Trừng phạt dầu mỏ mới là mục tiêu của Tổng thống Trump

Ly Ly
Theo tờ Wall Street Journal, khả năng Mỹ khai chiến chống lại Iran khó có thể xảy ra, nhưng đối với Washington, các biện pháp trừng phạt nhằm vào dầu mỏ Iran là việc phải làm.    
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
trung phat dau mo moi la muc tieu cua tong thong trump Mỹ ngưng lệnh tấn công Iran: Thức thời hay quyền biến?
trung phat dau mo moi la muc tieu cua tong thong trump Cùng đếm ngược, Mỹ - Iran "chiếu tướng" châu Âu
trung phat dau mo moi la muc tieu cua tong thong trump
Hoạt động xuất khẩu dầu mỏ gặp khó sẽ tác động trực tiếp đến ngoại thương của Iran. (Nguồn: Orfonline)

Đòn giáng mạnh vào Iran

Ngày 2/5, Mỹ đã không gia hạn quy chế miễn trừ trừng phạt cho các nhà nhập khẩu dầu mỏ của Iran như Trung Quốc, Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ… Việc phong tỏa toàn diện lĩnh vực xuất khẩu dầu mỏ của Iran là điều chưa có tiền lệ trong quá khứ. Trong lịch sử, Mỹ chưa có tiền lệ phong tỏa toàn diện việc xuất khẩu dầu mỏ của một quốc gia trong tình huống không xảy ra chiến tranh.

Trước tháng 5 vừa qua, Mỹ chưa từng khiến Iran không thể xuất khẩu dầu mỏ. Một năm sau khi rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran, Mỹ đã tiếp tục áp dụng biện pháp thực dụng vừa trừng phạt vừa miễn trừ nhằm đảm bảo thị trường dầu mỏ quốc tế ổn định. Lần này, họ đã phá vỡ giới hạn đỏ, vi phạm quy tắc thông thường, đưa ra lệnh cấm khắc nghiệt toàn diện đối với hoạt động xuất khẩu dầu mỏ của Iran, điều có những tác động rất lớn đến nền kinh tế quốc gia Hồi giáo này.

Ở thời điểm trước tháng 5/2019, lượng dầu mỏ xuất khẩu của Iran giảm xuống còn 1 triệu thùng/ngày, tương lai có thể giảm xuống vài trăm nghìn thùng. Đây sẽ là mức thấp kỷ lục kể từ khi Iran thành lập nước đến nay. Ngay cả thời kỳ chiến tranh Iran - Iraq, lượng dầu mỏ xuất khẩu của Iran cũng duy trì ở mức khoảng 1,5 triệu thùng/ngày. Thu nhập từ xuất khẩu dầu mỏ chiếm trên 40% tổng nguồn thu ngân sách và hơn 80% nguồn thu ngoại tệ của Iran. Việc xuất khẩu dầu mỏ bị cắt đứt có thể đe dọa nghiêm trọng đến năng lực tài chính và ổn định dự trữ ngoại tệ của nước này.

Hoạt động xuất khẩu dầu mỏ gặp khó sẽ tác động trực tiếp đến ngoại thương của Iran. Các lệnh trừng phạt dầu mỏ của Mỹ đối với Iran dựa trên cơ sở quyền bá chủ tài chính của Mỹ. Mỹ yêu cầu các nước không những phải cắt giảm lượng nhập khẩu dầu mỏ từ Iran, mà còn không được chi trả Iran khoản tiền đã mua trước đó. Khoản tiền này được giữ lại trong tài khoản của nước nhập khẩu, không thể chuyển đến tài khoản của Iran để biến thành tiền thu nhập xuất khẩu của Tehran, chỉ có thể cung cấp cho Iran vật tư từ nước nhập khẩu.

Do đó, trong thời gian Mỹ vẫn trao quyền miễn trừ khi Iran xuất khẩu dầu mỏ, quan hệ thương mại giữa Iran với các nước Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc… đã trở thành quan hệ buôn bán hàng đổi hàng trong thanh toán quốc tế từ khoản dầu mỏ bị đóng băng.

Dự trữ ngoại tệ của Iran hiện vẫn chỉ ở mức hơn 100 tỷ USD, cộng thêm quỹ phát triển quốc gia tích lũy từ thu nhập dầu mỏ trước kia khoảng 90 tỷ USD. Đây là toàn bộ tài sản của Iran. Chính quyền Obama đã bắt đầu áp dụng các lệnh trừng phạt dầu mỏ đối với Iran vào năm 2012, nhưng lệnh trừng phạt lần này nghiêm trọng hơn nhiều so với hồi năm 2012. Có thể thấy đối với Iran, sự phá hoại của biện pháp trừng phạt dầu mỏ thậm chí còn tồi tệ hơn cả một cuộc chiến tranh thực sự.

Vũ khí trừng phạt lợi hại

Trong khoảng 30 năm từ năm 1979 đến 2000, các lệnh trừng phạt của Mỹ thực sự đã làm Iran suy yếu, nhưng chưa thể làm thay đổi chính sách của Iran thù địch với Mỹ.

Tuy nhiên, Mỹ nhận ra rằng việc nắm các công cụ tài chính và đồng USD có thể gia tăng đáng kể mức độ thiệt hại của lệnh trừng phạt, nói một cách giản đơn là tạo sự kìm kẹp bằng việc cấm các công ty nước ngoài sử dụng hệ thống tài chính quốc tế do Mỹ nắm vai trò chủ đạo, ép buộc nước thứ ba giảm mua bán dầu mỏ và quan hệ thương mại trong các lĩnh vực thương mại quan trọng khác.

Khi Tổng thống Donald Trump lên nắm quyền, khi Mỹ ngày càng độc lập hơn về năng lượng, mối lo ngại về việc xuất khẩu dầu mỏ của Iran suy giảm dẫn đến cung không đủ cầu trên thị trường dầu mỏ thế giới cũng tiêu tan. Mỹ đã dám hoàn toàn phong tỏa xuất khẩu dầu mỏ của Iran.

Và hiệu quả của việc “nâng cấp đổi hệ” vũ khí trừng phạt đã phát huy tác dụng. Một năm sau khi trừng phạt dầu mỏ của Mỹ được thúc đẩy từ năm 2012, Iran quyết định đàm phán và thay đổi chính sách nghiên cứu và phát triển vũ khí hạt nhân. Lệnh trừng phạt dầu mỏ mới kể năm 2018 đến nay thậm chí còn có khả năng đe dọa sự tồn vong của chính quyền Iran.

Tổng thống Trump cho rằng “sức ép tối đa” có thể ép buộc Iran quay trở lại bàn đàm phán. Những người cứng rắn hơn như ông John Bolton kỳ vọng trừng phạt mạnh mẽ sẽ lật đổ được Chính phủ Iran. Đối với Iran, những biện pháp trừng phạt trước đây có thể chỉ khiến nước này yếu đi nhưng trừng phạt mới nhất có thể ép Tehran phải “chết”.

trung phat dau mo moi la muc tieu cua tong thong trump
Trừng phạt dầu mỏ mới là mục tiêu của Tổng thống Trump. (Nguồn: GV Wire)

Iran là nền kinh tế hạng trung, dựa vào xuất khẩu dầu mỏ, đời sống người dân cũng phụ thuộc nhiều vào hàng hóa nhập khẩu, điều này khiến Iran dễ gặp khó khăn khi bị Mỹ trừng phạt năng lượng và tài chính.

Có thể nói, Chính quyền Trump đang coi Iran là hình mẫu đầu tiên, thử nghiệm toàn diện sức mạnh tối đa vũ khí năng lượng và tài chính của Mỹ. Washington cũng chĩa “khẩu súng trừng phạt” nhằm vào các nước như Nga, Triều Tiên, Venezuela...

Trừng phạt tài chính vẫn là lý do quan trọng khiến tốc độ tăng trưởng kinh tế của Nga từ năm 2014 đến nay luôn ở mức thấp. Triều Tiên không xuất khẩu dầu mỏ, nhưng Chính quyền Trump dường như đã nhân bản toàn bộ cách trừng phạt tài chính, năng lượng đối với Iran để áp đặt lên Triều Tiên, như phong tỏa xuất khẩu than của Triều Tiên. Kinh tế Triều Tiên lún sâu vào khó khăn, đây là bối cảnh quan trọng khiến Triều Tiên và Mỹ tìm cách làm dịu căng thẳng.

Từ khi cuộc khủng hoảng chính trị tại Venezuela leo thang vào đầu năm 2019 đến nay, Mỹ liên tục đưa ra biện pháp trừng phạt, biện pháp cứng rắn nhất trong đó là trừng phạt Công ty dầu mỏ quốc gia Venezuela, đặc biệt là cấm chi nhánh của công ty này tại Mỹ đưa ngoại tệ về nước. Biện pháp này giống với biện pháp cắt đứt nguồn thu từ xuất khẩu dầu mỏ của Iran, chỉ có điều quy mô và mức độ không lớn như với Iran.

Giới quan sát cho rằng, các lệnh trừng phạt của Mỹ dường như không có giới hạn và bất khả chiến bại, việc Iran có thể chống lại được tác động trừng phạt của Mỹ hay không, phụ thuộc vào cộng đồng quốc tế, đặc biệt là khả năng của châu Âu, Trung Quốc, Nga và Ấn Độ ngăn chặn Mỹ trong vấn đề trừng phạt Iran.

trung phat dau mo moi la muc tieu cua tong thong trump

Mỹ với hoà bình Trung Đông: Cố đấm ăn xôi

TGVN. Hội nghị "Hoà bình cho thịnh vượng" của khu vực Trung Đông sắp tới ở Bahrain có đem lại điều gì cho khu vực ...

trung phat dau mo moi la muc tieu cua tong thong trump

Lý do Tổng thống Mỹ Donald Trump rút lại quyết định tấn công Iran

Ngày 22/6, trang mạng của báo The Washington Post đã đăng bài bình luận về quyết định rút lại lệnh tấn công Iran của Tổng ...

trung phat dau mo moi la muc tieu cua tong thong trump

Căng thẳng Mỹ - Iran: Dàn trận và gài bẫy

TGVN. Trong khi quan hệ Mỹ - Iran đang căng như dây đàn hiện nay lại xảy ra vụ hai con tàu chở dầu nữa ...

(theo Wall Street Journal/TTXVN)

Đọc thêm

Giá heo hơi hôm nay 20/11: Thị trường trở lại đà tăng mạnh, giao dịch trong vùng giá 51.000 - 57.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 20/11: Thị trường trở lại đà tăng mạnh, giao dịch trong vùng giá 51.000 - 57.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 20/11, thị trường trở lại đà tăng mạnh. Hiện tại, giá heo hơi trên cả nước dao động trong khoảng 51.000 - 57.000 đồng/kg.
Toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc

Toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc

Toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam, Trung ...
Cùng nhau chào đón thế giới đến với Phú Quốc

Cùng nhau chào đón thế giới đến với Phú Quốc

Chung khát vọng kiến tạo sân bay đẳng cấp thế giới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp gỡ thanh niên 'Hành trình đỏ' Việt - Trung

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp gỡ thanh niên 'Hành trình đỏ' Việt - Trung

Sáng 20/11, tại tỉnh Vân Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và đoàn đại biểu đã gặp gỡ thanh niên Việt Nam - Trung ...
Việt Nam - Trung Quốc thúc đẩy hợp tác chiến lược lĩnh vực truyền hình trong kỷ nguyên số

Việt Nam - Trung Quốc thúc đẩy hợp tác chiến lược lĩnh vực truyền hình trong kỷ nguyên số

VTV và SMG ký kết và khởi động hợp tác, hướng tới cùng phát triển trong kỷ nguyên số và trí tuệ nhân tạo.
Công bố Báo cáo quốc gia về nền tảng pháp quyền và phát triển kinh tế ở Việt Nam

Công bố Báo cáo quốc gia về nền tảng pháp quyền và phát triển kinh tế ở Việt Nam

Hội thảo giới thiệu ‘Báo cáo quốc gia về Việt Nam số 9: Nền tảng pháp quyền và Phát triển kinh tế ở Việt Nam’ được tổ chức ngày 18/11 ...
Giá heo hơi hôm nay 20/11: Thị trường trở lại đà tăng mạnh, giao dịch trong vùng giá 51.000 - 57.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 20/11: Thị trường trở lại đà tăng mạnh, giao dịch trong vùng giá 51.000 - 57.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 20/11, thị trường trở lại đà tăng mạnh. Hiện tại, giá heo hơi trên cả nước dao động trong khoảng 51.000 - 57.000 đồng/kg.
Công bố Báo cáo quốc gia về nền tảng pháp quyền và phát triển kinh tế ở Việt Nam

Công bố Báo cáo quốc gia về nền tảng pháp quyền và phát triển kinh tế ở Việt Nam

Hội thảo giới thiệu ‘Báo cáo quốc gia về Việt Nam số 9: Nền tảng pháp quyền và Phát triển kinh tế ở Việt Nam’ được tổ chức ngày 18/11 tại Hà Nội.
Quảng Trị đánh thức tiềm năng Hành lang kinh tế Đông - Tây

Quảng Trị đánh thức tiềm năng Hành lang kinh tế Đông - Tây

Hành lang kinh tế Đông - Tây (EWEC) đang đứng trước yêu cầu chuyển thành không gian hợp tác kinh tế, logistics và sản xuất có giá trị gia tăng.
Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
PVEP được vinh danh Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026

PVEP được vinh danh Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026

Vừa qua, PVEP đã được công bố và vinh danh là Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam 2026.
Khát vọng kiến tạo của Việt Nam trong APEC

Khát vọng kiến tạo của Việt Nam trong APEC

Gần ba thập niên Việt Nam có mặt trong APEC là gần 30 năm vai trò của Việt Nam thay đổi cùng với sự trưởng thành của nền kinh tế...
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách 10 thương hiệu tăng trưởng ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11 cho thấy đồng USD đã chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
Phiên bản di động