Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 3)

HỮU NGỌC
Văn học Tây Ban Nha bao gồm các thể loại văn học như thơ, văn xuôi và kịch, trong đó nhiều tác giả, tác phẩm nổi tiếng thế giới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Garcia Lorca Federico (1898-1936) là nhà thơ Tây Ban Nha hiện đại nổi tiếng nhất và nhà viết kịch có tư tưởng tiến bộ, nhân đạo. Ông thuộc “Thế hệ 27”, bị hạ sát khi nội chiến bùng nổ.

Tác phẩm: Thơ dân ca Gitano (1928), Ca khúc miền Andalusia (1931), Nhà thơ ở New York (1929), Khóc thương Ignacio Sánchez Mejías (1935), Hôn nhân đẫm máu (kịch diễn năm 1933), Yerma (diễn năm 1934) và Nhà Bernarda Alba(1936).

Thơ dân ca Gitano là tập thơ xuất bản thứ hai của nhà thơ Garcia Lorca, gồm 18 bài kể chuyện Ballads. Tác phẩm này khiến cho tác giả nổi tiếng ngay (được dịch ra tiếng nước ngoài), nhưng đồng thời cũng khiến cho ông được đặt tên là “Nhà thơ Di-gan” (dân Di-gan thuộc những bộ lạc đi lang thang ở châu Âu).

Garcia Lorca kết hợp thể romancero truyền thống với chất biểu tượng hiện đại để thể hiện. Luận điểm chủ yếu của nhiều tác phẩm của ông là: khi đam mê mà tình dục bị nén xuống, nó trở thành hung hăng. Ông gắn liền tình yêu và cái chết. Mỗi bài romancero là một tấn kịch nhỏ, có khi hoàn toàn nội tâm, đậm đà màu sắc văn hóa dân gian.

Nhà thơ ở New York là một tập thơ mang dấu ấn siêu thực mạnh mẽ nhất của Garcia Lorca, nói lên cảm tưởng xáo trộn của một người sống với nông thôn và văn hóa cổ truyền khi bị va chạm với sinh hoạt hiện đại công nghiệp hóa.

Trong tập này, ông bỏ bớt một số đề tài dân gian, đưa vào những hình ảnh táo bạo, nhiều khi khó hiểu, và một số kỹ thuật siêu thực (ghép từ một cách bất ngờ, sử dụng hình ảnh đột ngột). Ông tố cáo nền văn minh hiện đại mất nhân tính. Hai bài thơ nổi tiếng nhất là Thơ ca ngợi Walt Whitman và Thơ ca ngợi Vua Khu da đen Harlem.

Hôn nhân đẫm máu là bi kịch ba màn, có phong cách vừa trữ tình, vừa hiện thực, chứng tỏ tài năng của nhà thơ và đồng thời là nhà soạn kịch. Nội dung nêu lên tính chất Định mệnh của những con người bị dục vọng thôi thúc, và quan niệm cay nghiệt về danh dự theo truyền thống Tây Ban Nha.

Chuyện kể về một đêm tân hôn, cô dâu trốn đi với người yêu cũ (hai bên không lấy được nhau do bố cô ngăn cản, anh đi lấy vợ khác, nhưng mối tình không dứt được). Chú rể đuổi theo, giết được tình địch, nhưng cũng chết vì bị thương nặng.

Yerma là bi kịch ba màn sáu cảnh, phân tích sự xung đột giữa những bản năng mạnh mẽ và thầm kín. Yerma là một cô gái nông thôn lành mạnh, lấy Juan chỉ cốt có con. Nhưng mãi cô vẫn không có con, có thể do chồng không có khả năng. Vả lại, chồng cô chỉ thích thú dục tình, không thấy có nhu cầu có con. Vợ thì cảm thấy nhu cầu ấy gần như bị ám ảnh.

Tuy biết là vợ không có ngoại tình, chồng vẫn mời hai chị đến để canh giữ vợ, khiến cho vợ càng cảm thấy khắc khoải. Được tin trong núi có một tu viện có thể đến cầu tự được, Yerma đi hành hương, nhưng Yerma thấy đó chỉ là một ổ trác táng. Vừa lúc đó, chồng tới và đinh ninh là được hưởng một cuộc hoan lạc với vợ, Yerma cảm thấy hoan lạc trong lúc đó là có tội với Chúa. Yerma bóp cổ chồng chết.

***

Quevedo Y Villegas Francisco Gomez de (1580-1645) là nhà thơ trào phúng, ông chỉ trích cay độc thói hư tật xấu và viết cả tiểu thuyết giang hồ.

Tác phẩm: Tên trùm lừa đảo hay Truyện cuộc đời tên Buscón (1626), Những ảo ảnh (1627).

Tên trùm lừa đảo hay Truyện cuộc đời tên Buscón là tiểu thuyết giang hồ. Nhân vật chính là Don Pablo, con một gã thợ cạo trộm cắp và một mụ bói toán, cháu một tên đao phủ.

Ngay từ khi đi học, hắn đã học được đủ thói ranh ma. Lớn lên, hắn lăn lộn với đủ hạng người, lang thang khắp nơi và làm đủ nghề (kép hát, bạc bịp, ma cô...) và cuối cùng trốn đi châu Mĩ với một ả giang hồ.

Những ảo ảnh là tập truyện trào phúng của Quevedo. Tác giả kể lại những chuyến xuống Âm phủ, qua đó, ông phê phán những con người và thể chế xã hội đương thời. Trong truyện Nằm mộng xuống Âm phủ, nhà văn thấy hai con đường: con đường hẹp, đầy gai góc của cuộc sống, và con đường rộng thênh thang xuống Âm phủ rất đông người (thợ may, người bán sách, bọn nịnh hót, bọn bán thuốc, gái nợ dòng...).

Truyện Hậu trường xã hội miêu tả Phố giả đạo đức, những tai họa của lừa lọc. Truyện Mộng thần chết có tính chất mỉa mai cay độc: tác giả đi theo Thần Chết, gặp một lũ thầy thuốc, kẻ nhổ răng, thợ cạo, kẻ bịp bợm... Tới Âm phủ, Thần Chết thiết triều (có những nhân vật như Vô ơn, Bất hòa, Nguyền rủa...). Đó là một số truyện tiêu biểu trong tác phẩm Những ảo ảnh.

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 16)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 16)

Ungaretti Giuseppe (1888-1970) là nhà thơ, tác phẩm chính: Vui sướng, Bến cảng bị vùi, Cảm xúc thời gian; Verga Giovanni (1840 - 1922) là ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 3)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 3)

TGVN. Văn học cổ đại Hy Lạp-La Mã là nền văn học cổ nhất châu Âu, nó tạo ra nhiều hình thức và thể loại ...

Đọc thêm

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chính sách tại Viện Quan hệ Quốc tế Hoàng gia Egmont

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chính sách tại Viện Quan hệ Quốc tế Hoàng gia Egmont

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chính sách tại Viện Quan hệ Quốc tế Hoàng gia Egmont...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Thủ tướng Vương quốc Bỉ Bart De Wever

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Thủ tướng Vương quốc Bỉ Bart De Wever

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Thủ tướng Vương quốc Bỉ Bart De Wever...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 24/10/2026: Tuổi Sửu tài chính đi xuống

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 24/10/2026: Tuổi Sửu tài chính đi xuống

Xem tử vi 24/10 - tử vi 12 con giáp hôm nay 24/10/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 24/10/2026: Cự Giải vận trình trôi chảy

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 24/10/2026: Cự Giải vận trình trôi chảy

Tử vi hôm nay 24/10/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 24/10/2026, Lịch vạn niên ngày 24 tháng 10 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 24/10/2026, Lịch vạn niên ngày 24 tháng 10 năm 2026

Lịch âm 24/10. Lịch âm 24/10/2026? Âm lịch hôm nay 24/10. Lịch vạn niên 24/10/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Khai mạc Liên hoan sân khấu và nghệ thuật biểu diễn hòa nhập

Khai mạc Liên hoan sân khấu và nghệ thuật biểu diễn hòa nhập

Liên hoan sân khấu và nghệ thuật biểu diễn hòa nhập Đồng cam cộng hưởng quy tụ các nghệ sĩ khuyết tật và không khuyết tật trong nhiều loại hình ...
Cánh đồng hướng dương tại miền Tây Nghệ An - Khởi nguồn cho câu chuyện sữa tươi sạch đầy kiêu hãnh của Tập đoàn TH

Cánh đồng hướng dương tại miền Tây Nghệ An - Khởi nguồn cho câu chuyện sữa tươi sạch đầy kiêu hãnh của Tập đoàn TH

Về Phủ Quỳ, du khách được đắm mình trong cánh đồng hướng dương rực rỡ và khám phá câu chuyện vềchuỗi sản xuất khép kín chuẩn quốc tế của Tập đoàn TH.
Hà Nội hấp dẫn du khách quốc tế qua những trải nghiệm ẩm thực

Hà Nội hấp dẫn du khách quốc tế qua những trải nghiệm ẩm thực

Theo bài viết đăng trên The Sydney Morning Herald (Australia), Hà Nội là điểm đến giàu sức hút đối với những người yêu ẩm thực.
Du lịch thế giới hướng tới tăng trưởng bền vững và khả năng phục hồi

Du lịch thế giới hướng tới tăng trưởng bền vững và khả năng phục hồi

Năm 2027 được Liên hợp quốc lựa chọn là Năm quốc tế về Du lịch bền vững và khả năng phục hồi, nhấn mạnh yêu cầu tăng trưởng gắn với năng lực thích ứng.
Bắc Ninh đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống cộng đồng, gắn trách nhiệm bảo tồn di sản

Bắc Ninh đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống cộng đồng, gắn trách nhiệm bảo tồn di sản

Thành phố Bắc Ninh yêu cầu tiếp tục rà soát tiến độ thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.
Văn Miếu – Quốc Tử Giám đẩy mạnh chuyển đổi số du lịch

Văn Miếu – Quốc Tử Giám đẩy mạnh chuyển đổi số du lịch

Chương trình tham quan, trải nghiệm mô hình chuyển đổi số du lịch được tổ chức tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám (Hà Nội),
Giữ sắc chàm giữa mùa vàng Lao Chải (Lào Cai)

Giữ sắc chàm giữa mùa vàng Lao Chải (Lào Cai)

Sắc chàm trên trang phục truyền thống và những công đoạn làm vải lanh được thực hành bởi người dân địa phương tạo nên sức hấp dẫn cho Lễ hội Sắc chàm Lao Chải.
Sân chơi lớn cho nghệ thuật độc tấu, hòa tấu nhạc cụ dân tộc

Sân chơi lớn cho nghệ thuật độc tấu, hòa tấu nhạc cụ dân tộc

Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc 2026 quy tụ gần 800 nghệ sĩ, diễn viên đến từ 33 đơn vị nghệ thuật trên cả nước.
Hát đối của cư dân vùng biển Quảng Ninh cần được trao truyền

Hát đối của cư dân vùng biển Quảng Ninh cần được trao truyền

Hát đối là loại hình diễn xướng dân gian của cư dân vùng biển Quảng Ninh đã được ghi danh vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2025.
Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Khu di sản lịch sử Santo Domingo ở Cộng hòa Dominica được UNESCO lựa chọn thí điểm công cụ ứng phó biến đổi khí hậu.
Khánh Hoà nỗ lực bảo vệ di sản Nghệ thuật làm gốm của người Chăm

Khánh Hoà nỗ lực bảo vệ di sản Nghệ thuật làm gốm của người Chăm

UBND tỉnh Khánh Hòa yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục triển khai Chương trình hành động quốc gia về Nghệ thuật làm gốm của người Chăm.
Ca Huế hướng tới danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Ca Huế hướng tới danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Là loại hình âm nhạc truyền thống đặc sắc, kết tinh giá trị văn hóa và nghệ thuật của vùng đất cố đô, ca Huế đang xây dựng hồ sơ trình UNESCO ghi danh.
Khám phá di sản Hà Nội qua nền tảng số mới

Khám phá di sản Hà Nội qua nền tảng số mới

Nền tảng ‘Hành trình du lịch di sản Hà Nội’ giúp người dân và du khách tiếp cận các di tích tiêu biểu của Thủ đô qua điện thoại thông minh.
Phiên bản di động