Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 3)

HỮU NGỌC
Văn học Tây Ban Nha bao gồm các thể loại văn học như thơ, văn xuôi và kịch, trong đó nhiều tác giả, tác phẩm nổi tiếng thế giới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Garcia Lorca Federico (1898-1936) là nhà thơ Tây Ban Nha hiện đại nổi tiếng nhất và nhà viết kịch có tư tưởng tiến bộ, nhân đạo. Ông thuộc “Thế hệ 27”, bị hạ sát khi nội chiến bùng nổ.

Tác phẩm: Thơ dân ca Gitano (1928), Ca khúc miền Andalusia (1931), Nhà thơ ở New York (1929), Khóc thương Ignacio Sánchez Mejías (1935), Hôn nhân đẫm máu (kịch diễn năm 1933), Yerma (diễn năm 1934) và Nhà Bernarda Alba(1936).

Thơ dân ca Gitano là tập thơ xuất bản thứ hai của nhà thơ Garcia Lorca, gồm 18 bài kể chuyện Ballads. Tác phẩm này khiến cho tác giả nổi tiếng ngay (được dịch ra tiếng nước ngoài), nhưng đồng thời cũng khiến cho ông được đặt tên là “Nhà thơ Di-gan” (dân Di-gan thuộc những bộ lạc đi lang thang ở châu Âu).

Garcia Lorca kết hợp thể romancero truyền thống với chất biểu tượng hiện đại để thể hiện. Luận điểm chủ yếu của nhiều tác phẩm của ông là: khi đam mê mà tình dục bị nén xuống, nó trở thành hung hăng. Ông gắn liền tình yêu và cái chết. Mỗi bài romancero là một tấn kịch nhỏ, có khi hoàn toàn nội tâm, đậm đà màu sắc văn hóa dân gian.

Nhà thơ ở New York là một tập thơ mang dấu ấn siêu thực mạnh mẽ nhất của Garcia Lorca, nói lên cảm tưởng xáo trộn của một người sống với nông thôn và văn hóa cổ truyền khi bị va chạm với sinh hoạt hiện đại công nghiệp hóa.

Trong tập này, ông bỏ bớt một số đề tài dân gian, đưa vào những hình ảnh táo bạo, nhiều khi khó hiểu, và một số kỹ thuật siêu thực (ghép từ một cách bất ngờ, sử dụng hình ảnh đột ngột). Ông tố cáo nền văn minh hiện đại mất nhân tính. Hai bài thơ nổi tiếng nhất là Thơ ca ngợi Walt Whitman và Thơ ca ngợi Vua Khu da đen Harlem.

Hôn nhân đẫm máu là bi kịch ba màn, có phong cách vừa trữ tình, vừa hiện thực, chứng tỏ tài năng của nhà thơ và đồng thời là nhà soạn kịch. Nội dung nêu lên tính chất Định mệnh của những con người bị dục vọng thôi thúc, và quan niệm cay nghiệt về danh dự theo truyền thống Tây Ban Nha.

Chuyện kể về một đêm tân hôn, cô dâu trốn đi với người yêu cũ (hai bên không lấy được nhau do bố cô ngăn cản, anh đi lấy vợ khác, nhưng mối tình không dứt được). Chú rể đuổi theo, giết được tình địch, nhưng cũng chết vì bị thương nặng.

Yerma là bi kịch ba màn sáu cảnh, phân tích sự xung đột giữa những bản năng mạnh mẽ và thầm kín. Yerma là một cô gái nông thôn lành mạnh, lấy Juan chỉ cốt có con. Nhưng mãi cô vẫn không có con, có thể do chồng không có khả năng. Vả lại, chồng cô chỉ thích thú dục tình, không thấy có nhu cầu có con. Vợ thì cảm thấy nhu cầu ấy gần như bị ám ảnh.

Tuy biết là vợ không có ngoại tình, chồng vẫn mời hai chị đến để canh giữ vợ, khiến cho vợ càng cảm thấy khắc khoải. Được tin trong núi có một tu viện có thể đến cầu tự được, Yerma đi hành hương, nhưng Yerma thấy đó chỉ là một ổ trác táng. Vừa lúc đó, chồng tới và đinh ninh là được hưởng một cuộc hoan lạc với vợ, Yerma cảm thấy hoan lạc trong lúc đó là có tội với Chúa. Yerma bóp cổ chồng chết.

***

Quevedo Y Villegas Francisco Gomez de (1580-1645) là nhà thơ trào phúng, ông chỉ trích cay độc thói hư tật xấu và viết cả tiểu thuyết giang hồ.

Tác phẩm: Tên trùm lừa đảo hay Truyện cuộc đời tên Buscón (1626), Những ảo ảnh (1627).

Tên trùm lừa đảo hay Truyện cuộc đời tên Buscón là tiểu thuyết giang hồ. Nhân vật chính là Don Pablo, con một gã thợ cạo trộm cắp và một mụ bói toán, cháu một tên đao phủ.

Ngay từ khi đi học, hắn đã học được đủ thói ranh ma. Lớn lên, hắn lăn lộn với đủ hạng người, lang thang khắp nơi và làm đủ nghề (kép hát, bạc bịp, ma cô...) và cuối cùng trốn đi châu Mĩ với một ả giang hồ.

Những ảo ảnh là tập truyện trào phúng của Quevedo. Tác giả kể lại những chuyến xuống Âm phủ, qua đó, ông phê phán những con người và thể chế xã hội đương thời. Trong truyện Nằm mộng xuống Âm phủ, nhà văn thấy hai con đường: con đường hẹp, đầy gai góc của cuộc sống, và con đường rộng thênh thang xuống Âm phủ rất đông người (thợ may, người bán sách, bọn nịnh hót, bọn bán thuốc, gái nợ dòng...).

Truyện Hậu trường xã hội miêu tả Phố giả đạo đức, những tai họa của lừa lọc. Truyện Mộng thần chết có tính chất mỉa mai cay độc: tác giả đi theo Thần Chết, gặp một lũ thầy thuốc, kẻ nhổ răng, thợ cạo, kẻ bịp bợm... Tới Âm phủ, Thần Chết thiết triều (có những nhân vật như Vô ơn, Bất hòa, Nguyền rủa...). Đó là một số truyện tiêu biểu trong tác phẩm Những ảo ảnh.

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 16)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 16)

Ungaretti Giuseppe (1888-1970) là nhà thơ, tác phẩm chính: Vui sướng, Bến cảng bị vùi, Cảm xúc thời gian; Verga Giovanni (1840 - 1922) là ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 3)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 3)

TGVN. Văn học cổ đại Hy Lạp-La Mã là nền văn học cổ nhất châu Âu, nó tạo ra nhiều hình thức và thể loại ...

Đọc thêm

Hội nghị AMM 59: ASEAN-Nhật Bản nâng tầm Đối tác chiến lược

Hội nghị AMM 59: ASEAN-Nhật Bản nâng tầm Đối tác chiến lược

Tại Manila, Philippines, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-Nhật Bản.
ASEAN - Hoa Kỳ hướng tới kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ đối thoại

ASEAN - Hoa Kỳ hướng tới kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ đối thoại

Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN - Hoa Kỳ do Campuchia, nước điều phối quan hệ, và Hoa Kỳ đồng chủ ...
Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-Nga

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-Nga

Trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN 59 và các Hội nghị liên quan, đã diễn ra Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-Nga.
Dự báo thời tiết hôm nay và ngày mai (23/7): Bắc Bộ và Nam Bộ chiều tối mưa rào, dông rải rác, cục bộ mưa to; Trung Bộ có nắng nóng gay gắt

Dự báo thời tiết hôm nay và ngày mai (23/7): Bắc Bộ và Nam Bộ chiều tối mưa rào, dông rải rác, cục bộ mưa to; Trung Bộ có nắng nóng gay gắt

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực hôm nay và ngày mai (23/7) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Thấy gì từ nỗ lực ngoại giao đa mặt trận của Thủ tướng Modi trong việc định hình trật tự toàn cầu mới?

Thấy gì từ nỗ lực ngoại giao đa mặt trận của Thủ tướng Modi trong việc định hình trật tự toàn cầu mới?

Ấn Độ tăng tốc ngoại giao đa cực, mở rộng ảnh hưởng toàn cầu, thúc đẩy cải cách quản trị quốc tế và khẳng định vai trò của Phương Nam ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tiếp Quyền Tổng Thư ký Đảng Dân chủ Tự do Nhật Bản Hagiuda Koichi

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tiếp Quyền Tổng Thư ký Đảng Dân chủ Tự do Nhật Bản Hagiuda Koichi

Sáng 22/7, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã tiếp ông Hagiuda Koichi, Quyền Tổng Thư ký Đảng Dân chủ Tự do Nhật Bản (LDP).
Đi giữa miền non nước Cao Bằng

Đi giữa miền non nước Cao Bằng

Con đường dẫn đến Bản Giốc, hang Pác Bó hay động Ngườm Ngao ở Cao Bằng đều đi qua những bản làng nhỏ, nơi cuộc sống vẫn diễn ra bình yên như bao đời nay.
Phường Quy Nhơn: Khát vọng vươn lên từ nền tảng mới

Phường Quy Nhơn: Khát vọng vươn lên từ nền tảng mới

Hội tụ đầy đủ lợi thế về vị trí, văn hóa và con người, phường Quy Nhơn đứng trước cơ hội lớn để bứt phá, trở thành phường kiểu mẫu của Gia Lai.
Thành phố Moscow tăng cường thu hút du khách Việt Nam

Thành phố Moscow tăng cường thu hút du khách Việt Nam

Thủ đô của nước Nga vừa chính thức ra mắt phiên bản tiếng Việt của "Discover Moscow" – hệ sinh thái thông tin du lịch chính thức của thành phố.
Concert - điểm hẹn hấp dẫn của văn hóa Hà Nội

Concert - điểm hẹn hấp dẫn của văn hóa Hà Nội

Hà Nội đang chứng kiến một không gian văn hóa mới, nơi âm nhạc trở thành động lực thúc đẩy du lịch, kinh tế sáng tạo và quảng bá hình ảnh Thủ đô.
Quảng Ninh chuyển hoá 'kho báu' di sản, văn hoá thành nguồn lực phát triển du lịch bền vững

Quảng Ninh chuyển hoá 'kho báu' di sản, văn hoá thành nguồn lực phát triển du lịch bền vững

Quảng Ninh đang đẩy mạnh khai thác các giá trị văn hóa, lịch sử và thiên nhiên để tạo động lực phát triển du lịch bền vững.
Giá heo hơi hôm nay 13/7: Miền Bắc và Trung - Tây Nguyên khởi sắc, cả nước dao động trong khoảng 61.000 - 67.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 13/7: Miền Bắc và Trung - Tây Nguyên khởi sắc, cả nước dao động trong khoảng 61.000 - 67.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 13/7, miền Bắc và miền Trung - Tây Nguyên khởi sắc với nhiều tín hiệu phục hồi, miền Nam chưa ghi nhận biến động mới.
Những cung đường marathon kết nối di sản Hà Nội với thế giới

Những cung đường marathon kết nối di sản Hà Nội với thế giới

Giải Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 đẩy mạnh các sáng kiến bền vững, lan tỏa tinh thần thể thao gắn với bảo tồn di sản và trách nhiệm xã hội.
300 năm ngày sinh danh nhân văn hoá Lê Quý Đôn: Hưng Yên tôn vinh di sản thời đại, khẳng định tầm vóc văn hoá

300 năm ngày sinh danh nhân văn hoá Lê Quý Đôn: Hưng Yên tôn vinh di sản thời đại, khẳng định tầm vóc văn hoá

Đây là nội dung được UBND tỉnh Hưng Yên khẳng định tại buổi họp báo, công bố toàn diện chuỗi các hoạt động kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý ...
Phát hiện quan trọng góp phần làm sáng tỏ thêm về nền văn minh Lưỡng Hà cổ đại

Phát hiện quan trọng góp phần làm sáng tỏ thêm về nền văn minh Lưỡng Hà cổ đại

Tấm bia đá quý hiếm có niên đại khoảng 2.600 năm vừa được phát hiện sẽ góp phần làm sáng tỏ lịch sử của nền văn minh Lưỡng Hà cổ đại.
Nghị quyết 80 mở đường cho những chuyển động mới của văn hóa Việt Nam

Nghị quyết 80 mở đường cho những chuyển động mới của văn hóa Việt Nam

Từ các định hướng của Nghị quyết 80-NQ/TW, nhiều địa phương đã triển khai hiệu quả các giải pháp bảo tồn di sản, phát triển công nghiệp văn hóa.
Đánh thức ký ức về một nền văn minh

Đánh thức ký ức về một nền văn minh

Hơn 80 năm kể từ cuộc khai quật đầu tiên của các nhà khảo cổ học, mỗi lần lòng đất Óc Eo mở ra lại mang đến thêm những phát hiện mới.
‘Theo bước di sản cộng đồng 2026’: Khai mở tiềm năng sáng tạo từ di sản Việt

‘Theo bước di sản cộng đồng 2026’: Khai mở tiềm năng sáng tạo từ di sản Việt

Ngày 17/7 tại Hà Nội, cuộc thi ‘Theo bước di sản cộng đồng 2026’ chính thức được phát động.
Phiên bản di động