Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 3)

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Văn học cổ đại Hy Lạp-La Mã là nền văn học cổ nhất châu Âu, nó tạo ra nhiều hình thức và thể loại văn học sẽ là khuôn mẫu sau này.
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 2)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 2)
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 1)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ 1)

Plautus Titus Maccius (254 - 184 TCN) là nhà viết hài kịch (hài hước - nhân vật rõ nét, chú ý xây dựng hành động). Tác phẩm chính: Anh em nhà Mê-nach-mi; Những người bị cầm giữ; Nồi đựng vàng.

Anh em nhà Mê-nach-mi là vở hài kịch nổi tiếng, làm mẫu cho nhiều vở soạn về sau ở phương Tây (đề tài anh em sinh đôi, do đó, gây ra những sự hiểu lầm nực cười). Hai nhân vật chính trong kịch là hai anh em sinh đôi, Mê-nach-mi 1 và 2, bị lạc nhau từ nhỏ. Mê-nach-mi 1 lấy áo khoác của vợ cho nhân tình và chuẩn bị một bữa tiệc linh đình. Mê-nach-mi 2 đi tìm anh, bị dẫn nhầm đến nơi đặt tiệc, nhân tình của Mê-nach-mi 1 tưởng đó là người yêu của mình, giao cho anh ta cái áo khoác để đi chữa. Do đó, xảy ra cuộc đánh ghen của vợ Mê-nach-mi 2; bố vợ thấy chàng rể trả lời lung tung cho là hắn điên. Cuối cùng, hai anh em nhận ra nhau.

Những người bị cầm giữ là vở hài kịch được xây dựng trên câu chuyện rắc rối về mua bán nô lệ. Hai tên tù binh (một là chủ, một là nô lệ) đổi nhau quần áo và cả tên tuổi cho nhau; do đó, chủ trốn thoát. Kết thúc, người nô lệ được cha chuộc lại.

Nồi đựng vàng phác họa chân dung một lão hà tiện. Lão sống rất cực khổ trong khi bỏ vàng vào đầy một cái nồi. Lão định gả con gái rất ngoan (bị một kẻ hiếp dâm, do đó có thai) cho một người hàng xóm có tuổi nhận lấy cô ta mà không đòi hỏi hồi môn. Lão hà tiện chôn nồi vàng trong rừng; tên đầy tớ, của kẻ hiếp cô gái, đào lấy trộm mất, khiến lão trở nên điên dại. May sao, kẻ hiếp cô gái cuối cùng cũng chịu lấy cô, đầy tớ của y đồng ý trả lại nồi vàng và được tháo khoán nô lệ. Vở kịch này đã gợi ý cho Molière viết vở Lão hà tiện.

***

Seneca Lucius Annaeus (thế kỷ I TCN) là chính khách, nhà viết kịch, triết gia (trường phái khắc kỷ), nhà thơ. Tác phẩm chính: Nghiên cứu về tự nhiên.

Nghiên cứu về tự nhiên là cuốn sách khoa học tự nhiên đầu tiên và duy nhất thời cổ La Mã (nguồn tri thức và cả sai lầm), quan trọng thời Trung cổ ở châu Âu. Sách gồm bảy cuốn: về cầu vồng, sấm sét, nước, nước sông Nin lên, tuyết, gió, động đất, sao chổi. Tuy nhiên, nội dung khoa học ít có giá trị. Sách có giới thiệu đạo đức phái khắc kỉ Stoa.

***

Tacitus Publius Cornelius (khoảng năm 55-120) là nhà sử học với tác phẩm nổi tiếng Cuộc đời A-gri-cô-la và Xứ Gher’-ma-ni-a.

Cuộc đời A-gri-cô-la là tác phẩm ca ngợi A-gri-cô-la (bố vợ của Tacitus), người đã chinh phục đảo Britain (nay là nước Anh). Tác giả kể lại các chiến dịch quân sự. Có nhiều đoạn văn rất hùng hồn, do đó, tác phẩm được coi là một áng văn tiểu sử nhân vật vào loại hay trong văn chương cổ đại. Ngoài ra, nó cũng phản ánh thời kỳ đầu của lịch sử nước Anh.

Xứ Gher’-ma-ni-a là một tác phẩm dân tộc học có giá trị. Tác giả miêu tả những dân tộc (phong tục tập quán, đời sống thường ngày) ở Trung Âu vào cuối thế kỷ I. Tác phẩm có pha trộn truyện cổ tích và sự việc lịch sử. Nội dung đối lập văn minh mộc mạc nhưng khỏe khoắn của xứ Germania với văn minh La Mã suy đồi. Tacitus thường đề cao đạo đức trong các tác phẩm của mình.

***

Publius Terentius Afer (180-159 TCN) là nhà viết hài kịch. Ông có hai tác phẩm đáng nhớ là Hoạn quan (161 TCN) và Phor-mi-ô (TCN).

Hoạn quan là tác phẩm nổi tiếng nhất của Terentius, tuy có bị lên án là vô luân. Câu chuyện dựa vào một vở của nhà viết hài kịch cổ Hy Lạp Menandros. Những tình tiết trá hình, tình duyên rắc rối… có ảnh hưởng đến Shakespeare và kịch hiện đại. Nhân vật chính là Sê-rê-na trá hình làm hoạn quan, vào nhà cô gái giang hồ Ta-ix’ và cưỡng hiếp Păm-phi-la mà chàng tưởng là nô lệ. Sau đó Sê-rê-na được biết Păm-phi-la là con một công dân tự do, chàng xin và được phép lấy nàng.

Phor-mi-ô là tác phẩm cải biên vở của nhà văn cổ Hy Lạp Apollodoros. Câu chuyện được xây dựng trên những tình tiết rắc rối (mưu mô, lừa lọc...) quanh hai cuộc tình duyên của hai chàng trai là hai anh em họ. Nhân vật chính là Phormio, một tay ăn bám vô cùng ranh ma quỷ quái, đứng giữa kiếm lời, làm rối loạn quan hệ giữa hai thế hệ già và thế hệ trẻ.

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học Tây Ban Nha (Kỳ cuối)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học Tây Ban Nha (Kỳ cuối)

TGVN. Văn học Tây Ban Nha bao gồm các thể loại văn học như thơ, văn xuôi và kịch, trong đó nhiều tác giả đoạt ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ đại Hy Lạp (Kỳ cuối)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ đại Hy Lạp (Kỳ cuối)

TGVN. Hesiodos (thế kỷ VIII - VII TCN) là nhà thơ bênh vực nông dân và người chăn nuôi bị áp bức bóc lột. Ông ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Phác họa văn hóa phương Tây (kỳ cuối)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Phác họa văn hóa phương Tây (kỳ cuối)

TGVN. Đạo Kito khác đạo Do Thái ở chỗ nó đề cao tuyệt đối đức tin và nội tâm. Mặc cảm tội lỗi là một ...

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Cường Khuê Các: Ông chủ vườn lan 8X nổi tiếng giữa Tây Nguyên

Cường Khuê Các: Ông chủ vườn lan 8X nổi tiếng giữa Tây Nguyên

Cường Khuê Các là một trong những ông chủ vườn lan trẻ được nhiều người biết đến ở ngay chính mảnh đất được coi là thiên đuòng của hoa lan ...
EMS Now: Việt Nam tái định vị để thống lĩnh trong ngành công nghiệp vi điện tử toàn cầu

EMS Now: Việt Nam tái định vị để thống lĩnh trong ngành công nghiệp vi điện tử toàn cầu

Theo EMS Now, ngành công nghiệp điện tử của Việt Nam hiện chiếm khoảng 40% kim ngạch xuất khẩu và mọi thứ dường như chỉ mới bắt đầu.
Thách thức nào 'cản đường' mục tiêu tăng trưởng kinh tế mới của Trung Quốc?

Thách thức nào 'cản đường' mục tiêu tăng trưởng kinh tế mới của Trung Quốc?

Mục tiêu tăng trưởng kinh tế hơn 6% trong năm 2021 của Trung Quốc được các chuyên gia kinh tế đánh giá là quá thận trọng.
Tin thế giới 5/3: Mỹ ‘dàn trận’ tên lửa đối phó Trung Quốc; Nga cáo buộc Ukraine có ‘âm mưu diệt chủng’; Sắp diễn ra Thượng đỉnh Bộ tứ?

Tin thế giới 5/3: Mỹ ‘dàn trận’ tên lửa đối phó Trung Quốc; Nga cáo buộc Ukraine có ‘âm mưu diệt chủng’; Sắp diễn ra Thượng đỉnh Bộ tứ?

TGVN. Mỹ dự định triển khai tên lửa, căng thẳng Mỹ-Trung Quốc, Nga-Ukraine, Mỹ-Nga, Mỹ-Iran, tình hình Myanmar... là một số sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
XSMN 6/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 - SXMN 6/3 - dự đoán XSMN 7/3

XSMN 6/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 - SXMN 6/3 - dự đoán XSMN 7/3

XSMN 6/3. Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 6 tháng 3 năm 2021. xo so mien nam. XSMN thứ 7. SXMN 6/3. KQSXMN.
XSHCM 6/3 - Kết quả xổ số Hồ Chí Minh hôm nay 6/3/2021 - SXHCM 6/3 - KQXSHCM thứ 7

XSHCM 6/3 - Kết quả xổ số Hồ Chí Minh hôm nay 6/3/2021 - SXHCM 6/3 - KQXSHCM thứ 7

XSHCM 6/3. KQXSHCM 6/3. Xổ số Hồ Chí Minh hôm nay ngày 6 tháng 3 năm 2021. Xo so Ho Chi Minh. KQXSHCM.
XSMB 6/3 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 - SXMB 6/3 - dự đoán XSMB 7/3

XSMB 6/3 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 - SXMB 6/3 - dự đoán XSMB 7/3

XSMB 6/3. Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 ngày 6 tháng 3 năm 2021. xo so mien bac. XSMB thứ 7. SXMB 6/3. KQSXMB.
XSMT 6/3 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 - SXMT 6/3 - dự đoán XSMT 7/3

XSMT 6/3 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 - SXMT 6/3 - dự đoán XSMT 7/3

XSMT 6/3. Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 7 ngày 6 tháng 3 năm 2021. xo so mien trung. XSMT thứ 7. SXMT 6/3. KQSXMT.
Lịch âm 6/3 - Xem âm lịch hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 6/3/2021

Lịch âm 6/3 - Xem âm lịch hôm nay thứ 7 ngày 6/3/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 6/3/2021

Lịch âm 6/3. Âm lịch hôm nay 6/3. Lich am 6/3. Xem âm lịch hôm nay ngày 6/3/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 6 tháng 3 năm 2021 ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 7 ngày 6/3/2021: Bạch Dương ứng xử thông minh, Kim Ngưu tình cảm tốt đẹp

Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 7 ngày 6/3/2021: Bạch Dương ứng xử thông minh, Kim Ngưu tình cảm tốt đẹp

Tử vi hôm nay 6/3 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Du lịch Huế: Lạ miệng món chè heo quay nổi tiếng ở cố đô

Du lịch Huế: Lạ miệng món chè heo quay nổi tiếng ở cố đô

Sự kết hợp tưởng chừng lạ lùng giữa thịt quay và chè lại sáng tạo nên một món ăn có hương vị độc đáo, níu chân du khách khi đi đến Huế.
Giới nhà giàu chi hàng tỷ đồng du lịch nước ngoài để kết hợp tiêm vaccine Covid-19

Giới nhà giàu chi hàng tỷ đồng du lịch nước ngoài để kết hợp tiêm vaccine Covid-19

Do phải chờ lâu để được tiêm vaccine Covid-19, giới nhà giàu nhiều nơi ở châu Âu quyết định đăng ký các tour ra nước ngoài để được tiêm sớm hơn.
Du lịch Bhutan: Những điều lạ lùng ở quốc gia 'hạnh phúc nhất thế giới'

Du lịch Bhutan: Những điều lạ lùng ở quốc gia 'hạnh phúc nhất thế giới'

Tận hưởng cuộc sống bình yên cùng gia đình chồng ở miền Đông Bhutan, cô gái Việt đã được trải nghiệm những điều lạ lùng không phải ở đâu cũng có.
Ngắm hoa ban nở trắng núi rừng Điện Biên

Ngắm hoa ban nở trắng núi rừng Điện Biên

Những ngày này, hoa ban nở trắng núi rừng Điện Biên, tạo nên khung cảnh tuyệt đẹp, làm say đắm lòng người bởi vẻ đẹp trong trắng, thuần khiết.
Quảng Ninh mở lại hoạt động du lịch từ 0h ngày 2/3, không đón khách ngoại tỉnh

Quảng Ninh mở lại hoạt động du lịch từ 0h ngày 2/3, không đón khách ngoại tỉnh

Tỉnh Quảng Ninh mở lại các hoạt động du lịch nội tỉnh phù hợp với các mức nguy cơ đối với từng khu vực, địa điểm và chỉ đón khách nội tỉnh.
Giới thiệu vẻ đẹp của hoa ban trong chuỗi hoạt động 'Mùa Xuân nho nhỏ'

Giới thiệu vẻ đẹp của hoa ban trong chuỗi hoạt động 'Mùa Xuân nho nhỏ'

Đặc biệt, trong tháng 3 này, hình ảnh hoa ban sẽ được tôn vinh thông qua nhiều hoạt động cụ thể.
Hai cuốn sách hay dành cho những người yêu thích dòng lịch sử

Hai cuốn sách hay dành cho những người yêu thích dòng lịch sử

Một là tác phẩm lịch sử kinh điển của Trung Quốc, hai là tài liệu quý được viết từ những năm 1900 trở về trước của Nhật Bản đã có mặt tại Việt Nam.
Ba cuốn sách mới và thú vị về các danh họa nổi tiếng thế giới

Ba cuốn sách mới và thú vị về các danh họa nổi tiếng thế giới

Bộ sách về ba danh họa nổi tiếng gồm Paul Cézanne, Johannes Vermeer’và Hokusai là sự tiếp nối của bộ sách về Paul Gauguin, Claude Monet và Vincent Van Gogh.
Khám phá Việt Nam - cuốn sách mở ra cả một thế giới

Khám phá Việt Nam - cuốn sách mở ra cả một thế giới

Khám phá Việt Nam là cuốn sách ảnh vừa ra mắt độc giả của Nhà xuất bản Thanh niên do Tổng cục Du lịch giữ bản quyền.
Góc nhìn mới mẻ từ cuốn sách hay ‘Nhà nước khởi tạo’

Góc nhìn mới mẻ từ cuốn sách hay ‘Nhà nước khởi tạo’

‘Nhà nước khởi tạo' của Giáo sư Mariana Mazzucato đang là cuốn sách hay đem tới những góc nhìn mới mẻ về vai trò của Nhà nước trong việc kiến tạo để phát triển.
Học giả Canada đánh giá cao tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về chống phân biệt chủng tộc

Học giả Canada đánh giá cao tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về chống phân biệt chủng tộc

Ngày 20/2, cuốn sách Hồ Chí Minh: Chủng tộc da đen và các tác phẩm chọn lọc về phân biệt chủng tộc của giáo sư Nguyễn Đài Trang đã ra mắt.
Những cuốn sách hay nên đọc trong mùa Covid-19 năm 2021

Những cuốn sách hay nên đọc trong mùa Covid-19 năm 2021

Có những cuốn sách hay giống như liều thuốc cứu rỗi tâm hồn, động viên con người vượt qua khó khăn trong cuộc sống...
Phiên bản di động