Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc: Cần sự kề vai sát cánh của tất cả các đô thị, thành phố trong ASEAN

Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc phát biểu tại Hội nghị Lãnh đạo các thành phố ASEAN. (Ảnh: Quang Hòa - Thành Long)

Phát biểu tại Hội nghị "Lãnh đạo các thành phố ASEAN: Thúc đẩy tương lai từ các thành phố thông minh, bền vững và liên kết" diễn ra tại Hà Nội trong khuôn khổ Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ 3 (AFF 2026), chiều 8/6, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc hoan nghênh sáng kiến của Thành phố Hà Nội và Bộ Ngoại giao Việt Nam tổ chức Hội nghị dành riêng cho hợp tác giữa các thành phố trong khu vực. Hội nghị nằm trong nỗ lực bảo đảm sự tham gia tích cực, bao trùm, bền vững của tất cả các thành phần trong xây dựng Cộng đồng ASEAN.

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, ASEAN đang bước vào giai đoạn bản lề để hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 trong bối cảnh thế giới đang biến đổi sâu sắc. Cạnh tranh chiến lược gia tăng, sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới, những tác động của an ninh phi truyền thống, đòi hỏi ASEAN phải nâng cao hơn nữa năng lực tự cường của mình. Trong đó, các thành phố ASEAN, nơi tập trung dân cư, nguồn lực, công nghệ, đổi mới sáng tạo và các động lực tăng trưởng mới, chính là một lực lượng quan trọng hàng đầu. Năng lực tự cường của các đô thị là nền tảng của năng lực tự cường quốc gia và của cả ASEAN.

Cùng với những cơ hội lớn, các thành phố trong ASEAN cũng đang phải đối mặt với nhiều thách thức ngày càng phức tạp. Từ biến đổi khí hậu, áp lực lên hạ tầng và dịch vụ công, đến yêu cầu chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và những tác động sâu rộng của các công nghệ mới, các thách thức đều mang tính liên ngành và xuyên biên giới. Mục tiêu đến năm 2045 của ASEAN là xây dựng “một Cộng đồng có khả năng giải quyết các thách thức của đô thị hóa trong tương lai thông qua việc tận dụng các công nghệ hiện đại, hạ tầng tiên tiến, đồng thời thúc đẩy phát triển các thành phố thông minh và bền vững”.

"Để đạt được mục tiêu, các thành phố ASEAN không thể hành động đơn lẻ mà cần sự kề vai sát cánh của tất cả các đô thị, các thành phố trong ASEAN. Tăng cường kết nối, chia sẻ kinh nghiệm, huy động nguồn lực và thúc đẩy hợp tác thực chất giữa các thành phố ASEAN cần trở thành một ưu tiên quan trọng", Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cho hay.

ASEAN luôn là lựa chọn chiến lược và ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại của Việt Nam. Sau hơn 30 năm gia nhập ASEAN, với tinh thần chủ động, trách nhiệm, chúng tôi đã và luôn sẵn sàng hợp tác chặt chẽ cùng các nước thành viên xây dựng một ASEAN thịnh vượng, phát triển bao trùm, bền vững và đặt người dân ASEAN ở vị trí trung tâm.

Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới với quyết tâm đạt tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030. Để hiện thực hoá mục tiêu, chúng tôi đang triển khai đồng bộ ba đột phá chiến lược, bao gồm hoàn thiện thể chế, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và xây dựng kết cấu hạ tầng hiện đại với vai trò đầu tàu dẫn dắt là các đô thị.

Chính phủ Việt Nam xác định phát triển đô thị xanh, bền vững, lấy người dân làm trung tâm là định hướng chiến lược nhất quán, gắn chặt với ưu tiên hội nhập và kết nối khu vực. Từ thực tiễn phát triển đô thị, Việt Nam nhận thấy rằng chuyển đổi số, tăng trưởng xanh và liên kết khu vực không phải là những mục ztiêu tách rời, mà là những trụ cột bổ trợ lẫn nhau nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân và tăng cường khả năng chống chịu trước những thách thức của tương lai.

Toàn cảnh Hội nghị. (Ảnh: Quang Hòa - Thành Long)

Trên cơ sở đó, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đề xuất bốn định hướng lớn để Hội nghị:

Thứ nhất, kiến tạo các đô thị tự cường và lấy người dân làm trung tâm. Trong đó, các thành phố ASEAN cần thay đổi từ tư duy ứng phó sang chủ động cho tương lai; từ xây dựng giải pháp cho vấn đề riêng lẻ sang hình thành hệ sinh thái chống chịu cao trước các thách thức về phát triển.

Thứ hai, huy động và kết nối các nguồn lực cho phát triển đô thị. Cụ thể, để khai thác hiệu quả Kế hoạch chiến lược Kết nối ASEAN 2026 - 2035, cần chủ động xây dựng các dự án có chất lượng, tăng cường hợp tác để tiếp cận các nguồn tài chính, công nghệ, tri thức và kinh nghiệm quản trị từ các đối tác.

Thứ ba, xây dựng mạng lưới tri thức và đổi mới sáng tạo giữa các thành phố ASEAN. Một trong những thế mạnh lớn nhất của ASEAN chính là sự đa dạng trong mô hình và kinh nghiệm phát triển đô thị. Chúng ta có Singapore với hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hàng đầu thế giới, Luang Prabang hài hòa giữa phát triển và bảo tồn di sản, siêu đô thị hàng chục triệu dân Jakarta, đến Dili với hành trình non trẻ nhưng đầy khao khát. Chúng ta cần biến sự đa dạng đó thành nguồn tri thức chung của ASEAN thông qua chia sẻ kinh nghiệm, đào tạo nguồn nhân lực, hợp tác thí điểm và triển khai các dự án cụ thể.

Thứ tư, biến các cam kết thành hành động và kết quả thực chất. Những sáng kiến được thảo luận hôm nay cần tiếp tục được cụ thể hóa thành các chương trình hợp tác có mục tiêu rõ ràng, có khả năng triển khai và mang lại lợi ích thiết thực cho người dân.

Dẫn câu nói: “Một cây làm chẳng nên non, ba cây chụm lại nên hòn núi cao”, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cho rằng, giá trị chung đã làm nên sức mạnh của ASEAN trong suốt gần sáu thập kỷ qua đó là tinh thần đoàn kết, hợp tác và cùng phát triển.

“Tôi tin tưởng rằng, với tinh thần hợp tác và trách nhiệm chung, các thành phố ASEAN sẽ tiếp tục tăng cường kết nối, chia sẻ kinh nghiệm và cùng nhau kiến tạo những động lực phát triển mới, đóng góp thiết thực vào mục tiêu xây dựng một Cộng đồng ASEAN tự cường, bền vững và lấy người dân làm trung tâm. Tinh thần đó cần lan tỏa mạnh mẽ hơn nữa bắt đầu từ thành phố Hà Nội hôm nay”, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh.