Lô vaccine phòng Covid-19 đầu tiên chuẩn bị xuất xưởng?

Minh Anh
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Có lẽ chưa bao giờ cả nhân loại hy vọng và mong mỏi về một loại vaccine - lá chắn cần thiết bảo vệ con người trước virus, như bây giờ. Những thông tin đến từ Mỹ liệu có cho phép ta hy vọng? 
TIN LIÊN QUAN
nhung lo vaccine phong covid 19 dau tien chuan bi xuat xuong Cập nhật 14h ngày 17/3: Campuchia, Thái Lan có nhiều ca nhiễm Covid-19 mới, Nhật Bản dự kiến từ chối công dân một số nước châu Âu nhập cảnh
nhung lo vaccine phong covid 19 dau tien chuan bi xuat xuong Cập nhật 7h ngày 17/3: Malaysia phong tỏa toàn quốc, số ca tử vong do Covid-19 tại Italy tăng mạnh, thế giới căng mình chống 'giặc'
nhung lo vaccine phong covid 19 dau tien chuan bi xuat xuong
Những lô vaccine phòng Covid-19 đầu tiên chuẩn bị xuất xưởng? (Nguồn: The Guardian)

Thử nghiệm đầu tiên trên người đã được bắt đầu - nhưng ngay cả khi mọi việc diễn ra tốt đẹp, vẫn còn rất nhiều vấn đề không dễ dàng trước khi việc tiêm chủng toàn cầu trở nên khả thi.

Mỹ bắt đầu thử nghiệm trên người

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố đại dịch toàn cầu và kêu gọi toàn thế giới chung ta đẩy lùi dịch bệnh khi Covid-19 đã lan rộng trên khắp các châu lục và trở nên khó đoán định hơn bao giờ hết.

Thực tế cho thấy, ngay cả khi chiến lược ngăn chặn hiệu quả nhất, hoặc hà khắc nhất, cũng chỉ có thể làm chậm sự lây lan khủng khiếp của virus SARS-CoV-2 gây dịch bệnh chết người Covid-19. Kể từ khi xuất hiện tại Vũ Hán, Trung Quốc vào tháng 12/2019, đến ngày hôm nay (17/3), hơn 180.00 người trên toàn cầu đã nhiễm bệnh, hơn 7.000 người đã thiệt mạng, Covid-19 đã có mặt tại 162 quốc gia và vùng lãnh thổ. Mọi nỗ lực khống chế sự lây lan “quá nhanh, quá nguy hiểm” của virus đang trở nên quá mong manh.

Khoảng 35 công ty và tổ chức trên khắp thế giới đang tập hợp lại và chạy đua với thời gian để tạo ra một loại vaccine ngừa Covid-19, ít nhất 4 trong số đó đã có kết quả và đã thử nghiệm thành công trên động vật. Sản phẩm đầu tiên thuộc quyền sở hữu của Công ty công nghệ sinh học Moderna, Mỹ đã chính thức có kế hoạch thử nghiệm trên người.

Giới chức y tế cho biết, mọi vaccine đủ an toàn khi đưa ra thị trường và có tiềm năng kháng được chủng virus corona mới tối thiểu phải mất từ 12-18 tháng. Bởi vậy, để đạt được tốc độ chưa từng có này là nhờ trước tiên vào những nỗ lực của Trung Quốc trong việc giải mã thành công trình tự vật liệu di truyền (gen) của SARS-CoV-2. Trung Quốc đã chia sẻ kết quả nghiên cứu này vào đầu tháng 1/2020, cho phép các nhóm nghiên cứu trên khắp thế giới phát triển virus sống và nghiên cứu cơ chế virus xâm nhập vào tế bào người và gây bệnh.

Nhưng còn có một lợi thế khác, theo Richard Hatchett, Giám đốc điều hành Liên minh các sáng kiến ứng phó dịch bệnh (Cepi), tổ chức phi lợi nhuận đang nỗ lực đi đầu trong việc tài trợ và điều phối phát triển vaccine kháng Covid-19, tiết lộ, tốc độ chưa từng có mà họ đạt được trong “cuộc đua” tìm vaccine là do tận dụng được các kết quả nghiên cứu trước đó trong phát triển vaccine ngừa các chủng virus corona khác.

Hai chủng virus corona cũng đã gây ra hai dịch bệnh gần đây là Hội chứng hô hấp cấp tính (SARS) ở Trung Quốc (2002-2003) và Hội chứng hô hấp Trung Đông (MERS) vào năm 2012. Trong cả hai trường hợp, giải pháp tạo vaccine ngừa bệnh đều đã được tiến hành, nhưng sau đó lại bị gác lại khi các ổ dịch được ngăn chặn. Công ty Novavax có trụ sở tại Maryland, hiện đã nghiên cứu tái sử dụng các loại vaccine này cho Covid-19. Còn dự án của Moderna cũng được thừa hưởng kết quả từ công trình nghiên cứu trước đó về virus MERS, được tiến hành tại Viện Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm Quốc gia Mỹ ở Bethesda.

Theo AP, ngày 16/3, 45 tình nguyện viên đã tham gia quá trình thử nghiệm đầu tiên nhằm đánh giá lâm sàng vaccine Covid-19 do Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH) và Công ty Moderna phối hợp phát triển. Đây là bước mở đường cho giai đoạn thử nghiệm quy mô lớn tiếp theo.

Ngoài ra, thuốc chống virus Covid-19 có tên Remdesivi cũng đang được các nhà khoa học tại NIH của Mỹ và Trung Quốc tiến hành thử nghiệm lâm sàng lên các trường hợp dương tính với SARS-CoV-2. Remdesivir từng cho kết quả khả quan trong những lần thử nghiệm trên động vật, với hai loại virus cùng họ là SARS và MERS. Thuốc hiện cho thấy một số tín hiệu có thể giúp ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh. Tuy nhiên, kết các quả đợt thử nghiệm dự kiến sẽ được công bố vào cuối tháng 4.

Một số nhà nghiên cứu khác lại hướng đến mục tiêu giảm bớt căng thẳng trong giai đoạn dịch bệnh bùng phát bằng một loại vaccine tạm thời có thể giúp con người miễn dịch với SARS-CoV-2 trong khoảng 1-2 tháng.

42 ngày - 1 lô vaccine Covid-19

Trong loạt bài về vaccine ngừa Covid-19, tờ The Guardian phân tích, ngay từ tên gọi SARS-CoV-2 đã cho thấy nó chia sẻ từ 80% đến 90% vật liệu di truyền với virus gây ra bệnh SARS. Cả hai bao gồm một dải axit ribonucleic (RNA) bên trong một khối nang protein hình cầu được bao phủ các tua gai hình vương miện. Các gai khóa vào các thụ thể trên niêm mạc phổi người, cho phép virus xâm nhập vào tế bào. Khi vào bên trong, SARS-CoV-2 chiếm quyền điều khiển hệ thống sinh sản tế bào để tự tạo ra nhiều bản sao, trước khi thoát ra khỏi tế bào và tiêu diệt nó.

nhung lo vaccine phong covid 19 dau tien chuan bi xuat xuong
Tổng thống Mỹ Donald Trump đến thăm Trung tâm nghiên cứu vaccine thuộc Viện Y tế Quốc gia Mỹ ở Maryland. (Nguồn: Getty Images)

Tất cả các vaccine đều làm việc theo nguyên tắc cơ bản như nhau. Virus ở thể yếu được đưa vào cơ thể - đủ để hệ miễn dịch ghi nhận phiên bản thật của virus trong tương lai, thúc đẩy hệ thống miễn dịch tạo ra kháng thể đối với bệnh. Kháng thể khi đó giống như một loại bộ nhớ miễn dịch, đã được khơi gợi một lần, có thể nhanh chóng được huy động trở lại nếu người đó tiếp xúc với virus ở dạng tự nhiên.

Tuy nhiên, vaccine theo phương pháp truyền thống bị cho là có những nhược điểm nhất định. Trong đó, virus có thể vẫn tiếp tục phát triển trong vật chủ, chúng có khả năng lấy lại một phần độc lực khiến người nhận bị bệnh, trong khi một liều vaccine cao hơn hoặc lặp lại đôi khi rất quan trọng để đạt được mức độ bảo vệ cần thiết. Yếu tố thời gian cũng đặc biệt quan trọng trong thời điểm dịch bệnh bùng phát mạnh mẽ.

Trên thực tế, một số dự án vaccine Covid-19 vẫn sử dụng phương pháp truyền thống, nhưng một số khác đã công bố các công nghệ mới hơn. Những nỗ lực mới nhất của các nhà nghiên cứu đã đem lại những cách tiếp cận hoàn toàn khác biệt. Quan trọng hơn, các hướng đi mới này còn hứa hẹn tìm được loại vaccine phù hợp trong khoảng thời gian ngắn nhất từ trước tới nay.

Gần đây nhất, hãng Novavax đang sử dụng cách tạo một loại vaccine tái tổ hợp. Nghiên cứu sử dụng cách trích xuất mã di truyền cho protein tăng đột biến trên bề mặt SARS-CoV-2, đây là một phần của virus có khả năng gây ra phản ứng miễn dịch ở người và dán nó vào bộ gen của vi khuẩn - buộc những vi sinh vật này tạo ra một lượng lớn protein.

Các cách tiếp cận khác, thậm chí còn mới hơn, đều bỏ qua protein, như Moderna và một công ty khác đang chế tạo vaccine Covid-19 từ RNA thông tin (mRNA). Công ty sinh học Moderna Therapeutics có trụ sở tại Massachusett, Mỹ cho biết, họ đã xuất xưởng những lô vaccine Covid-19 đầu tiên chỉ trong 42 ngày. Lý giải về thời gian kỷ lục này, Moderna cho biết đã dựa trên phương pháp di truyền tương đối mới, không đòi hỏi phải nuôi cấy một lượng lớn virus. Thay vào đó, vaccine được tạo ra từ mRNA - một vật liệu di truyền từ DNA có khả năng tạo ra protein.

Theo đó, Moderna đã đưa vào vaccine mới những mRNA được thiết kế với mục đích tạo ra protein của SARS-CoV-2. Vaccine sau khi được tiêm vào cơ thể, sẽ được các tế bào miễn dịch nhận diện và kích hoạt tiến trình tiêu diệt virus. Tiến sĩ Stephen Hoge, Chủ tịch Moderna cho biết, ở đây mRNA giống như một phần mềm trong công nghệ sinh học. Vì vậy, việc điều chế vaccine “giống như viết code một chương trình phần mềm cho cơ thể”. Từ đó tạo ra các protein có thể kích hoạt các phản ứng miễn dịch.

Vaccine của Moderna đang “ghi điểm” về mặt thời gian, nếu nó thật sự vượt qua các thử nghiệm thì khả năng có thể nhân rộng nhanh chóng đã cho thấy ngay tính hiệu quả của nó trước một dịch bệnh có tính lây lan khủng khiếp như Covid-19.

Tất nhiên, với trình độ y học tân tiến ngày nay, nhiều người đã hy vọng thời gian phát triển vaccine ngừa SARS-CoV-2 sẽ được rút ngắn. Nhưng sự thật là sản xuất vaccine vẫn là quá trình lâu dài, qua nhiều giai đoạn và giai đoạn nào cũng dài để chứng minh được tính an toàn và hiệu quả.

Và khó khăn cuối cùng, sau khi trải qua các giai đoạn thử nghiệm khó khăn, một sản phẩm vaccine còn phải giải được bài toán về hiệu quả chi phí sản xuất trước khi ra được thị trường.

nhung lo vaccine phong covid 19 dau tien chuan bi xuat xuong

Covid-19 ở Việt Nam: Phát hiện thêm ca nhiễm thứ 58, 59 và 60, đều ở Hà Nội
nhung lo vaccine phong covid 19 dau tien chuan bi xuat xuong

Thông tin mới nhất về 37 bệnh nhân Covid-19 đang điều trị tại Việt Nam
nhung lo vaccine phong covid 19 dau tien chuan bi xuat xuong

Thuốc điều trị Covid-19 đang ở đâu? Đừng mong đốt cháy giai đoạn
Minh Anh

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Dịch virus corona

Đọc thêm

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 21/1: Tuổi Tý vận may tài lộc, tuổi Ngọ lưu ý sức khỏe

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 21/1: Tuổi Tý vận may tài lộc, tuổi Ngọ lưu ý sức khỏe

Tử vi hôm nay 21/1/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Lịch âm 21/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 5 ngày 21/1/2021 - Lịch vạn niên 21/1/2021

Lịch âm 21/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 5 ngày 21/1/2021 - Lịch vạn niên 21/1/2021

Lịch âm 21/1. Âm lịch hôm nay 21/1. Xem âm lịch hôm nay ngày 21/1/2021 chính xác nhất. Lịch vạn viên ngày 21 tháng 1 năm 2021 hôm nay.
Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 5 ngày 21/1/2021: Song Ngư tình duyên lận đận, Xử Nữ bị lừa gạt tình cảm?

Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 5 ngày 21/1/2021: Song Ngư tình duyên lận đận, Xử Nữ bị lừa gạt tình cảm?

Tử vi hôm nay 21/1 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Ngày cuối của Tổng thống Trump: Dương đông, kích tây

Ngày cuối của Tổng thống Trump: Dương đông, kích tây

Hai động thái của Tổng thống Trump trong những ngày cuối nhiệm kỳ đang đẩy Tổng thống đắc cử Joe Biden vào tình trạng khó xử. TG&VN bình luận.
Tin thế giới 20/1: Ông Trump 'tất tay' với ván bài cuối; Mỹ chuẩn bị cho Lễ Nhậm chức của ông Biden; Ngoại trưởng Zimbabwe tử vong do Covid-19

Tin thế giới 20/1: Ông Trump 'tất tay' với ván bài cuối; Mỹ chuẩn bị cho Lễ Nhậm chức của ông Biden; Ngoại trưởng Zimbabwe tử vong do Covid-19

Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ, ông Trump trước ngày rời Nhà Trắng, Mỹ-Trung Quốc, đại dịch Covid-19... là một số sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
EIU: Việt Nam là một trong những địa điểm sản xuất cạnh tranh nhất châu Á - Thái Bình Dương

EIU: Việt Nam là một trong những địa điểm sản xuất cạnh tranh nhất châu Á - Thái Bình Dương

Theo EIU, Việt Nam là một trong những địa điểm sản xuất cạnh tranh nhất tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Lễ ký kết Chương trình hợp tác giữa Học viện Ngoại giao Việt Nam và Saudi Arabia

Lễ ký kết Chương trình hợp tác giữa Học viện Ngoại giao Việt Nam và Saudi Arabia

Lễ ký kết ‘Chương trình hợp tác giữa Học viện Ngoại giao Việt Nam và Học viện Ngoại giao Hoàng tử Saud Al-Faisal, Saudi Arabia.
Hoa Kỳ và Việt Nam cam kết hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh

Hoa Kỳ và Việt Nam cam kết hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh

Phái đoàn Ngoại giao Hoa Kỳ tại Việt Nam tổ chức Lễ công bố kết quả bước đầu của Dự án Xử lý ô nhiễm dioxin, cam kết hợp tác ...
Tạ Quỳnh Mai: Nữ CEO 8X tài năng, bản lĩnh

Tạ Quỳnh Mai: Nữ CEO 8X tài năng, bản lĩnh

Sau 12 năm, giờ đây, QM Diamond đã trở thành thương hiệu lớn về trang sức - kim cương. Thành công ấy, không thể không nhắc tới vai trò trụ ...
Covid-19 ở Việt Nam chiều 20/1: Đà Nẵng có thêm 4 ca mắc mới, được cách ly ngay khi nhập cảnh

Covid-19 ở Việt Nam chiều 20/1: Đà Nẵng có thêm 4 ca mắc mới, được cách ly ngay khi nhập cảnh

Tính đến chiều 20/1, Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch Covid-19 cho biết có 4 ca mắc mới Covid-19 ở Đà Nẵng được cách ly ngay khi nhập ...
Dân chủ Mỹ qua sự kiện ngày 6.1: Xảy chuyện nên lộ diện

Dân chủ Mỹ qua sự kiện ngày 6.1: Xảy chuyện nên lộ diện 1

Khủng hoảng 6/1 lộ diện những khiếm khuyết, rệu rã của nền dân chủ Mỹ. Rồi đây, nhân tố nào quyết định chiều hướng tình hình Mỹ trong năm 2021? Phân tích.
Trung Quốc-EU đạt thỏa thuận đầu tư: Phe cần gặp phía vội

Trung Quốc-EU đạt thỏa thuận đầu tư: Phe cần gặp phía vội

Trung Quốc-EU ký kết thoả thuận về đầu tư sau 7 năm đàm phán. Điều gì khiến cả hai đều vừa cần vừa vội với việc ký kết nói trên. Báo TG&VN phân tích.
Anh-EU và hậu Brexit: Tình cảm dẫn dắt, lý trí quyết định

Anh-EU và hậu Brexit: Tình cảm dẫn dắt, lý trí quyết định

Anh-EU đã ký thỏa thuận về hợp tác hậu Brexit ngay trước thềm Giáng sinh. Thực chất của thỏa thuận đó là gì? Ai được và ai mất những gì? TG&VN phân tích.
Đại dịch Covid-19: vaccine trong cuộc chơi chính trị

Đại dịch Covid-19: vaccine trong cuộc chơi chính trị

Trong cuộc chiến chống Covid-19, vaccine đang là vấn đề thời sự nhất hiện nay. Nhưng, vaccine cũng được sử dụng trong cuộc chơi ảnh hưởng chính trị thế giới.
Mỹ, Nhật Bản và Pháp tập trận quân sự chung: Liên thủ đỡ liên minh

Mỹ, Nhật Bản và Pháp tập trận quân sự chung: Liên thủ đỡ liên minh

Động thái của Mỹ, Nhật Bản, Pháp tập trận quân sự chung tại vùng biển Nhật Bản, hàm chứa thông điệp gì, đích đến của thông điệp đó? TG&VN phân tích.
PHÂN TÍCH Bầu cử Mỹ 2020: Nhận diện nước Mỹ qua một kỳ bầu cử

PHÂN TÍCH Bầu cử Mỹ 2020: Nhận diện nước Mỹ qua một kỳ bầu cử

Bầu cử Mỹ 2020 và “hậu bầu cử” vừa phản ánh thực trạng chính trị xã hội hiện tại ở nước Mỹ, vừa giống như điềm bất lành với tương lai của nước Mỹ. Phân ...
The Sunday Times: Việt Nam tổ chức Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi

The Sunday Times: Việt Nam tổ chức Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi

Theo The Sunday Times, Việt Nam đang chuẩn bị cho Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi mà không nhiều quốc gia trên thế giới hiện nay có được.
Armin Laschet - ứng cử viên tiềm năng kế nhiệm Thủ tướng Đức Angela Merkel là ai?

Armin Laschet - ứng cử viên tiềm năng kế nhiệm Thủ tướng Đức Angela Merkel là ai?

Ông Armin Laschet đang có nhiều cơ hội là người đứng đầu Chính phủ Liên bang Đức, sau bốn nhiệm kỳ cầm quyền của bà Angela Merkel.
Mỹ-Anh: Mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương có bền lâu khi hai nhà lãnh đạo chưa gặp đã sứt mẻ?

Mỹ-Anh: Mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương có bền lâu khi hai nhà lãnh đạo chưa gặp đã sứt mẻ?

Quan hệ Mỹ-Anh sẽ sang trang mới dù Tổng thống Mỹ đắc cử Joe Biden ấn tượng ban đầu không mấy tốt đẹp về Thủ tướng Anh Boris Johnson.
Bạo loạn Đồi Capitol: Ông Trump 'gieo gió', ông Biden 'gặt bão'

Bạo loạn Đồi Capitol: Ông Trump 'gieo gió', ông Biden 'gặt bão'

Sự kiện bạo loạn ở Đồi Caitol đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong nền chính trị Mỹ.
Việc luận tội Tổng thống Trump lần 2 sẽ ra sao khi thời điểm chuyển giao quyền lực tới gần?

Việc luận tội Tổng thống Trump lần 2 sẽ ra sao khi thời điểm chuyển giao quyền lực tới gần?

Hạ viện Mỹ đã quyết định luận tội Tổng thống Trump lần hai, làm dấy lên nhiều băn khoăn về những gì có thể diễn ra sau đó.
Trung Quốc và Ấn Độ khó đạt được thỏa thuận về vấn đề biên giới

Trung Quốc và Ấn Độ khó đạt được thỏa thuận về vấn đề biên giới

Sau 8 tháng, cuộc đối đầu biên giới giữa binh sĩ Ấn Độ và Trung Quốc trên dãy Himalaya vẫn chưa được giải quyết.
Phiên bản di động