Tranh luận 'nếu em ở trong nước sôi’: Đề thi mở không có nghĩa là 'nhắm mắt' chạy theo vấn đề thời sự

Kiều Phương
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Từ đề Văn 'nếu em ở trong nước sôi', không thể cứ điều gì nóng, vấn đề nào nổi cộm là nhắm mắt bê thẳng vào đề thi.
Tranh luận 'Nếu em ở trong nước sôi’: Đề thi mở không có nghĩa là 'nhắm mắt' chạy theo các vấn đề thời sự
Đề thi 'nếu em ở trong nước sôi' gây tranh cãi. (Nguồn: Lao động)

Đề Văn mở, lạ, có kích thích sự sáng tạo của học sinh?

Với sự thay đổi tích cực trong việc dạy và học môn Ngữ văn, vài năm trở lại đây, đội ngũ biên soạn đề thi đã rất "mạnh tay" trong việc đổi mới đề Văn trong nhiều kỳ thi.

Thay vì sử dụng những tư liệu quen thuộc có trong sách giáo khoa, nhiều thầy cô giáo đã chịu khó "cập nhật xu hướng", đưa những hiện tượng, sự kiện và nhân vật được các bạn học sinh quan tâm vào đề thi, bài giảng.

Mới đây, ở đề thi môn Ngữ văn vào lớp 10 Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn (Khánh Hòa) năm học 2021-2022, có nội dung: Trong cuốn sách "Ngắm tuổi trẻ quay cuồng trong tĩnh lặng", Lu-Mannup đã chia sẻ: "Phương Tây có câu ngạn ngữ: "Nước sôi làm mềm khoai tây, nhưng lại làm cứng trứng". Hoàn cảnh chẳng có lỗi, quan trọng rằng bản lĩnh nội tại của bạn tới đâu.Nế u phải ở trong nước sôi, em sẽ chọn làm củ khoai tây hay quả trứng? Viết một bài văn nghị luận bày tỏ quan điểm của bản thân về vấn đề trên.

Sau khi được chia sẻ trên mạng xã hội, đề thi này đã tạo nên luồng tranh luận trái chiều. Một số ý kiến cho rằng, đề thi tuyển sinh vào 10 của Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn chứa nhiều "sạn" bởi cách đặt vấn đề còn thiếu tính trong sáng và nông cạn. Tuy nhiên, nhiều người lại cho rằng, đề thi này lại là một đề mở đầy hấp dẫn, mang đậm tính nhân văn.

Hay như trong đề thi Văn, tỉnh Đắk Nông đã trích dẫn bài viết "Loài người có bớt ngạo mạn" của tác giả Sương Nguyệt Minh nhằm hướng học sinh đến tinh thần trách nhiệm của mỗi cá nhân với cộng đồng.

Trước đó, lời bài hát "Đi về nhà" của rapper Đen Vâu được đưa vào nội dung đề thi thử tốt nghiệp của Trường THPT Bùi Thị Xuân (Quận 1, TP.HCM) đã khiến các em thích thú và giảm bớt áp lực trong thi cử.

Chia sẻ về vấn đề này, Tiến sĩ Văn học Trịnh Thu Tuyết cho biết: "Xu hướng đề mở được thể hiện trong hầu hết các kiểu bài, từ câu hỏi Đọc hiểu, câu lệnh của Nghị luận xã hội hay Nghị luận văn học. Cụ thể, đề thường yêu cầu học trò tự chủ nêu những suy nghĩ, cảm xúc hoặc trình bày, lý giải quan niệm đánh giá độc lập của mình trước một vấn đề, một sự việc, hiện tượng, dù trong văn chương hay trong cuộc sống xã hội".

Là tổ trưởng tổ Văn của một trường THPT tại Hải Phòng, cô Phạm Thị Gấm cho biết, nhiều năm gần đây, cô và đồng nghiệp của mình rất tích cực trong việc đổi mới, hướng đề thi môn Ngữ văn theo hướng mở.

"Không đứng ngoài các vấn đề cuộc sống, đặc biệt là liên quan đến giới trẻ như tình yêu thương, sai lầm tuổi trẻ… khi ra đề, chúng tôi sẽ cố gắng chọn ra những dữ liệu giá trị, vừa mang tính thời sự, vừa đảm bảo yếu tố văn học. Ngoài ra, cách diễn đạt của đề cũng được trau chuốt, tỉ mỉ, sao cho các em học sinh cảm thấy dễ hiểu nhất", cô Gấm chia sẻ.

Cũng theo cô giáo này, việc ra đề thi môn Ngữ văn theo hướng mở, vừa "lạ" vừa đầy chất tư duy đã kích thích sự sáng tạo của học sinh.

Có nhiều năm kinh nghiệm giảng dạy môn Ngữ văn, nhà giáo Khổng Hà cho rằng: "Khác với đề Văn truyền thống nặng nề về học thuộc, học tủ, đề Văn theo hướng mở sẽ tạo điều kiện cho học sinh được sáng tạo và độc lập trong tư duy. Đề không áp đặt quan điểm mà học sinh có thể tự chọn góc độ để bàn luận. Điều này còn giúp các em rèn luyện khả năng giải thích, chứng minh hay biện luận".

Đồng quan điểm, TS Văn học Trịnh Thu Tuyết khẳng định, việc ra đề Ngữ văn theo hướng mở là một trong những cách phát huy tính độc lập, sáng tạo cho học trò khi học văn, làm văn, trả lại cho các em tình yêu với môn văn lâu nay dường như đã mai một.

Không nên lợi dụng tâm lý đám đông

Nhằm phát huy năng lực của người học, nhiều giáo viên đã bắt nhịp xu hướng xây dựng đề Văn theo hướng mở. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra muôn vàn khó khăn cho đội ngũ giáo viên khi phải tìm những hướng ra đề hay, vừa giúp phát huy tính sáng tạo của học trò, nhưng cũng phải đảm bảo tính giáo dục, thẩm mỹ.

Cô Nguyễn Hương Giang (giáo viên cấp 3 môn Ngữ văn) bày tỏ quan điểm: "Thật khó để đặt ra một quy chuẩn riêng. Tuy nhiên, theo tôi, một đề Văn chỉ thực sự hay và thu hút khi nội dung mà đề bài hướng tới phù hợp với năng lực của người học. Điều này yêu cầu người làm giáo dục phải thông hiểu cấu trúc của chương trình, xác định rõ mục tiêu của việc ra đề. Đặc biệt, nhà giáo không nên ra đề theo kiểu đánh đố, cần bám sát nhận thức và năng lực thực tế của học sinh".

Xu hướng đổi mới đề thi môn Ngữ văn theo hướng mở sẽ tạo ra nhiều khoảng trống thuận lợi để giáo viên có thể lựa chọn, đưa những vấn đề mang tính thời sự vào đề.

Tuy nhiên, theo TS Văn học Trịnh Thu Tuyết, có một vấn đề đáng suy nghĩ khi dựa vào tinh thần ra đề mở, một số giáo viên đã lợi dụng tâm lý đám đông, bỏ qua những yêu cầu chuẩn mực của môi trường sư phạm về đạo đức, thẩm mỹ, để đưa vào đề những phát ngôn, ca từ, hiện tượng không đúng chuẩn mực. Điều này có thể tạo hứng thú cho một bộ phận học trò nhưng lại không mang giá trị định hướng cho xúc cảm thẩm mỹ, xúc cảm đạo đức…

Tương tự, cô giáo Khổng Hà cho biết, đề thi mở không có nghĩa là "nhắm mắt" chạy theo các vấn đề thời sự.

"Không thể cứ điều gì nóng, vấn đề nào nổi cộm là người làm đề nhắm mắt bê thẳng vào đề thi. Khi ra đề, thầy cô cần lựa chọn những con người, sự kiện hay hiện tượng mang tính nhân văn, giáo dục; tránh những điều tiêu cực".

Theo nhà giáo này, dẫu mục đích của người ra đề là thông qua một hiện tượng tiêu cực để cảnh báo, học sinh có thể rút ra bài học nhận thức về lối sống, cách hành xử nhưng điều này cũng được ví như "con dao hai lưỡi" đầy nguy hiểm. Bởi một khi đưa vào đề, những cái xấu sẽ có cơ hội được lan truyền, phát tán trong cộng đồng.

TIN LIÊN QUAN
Đề thi Văn ‘nếu em phải ở trong nước sôi...’ nổi sóng: Sự liên tưởng tốt hay phản cảm và 'sạn'?
Chọn nghề: Hãy là ‘hành khách’ vui vẻ vì luôn có một ‘nhà ga’ chờ đón
PGS.TS Chu Cẩm Thơ: Nếu coi bằng cấp là 'giấy thông hành' duy nhất sẽ có nguy cơ cho sự giả dối
Học thật, thi thật: Cần một cuộc ‘đại phẫu thuật’ về triết lý để cho ra sản phẩm giáo dục thật
Để dạy thật, học thật: Phải xóa bỏ bệnh 'ngụy thành tích' trong giáo dục
TS. Hoàng Ngọc Vinh: 'Phải dạy và học ra những giá trị thật, để văn bằng thực sự là giấy thông hành suốt cuộc đời'
(theo Dân trí)

Đọc thêm

XSKG 20/6 - Kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay 20/6/2021 - SXKG 20/6 - KQXSKG Chủ Nhật

XSKG 20/6 - Kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay 20/6/2021 - SXKG 20/6 - KQXSKG Chủ Nhật

Baoquocte.vn. XSKG 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay ngày 20 tháng 6 năm 2021. KQXSKG chủ Nhật. SXKG 20/6.
XSMB 20/6 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMB 20/6

XSMB 20/6 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMB 20/6

Baoquocte.vn. XSMB 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay, thứ 2 ngày 20/6/2021. SXMN 20/6. xổ số hôm nay. KQSXMB.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Chủ nhật 20/6/2021: Bọ Cạp bị lừa tiền, Thiên Bình kiêu ngạo trong tình yêu

Tử vi 12 cung hoàng đạo Chủ nhật 20/6/2021: Bọ Cạp bị lừa tiền, Thiên Bình kiêu ngạo trong tình yêu

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 20/6 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
XSMN 20/6 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay 20/6 - SXMN

XSMN 20/6 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay 20/6 - SXMN

Baoquocte.vn. XSMN 20/6. xổ số hôm nay 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay, thứ 2 ngày 20/6/2021. SXMN 20/6. KQSXMN.
XSMT 20/6 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMT 20/6

XSMT 20/6 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMT 20/6

Baoquocte.vn. XSMT 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay, thứ 2 ngày 20/6/2021. SXMT 20/6. xổ số hôm nay. KQSXMT.
Lịch âm 20/6 - Xem âm lịch hôm nay Chủ nhật ngày 20/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 20/6/2021

Lịch âm 20/6 - Xem âm lịch hôm nay Chủ nhật ngày 20/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 20/6/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 20/6. Âm lịch hôm nay 20/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 20/6/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 20 tháng 6 năm 2021 hôm nay.
Quan chức EU nói Lebanon tự gây ra khủng hoảng, cảnh báo một số người phải chịu trách nhiệm

Quan chức EU nói Lebanon tự gây ra khủng hoảng, cảnh báo một số người phải chịu trách nhiệm

Baoquocte.vn. EU sẵn sàng hỗ trợ Lebanon giải quyết cuộc khủng hoảng song cũng để ngỏ khả năng có những hành động khác, bao gồm cả trừng phạt.
Nghiên cứu mới: Caffeine có tác dụng chống lại khối u ác tính

Nghiên cứu mới: Caffeine có tác dụng chống lại khối u ác tính

Baoquocte.vn. Caffeine có tác dụng bảo vệ, chống lại sự phát triển của tế bào u ác tính, giúp làm giảm sự phát triển của các tế bào khiến u ác ...
Covid-19: Thủ tướng Campuchia tự cách ly; Đông Nam Á thêm ‘nóng’, Thủ đô Nga lại lập kỷ lục buồn, Trung Quốc hủy hơn 400 chuyến bay

Covid-19: Thủ tướng Campuchia tự cách ly; Đông Nam Á thêm ‘nóng’, Thủ đô Nga lại lập kỷ lục buồn, Trung Quốc hủy hơn 400 chuyến bay

Baoquocte.vn. Trên trang Facebook cá nhân, Thủ tướng Campuchia cho biết ông đã có tiếp xúc không trực tiếp với bệnh nhân nhiễm Covid-19.
Thủ tướng Phạm Minh Chính: Ngành Ngoại giao cần chủ động, nhạy bén, sáng tạo vì lợi ích quốc gia, dân tộc

Thủ tướng Phạm Minh Chính: Ngành Ngoại giao cần chủ động, nhạy bén, sáng tạo vì lợi ích quốc gia, dân tộc

Baoquocte.vn. Thủ tướng Phạm Minh Chính làm việc với Bộ Ngoại giao về việc triển khai đường lối đối ngoại theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng.
Lịch âm 20/6 - Xem âm lịch hôm nay Chủ nhật ngày 20/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 20/6/2021

Lịch âm 20/6 - Xem âm lịch hôm nay Chủ nhật ngày 20/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 20/6/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 20/6. Âm lịch hôm nay 20/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 20/6/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 20 tháng 6 năm 2021 hôm nay.
Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 20/6/2021: Tuổi Tỵ tự tin trong công việc, tuổi Dậu bị tiểu nhân lừa gạt

Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 20/6/2021: Tuổi Tỵ tự tin trong công việc, tuổi Dậu bị tiểu nhân lừa gạt

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 20/6/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Hà Nội cân nhắc kỹ lưỡng thời điểm mở lại các hoạt động thể thao ngoài trời

Hà Nội cân nhắc kỹ lưỡng thời điểm mở lại các hoạt động thể thao ngoài trời

Baoquocte.vn. Hà Nội sẽ cân nhắc kỹ lưỡng thời điểm mở lại một số dịch vụ kinh doanh, hoạt động thể thao ngoài trời.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (19-20/6): Bắc Bộ, Trung Bộ nắng nóng đặc biệt gay gắt; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối mưa rào và dông

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (19-20/6): Bắc Bộ, Trung Bộ nắng nóng đặc biệt gay gắt; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối mưa rào và dông

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Bắc Bộ và Trung Bộ tiếp tục nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 37-40 độ, có nơi trên 40 độ.
Covid-19: Hà Nội thông báo khẩn tìm người đi chuyến bay có ca mắc

Covid-19: Hà Nội thông báo khẩn tìm người đi chuyến bay có ca mắc

Baoquocte.vn. Hà Nội vừa phát đi thông báo khẩn tìm người đi chung chuyến bay với ca mắc Covid-19 ở Thanh Hóa.
Covid-19: Lào gia hạn phong tỏa, Campuchia ghi nhận số ca tử vong kỷ lục trong ngày

Covid-19: Lào gia hạn phong tỏa, Campuchia ghi nhận số ca tử vong kỷ lục trong ngày

Baoquocte.vn. Lào quyết định tiếp tục kéo dài thời hạn phong tỏa đến ngày 4/7 để ngăn làn sóng Covid-19 đang diễn biến phức tạp tại nhiều tỉnh thành.
Nghiên cứu mới: Caffeine có tác dụng chống lại khối u ác tính

Nghiên cứu mới: Caffeine có tác dụng chống lại khối u ác tính

Baoquocte.vn. Caffeine có tác dụng bảo vệ, chống lại sự phát triển của tế bào u ác tính, giúp làm giảm sự phát triển của các tế bào khiến u ác tính tái phát.
Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/6: 102 ca mắc mới, 321 bệnh nhân bình phục

Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/6: 102 ca mắc mới, 321 bệnh nhân bình phục

Baoquocte.vn. Tính đến nay, Việt Nam ghi nhận thêm 102 ca mắc mới Covid-19, riêng TP. Hồ Chí Minh 31 ca.
Covid-19 ở Việt Nam: Thêm 2 ca tử vong là người cao tuổi, có bệnh lý nền nặng

Covid-19 ở Việt Nam: Thêm 2 ca tử vong là người cao tuổi, có bệnh lý nền nặng

Baoquocte.vn. Chiều 19/6, Tiểu ban Điều trị, Ban Chỉ đạo Quốc gia phòng, chống dịch Covid-19 thông báo các ca tử vong 63 và 64 có liên quan đến Covid-19.
Khởi động chiến dịch tiêm chủng 836.000 liều vaccine Covid-19 tại TP. Hồ Chí Minh

Khởi động chiến dịch tiêm chủng 836.000 liều vaccine Covid-19 tại TP. Hồ Chí Minh

Baoquocte.vn. Chiến dịch tiêm chủng vaccine Covid-19 lớn nhất từ trước đến nay tại TP. Hồ Chí Minh với 836.000 liều đã được chính thức triển khai.
Nga nghiên cứu thuốc kháng virus SARS-CoV-2 mới dạng... kẹo cao su

Nga nghiên cứu thuốc kháng virus SARS-CoV-2 mới dạng... kẹo cao su

Baoquocte.vn. Theo Sputnik ngày 18/6, Bộ Quốc phòng Nga đã bắt đầu phát triển một loại thuốc ngăn ngừa sự lây lan của virus SARS-CoV-2 mới dưới dạng kẹo cao su
Nga: Bệnh nhân Covid-19 bất ngờ tăng mạnh do biến chủng virus mới

Nga: Bệnh nhân Covid-19 bất ngờ tăng mạnh do biến chủng virus mới

Baoquocte.vn. Dù hơn 60% người dân Moscow đã mắc bệnh và khỏi hoặc đã tiêm chủng nhưng trong những ngày qua, số bệnh nhân Covid-19 bất ngờ tăng mạnh.
XSKG 20/6 - Kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay 20/6/2021 - SXKG 20/6 - KQXSKG Chủ Nhật

XSKG 20/6 - Kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay 20/6/2021 - SXKG 20/6 - KQXSKG Chủ Nhật

Baoquocte.vn. XSKG 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số Kiên Giang hôm nay ngày 20 tháng 6 năm 2021. KQXSKG chủ Nhật. SXKG 20/6.
XSMB 20/6 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMB 20/6

XSMB 20/6 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMB 20/6

Baoquocte.vn. XSMB 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay, thứ 2 ngày 20/6/2021. SXMN 20/6. xổ số hôm nay. KQSXMB.
XSMN 20/6 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay 20/6 - SXMN

XSMN 20/6 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay 20/6 - SXMN

Baoquocte.vn. XSMN 20/6. xổ số hôm nay 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay, thứ 2 ngày 20/6/2021. SXMN 20/6. KQSXMN.
XSMT 20/6 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMT 20/6

XSMT 20/6 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 20/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMT 20/6

Baoquocte.vn. XSMT 20/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay, thứ 2 ngày 20/6/2021. SXMT 20/6. xổ số hôm nay. KQSXMT.
XSHCM 19/6 - Kết quả TP.HCM hôm nay 19/6/2021 - SXHCM 19/6 - KQXSHCM thứ 7

XSHCM 19/6 - Kết quả TP.HCM hôm nay 19/6/2021 - SXHCM 19/6 - KQXSHCM thứ 7

Baoquocte.vn. XSHCM 19/6. KQXSHCM 19/6. Xổ số TP.Hồ Chí Minh hôm nay ngày 19 tháng 6 năm 2021. Xo so TP Ho Chi Minh. KQXSHCM.
XSMN 19/6 - Xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 19/6/2021 - xổ số hôm nay 19/6 - SXMN - KQXSMN

XSMN 19/6 - Xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 19/6/2021 - xổ số hôm nay 19/6 - SXMN - KQXSMN

Baoquocte.vn. XSMN 19/6. xổ số hôm nay 19/6. Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 19 tháng 6 năm 2021. xo so mien nam. XSMN thứ 7. KQSXMN.
Phiên bản di động