Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 7]

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Nhà văn và nhà triết học Beauvoir Simone de.
Nhà văn và nhà triết học Beauvoir Simone de.

Beauvoir Simone de (1908-1986) là nhà văn và nhà triết học nữ theo chủ nghĩa hiện sinh, vợ của Jean - Paul Sartre. Tác phẩm chính: Giới tính thứ hai (1949, luận văn triết học). Đặc biệt, với tác phẩm Các quan đại trí thức (1954, tiểu thuyết), Beauvoir đã nhận được giải thưởng Goncourt danh giá.

Giới tính thứ hai là luận văn gồm hai tập: Sự việc và huyền thoại và Kinh nghiệm sống. Beauvoir chứng minh rằng không có cái gọi là “nữ tính muôn thuở”. Sự khác nhau giữa nam nữ do sinh hoạt xã hội tạo ra, là kết quả của luật pháp và phong tục. Phụ nữ luôn luôn bị đe dọa “tha hóa”.

Hình ảnh ước lệ về người phụ nữ khiến họ dễ dàng chấp nhận sự phụ thuộc và thụ động đối với nam giới. Ngay trong tình dục, nam chỉ tìm sự kích động cao độ cho mình, mà không để ý đến cá tính và sự hưởng thụ của phụ nữ.

Nam giới đại diện cho tính người, loài người nói chung, còn nữ chỉ là cái bóng. Nam không muốn cho nữ bình đẳng trong nghề nghiệp và tình yêu, do đó, nữ phải có thái độ chịu đựng hoặc hung hăng, cả hai thái độ ấy đều không đúng bản chất mình. Nữ đối với nam y như người da đen với người da trắng, sự chịu đựng dẫn đến vô trách nhiệm.

Điểm qua văn học, Beauvoir chỉ rõ những vai trò đối lập và bổ sung của nữ: vợ hay mẹ, thú vui tình dục hay chịu đựng, dè dặt hay phóng túng, đức hạnh hay đĩ thõa, tất cả đều được định nghĩa so với nam là gốc. Trong nền văn minh tư bản, không thể có tự do cho phụ nữ được. Dù sao, do biến diễn kinh tế xã hội, nữ đã bắt đầu độc lập về nghề nghiệp và tình dục. Chỉ khi có quyền thực sự thì nữ mới có tự do nội tâm. Lập luận của Beauvoir chưa thật vững chắc do chưa hiểu sâu sắc bản năng làm mẹ.

Các quan đại trí thức phản ánh sự “nhập cuộc” của những người trí thức cánh tả không dứt khoát, một số sự việc trong nhóm hiện sinh và trong giới viết văn rất mông lung. Beauvoir cho là: trong lĩnh vực chính trị và đạo lý, cần đối chiếu ý nghĩa và nội dung hành động. Cốt truyện là một tình bạn bị tan vỡ, rồi lại hàn gắn lại giữa hai nhà văn Dubreuilh và Henri.

Anne, vợ Dubreuilh, không viết văn, nhưng rất tha thiết chồng viết. Dubreuilh là người lịch duyệt, tư duy vững và qua cọ xát với Henri mà có thể định hình nhân cách của vợ và bạn. Anne có ý thức sâu sắc về cái chết, cái Tuyệt đối, còn Henri chỉ sống cái “hiện sinh”.

Ngoài ra có hai nhân vật đáng chú ý: Nadine, con gái Dubreuilh, điển hình cho thanh niên ngổ ngáo, ích kỷ, có ý thức về sự kém cỏi của mình. Paule, một người phụ nữ yêu một người một cách nô lệ nhưng lại hành hạ người yêu. Có người cho rằng, Dubreuilh chính là Jean - Paul Sartre còn Henri là Albert Camus.

***

Nhà viết kịch và tiểu thuyết Beckett Samuel.
Nhà viết kịch và tiểu thuyết Beckett Samuel.

Beckett Samuel (1906-1989) là nhà viết kịch và tiểu thuyết Ireland (cái vô lý của phận người), nhận giải thưởng Nobel năm 1969. Tác phẩm chính: Murphy (tiếng Anh 1938, tiếng Pháp 1947, tiểu thuyết), Molloy (1951, tiểu thuyết), Chờ đợi Godot (1953, kịch), Tàn cuộc (1957, kịch), Ôi, những ngày tươi đẹp (1962, kịch).

Chờ đợi Godot là vở kịch đầu tiên viết bằng tiếng Pháp của Beckett. Nội dung nói lên sự vô lý của cuộc đời. Cảnh nông thôn, có độc một cái cây, buổi chiều.

Hai tên đứng cầu bơ cầu bất, Vladimir và Estragon chờ một người tên là Godot mà họ chưa từng gặp, chờ để mong được gì thì chính họ cũng không biết.

Thời gian dài lê thê, bao giờ ông ta tới? Họ cũng không biết tại sao lại cùng đứng ở nơi hoang vắng này. Họ nói con cà con kê với nhau về sự chờ đợi, về những chuyện khổ sở linh tinh, về sự việc và kỷ niệm vớ vẩn… nghe sốt ruột đến phát cười vì ngán.

Mãi rồi bỗng xuất hiện một thầy một tớ: Pozzo đánh đập tàn nhẫn Lucky mà cũng chẳng thích thú gì. Lucky có vẻ an phận (cảnh này gợi ý hiện tượng người bóc lột người, hay nỗi khổ ràng buộc hai vợ chồng). Thầy và tớ đi qua. Còn lại hai người ăn mày.

Có người đến báo là ông Godot mai mới đến. Ngày hôm sau mọi việc xảy ra y như hôm trước, có điều, thầy và tớ đã già đi, thầy mù, tớ câm. Ông Godot lại hẹn hôm sau, cứ thế mãi. Ông Godot phải chăng là Thượng đế (tiếng Anh: God)?

Tàn cuộc là vở kịch nói lên sự vô lý, tính chất bi đát của cuộc đời. Khung cảnh là một phòng gần như rỗng không. Ánh sáng lờ mờ tỏa từ hai cửa sổ nhỏ rất cao, qua đó thấy trời xám xịt và biển im lìm. Chủ nhà, Hamm bị mù, ngồi lì trong ghế bành, kể chuyện lảm nhảm nhưng không khuây khỏa. Hamm đành làm tình làm tội tên đầy tớ Clov để tiêu khiển: sai Clov đi lấy lại một đồ vật, đẩy ghế, nhìn ra ngoài…

Gần chỗ Hamm ngồi có hai thùng rác, hai bố mẹ già của Hamm sống trong đó, chỉ còn biết ăn, thỉnh thoảng nhớ lại một mẩu dĩ vãng lơ mơ. Toàn vở kịch toát ra một không khí kệch cỡm, thảm thê, vạch trần cái vô lý, cái phù du của đời người.

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 6]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 6]

Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền ...

Chỉnh đốn trường học để thực thi 'văn hóa học đường'?

Chỉnh đốn trường học để thực thi 'văn hóa học đường'?

Để triển khai và thực thi thật tốt "văn hóa học đường" không có gì khác chính là phải làm cho cán bộ quản lý, ...

Xem nhiều

Đọc thêm

Những nước nào có Ngày Quốc khánh trong tháng 10?

Những nước nào có Ngày Quốc khánh trong tháng 10?

Baoquocte.vn. Trong tháng 10, có 14 quốc gia kỷ niệm Ngày Quốc khánh, bao gồm Trung Quốc, Nigeria, Đức, Hàn Quốc, Tây Ban Nha, Zambia, Áo, Czech, Thổ Nhĩ Kỳ...
Đối sách của Việt Nam trước 'làn sóng' tăng lãi suất của thế giới

Đối sách của Việt Nam trước 'làn sóng' tăng lãi suất của thế giới

Baoquocte.vn. Ngay sau quyết định tăng lãi suất của Fed, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu ổn định vĩ mô và kiểm soát lạm phát là ưu tiên hàng đầu.
Ba Lan xây dựng xong hàng rào biên giới với Belarus

Ba Lan xây dựng xong hàng rào biên giới với Belarus

Baoquocte.vn. Ba Lan thông báo nước này đã hoàn thành xây dựng hàng rào biên giới với Belarus nhằm ngăn chặn các hành vi nhập cảnh trái phép.
Nhật Bản trao tặng Huân chương Mặt trời mọc cho nguyên Bộ trưởng Tư pháp Hà Hùng Cường

Nhật Bản trao tặng Huân chương Mặt trời mọc cho nguyên Bộ trưởng Tư pháp Hà Hùng Cường

Baoquocte.vn. Đại sứ quán Nhật Bản tổ chức Lễ trao Huân chương Mặt trời mọc, Ngôi sao Vàng và Bạc cho PGS.TS Hà Hùng Cường, nguyên Bộ trưởng Bộ Tư pháp.
Đại sứ EU rời Nicaragua

Đại sứ EU rời Nicaragua

Baoquocte.vn. Đại sứ EU Bettina Muscheidt rời khỏi Nicaragua, chỉ 3 ngày sau khi Tổng thống Daniel Ortega tuyên bố không 'hoan nghênh' sự hiện diện của bà.
Indonesia: Bạo loạn sân cỏ, 127 cổ động viên thiệt mạng

Indonesia: Bạo loạn sân cỏ, 127 cổ động viên thiệt mạng

Baoquocte.vn. Cuộc bạo loạn tại giải bóng đá Vô địch quốc gia Indonesia xảy ra tối 1/10 khiến ít nhất 127 cổ động viên thiệt mạng.
Lịch âm 3/10, âm lịch hôm nay Thứ Hai ngày 3/10/2022 là ngày tốt hay xấu? Lịch vạn niên 3/10/2022

Lịch âm 3/10, âm lịch hôm nay Thứ Hai ngày 3/10/2022 là ngày tốt hay xấu? Lịch vạn niên 3/10/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 3/10 - âm lịch hôm nay 3/10. Xem âm lịch hôm nay ngày 3/10/2022? Lịch vạn niên ngày 3 tháng 10 năm 2022. Ngày âm hôm nay tốt ...
Bộ trưởng quốc phòng Mỹ, Nhật Bản và Australia gặp nhau, chĩa mũi nhọn vào Trung Quốc

Bộ trưởng quốc phòng Mỹ, Nhật Bản và Australia gặp nhau, chĩa mũi nhọn vào Trung Quốc

Baoquocte.vn. Bộ trưởng quốc phòng 3 nước Mỹ, Nhật Bản và Australia đạt đồng thuận trong tăng cường hợp tác quốc phòng để đối phó với Trung Quốc.
Iran, Mỹ đàm phán trao đổi tù nhân

Iran, Mỹ đàm phán trao đổi tù nhân

Baoquocte.vn. Iran và Mỹ xúc tiến thỏa thuận trao đổi tù nhân, ngay sau khi Iran cho phép 1 doanh nhân người Mỹ gốc Iran được tại ngoại trong vòng 1 ...
Kuwait: Chính phủ đệ đơn từ chức

Kuwait: Chính phủ đệ đơn từ chức

Baoquocte.vn. Chính phủ Kuwait đệ đơn từ chức lên Quốc vương sau khi có kết quả chính thức của cuộc bầu cử Quốc hội nước này.
Hãy đến Ninh Thuận để đầu tư, trải nghiệm, tham quan nghỉ dưỡng và hưởng thụ không khí trong lành

Hãy đến Ninh Thuận để đầu tư, trải nghiệm, tham quan nghỉ dưỡng và hưởng thụ không khí trong lành

Baoquocte.vn. Từ ngày 30/9-2/10, tại phố Đinh Tiên Hoàng, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội sẽ tưng bừng diễn ra các hoạt động 'Ngày Văn hóa, Du lịch Ninh Thuận'.
Cuba - Đảo lửa, đảo say, nồng nàn và hào phóng

Cuba - Đảo lửa, đảo say, nồng nàn và hào phóng

Baoquocte.vn. Đó là những điều mà bất kỳ người dân Việt Nam nào cũng hình dung khi nhắc đến hai tiếng 'Cuba'.
Lonely Planet đề xuất 10 điểm đến tuyệt vời cho hành trình khám phá Việt Nam

Lonely Planet đề xuất 10 điểm đến tuyệt vời cho hành trình khám phá Việt Nam

Baoquocte.vn. Tạp chí du lịch nổi tiếng hàng đầu thế giới Lonely Planet đã đề xuất 10 điểm đến tuyệt vời không thể bỏ qua trong chuyến hành trình khám phá Việt Nam.
Ngày Du lịch thế giới 2022: Chuyển mình từ 'Tư duy lại về du lịch' sau đại dịch Covid-19

Ngày Du lịch thế giới 2022: Chuyển mình từ 'Tư duy lại về du lịch' sau đại dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Ngày Du lịch thế giới (27/9) năm nay được tổ chức nhằm tập trung vào việc định hình lại sự tăng trưởng của lĩnh vực này về quy mô và mức độ phù hợp.
Thông điệp từ Ngày Du lịch thế giới 27/9

Thông điệp từ Ngày Du lịch thế giới 27/9

Baoquocte.vn. Ngày Du lịch thế giới năm nay có chủ đề 'Tư duy lại về du lịch' (Rethinking Tourism).
Tour du lịch học đường 'Hướng về nguồn cội' ở miền đất Tổ

Tour du lịch học đường 'Hướng về nguồn cội' ở miền đất Tổ

Baoquocte.vn. Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch Phú Thọ vừa phối hợp với Khu di tích lịch sử Đền Hùng công bố chương trình tour du lịch học đường 'Hướng về nguồn cội'.
Ngành xuất bản Việt Nam đặt mục tiêu phát triển dẫn đầu ASEAN

Ngành xuất bản Việt Nam đặt mục tiêu phát triển dẫn đầu ASEAN

Baoquocte.vn. Lãnh đạo ngành xuất bản đang đặt mục tiêu đưa Việt Nam vào nhóm quốc gia có nền xuất bản hàng đầu ASEAN.
Giới thiệu tập thơ Tiếng vọng hồn sông núi tại Australia

Giới thiệu tập thơ Tiếng vọng hồn sông núi tại Australia

Baoquocte.vn. Đại sứ quán Việt Nam tại Australia tổ chức buổi giới thiệu tập thơ Tiếng vọng hồn sông núi của tác giả Trương Hòa Bình.
Ra mắt cuốn sách The Excellent Bridge về CEEVN

Ra mắt cuốn sách The Excellent Bridge về CEEVN

Baoquocte.vn. Vào một ngày đầu Thu năm 2022, tại Hà Nội đã diễn ra buổi giới thiệu cuốn sách “The Excellent Bridge”.
'Đọc vị' suy nghĩ của người giàu cùng tác giả Rainer Zitelmann

'Đọc vị' suy nghĩ của người giàu cùng tác giả Rainer Zitelmann

Baoquocte.vn. Cuốn sách của lấp đầy khoảng trống trong nghiên cứu về sự giàu có, cũng như mối tương quan giữa các đặc điểm tính cách và sự thành công của những người giàu.
Tiểu thuyết Hương: Tình yêu của người lính trên mảnh đất Quảng Trị

Tiểu thuyết Hương: Tình yêu của người lính trên mảnh đất Quảng Trị

Baoquocte.vn. Nhà thơ, nhạc sỹ Nguyễn Thụy Kha vừa ra mắt tiểu thuyết viết về tình yêu và chiến tranh lấy cảm hứng từ chiến trường Quảng Trị mang tên Hương.
Những chuyện chưa kể về nền tảng nghe nhạc trực tuyến Spotify

Những chuyện chưa kể về nền tảng nghe nhạc trực tuyến Spotify

Baoquocte.vn. Cuốn sách của hai nhà báoThụy Điển đã kể về hành trình nhà sáng lập Spotify Daniel Ek đánh bại Apple, Google và Amazon trong cuộc đua âm thanh số.
Phiên bản di động