Tranh luận 'nếu em ở trong nước sôi’: Đề thi mở không có nghĩa là 'nhắm mắt' chạy theo vấn đề thời sự

Kiều Phương
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Từ đề Văn 'nếu em ở trong nước sôi', không thể cứ điều gì nóng, vấn đề nào nổi cộm là nhắm mắt bê thẳng vào đề thi.
Tranh luận 'Nếu em ở trong nước sôi’: Đề thi mở không có nghĩa là 'nhắm mắt' chạy theo các vấn đề thời sự
Đề thi 'nếu em ở trong nước sôi' gây tranh cãi. (Nguồn: Lao động)

Đề Văn mở, lạ, có kích thích sự sáng tạo của học sinh?

Với sự thay đổi tích cực trong việc dạy và học môn Ngữ văn, vài năm trở lại đây, đội ngũ biên soạn đề thi đã rất "mạnh tay" trong việc đổi mới đề Văn trong nhiều kỳ thi.

Thay vì sử dụng những tư liệu quen thuộc có trong sách giáo khoa, nhiều thầy cô giáo đã chịu khó "cập nhật xu hướng", đưa những hiện tượng, sự kiện và nhân vật được các bạn học sinh quan tâm vào đề thi, bài giảng.

Mới đây, ở đề thi môn Ngữ văn vào lớp 10 Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn (Khánh Hòa) năm học 2021-2022, có nội dung: Trong cuốn sách "Ngắm tuổi trẻ quay cuồng trong tĩnh lặng", Lu-Mannup đã chia sẻ: "Phương Tây có câu ngạn ngữ: "Nước sôi làm mềm khoai tây, nhưng lại làm cứng trứng". Hoàn cảnh chẳng có lỗi, quan trọng rằng bản lĩnh nội tại của bạn tới đâu.Nế u phải ở trong nước sôi, em sẽ chọn làm củ khoai tây hay quả trứng? Viết một bài văn nghị luận bày tỏ quan điểm của bản thân về vấn đề trên.

Sau khi được chia sẻ trên mạng xã hội, đề thi này đã tạo nên luồng tranh luận trái chiều. Một số ý kiến cho rằng, đề thi tuyển sinh vào 10 của Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn chứa nhiều "sạn" bởi cách đặt vấn đề còn thiếu tính trong sáng và nông cạn. Tuy nhiên, nhiều người lại cho rằng, đề thi này lại là một đề mở đầy hấp dẫn, mang đậm tính nhân văn.

Hay như trong đề thi Văn, tỉnh Đắk Nông đã trích dẫn bài viết "Loài người có bớt ngạo mạn" của tác giả Sương Nguyệt Minh nhằm hướng học sinh đến tinh thần trách nhiệm của mỗi cá nhân với cộng đồng.

Trước đó, lời bài hát "Đi về nhà" của rapper Đen Vâu được đưa vào nội dung đề thi thử tốt nghiệp của Trường THPT Bùi Thị Xuân (Quận 1, TP.HCM) đã khiến các em thích thú và giảm bớt áp lực trong thi cử.

Chia sẻ về vấn đề này, Tiến sĩ Văn học Trịnh Thu Tuyết cho biết: "Xu hướng đề mở được thể hiện trong hầu hết các kiểu bài, từ câu hỏi Đọc hiểu, câu lệnh của Nghị luận xã hội hay Nghị luận văn học. Cụ thể, đề thường yêu cầu học trò tự chủ nêu những suy nghĩ, cảm xúc hoặc trình bày, lý giải quan niệm đánh giá độc lập của mình trước một vấn đề, một sự việc, hiện tượng, dù trong văn chương hay trong cuộc sống xã hội".

Là tổ trưởng tổ Văn của một trường THPT tại Hải Phòng, cô Phạm Thị Gấm cho biết, nhiều năm gần đây, cô và đồng nghiệp của mình rất tích cực trong việc đổi mới, hướng đề thi môn Ngữ văn theo hướng mở.

"Không đứng ngoài các vấn đề cuộc sống, đặc biệt là liên quan đến giới trẻ như tình yêu thương, sai lầm tuổi trẻ… khi ra đề, chúng tôi sẽ cố gắng chọn ra những dữ liệu giá trị, vừa mang tính thời sự, vừa đảm bảo yếu tố văn học. Ngoài ra, cách diễn đạt của đề cũng được trau chuốt, tỉ mỉ, sao cho các em học sinh cảm thấy dễ hiểu nhất", cô Gấm chia sẻ.

Cũng theo cô giáo này, việc ra đề thi môn Ngữ văn theo hướng mở, vừa "lạ" vừa đầy chất tư duy đã kích thích sự sáng tạo của học sinh.

Có nhiều năm kinh nghiệm giảng dạy môn Ngữ văn, nhà giáo Khổng Hà cho rằng: "Khác với đề Văn truyền thống nặng nề về học thuộc, học tủ, đề Văn theo hướng mở sẽ tạo điều kiện cho học sinh được sáng tạo và độc lập trong tư duy. Đề không áp đặt quan điểm mà học sinh có thể tự chọn góc độ để bàn luận. Điều này còn giúp các em rèn luyện khả năng giải thích, chứng minh hay biện luận".

Đồng quan điểm, TS Văn học Trịnh Thu Tuyết khẳng định, việc ra đề Ngữ văn theo hướng mở là một trong những cách phát huy tính độc lập, sáng tạo cho học trò khi học văn, làm văn, trả lại cho các em tình yêu với môn văn lâu nay dường như đã mai một.

Không nên lợi dụng tâm lý đám đông

Nhằm phát huy năng lực của người học, nhiều giáo viên đã bắt nhịp xu hướng xây dựng đề Văn theo hướng mở. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra muôn vàn khó khăn cho đội ngũ giáo viên khi phải tìm những hướng ra đề hay, vừa giúp phát huy tính sáng tạo của học trò, nhưng cũng phải đảm bảo tính giáo dục, thẩm mỹ.

Cô Nguyễn Hương Giang (giáo viên cấp 3 môn Ngữ văn) bày tỏ quan điểm: "Thật khó để đặt ra một quy chuẩn riêng. Tuy nhiên, theo tôi, một đề Văn chỉ thực sự hay và thu hút khi nội dung mà đề bài hướng tới phù hợp với năng lực của người học. Điều này yêu cầu người làm giáo dục phải thông hiểu cấu trúc của chương trình, xác định rõ mục tiêu của việc ra đề. Đặc biệt, nhà giáo không nên ra đề theo kiểu đánh đố, cần bám sát nhận thức và năng lực thực tế của học sinh".

Xu hướng đổi mới đề thi môn Ngữ văn theo hướng mở sẽ tạo ra nhiều khoảng trống thuận lợi để giáo viên có thể lựa chọn, đưa những vấn đề mang tính thời sự vào đề.

Tuy nhiên, theo TS Văn học Trịnh Thu Tuyết, có một vấn đề đáng suy nghĩ khi dựa vào tinh thần ra đề mở, một số giáo viên đã lợi dụng tâm lý đám đông, bỏ qua những yêu cầu chuẩn mực của môi trường sư phạm về đạo đức, thẩm mỹ, để đưa vào đề những phát ngôn, ca từ, hiện tượng không đúng chuẩn mực. Điều này có thể tạo hứng thú cho một bộ phận học trò nhưng lại không mang giá trị định hướng cho xúc cảm thẩm mỹ, xúc cảm đạo đức…

Tương tự, cô giáo Khổng Hà cho biết, đề thi mở không có nghĩa là "nhắm mắt" chạy theo các vấn đề thời sự.

"Không thể cứ điều gì nóng, vấn đề nào nổi cộm là người làm đề nhắm mắt bê thẳng vào đề thi. Khi ra đề, thầy cô cần lựa chọn những con người, sự kiện hay hiện tượng mang tính nhân văn, giáo dục; tránh những điều tiêu cực".

Theo nhà giáo này, dẫu mục đích của người ra đề là thông qua một hiện tượng tiêu cực để cảnh báo, học sinh có thể rút ra bài học nhận thức về lối sống, cách hành xử nhưng điều này cũng được ví như "con dao hai lưỡi" đầy nguy hiểm. Bởi một khi đưa vào đề, những cái xấu sẽ có cơ hội được lan truyền, phát tán trong cộng đồng.

TIN LIÊN QUAN
Đề thi Văn ‘nếu em phải ở trong nước sôi...’ nổi sóng: Sự liên tưởng tốt hay phản cảm và 'sạn'?
Chọn nghề: Hãy là ‘hành khách’ vui vẻ vì luôn có một ‘nhà ga’ chờ đón
PGS.TS Chu Cẩm Thơ: Nếu coi bằng cấp là 'giấy thông hành' duy nhất sẽ có nguy cơ cho sự giả dối
Học thật, thi thật: Cần một cuộc ‘đại phẫu thuật’ về triết lý để cho ra sản phẩm giáo dục thật
Để dạy thật, học thật: Phải xóa bỏ bệnh 'ngụy thành tích' trong giáo dục
TS. Hoàng Ngọc Vinh: 'Phải dạy và học ra những giá trị thật, để văn bằng thực sự là giấy thông hành suốt cuộc đời'
(theo Dân trí)

Đọc thêm

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 24/5/2022: Nhân Mã bị lừa tiền

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 24/5/2022: Nhân Mã bị lừa tiền

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 24/5/2022 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Việt Nam nêu 5 đề xuất quan trọng tại phiên toàn thể Diễn đàn Kinh tế thế giới

Việt Nam nêu 5 đề xuất quan trọng tại phiên toàn thể Diễn đàn Kinh tế thế giới

Baoquocte.vn. Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái dẫn đầu đoàn đại biểu Việt Nam tham dự Hội nghị thường niên lần thứ 52 Diễn đàn Kinh tế thế giới.
Chủ tịch HWLN Bùi Thanh Hương tạo ấn tượng đẹp tại cuộc thi Miss Photo Cao Bằng

Chủ tịch HWLN Bùi Thanh Hương tạo ấn tượng đẹp tại cuộc thi Miss Photo Cao Bằng

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Hoa hồng Bùi Thanh Hương hóa thân thành cô gái dân tộc trẻ trung, xinh đẹp, thuần khiết đã thu hút được sự chú ý tại Miss Photo ...
Lễ bế mạc SEA Games 31 đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc

Lễ bế mạc SEA Games 31 đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc

Baoquocte.vn. Tối 23/5, Lễ bế mạc SEA Games 31 đã được tổ chức một cách trọng thể, đầm ấm, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc tại Cung điền kinh ...
Doanh nhân và Cuộc sống số 09/2022: Doanh nhân Lê Thành Lâm - 'Cuộc đời tôi có 1 chữ duyên và 2 bước ngoặt'

Doanh nhân và Cuộc sống số 09/2022: Doanh nhân Lê Thành Lâm - 'Cuộc đời tôi có 1 chữ duyên và 2 bước ngoặt'

Baoquocte.vn. Câu chuyện của Doanh nhân Lê Thành Lâm thực sự rất thú vị trong Chương trình Doanh nhân và Cuộc sống phát sóng 9h00 ngày 24/5 trên Quốc tế Tv.
ASEAN-Nga: Tiếp tục làm sâu sắc hơn hợp tác thiết thực, cùng có lợi

ASEAN-Nga: Tiếp tục làm sâu sắc hơn hợp tác thiết thực, cùng có lợi

Baoquocte.vn. Chiều ngày 23/5, Đại sứ Vũ Hồ, Quyền Trưởng SOM ASEAN của Việt Nam dự cuộc họp trực tuyến Quan chức Cao cấp (SOM) ASEAN-Nga lần thứ 18.
Tin thế giới 23/5: Nga ra điều kiện với Ukraine; EU 'than thở' kho vũ khí cạn kiệt vì Kiev; Mỹ khiến Trung Quốc 'nóng mặt'

Tin thế giới 23/5: Nga ra điều kiện với Ukraine; EU 'than thở' kho vũ khí cạn kiệt vì Kiev; Mỹ khiến Trung Quốc 'nóng mặt'

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine, vấn đề Đài Loan (Trung Quốc), Thủ tướng Australia tuyên thệ, căng thẳng Mỹ-Trung... là một số tin thế giới nổi bật.
Thủ tướng Phạm Minh Chính dự Lễ công bố khởi động thảo luận về Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vì thịnh vượng

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự Lễ công bố khởi động thảo luận về Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vì thịnh vượng

Baoquocte.vn. Thủ tướng khẳng định Việt Nam kiên định đường lối và đang đẩy mạnh xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn với chủ động, tích cực hội ...
Sao Việt: Lý Nhã Kỳ tỏa sáng tại thảm đỏ LHP Cannes, Hồng Diễm 'cháy hết mình' cùng chiến thắng của U23 Việt Nam

Sao Việt: Lý Nhã Kỳ tỏa sáng tại thảm đỏ LHP Cannes, Hồng Diễm 'cháy hết mình' cùng chiến thắng của U23 Việt Nam

Baoquocte.vn. Hồng Diễm đăng ảnh ăn mừng chiến thắng của U23 Việt Nam; Lý Nhã Kỳ giữ vững phong độ và tỏa sáng khi sải bước tại thảm đỏ LHP Cannes...
Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV: Đến hết năm 2021 biên chế công chức giảm 10,01%, biên chế sự nghiệp giảm 11,67%

Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV: Đến hết năm 2021 biên chế công chức giảm 10,01%, biên chế sự nghiệp giảm 11,67%

Baoquocte.vn. Quốc hội nghe Báo cáo về công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2021 và thảo luận về dự kiến Chương trình giám sát của Quốc hội ...
Covid-19 ngày 23/5: 1.179 ca mắc mới và 1 F0 tử vong; Hà Nội dẫn đầu với 332 ca nhiễm mới

Covid-19 ngày 23/5: 1.179 ca mắc mới và 1 F0 tử vong; Hà Nội dẫn đầu với 332 ca nhiễm mới

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 23/5 của Bộ Y tế cho biết, số ca mắc mới là 1.179 F0, 1 F0 tử vong; số khỏi nhiều gấp 3 lần số mắc mới.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (23-24/5): Hà Nội, Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ mưa to đến rất to; phía Nam chiều tối cục bộ mưa vừa mưa to

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (23-24/5): Hà Nội, Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ mưa to đến rất to; phía Nam chiều tối cục bộ mưa vừa mưa to

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to và dông rải rác; phía Nam chiều tối và tối cục bộ có mưa vừa, mưa to.
Soi mặt lợi và không lợi của nước chanh, có nên uống hằng ngày?

Soi mặt lợi và không lợi của nước chanh, có nên uống hằng ngày?

Baoquocte.vn. Mặc dù nước chanh có những tác dụng như tăng cường miễn dịch, giảm đầy bụng, giảm nguy cơ sỏi thận nhưng cũng có thể làm mòn men răng.
Ngày 22/5, Hà Nội phát hiện 347 người mắc Covid-19; Gần 83.000 F0 theo dõi tại nhà

Ngày 22/5, Hà Nội phát hiện 347 người mắc Covid-19; Gần 83.000 F0 theo dõi tại nhà

Baoquocte.vn. Hiện Hà Nội còn gần 83.000 ca mắc Covid-19 đang điều trị, theo dõi, trong đó có 96 ca điều trị tại bệnh viện và gần 82.900 ca theo dõi tại nhà.
Covid-19 tối 22/5: Cả nước có hơn 1.300 ca nhiễm mới tại 42 tỉnh, thành; gần 9.000 người khỏi bệnh

Covid-19 tối 22/5: Cả nước có hơn 1.300 ca nhiễm mới tại 42 tỉnh, thành; gần 9.000 người khỏi bệnh

Baoquocte.vn. Theo Bộ Y tế, ngày 22/5, trên Hệ thống Quốc gia quản lý ca bệnh Covid-19 ghi nhận 1.319 ca nhiễm mới đều ghi nhận trong nước.
Dự báo thời tiết đêm 22 ngày 23/5: Cả nước có mưa, nhiều vùng biển có mưa dông; Hà Nội có nơi mưa rất to

Dự báo thời tiết đêm 22 ngày 23/5: Cả nước có mưa, nhiều vùng biển có mưa dông; Hà Nội có nơi mưa rất to

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Hà Nội nhiều mây, có mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to và rải rác có dông, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét.
Quốc gia đầu tiên cách ly 21 ngày với người mắc đậu mùa khỉ

Quốc gia đầu tiên cách ly 21 ngày với người mắc đậu mùa khỉ

Baoquocte.vn. Bỉ đã trở thành quốc gia đầu tiên áp dụng biện pháp cách ly bắt buộc đối với những người mắc bệnh đậu mùa khỉ.
WHO: Đã xác nhận 92 ca mắc bệnh đậu mùa khỉ, dự đoán sẽ gia tăng

WHO: Đã xác nhận 92 ca mắc bệnh đậu mùa khỉ, dự đoán sẽ gia tăng

Baoquocte.vn. Đã có tổng số 92 trường hợp mắc bệnh đậu mùa khỉ được khẳng định và 28 trường hợp nghi ngờ được ghi nhận ở 12 quốc gia.
Mỹ cảnh báo về dịch bệnh đậu mùa khỉ

Mỹ cảnh báo về dịch bệnh đậu mùa khỉ

Baoquocte.vn. Kể từ đầu tháng 5, châu Âu và Bắc Mỹ đã thông báo hàng chục trường hợp nghi nhiễm hoặc đã xác nhận nhiễm virus đậu mùa khỉ.
Thêm Thụy Sỹ, Israel có ca đầu tiên, bệnh đậu mùa khỉ đang lây lan khắp châu Âu

Thêm Thụy Sỹ, Israel có ca đầu tiên, bệnh đậu mùa khỉ đang lây lan khắp châu Âu

Baoquocte.vn. Ngày 21/5, Thụy Sỹ, Israel xác nhận trường hợp mắc bệnh đậu mùa khỉ đầu tiên, trong bối cảnh căn bệnh truyền nhiễm đang lây lan khắp châu Âu.
Việt Nam có 5.545 ca mắc bệnh tay chân miệng, 01 trường hợp tử vong, Bộ Y tế ra thông báo khẩn

Việt Nam có 5.545 ca mắc bệnh tay chân miệng, 01 trường hợp tử vong, Bộ Y tế ra thông báo khẩn

Baoquocte.vn. Đến nay cả nước đã có 5.545 ca mắc bệnh tay chân miệng, Bộ Y tế dự báo dịch bệnh tay chân miệng có xu hướng gia tăng trong thời gian tới đây...
WHO họp khẩn về bệnh đậu mùa khỉ đang có dấu hiệu bùng phát dịch

WHO họp khẩn về bệnh đậu mùa khỉ đang có dấu hiệu bùng phát dịch

Baoquocte.vn. WHO tổ chức một cuộc họp khẩn để thảo luận về đợt bùng phát bệnh đậu mùa khỉ gần đây, phổ biến hơn ở Tây và Trung Phi.
XSMT 24/5, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay 24/5/2022. SXMT 24/5/2022

XSMT 24/5, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay 24/5/2022. SXMT 24/5/2022

Baoquocte.vn. XSMT 24/5. trực tiếp xổ số miền Trung 24/5/2022. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số miền Trung thứ 3. xổ số hôm nay 24/5/2022. KQXSMT
XSMB 24/5, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 3 ngày 24/5/2022. dự đoán XSMB

XSMB 24/5, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 3 ngày 24/5/2022. dự đoán XSMB

Baoquocte.vn. XSMB 24/5. trực tiếp xổ số miền Bắc 24/5/2022. kết quả xổ số miền Bắc hôm nay. xổ số miền Bắc thứ 3. xổ số hôm nay 24/5/2021. SXMB.
XSMN 24/5, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 24/5/2022. XSMN hôm nay

XSMN 24/5, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay 24/5/2022. XSMN hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 24/5. xổ số hôm nay 24/5. kết quả xổ số miền Nam thứ 3 ngày 24/5/2022. xổ số hôm nay ngày 24 tháng 5. XSMN thứ 3. xo so mien nam. XSMN
Xổ số miền Nam XSMN - XSMN 23/5 - SXMN 23/5/2022 - kết quả xổ số ngày 23 tháng 5

Xổ số miền Nam XSMN - XSMN 23/5 - SXMN 23/5/2022 - kết quả xổ số ngày 23 tháng 5

Baoquocte.vn. XSMN 23/5. xổ số hôm nay 23/5. kết quả xổ số miền Nam XSMN thứ 2 23/5/2022. kết quả xổ số ngày 23 tháng 5. XSMN thứ 7. SXMN 23/5. xo so mien nam
XSHCM 23/5, kết quả xổ số TP. Hồ Chí Minh hôm nay 23/5/2022. KQXSHCM thứ 2

XSHCM 23/5, kết quả xổ số TP. Hồ Chí Minh hôm nay 23/5/2022. KQXSHCM thứ 2

Baoquocte.vn. XSHCM 23/5. Trực tiếp kết quả xổ số TP. Hồ Chí Minh nhanh nhất hôm nay - XSHCM 23/5/2022. ket qua so so TP Ho Chi Minh. xổ số thành phố.
Vietlott 23/5, kết quả xổ số Vietlott Max 3D hôm nay 23/5/2022. xổ số Max 3D

Vietlott 23/5, kết quả xổ số Vietlott Max 3D hôm nay 23/5/2022. xổ số Max 3D

Baoquocte.vn. Vietlott 23/5. xổ số Vietlott Max 3D 23/5. Trực tiếp kết quả xổ số Vietlott hôm nay 23/5/2022 từ trường quay. Vietlott 3D hôm nay.
Phiên bản di động