Trẻ trầm cảm, phụ huynh cũng cần được 'giải cứu'

TS. Vũ Thu Hương
Trẻ áp lực học tập dẫn đến trầm cảm và có những suy nghĩ tiêu cực, hành động dại dột không phải là câu chuyện mới nhưng cũng khiến phụ huynh giật mình nhìn lại cách giáo dục con trong gia đình.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Suy ngẫm
Cần có các chiến dịch truyền thông để nâng cao nhận thức phòng tránh trầm cảm ở trẻ. (Nguồn: TT)

Có rất nhiều người làm cha làm mẹ gây sức ép lên con cái mình với lý do yêu thương và lo lắng cho con đã gây ra tổn thương lớn cho con.

Đứa trẻ nào cũng chỉ học tập trong 12 năm đầu đời và kết quả học tập đôi lúc không phải là giá trị của con.

Thế nhưng, sự hãnh diện khi khoe con đã khiến cho áp lực cha mẹ càng cao hơn, đặc biệt là một số cha mẹ có con học tập xuất sắc sẽ cảm thấy việc ép con học là đem lại tương lai tốt cho con.

Điều này cũng khiến cho khoảng cách giữa cha mẹ và con cái lớn hơn. Sự mất kết nối với cha mẹ, với bạn bè đã khiến trẻ rơi vào tột cùng cô đơn, khiến các con dễ đi tới các hành vi tiêu cực.

Rõ ràng báo chí, các chuyên gia đã nói rất nhiều về giảm áp lực học tập nhưng với một bộ phận cha mẹ, mọi việc không hề thay đổi. Họ bỏ ngoài tai mọi thứ cho đến khi hậu quả đau lòng xảy ra ở đâu đó.

Tôi nghĩ rằng, trầm cảm không phải vấn đề giản đơn để mọi người có thể cập nhật và can thiệp. Điều cần thiết là phải có cách phòng tránh nó với mọi người, từ trẻ đến già. Vì thế, tôi cho rằng, rất cần có các chiến dịch truyền thông và các hoạt động cộng đồng để nâng cao nhận thức phòng tránh trầm cảm.

Tôi cảm thấy buồn khi các vụ việc đau lòng vẫn tiếp diễn không có điểm dừng.

Nhiều người đặt câu hỏi về nguyên nhân sâu xa dẫn đến những vụ việc đau lòng có phải vì áp lực học tập hay thiếu kỹ năng giải quyết vấn đề? Chưa chắc các con thiếu kĩ năng giải quyết vấn đề. Tôi cho rằng, các con đang thiếu tự do để làm điều tốt nhất cho mình khi bị bủa vây bởi các áp lực. Các con bị ép phải nghe lời, phải là con ngoan, phải giữ thể diện. Cũng có trẻ cảm thấy cô đơn quá sức khi những nhu cầu cảm xúc khác không được quan tâm.

Vấn đề của trẻ em tuổi teen rất nhiều và các con cần sự trợ giúp về tâm lý cũng như rèn kĩ năng. Theo tôi, việc hướng dẫn cho cha mẹ là việc cần làm lúc này.

Nuôi dạy đứa trẻ chưa bao giờ là dễ dàng. Mỗi đứa trẻ là một con người hoàn chỉnh và phức tạp. Hiểu được con, định hướng tốt cho con chính là điều ai cũng mong muốn. Thế nhưng, để hiểu và định hướng được cho con, không chỉ cần tìm hiểu cách giáo dục con, mà đôi khi còn cần dìm cảm xúc và suy nghĩ chủ quan của mình xuống để bình tâm suy xét và hành động.

Nền móng vững chắc để đứa trẻ lớn lên trở thành người tử tế là gì? Kiến thức là phần nhỏ nhất, trong khi tính cách, đạo đức và kĩ năng, hành vi của một con người cần được quan tâm, chú trọng.

Nhìn nhận nghiêm túc vấn đề của con, tập trung vào kĩ năng và đạo đức sẽ giúp con nhiều hơn là quan tâm quá sâu đến việc học.

Nhìn lại, những sự việc đau lòng liên quan đến trẻ bị trầm cảm và có những hành vi dại dột, có lẽ ngay chính những người làm cha làm mẹ cũng cần được “cứu” một cách đúng nghĩa. Làm sao để cha mẹ không bị điểm số, thành tích của con làm lung lay. Làm sao để mỗi chúng ta phải biết đón nhận và hài lòng những gì thuộc về con, không cảm thấy buồn nếu con bị điểm kém, không cảm thấy thất vọng khi con thi trượt.

Chính chúng ta phải cho con cảm giác yên tâm và hạnh phúc, truyền năng lượng tích cực để con có thể vượt qua được những thất bại đầu đời.

Hơn cả, ngay chính phụ huynh cũng cần được “giải cứu” khỏi tư tưởng con giỏi giang thành đạt mới đáng công nuôi dạy. Chúng ta nghe đâu đó câu nói, hãy để con sống cuộc đời của nó chứ không phải gồng mình học giỏi để thỏa mãn niềm kiêu hãnh và tự hào của cha mẹ, không phải thực hiện ước mơ còn dang dở của cha mẹ.

Tình yêu cha mẹ nào cũng dành cho con rất lớn. Nhưng tình yêu thương khác với việc biến con trở thành thứ có thể sở hữu. Chúng ta càng không nên ép trẻ lập trình theo những gì ta muốn.

Ở một góc nhìn khác, tôi nhận thấy việc cợt nhả khi con có cảm xúc buồn bã lúc bé cũng là một thói quen rất nhiều cha mẹ mắc phải. Cha mẹ bỏ qua những lúc con cáu giận, thậm chí mắng mỏ, xỉ vả, trấn áp để con ngừng nói. Cha mẹ can thiệp thô bạo vào việc học tập của con, bạn bè của con, cả những thú vui của con cũng bị điều khiển...

Cha mẹ ép con làm những việc con không muốn. Cha mẹ bắt con phải biết ơn, phải nín nhịn bởi vì họ luôn nói: ngoài cha mẹ, không ai yêu thương con như vậy.

Trong khi đó, các bậc cha mẹ khi mua một cái ti vi cũng phải học cách điều khiển, mua một cái ô tô cũng phải đi học lái. Thế nhưng, không ít cha mẹ lại cho rằng không có thời gian để học cách dạy con. Rõ ràng, cha mẹ đã không tôn trọng con như con mong muốn.

Để trẻ thật sự cảm thấy thoải mái và vui sống, đây là lúc cha mẹ cần phải tự nhận lỗi mỗi khi làm sai. Nếu thấy mình không đúng, cần nói lời xin lỗi con và chuyên tâm sửa sai. Khi đó, con sẽ được giải tỏa ức chế và cảm thấy được tôn trọng.

“Nhìn cây sửa đất, nhìn con sửa mình” vẫn là câu nói mỗi cha mẹ cần nhớ. Dũng cảm vượt qua sở thích khoe con cũng là một biểu hiện của tình yêu với con mình.

Học sinh lớp 1-6 đi học trực tiếp là thời gian vàng để củng cố kiến thức

Học sinh lớp 1-6 đi học trực tiếp là thời gian vàng để củng cố kiến thức

Theo Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội, việc cho học sinh lớp 1-6 đi học trực tiếp được xem là thời gian vàng để ...

Nhà báo Ngô Bá Lục: Đừng để chuyện học hành trở thành gánh nặng đối với trẻ

Nhà báo Ngô Bá Lục: Đừng để chuyện học hành trở thành gánh nặng đối với trẻ

Chia sẻ với Báo Thế giới & Việt Nam, nhà báo Ngô Bá Lục nêu quan điểm, nếu áp lực trở thành gánh nặng khiến ...

Nguyệt Hà (ghi)

Bài viết cùng chủ đề

Giáo dục Việt Nam

Đọc thêm

Hà Nội: Cải cách hành chính là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách

Hà Nội: Cải cách hành chính là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách

Hà Nội đặt mục tiêu tiếp tục nằm trong nhóm các tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước về Chỉ số cải cách hành chính (PAR INDEX).
Dự báo thời tiết ngày mai (13/2): Bắc Bộ sáng trời rét, sương mù nhẹ rải rác; nhiều nơi ngày nắng

Dự báo thời tiết ngày mai (13/2): Bắc Bộ sáng trời rét, sương mù nhẹ rải rác; nhiều nơi ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực ngày mai (13/2) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia.
127 triệu cử tri Bangladesh bước vào tổng tuyển cử

127 triệu cử tri Bangladesh bước vào tổng tuyển cử

Bangladesh đã tiến hành cuộc tổng tuyển cử quốc gia lần thứ 13, với hơn 127 triệu cử tri đủ điều kiện đi bỏ phiếu.
Nhận định, dự đoán trận đấu Brentford vs Arsenal: Khi 'bầy ong' không thấy an toàn

Nhận định, dự đoán trận đấu Brentford vs Arsenal: Khi 'bầy ong' không thấy an toàn

Nhận định trận đấu Brentford vs Arsenal, 03h00 ngày 13/2, sân Brentford Community, vòng 26 Ngoại hạng Anh 2025/26.
Chuyển đổi số - Dấu ấn trong thành tựu ngoại giao

Chuyển đổi số - Dấu ấn trong thành tựu ngoại giao

"Chuyển đổi số không chỉ còn là công cụ hỗ trợ hoạt động chuyên môn, mà ngày càng trở thành phương thức tổ chức, vận hành mới của ngành ngoại ...
Nhật Bản tuyên bố ý định 'làm sâu sắc hơn' quan hệ với một quốc gia Đông Nam Á

Nhật Bản tuyên bố ý định 'làm sâu sắc hơn' quan hệ với một quốc gia Đông Nam Á

Nhật Bản sẽ làm sâu sắc các mối quan hệ thương mại, quốc phòng và giáo dục với Malaysia trong 5 năm tới và xa hơn nữa.
Hà Nội: Cải cách hành chính là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách

Hà Nội: Cải cách hành chính là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách

Hà Nội đặt mục tiêu tiếp tục nằm trong nhóm các tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước về Chỉ số cải cách hành chính (PAR INDEX).
Lê Trần Thanh Hà: Từ 'hạt giống đỏ' đến bản lĩnh trí thức trẻ giữ lửa niềm tin nơi xứ người

Lê Trần Thanh Hà: Từ 'hạt giống đỏ' đến bản lĩnh trí thức trẻ giữ lửa niềm tin nơi xứ người

Bài viết “Du học sinh Việt Nam vững niềm tin với Đảng trước ‘ma trận’ thông tin nơi xứ người” của tác giả Lê Trần Thanh Hà đã xuất sắc giành Giải B cuộc thi ...
Tác giả Hành Trình Volvo lý giải vì sao Fika không phải là ‘giờ nghỉ’, mà là chiến lược quản trị con người ở Thuỵ Điển

Tác giả Hành Trình Volvo lý giải vì sao Fika không phải là ‘giờ nghỉ’, mà là chiến lược quản trị con người ở Thuỵ Điển

Nếu như ở Nhật Bản, uống trà gắn liền với văn hoá trà đạo, thì ở bên kia châu lục, Fika là nét văn hoá đặc trưng của Thụy Điển.
Chi tiết lộ trình phân luồng giao thông rời Hà Nội về quê ăn Tết Bính Ngọ 2026

Chi tiết lộ trình phân luồng giao thông rời Hà Nội về quê ăn Tết Bính Ngọ 2026

Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) vừa có phương án phân luồng giao thông từ xa, giải quyết ùn tắc giao thông khu vực thành phố Hà Nội...
Ngày Valentine năm 2026 là ngày, thứ mấy?

Ngày Valentine năm 2026 là ngày, thứ mấy?

Bài viết dưới đây sẽ cung cấp nội dung về việc ngày Valentine năm 2026 là ngày, thứ mấy?
Đường hoa Nguyễn Huệ gấp rút hoàn thiện dàn linh vật ngựa khổng lồ

Đường hoa Nguyễn Huệ gấp rút hoàn thiện dàn linh vật ngựa khổng lồ

Không khí trên đường hoa Nguyễn Huệ (TP. Hồ Chí Minh) trở nên khẩn trương khi hàng chục công nhân tất bật hoàn thiện những hạng mục cuối cùng.
Không khí lạnh yếu hơn trong tháng 2 nhưng vẫn gây các đợt rét đậm, rét hại

Không khí lạnh yếu hơn trong tháng 2 nhưng vẫn gây các đợt rét đậm, rét hại

Từ ngày 10/2, khối không khí lạnh suy yếu, miền Bắc trời sẽ ấm dần lên và rét đậm, rét hại diện rộng chấm dứt.
Takeda nỗ lực thúc đẩy bình đẳng y tế tại châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam

Takeda nỗ lực thúc đẩy bình đẳng y tế tại châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam

Với sứ mệnh vì “Sức khỏe tốt hơn, Tương lai tươi sáng hơn”, Takeda đang đẩy mạnh nhiều sáng kiến nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận y tế bình đẳng, hướng đến phục vụ ...
Takeda hỗ trợ nâng cao sức khỏe cộng đồng trước tác động từ biến đổi khí hậu toàn cầu

Takeda hỗ trợ nâng cao sức khỏe cộng đồng trước tác động từ biến đổi khí hậu toàn cầu

Y tế là một trong những chủ đề thảo luận trọng điểm tại Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu (COP30).
Duy trì thói quen vận động là quá trình giảm mỡ tự nhiên và ổn định

Duy trì thói quen vận động là quá trình giảm mỡ tự nhiên và ổn định

Chạy bộ không phải là giải pháp duy nhất để đốt mỡ, đi bộ nhanh, đạp xe hay bơi lội là những bài tập giúp giảm cân, giảm mỡ nhanh.
Tập đoàn Danone mở rộng thu hồi sữa công thức tại châu Âu do lo ngại nhiễm độc tố

Tập đoàn Danone mở rộng thu hồi sữa công thức tại châu Âu do lo ngại nhiễm độc tố

Trong bối cảnh Anh đang điều tra 36 trường hợp trẻ em có triệu chứng nghi ngộ độc, Danone mở rộng thu hồi nhiều lô sữa công thức do lo ngại nhiễm độc tố.
Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Đậu đen ngâm giấm, cải bó xôi xào, cháo kỷ tử long nhãn hay viên óc chó mè rang hỗ trợ giảm rụng, giúp tóc trở nên chắc khỏe hơn.
Phiên bản di động