Quản lý xe đạp điện: Trao quyền cho địa phương

Không khói bụi, rẻ và tốc độ tương đối nhanh, xe đạp điện ngày càng được sử dụng nhiều trên toàn thế giới. Song quản lý phương tiện này cũng là bài toán khá đau đầu.

TIN LIÊN QUAN
	Madrid: Cách mạng hóa giao thông từ xe đạp điện
	Chán xe điện!

Định nghĩa xe đạp điện

Về định nghĩa xe đạp điện, đa số quốc gia có cách tiếp cận giống nhau, đó là mô tả, đồng thời đưa ra giới hạn về công suất và tốc độ tối đa. Ví dụ, Cơ quan Tiêu chuẩn Phương tiện Australia định nghĩa, xe điện là loại xe có gắn động cơ với công suất không quá 200W, không giới hạn tốc độ tối đa hay nhắc đến việc có bàn đạp hay không. Những giới hạn này được để lại cho chính quyền bang quyết định.

quan ly xe dap dien trao quyen cho dia phuong

Quản lý xe đạp điện là bài toán khá đau đầu. (Nguồn: YouTube)

Ở Canada, công suất tối đa là 500W và tốc độ tối đa là 32 km/h. Ngoài ra, Canada còn mô tả xe điện phải có hai hoặc ba bánh, có trang bị bàn đạp và đặc biệt là có dán nhãn khẳng định đây là loại xe có hỗ trợ. Trong khi đó, Liên minh châu Âu (EU) lại đưa ra định nghĩa phức tạp hơn, cụ thể là tốc độ của xe điện sẽ giảm mạnh hoặc ngừng hẳn khi tốc độ tối đa đạt 25km/h hoặc khi người đi ngừng sử dụng bàn đạp. Các nước thành viên EU căn cứ theo định nghĩa trên để đưa ra những quy định riêng. Còn Ấn Độ lại chia thành 2 loại, theo đó xe điện dưới 250W và tốc độ không quá 25km/h không cần giấy phép, còn vượt quá 2 giới hạn trên phải qua kiểm tra cấp phép. Việc xác định quy chuẩn đối với xe đạp điện không chỉ để bảo đảm an toàn cho người sử dụng, mà còn nhằm loại bỏ những loại xe điện có ắc quy chất lượng kém, gây ô nhiễm môi trường.

Nhìn chung, người sử dụng xe đạp điện không cần thi lấy bằng lái hay mua bảo hiểm. Trước đây, Trung Quốc yêu cầu người mua xe đạp điện đăng ký nhằm dễ truy tìm xe khi bị mất cắp, nhưng hiện nay quy định này đã bị bãi bỏ. Một số nước như Canada giới hạn độ tuổi được sử dụng xe đạp điện, mức tuổi được sử dụng xe đạp điện mỗi bang mỗi khác. Ví dụ như ở Alberta người sử dụng xe đạp điện chỉ cần từ 12 tuổi trở lên, nhưng ở Ontario phải từ 16 tuổi. Các bang ở Canada cũng có chính sách khác nhau về chuyện có cần bằng lái hay không. Chẳng hạn ở Manitoba, muốn sử dụng xe đạp điện có động cơ với công suất từ 50W trở lên, người sử dụng phải từ 16 tuổi trở lên, có bằng lái hạng 5, vượt qua kỳ thi thị lực và một bài thi viết về luật giao thông. Nhưng Ontario không yêu cầu người đi xe đạp điện có bằng lái.

Muôn màu phương thức quản lý xe đạp điện

Giống như Canada, nhiều quốc gia chọn cách trao quyền cho địa phương tự định ra chính sách quản lý xe đạp điện. Do đó, tùy vào quan điểm của các nhà lập pháp địa phương, người đi xe đạp điện có thể phải đội mũ bảo hiểm hoặc không, được coi như xe đạp hoặc coi như xe máy, do đó có thể được đi vào tất cả các tuyến đường hoặc chỉ được đi vào một số tuyến nhất định… Mỹ có lẽ là quốc gia có hệ thống quy định đa dạng nhất, vì vậy người sử dụng xe đạp điện ở nước này khi di chuyển đến bang khác thường được khuyên hỏi ý kiến luật sư để không vô tình vi phạm quy định nào đó.

Thực tế, xe đạp điện có thể đạt vận tốc khoảng 30 - 40km/h, được coi là nhanh khi di chuyển ở khu vực đô thị. Vì thế, xu hướng chung hiện nay là phân nhỏ các loại xe đạp điện, và đối với một số loại có thể đạt tốc độ cao, hoặc dễ gây tai nạn, người sử dụng được yêu cầu thi lấy bằng lái. Mặt khác, nhiều khu vực nội thành có mật độ phương tiện di chuyển đông có thể hạn chế xe đạp điện. Hiện khá nhiều thành phố lớn ở Trung Quốc như Bắc Kinh, Quảng Châu, Thượng Hải cấm xe đạp điện di chuyển ở một số khu vực mua bán sầm uất. Hong Kong thậm chí cấm hoàn toàn xe đạp điện tại các khu vực công cộng.

Trung Quốc đang cân nhắc thay đổi hệ thống quy chuẩn và quy định về xe đạp điện, bởi lẽ bộ quy chuẩn được ban hành từ năm 1999 đã không còn phù hợp. Nhưng quan trọng hơn, là do người sử dụng xe đạp điện không cần lấy bằng lái, trong khi ý thức tuân thủ pháp luật của người dân không cao, nên số lượng tai nạn liên quan khá lớn. Chỉ tính riêng ở Bắc Kinh trong năm 2015, số vụ tai nạn liên quan đến xe đạp điện đã chiếm tới 37% tổng số vụ. Cấm hoàn toàn xe đạp điện cũng là một lựa chọn, nhưng như thế lại khiến nhiều người chuyển sang đi xe máy và gia tăng ô nhiễm khói bụi. Vì vậy, nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của người dân mới là cách làm hiệu quả hơn bất cứ quy định nào.