằm trong phạm vi liên xã thì do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, nằm trong phạm vi của nhiều tỉnh thì thuộc trách nhiệm của các Bộ quản lý theo phân công của luật, trong đó có Bộ Công Thương và các Bộ có liên quan.
“Như vậy đầu mối là rất rõ ràng. Bộ Công thương đã và đang đưa Tổng đài thu nhận thông tin vào hoạt động, cũng như tiếp tục phát triển các nền tảng số để tiếp nhận các yêu cầu và tạo thuận lợi cho người dân hạn chế đi lại. Đấy cũng là giải pháp đã thiết kế trong luật và hiện nay, các nội dung này cũng đã được quy định rất rõ trong Luật Thương mại điện tử”, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng nhấn mạnh.
Bộ trưởng Bộ Công Thương cũng nêu rõ, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh, Luật Quản lý ngoại thương, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng lần này tập trung vào 3 mục tiêu lớn. Một là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền. Hai là cắt giảm thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ.
Ba là tháo gỡ thực chất các điểm nghẽn sản xuất kinh doanh, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân và doanh nghiệp. Chính phủ sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Kinh tế và Tài chính và các cơ quan có liên quan của Quốc hội để tiếp thu nghiêm túc các ý kiến của đại biểu Quốc hội, hoàn thiện dự thảo trình Quốc hội xem xét, quyết định.
| Hôm nay 22/10, Quốc hội thảo luận về Luật Đất đai và Luật Nhà ở Ngày 22/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội xem xét sửa đổi các quy định liên quan ... |
| Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI: Mở đường cho phát triển Từ yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh: “Những quyết sách của Quốc hội phải thật ... |
| Hôm nay 23/10, Quốc hội thảo luận nhiều dự án luật quan trọng Ngày 23/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Bộ trưởng Bộ Tài chính trình bày tờ trình về Luật ... |
| Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Luật về làm luật phải là đạo luật mẫu mực nhất, khả thi và thực sự đi vào cuộc sống Cho ý kiến về dự án Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (sửa đổi), Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn ... |
