Quan hệ Trung Quốc - Ấn Độ: Thực tế và bản chất (Kỳ II)

Sinh Thành
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Dù được kỳ vọng, song thực tế cho thấy Thượng đỉnh không chính thức lần thứ hai giữa Thủ tướng Ấn Độ và Chủ tịch Trung Quốc sẽ khó đạt kết quả cụ thể. Báo Thế giới & Việt Nam giới thiệu bài thứ hai trong loạt bài đánh giá về quan hệ Ấn – Trung hiện nay.
TIN LIÊN QUAN
quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii Quan hệ Trung Quốc - Ấn Độ: Kỳ vọng từ cả đôi bên (Kỳ I)
quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii Trung Quốc - Ấn Độ - Pakistan: Cân bằng không ngang bằng
quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii
Infographic về tranh chấp Trung Quốc - Ấn Độ tại khu vực Doklam bắt đầu từ tháng 6/2017. (Nguồn: Zing)

Thượng đỉnh không chính thức lần 2 giữa Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến diễn ra ngày 11/10 tại thành phố biển Mamallapuram, bang Tamil Nadu của Ấn Độ dường như tạo ra nhiều kỳ vọng. Song nếu xem xét kỹ bản chất cạnh tranh và những diễn biến mới gần đây trong quan hệ giữa hai cường quốc lớn nhất châu Á, cuộc gặp không chính thức lần này giữa lãnh đạo hai nước sẽ khó có thể mang lại những kết quả cụ thể.

Căng thẳng bề nổi

Thượng đỉnh lần thứ nhất tại Vũ Hán tháng 4/2018 được tổ chức sau vụ đối đầu tại Doklam giữa hai nước. Tại cuộc gặp này, ông Tập và ông Modi chỉ đạt hai thỏa thuận: phương hướng chiến lược cho quân đội hai bên duy trì yên tĩnh trên biên giới và phương thức 2+1 để Ấn Độ tham gia với tư cách bên thứ ba trong các dự án hạ tầng của Trung Quốc ở châu Á.

Cấp cao lần này không có sự kiện như Doklam, nhưng vẫn còn nhiều điều chẳng dễ chịu cho hai bên. Mới đây, Trung Quốc đã công khai ủng hộ Pakistan sau khi Ấn Độ hủy bỏ điều 370 Hiến pháp, chuyển quy chế tự trị của Jammu và Kashmir sang quy chế lãnh thổ trực thuộc Liên bang Ấn Độ; Bắc Kinh đã thay mặt Islamabad đưa vấn đề Kashmir ra Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc. Trung Quốc cũng thắt chặt quan hệ với Pakistan: Ngày 8/10, Chủ tịch Tập Cận Bình đã tiếp đón Thủ tướng Imran Khan ngay trước thềm chuyến thăm Ấn Độ và hai nước đã tiến hành tập trận không quân Shaheen-VIII với quy mô lớn nhất từ trước tới nay vào tháng 8 vừa qua.

Trong khi đó, ngày 11/9, Trung Quốc đã gây ra vụ đối đầu giữa lực lượng biên phòng Trung – Ấn tại phía Bắc hồ Pangong tại Ladakh. Về phần mình, Ấn Độ đã tổ chức tập trận Changthang Prahar, công bố hình ảnh xe tăng và vũ khí trên thực địa lên truyền hình, nhằm trả đũa việc Trung Quốc tập trận tại Aksai Chin. Sau đó, Thủ tướng Narendra Modi đã thăm Mỹ và thể hiện mối thân tình với Tổng thống Donald Trump. Trong tháng 10, Ấn Độ dự kiến sẽ tiến hành tập trận ba quân chủng lần đầu tiên với Mỹ kéo dài 3 tuần liền.

Mặc dù sau cuộc gặp Vũ Hán, Chính phủ của ông Modi đã ra lệnh các Bộ trưởng và công chức không tham gia các hoạt động của Đạt Lai Lạt Ma nhưng Đại diện của tổ chức Tây Tạng tại Ấn Độ đã được mời tham dự Lễ nhậm chức lần thứ hai của Thủ tướng Narendra Modi ngày 26/5/19. Hôm 22/9, quan chức cấp cao của đảng cầm quyền BJP Indresh Kumar đã công khai chỉ trích Trung Quốc can thiệp vào việc lựa chọn người kế nhiệm Đạt Lai Lạt Ma. Đây là lần đầu tiên kể từ cuộc gặp Vũ Hán, quan chức BJP chỉ trích Trung Quốc về vấn đề Tây Tạng.

Mâu thuẫn bề chìm

Song đây mới chỉ là phần nổi của những mâu thuẫn lớn và khó kiểm soát giữa Ấn Độ và Trung Quốc. Hai nước vẫn còn tranh chấp nhiều khu vực lãnh thổ, với tổng diện tích lên tới 120.000 km2. Sau 21 vòng đàm phán biên giới song phương, hai bên mới dừng lại ở những nguyên tắc chung nhất và ngay cả thỏa thuận trao đổi bản đồ cũng chưa thực hiện được. Trong khi đó, Trung Quốc không những tỏ ra ngày càng quyết đoán hơn trong vấn đề biên giới, thể hiện rõ qua vụ Doklam tháng 6/2017, mà còn chối bỏ mọi giải pháp để kéo dài tình trạng tranh chấp treo lơ lửng trên đầu Ấn Độ, nhằm gây áp lực chiến lược và tạo lợi thế mặc cả trong quan hệ song phương.

Một thách thức chiến lược nữa với Ấn Độ là việc Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng tại sân sau của Ấn Độ là khu vực Nam Á và Ấn Độ Dương. New Delhi luôn luôn từ chối tham gia Sáng kiến Vành đai Con đường (BRI) vì lo ngại Bắc Kinh dùng BRI để bao vây và kiềm chế. Trung Quốc cũng không ngừng tận dụng quan hệ với Pakistan để chống Ấn Độ. New Delhi đặc biệt lo ngại việc Bắc Kinh triển khai Hành lang Kinh tế Trung Quốc - Pakistan (CPEC) để xâm phạm lãnh thổ, tăng cường hạ tầng cơ sở quân sự ở Tây Tạng nhằm gây áp lực đối với Ấn Độ tại biên giới.

quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii
Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường chào đón Thủ tướng Pakistan Imran Khan thăm Bắc Kinh ngày 8/10. (Nguồn: Reuters)

Với chính sách “Láng giềng trước tiên", Ấn Độ hiện có thể tạm an tâm với thay đổi nội bộ có lợi cho Ấn Độ tại Sri Lanka và Maldives. Song Nepal hầu như đã rơi vào tình trạng “bình thường mới” khi thoát khỏi sự phụ thuộc hoàn toàn vào Ấn Độ và xích lại gần Trung Quốc hơn. Ngay sau chuyến thăm Ấn Độ, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ tới Nepal chứng kiến lễ ký loạt thỏa thuận hợp tác giữa hai nước, trong đó có thỏa thuận cho phép Trung Quốc xây dựng đường nối Kathmandu với Kerung, Tây Tạng.

Bắc Kinh cũng ra sức chèn ép New Delhi trên trường quốc tế khi ngăn Ấn Độ tham gia Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc và Nhóm cung cấp hạt nhân (NSG). Do vậy, Ấn Độ vẫn coi Trung Quốc là thách thức đối ngoại lớn nhất.

quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii

Quan hệ Trung Quốc - Ấn Độ: Kỳ vọng từ cả đôi bên (Kỳ I)

Ngược lại, Trung Quốc lo ngại Ấn Độ tăng cường quan hệ với Mỹ để chống Trung Quốc, sau khi Washington và New Delhi ký Thỏa thuận Trao đổi hậu cần (LEMOA), Hiệp ước An ninh và Tương thích Liên lạc (COMCASA) và có thể cả Thỏa thuận Hợp tác và Trao đổi cơ bản (BECA) nhằm phối hợp tác chiến giữa quân đội hai nước. Bắc Kinh dè chừng việc New Delhi mở rộng ngoại giao hải quân với các quốc gia Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và tham gia Tứ giác kim cương về hợp tác an ninh hàng hải với Washington, Canberra và Tokyo.

Trung Quốc cũng không hài lòng trước những tuyên bố gần đây của Ấn Độ về Biển Đông, phát biểu của Thủ tướng Modi trong chuyến thăm Mỹ, tập trận gần đây của Ấn Độ tại khu vực tranh chấp ở Ladakh và Arunachal Pradesh hay bình luận về Tây Tạng, Đài Loan.

Như vậy, quan hệ Trung Quốc - Ấn Độ là mối quan hệ cạnh tranh và có quá nhiều vấn đề gai góc. Cả hai bên đều không muốn từ bỏ lập trường lâu nay đối với các lợi ích cốt lõi của mình. Bắc Kinh chưa cho thấy dấu hiệu muốn tạo bầu không khí thuận lợi cho Thượng đỉnh không chính thức lần thứ hai với New Delhi. Về phần mình, Thủ tướng Narendra Modi rất tôn trọng ý kiến trong nước nên có thể sẽ hành động phù hợp với khuynh hướng chống Trung Quốc mạnh trong nội bộ và dư luận.

Do vậy, cuộc gặp không chính thức lần 2 này khó đạt kết quả cụ thể, thậm chí có thể trở thành đối thoại giữa “những người điếc”, như nhận định của một số học giả Ấn Độ. Có chăng, đây chỉ là cơ hội cho song phương hiểu hơn về những vấn đề nhạy cảm của nhau, duy trì nhịp độ đối thoại trên "tinh thần Vũ Hán”.

quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc trả lời về đề nghị của Tổng thống Trump

TGVN. Ngày 8/10, Trung Quốc tuyên bố, nước này không có ý định can thiệp vào công việc nội bộ của Mỹ.

quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii Mỹ - Trung Quốc: Bớt ưu tiên mà thêm giá trị

TGVN. Mỹ - Trung Quốc chuẩn bị bước vào vòng 13 đàm phán thương mại. Có thể kỳ vọng gì ở vòng đàm phán này? ...

quan he trung quoc an do thuc te va ban chat ky ii Lý do nào khiến Trung Quốc và Pháp rút khỏi hợp đồng dầu khí 5 tỷ USD với Iran?

TGVN. Ngày 6/10, trong một động thái dường như Bắc Kinh đang chịu khuất phục trước những lệnh trừng phạt của Mỹ, công ty Dầu ...

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Triển lãm ảnh 'Khoảnh khắc bí mật của Maiko' tại Hà Nội

Triển lãm ảnh 'Khoảnh khắc bí mật của Maiko' tại Hà Nội

Baoquocte.vn. Trung tâm Giao lưu Văn hóa Nhật Bản tại Việt Nam tổ chức triển lãm ảnh ‘Khoảnh khắc bí mật của Maiko’ của nhiếp ảnh gia Philippe Marinig.
'Sợ" dịch Covid-19, phố cổ Hội An vắng khách tham quan

'Sợ" dịch Covid-19, phố cổ Hội An vắng khách tham quan

Baoquocte.vn. Sau khi kết thúc kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5 và thông tin có ca mắc Covid-19 sống trên địa bàn, phố cổ Hội An (Quảng Nam) vắng lặng như ...
Lịch âm 8/5 - Xem âm lịch hôm nay thứ 7 ngày 8/5/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên  8/5/2021

Lịch âm 8/5 - Xem âm lịch hôm nay thứ 7 ngày 8/5/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 8/5/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 8/5. Âm lịch hôm nay 8/5. Lịch âm 8/5. Xem âm lịch hôm nay ngày 8/5/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 8 tháng 5 năm 2021 ...
XSMB 8/5 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 8/5/2021 - SXMB 8/5 - xổ số hôm nay

XSMB 8/5 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 8/5/2021 - SXMB 8/5 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMB 8/5. SXMB 8/5. Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 ngày 8 tháng 5 năm 2021. xo so mien bac. XSMB thứ 7. KQSXMB.
XSBD 7/5 - Kết quả xổ số Bình Dương hôm nay 7/5/2021 - SXBD 7/5 - KQXSBD thứ 6

XSBD 7/5 - Kết quả xổ số Bình Dương hôm nay 7/5/2021 - SXBD 7/5 - KQXSBD thứ 6

Baoquocte.vn. XSBD 7/5. KQXSBD 7/5. xổ số Bình Dương hôm nay ngày 7 tháng 5 năm 2021. xo so binh duong. KQXSBD.
XSMN 7/5 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 7/5/2021 - SXMN 7/5 - xổ số hôm nay

XSMN 7/5 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 7/5/2021 - SXMN 7/5 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 7/5. Kết quả xổ số miền Nam hôm nay, thứ 6 ngày 7 tháng 5 năm 2021. XSMN thứ 6. KQSXMN. SXMN 7/5.
XSMN 8/5 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 8/5/2021 - SXMN 8/5 - xổ số hôm nay

XSMN 8/5 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 8/5/2021 - SXMN 8/5 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 8/5. SXMN 8/5. Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 8 tháng 5 năm 2021. xo so mien nam. XSMN thứ 7. KQSXMN.
Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 8/5/2021: Tuổi Tỵ công việc gặp khúc mắc, tuổi Thân kinh doanh thuận lợi

Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 8/5/2021: Tuổi Tỵ công việc gặp khúc mắc, tuổi Thân kinh doanh thuận lợi

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 8/5/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
XSMT 7/5 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 7/5/2021 - SXMT 7/5 - xổ số hôm nay

XSMT 7/5 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 7/5/2021 - SXMT 7/5 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMT 7/5. Kết quả xổ số miền Trung hôm nay, thứ 6 ngày 7 tháng 5 năm 2021. XSMT thứ 6. KQSXMT. SXMT 7/5.
XSMB 7/5 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 7/5/2021 - SXMB 7/5 - xổ số hôm nay

XSMB 7/5 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 7/5/2021 - SXMB 7/5 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMB 7/5. Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay, thứ 6 ngày 7 tháng 5 năm 2021. XSMB thứ 6. KQSXMB. SXMB 7/5.
Cập nhật Covid-19 ngày 7/5: Số ca tử vong thực tế gấp đôi con số chính thức?; châu Phi có nguy cơ bùng phát; miễn trừ bản quyền sáng chế với vaccine

Cập nhật Covid-19 ngày 7/5: Số ca tử vong thực tế gấp đôi con số chính thức?; châu Phi có nguy cơ bùng phát; miễn trừ bản quyền sáng chế với vaccine

Baoquocte.vn. Theo Worldometers, đến nay, toàn cầu có xấp xỉ 156,7 triệu ca nhiễm Covid-19, gần 3,27 triệu ca tử vong và hơn 134 triệu bệnh nhân bình phục.
NATO chuẩn bị 'phô trương thanh thế'

NATO chuẩn bị 'phô trương thanh thế'

Baoquocte.vn. NATO sẽ tiến hành cuộc tập trận lớn trong tháng 5 với sự tham gia của hơn 20 thành viên và các đối tác từ châu Âu cũng như Bắc Mỹ.
Mỹ tuyên bố lập trường về giải pháp cho khủng hoảng Venezuela

Mỹ tuyên bố lập trường về giải pháp cho khủng hoảng Venezuela

Baoquocte.vn. Mỹ ủng hộ một giải pháp 'toàn diện và được đàm phán' cho cuộc khủng hoảng tại Venezuela trên mọi khía cạnh.
Nga nổi giận vì Na Uy bật đèn xanh cho Mỹ, Oslo vội thanh minh

Nga nổi giận vì Na Uy bật đèn xanh cho Mỹ, Oslo vội thanh minh

Baoquocte.vn. Nga cáo buộc Oslo 'làm trầm trọng thêm căng thẳng ở khu vực châu Âu-Bắc Cực và làm suy yếu quan hệ Nga-Na Uy'.
Bầu cử Israel: Bế tắc chính trị kéo dài, lối thoát nào cho Israel?

Bầu cử Israel: Bế tắc chính trị kéo dài, lối thoát nào cho Israel?

Baoquocte.vn. Sau 4 cuộc bầu cử trong 2 năm mà không đạt được đột phá, Israel đang tiếp tục lâm vào bế tắc chính trị kéo dài và rất có thể sẽ có cuộc bầu cử ...
Tình hình Đông Jerusalem: Liên hợp quốc lo ngại căng thẳng vượt kiểm soát, Liên đoàn Arab chỉ trích Israel

Tình hình Đông Jerusalem: Liên hợp quốc lo ngại căng thẳng vượt kiểm soát, Liên đoàn Arab chỉ trích Israel

Baoquocte.vn. Đặc phái viên LHQ về tiến trình hòa bình Trung Đông bày tỏ 'quan ngại sâu sắc' trước tình hình leo thang căng thẳng tại Đông Jerusalem và Bờ Tây.
Kho đạn Vrbetice và ‘điểm tối’ trong quan hệ Nga-Czech

Kho đạn Vrbetice và ‘điểm tối’ trong quan hệ Nga-Czech

Baoquocte.vn. Quan hệ Nga-Czech tuột dốc nhanh chóng kể từ khi vụ nổ kho vũ khí gần làng Vbretice 7 năm trước trở thành đề tài bàn tán căng thẳng giữa hai nước.
Vũ khí mới: Thổ Nhĩ Kỳ phát triển bom dẫn đường siêu nhẹ MAM-T

Vũ khí mới: Thổ Nhĩ Kỳ phát triển bom dẫn đường siêu nhẹ MAM-T

Baoquocte.vn. Các UAV trinh sát và tấn công hiện đại do Thổ Nhĩ Kỳ sản xuất có khả năng mang và ném loại bom dẫn đường thuộc họ MAM của hãng Roketsan A.S.
Vì sao cuộc khủng hoảng Covid-19 ở Ấn Độ ngày càng tồi tệ?

Vì sao cuộc khủng hoảng Covid-19 ở Ấn Độ ngày càng tồi tệ?

Baoquocte.vn. Với các ca mắc và tử vong mới do Covid-19 tăng kỷ lục, không khí u ám và tuyệt vọng đang bao trùm từng ngóc ngách của Ấn Độ.
Cộng hòa Chad: Bất ổn và bất định

Cộng hòa Chad: Bất ổn và bất định

Baoquocte.vn. Sau cái chết bất ngờ của cố Tổng thống Chad Idriss Déby trên chiến trường, tình hình ở quốc gia châu Phi này đã rơi vào tình trạng bất ổn kéo dài.
5 cách tàu sân bay Mỹ có thể bị đánh chìm

5 cách tàu sân bay Mỹ có thể bị đánh chìm

Baoquocte.vn. Tàu sân bay có cách tự vệ trước các đòn tấn công như ngư lôi phóng từ tàu ngầm, tên lửa hành trình và tên lửa đạn đạo phóng từ nhiều phương tiện khác nhau…
Tổ hợp vũ khí 'khó nhằn' Pole-21 của quân đội Nga

Tổ hợp vũ khí 'khó nhằn' Pole-21 của quân đội Nga

Baoquocte.vn. Tổ hợp vũ khí Pole-21 (hay Field-21) được phát triển tại Trung tâm Khoa học và Kỹ thuật Tác chiến Điện tử Nga (STC REB).
Hy vọng 'tan băng' trong quan hệ Mỹ-Trung thêm mong manh

Hy vọng 'tan băng' trong quan hệ Mỹ-Trung thêm mong manh

Baoquocte.vn. Hy vọng 'tan băng' trong quan hệ Mỹ-Trung tại thời điểm này dường như đã biến mất ở Washington và Bắc Kinh.
Thế tiến thoái lưỡng nan trong quan hệ Trung Quốc - Mỹ - EU

Thế tiến thoái lưỡng nan trong quan hệ Trung Quốc - Mỹ - EU

Baoquocte.vn. Sự trỗi dậy của Trung Quốc thách thức vai trò của Mỹ đồng thời khiến mối quan hệ Mỹ - EU đứng trước tình thế đôi khi bằng mặt nhưng không bằng lòng.
Ấn Độ thu hẹp khoảng cách công nghệ với Trung Quốc bất chấp dịch Covid-19

Ấn Độ thu hẹp khoảng cách công nghệ với Trung Quốc bất chấp dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Ấn Độ đang nhanh chóng thu hẹp khoảng cách với Trung Quốc trong cuộc đua kỳ lân công nghệ giữa đại dịch Covid-19.
Ngoại trưởng Mỹ 'hâm nóng không khí' trước trận 'thư hùng' với người đồng cấp Trung Quốc

Ngoại trưởng Mỹ 'hâm nóng không khí' trước trận 'thư hùng' với người đồng cấp Trung Quốc

Baoquocte.vn. Trước cuộc họp Liên hợp quốc do Trung Quốc chủ trì, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã có những phát biểu 'hâm nóng' cuộc chạm trán sắp tới.
Ấn Độ, Anh công bố 'Lộ trình năm 2030' để tạo 'bước nhảy vọt' trong quan hệ song phương

Ấn Độ, Anh công bố 'Lộ trình năm 2030' để tạo 'bước nhảy vọt' trong quan hệ song phương

Baoquocte.vn. Anh và Ấn Độ công bố “Lộ trình năm 2030” nhằm làm sâu sắc thêm quan hệ song phương, trọng tâm là hợp tác thương mại và quốc phòng.
The Diplomat: Philippines đã hết kiên nhẫn với Trung Quốc trên Biển Đông?

The Diplomat: Philippines đã hết kiên nhẫn với Trung Quốc trên Biển Đông?

Baoquocte.vn. Các quan chức cấp cao Philippines những ngày qua đã gia tăng thái độ gay gắt về các hành động của Trung Quốc ở Biển Đông.
Phiên bản di động