Chẳng phải Mỹ hay Nga, Ấn Độ theo đuổi lợi ích chiến lược của chính mình

Hồng Phúc
Trong bài viết đăng trên Times of India ngày 18/3, TS. S. D. Pradhan* nhận định rằng, kể từ khi cuộc xung đột Nga-Ukraine bùng nổ, Ấn Độ áp dụng chính sách tiếp cận cân bằng vì lợi ích chiến lược của chính Ấn Độ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Chẳng phải Mỹ hay Nga, Ấn Độ theo đuổi lợi ích chiến lược của chính mình
Sự cân bằng chiến lược ngày càng tăng giữa Mỹ và Nga liên quan vấn đề Ukraine tạo ra một loạt thách thức chiến lược đối với Ấn Độ. (Nguồn: Logical Indian)

Khi Nga bắt đầu chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine, một số nhà phân tích nhận định Ấn Độ đã điều chỉnh chính sách đối ngoại theo hướng ủng hộ Mỹ và rời xa Nga.

Theo họ, Ấn Độ cần sự hỗ trợ của Mỹ để kiềm chế Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Chưa kể Nga đang có quan hệ gần gũi với Trung Quốc trong khi Mỹ chống lại Trung Quốc.

Theo nguyên tắc "kẻ thù của kẻ thù là bạn", Ấn Độ cần xích lại gần Mỹ hơn. Giới phân tích chỉ trích chính sách của Ấn Độ là không lên án Nga và bỏ phiếu trắng tại Liên hợp quốc.

Tuy nhiên, TS. S. D. Pradhan cho rằng, trên thực tế, Ấn Độ muốn áp dụng chính sách tiếp cận cân bằng vì lợi ích chiến lược của chính Ấn Độ.

Nỗi lo từ "láng giềng gần"

Điểm thứ nhất mà học giả S. D. Pradhan nêu ra chính là ưu tiên của Ấn Độ vào các khu vực "sát sườn".

Cả Trung Quốc và Pakistan đều "có vấn đề" về biên giới với Ấn Độ. Cả hai đều sở hữu vũ khí hạt nhân và luôn nhăm nhe tìm cách chiếm lãnh thổ Ấn Độ bất cứ khi nào có thể.

Trung Quốc không thể hiện bất kỳ mối quan tâm thực sự nào đến việc giảm leo thang ở khu vực Depsang, mặc dù Bắc Kinh và New Delhi đã có nhiều vòng đàm phán.

Thay vào đó, Trung Quốc tiếp tục phát triển cơ sở hạ tầng trong khu vực tranh chấp, mở các ngôi làng lưỡng dụng ở biên giới, xây dựng cầu trên Hồ Pangong. Bắc Kinh thiết lập trục Trung Quốc-Pakistan để đối phó với New Delhi và đang công khai ủng hộ Islamabad trong vấn đề Kashmir.

Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị có thể sẽ sắp thăm Pakistan và là khách mời danh dự tại cuộc họp của Tổ chức hợp tác Hồi giáo (OIC). Ông sẽ tham dự cuộc diễu hành Ngày Pakistan để chứng kiến màn trình diễn của các máy bay chiến đấu J10C mà Pakistan mới mua của Trung Quốc.

Trung Quốc đang triển khai dự án Hành lang kinh tế Trung Quốc-Pakistan (CPEC) đi qua lãnh thổ Ấn Độ.

Sự thông đồng giữa Trung Quốc và Pakistan nhằm chống lại Ấn Độ là điều đáng lo ngại đối với New Delhi. Các chuyên gia Ấn Độ không loại trừ khả năng 2 nước láng giềng này hành động chung tại Jammu và Kashmir (J&K) trong bối cảnh thế giới đang tập trung vào cuộc xung đột Nga-Ukraine.

Bên cạnh đó, Trung Quốc không ngừng khiêu khích Nepal nêu vấn đề biên giới với Ấn Độ. Tại Bhutan, Trung Quốc đang tiếp cận khu vực có thể di chuyển đến ngã ba phía Nam trong Hành lang Siliguri tuy hẹp nhưng rất quan trọng.

Để đối phó với Trung Quốc ở biên giới, Ấn Độ cần ít nhất vai trò trung lập của Nga. Ấn Độ cũng cần sự hỗ trợ của Mỹ cho tầm nhìn Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Chẳng phải Mỹ hay Nga, Ấn Độ theo đuổi lợi ích chiến lược của chính mình
Đối với với Trung Quốc vẫn là "nỗi nhức nhối" của Ấn Độ. (Nguồn: PTI)

Bài toán Afghanistan và vũ khí

Điểm thứ hai, Ấn Độ không thể lơ là khi Afghanistan - dưới sự nắm quyền của lực lượng Taliban - đang đặt ra mối đe dọa an ninh đối với Ấn Độ cũng như khu vực Nam Á.

Pakistan công khai kỷ niệm việc chiếm được Afghanistan vì cho rằng đã đạt được "chiều sâu chiến lược chống lại Ấn Độ như mong muốn".

Điều này tạo ra các vấn đề an ninh cho Ấn Độ và các nước Trung Á. Việc Mỹ rút khỏi Afghanistan không chỉ gây hỗn loạn mà tạo điều kiện để Pakistan làm chủ tình hình. Mỹ hy vọng lợi ích của mình có thể được bảo vệ bằng cách liên kết với Pakistan.

Chính Nga đã tham khảo ý kiến của Ấn Độ và lập một cơ chế thường trực theo dõi diễn biến ở Afghanistan và chống lại sự lan rộng của chủ nghĩa khủng bố từ đó.

Điểm thứ ba, Ấn Độ thời gian qua nỗ lực tự chủ trong lĩnh vực quốc phòng song vẫn cần vũ khí và trang bị công nghệ tiên tiến. Khi Ấn Độ cố gắng mua hệ thống phòng thủ tên lửa Arrow của Israel, dưới sức ép của Mỹ, thương vụ này bị chặn lại.

Nga đồng ý cung cấp hệ thống tên lửa phòng không S-400 cho Ấn Độ; đồng thời sẵn sàng cung cấp các tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân và công nghệ tiên tiến đi kèm.

Dù duy trì quan hệ thân thiết với Trung Quốc, Nga vẫn không ngừng cung cấp vũ khí cho Ấn Độ ngay cả khi Ấn Độ và Trung Quốc đụng độ ở biên giới.

Nga là nguồn cung vũ khí lớn nhất của Ấn Độ, chiếm hơn 60% trong nhiều năm qua. (Nguồn: PTI)
Nga vẫn là nguồn cung vũ khí lớn nhất của Ấn Độ, chiếm hơn 60% trong nhiều năm qua. (Nguồn: PTI)

Chơi với "năm quả bóng"

Thực tế là Ấn Độ cần quan hệ hữu nghị với cả hai nước. Ấn Độ cần sự hỗ trợ của Nga ở các nước Trung Á, cần dầu và khí đốt của Nga để đáp ứng các yêu cầu của mình.

Trong khi đó, Ấn Độ cũng cần sự giúp đỡ của Mỹ ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Tuy nhiên, Ấn Độ phản đối việc chuyển đổi nhóm Bộ tứ (Quad) thành một liên minh quân sự cũng như bất kỳ vai trò nào của liên minh Australia-Anh-Mỹ (AUKUS) trong Bộ tứ.

Ấn Độ đang duy trì quyền tự chủ chiến lược trong các vấn đề đối ngoại. Sự cân bằng chiến lược ngày càng tăng giữa Mỹ và Nga liên quan vấn đề Ukraine tạo ra một loạt thách thức chiến lược đối với Ấn Độ.

Tuy nhiên, giải pháp không phải là sự liên kết đơn giản với nước này hay nước kia. Theo chuyên gia S. D. Pradhan, tình hình cần được nhìn nhận một cách tổng thể và các ưu tiên của Ấn Độ không thể bị hy sinh cho một số cách tiếp cận cảm tính và không thực tế.

Ngày nay, thế giới đa cực tạo cơ hội để Ấn Độ áp dụng cách tiếp cận khéo léo nhằm đạt được mục tiêu chiến lược của mình. Với lợi thế không bị cản trở bởi các liên minh quân sự, Ấn Độ phải thúc đẩy lợi ích quốc gia của mình bằng cách xác định và khai thác những mâu thuẫn do các mối quan hệ toàn cầu tạo ra.

Điều này không chỉ đòi hỏi phải mở rộng sức mạnh toàn diện của quốc gia mà còn phải tận dụng môi trường bên ngoài để tạo lợi thế cho mình.

Ấn Độ đang tham gia với nhiều bên vì lợi ích quốc gia, giống như Bismarck, người có thể chơi với năm quả bóng, giữ ba quả bóng luôn ở trên không và hai quả bóng trong tay.

Những "quả bóng" trong tay Ấn Độ là thiết lập quan hệ chặt chẽ hơn với Mỹ, kiềm chế Trung Quốc, cải thiện quan hệ với EU, giữ gìn quan hệ với Nga và đang hợp tác chặt chẽ trong các lĩnh vực quan trọng, thúc đẩy quan hệ với Nhật Bản, đồng thời phát triển quan hệ chiến lược với Australia.

Hiện tại, Ấn Độ đang nỗ lực vì hòa bình và đã yêu cầu cả Nga và Ukraine ngừng các hoạt động quân sự, tạo cơ hội ngoại giao để giải quyết vấn đề.

Ấn Độ đang hỗ trợ nhân đạo cho Ukraine. Đây là cách tiếp cận đúng đắn có thể cứu Ukraine khỏi bị tàn phá thêm.

Mối quan hệ thân thiết của Ấn Độ với các nước tạo cơ hội để New Delhi đóng một vai trò quan trọng trong việc xây dựng hòa bình.


* Cựu Phó Cố vấn An ninh quốc gia Ấn Độ, cựu Chủ tịch Ủy ban Tình báo Ấn Độ.

Hợp tác chiến lược EU-Ấn Độ ở trung tâm Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Hợp tác chiến lược EU-Ấn Độ ở trung tâm Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

EU-Ấn Độ có mối quan hệ chiến lược thực chất, có thể giúp định hình lại thế giới và thúc đẩy trật tự đa cực ...

Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới: Mỹ sẽ 'không đi một mình'

Chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới: Mỹ sẽ 'không đi một mình'

Bản chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới của Mỹ đã gửi gắm những thông điệp rõ ràng về chiến lược dài hạn của ...

Đọc thêm

Lễ hành hương Hajj: Số người tử vong tăng báo động lên hơn 900, hàng nghìn người được thông báo mất tích

Lễ hành hương Hajj: Số người tử vong tăng báo động lên hơn 900, hàng nghìn người được thông báo mất tích

Lễ hành hương Hajj kéo dài nhiều ngày, với các hoạt động chủ yếu tổ chức ngoài trời, trong khi nhiều người hành hương tuổi cao và ốm yếu.
Lãnh đạo Bộ Ngoại giao dự Lễ kỷ niệm 47 năm con đường tiến tới đánh đổ chế độ diệt chủng của Samdech Techo Hun Sen

Lãnh đạo Bộ Ngoại giao dự Lễ kỷ niệm 47 năm con đường tiến tới đánh đổ chế độ diệt chủng của Samdech Techo Hun Sen

Sáng 20/6, Lễ kỷ niệm 47 năm hành trình lịch sử tiến tới đánh đổ chế độ diệt chủng của Samdech Techo Hun Sen được Campuchia long trọng tổ chức.
Học viện golf Jack Nicklaus nâng tầm chất lượng với chiến lược đào tạo golf ngay trên sân

Học viện golf Jack Nicklaus nâng tầm chất lượng với chiến lược đào tạo golf ngay trên sân

Học viện Golf Jack Nicklaus đầu tiên và duy nhất tại Việt Nam, vận hành độc quyền bởi BRG Golf, đang trở thành điểm đến uy tín cho người yêu ...
HLV Gareth Southgate giữ nguyên đội hình tuyển Anh đấu Đan Mạch

HLV Gareth Southgate giữ nguyên đội hình tuyển Anh đấu Đan Mạch

Không quan tâm tới bình luận của các chuyên gia, HLV Gareth Southgate sẽ không thay đổi đội hình xuất cho trận đấu với Đan Mạch.
Kinh tế Việt Nam 6 tháng cuối năm 2024: Kỳ vọng tăng trưởng tốt hơn so với cùng kỳ năm trước

Kinh tế Việt Nam 6 tháng cuối năm 2024: Kỳ vọng tăng trưởng tốt hơn so với cùng kỳ năm trước

Nửa đầu năm 2024, tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Việt Nam phục hồi khá.
Tổng thống Vladimir Putin: Nga coi trọng mối quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam

Tổng thống Vladimir Putin: Nga coi trọng mối quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam

Sau hội đàm ngày 20/6, hai nhà lãnh đạo Việt Nam- LB Nga đã có buổi họp báo thông báo kết quả với báo chí hai nước.
Lễ hành hương Hajj: Số người tử vong tăng báo động lên hơn 900, hàng nghìn người được thông báo mất tích

Lễ hành hương Hajj: Số người tử vong tăng báo động lên hơn 900, hàng nghìn người được thông báo mất tích

Lễ hành hương Hajj kéo dài nhiều ngày, với các hoạt động chủ yếu tổ chức ngoài trời, trong khi nhiều người hành hương tuổi cao và ốm yếu.
Mỹ-Hàn tập trận không quân chung

Mỹ-Hàn tập trận không quân chung

Mỹ và Hàn Quốc đã tiến hành cuộc tập trận không quân chung kéo dài từ 14-20/6, nhằm tập trung tăng cường thế trận phòng thủ tổng hợp của 2 nước.
Chi tiết thỏa thuận Nga-Triều Tiên: Lập tức hỗ trợ quân sự nếu nước kia bị tấn công vũ trang, Moscow nói chỉ là lập trường phòng thủ thuần túy

Chi tiết thỏa thuận Nga-Triều Tiên: Lập tức hỗ trợ quân sự nếu nước kia bị tấn công vũ trang, Moscow nói chỉ là lập trường phòng thủ thuần túy

Thỏa thuận Đối tác chiến lược toàn diện Nga-Triều Tiên mới được ký kết gồm 23 điều, trên nhiều lĩnh vực, đáng chú ý là công nghệ-quân sự.
Canada tuyên bố coi Lực lượng IRGC của Iran là khủng bố, Tehran nói 'không khôn ngoan'

Canada tuyên bố coi Lực lượng IRGC của Iran là khủng bố, Tehran nói 'không khôn ngoan'

Canada ra tuyên bố liệt Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vào danh sách tổ chức khủng bố, có hiệu lực ngay lập tức.
Pháp gắn 'kíp nổ' vào nỗ lực tiến tới hòa bình giữa Armenia-Azerbaijan, Baku nổi giận

Pháp gắn 'kíp nổ' vào nỗ lực tiến tới hòa bình giữa Armenia-Azerbaijan, Baku nổi giận

Thương vụ mua bán pháo tự hành CAESAR giữa Pháp và Armenia đã gây nên căng thẳng giữa quốc gia Kavkaz này với quốc gia nhiều duyên nợ Azerbaijan.
Bộ Ngoại giao Nga: 'NATO biết sẽ không ai có thể đánh bại được Moscow'

Bộ Ngoại giao Nga: 'NATO biết sẽ không ai có thể đánh bại được Moscow'

Nga tuyên bố, NATO đã đặt ra một điều kiện bất khả thi đối với chính quyền Ukraine nếu muốn gia nhập liên minh, đó là đánh bại Moscow.
Quan điểm của Mỹ và Trung Quốc từ Đối thoại Shangri-La

Quan điểm của Mỹ và Trung Quốc từ Đối thoại Shangri-La

Dù có một số điểm chung, bài phát biểu của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ và Trung Quốc tại Singapore cũng cho thấy những khác biệt trong cách nhìn nhận của mỗi bên.
Hội nghị thượng đỉnh G7: Vượt khó có thành?

Hội nghị thượng đỉnh G7: Vượt khó có thành?

Khó khăn trong nước, thách thức quốc tế “bủa vây” lãnh đạo các nước thành viên khiến Hội nghị thượng đỉnh G7 năm nay ở Italy trở nên đáng chú ý hơn.
Canh bạc chính trị mới của ông Macron

Canh bạc chính trị mới của ông Macron

Trước thất bại của Đảng cầm quyền Phục hưng vào Nghị viện châu Âu, Tổng thống Macron đã phải giải tán Quốc hội để mở đường cho các cuộc tổng tuyển cử mới.
Bầu cử ở Ấn Độ: Chiến thắng sít sao, bài toán dang dở

Bầu cử ở Ấn Độ: Chiến thắng sít sao, bài toán dang dở

Cuộc tổng tuyển cử Ấn Độ kết thúc thành công, Thủ tướng Modi đắc cử nhiệm kỳ thứ ba với kết quả không như kỳ vọng...
Khẳng định quyết tâm Pháp-Đức

Khẳng định quyết tâm Pháp-Đức

Chuyến thăm Đức của Tổng thống Pháp với những kết quả đạt được tạo nên dấu mốc mới, là biểu tượng quan trọng mới trong lịch sử quan hệ giữa hai nước.
Đối thoại Shangri-La: Có thể và không thể

Đối thoại Shangri-La: Có thể và không thể

Đến hẹn lại tới, hàng trăm đại biểu từ gần 50 quốc gia tụ hội ở Singapore, tham dự Đối thoại Shangri-La lần thứ 21.
Giấc mơ vũ trụ của Trung Quốc

Giấc mơ vũ trụ của Trung Quốc

Câu chuyện Vạn Hồ cố gắng phóng mình vào không gian bằng một chiếc ghế cho thấy khát vọng này đã rất lâu đời ở Trung Quốc.
IUU và nỗ lực bảo vệ hệ sinh thái biển

IUU và nỗ lực bảo vệ hệ sinh thái biển

Đánh bắt cá bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với hệ sinh thái biển.
Hiệp ước di cư và tị nạn mới của châu Âu

Hiệp ước di cư và tị nạn mới của châu Âu

Nghị viện châu Âu đã thông qua Hiệp ước về di cư và tị nạn, một dự án được khởi động cách đây chín năm và trải qua rất nhiều thăng trầm.
Xu thế luật hóa các tiêu chuẩn xanh của EU

Xu thế luật hóa các tiêu chuẩn xanh của EU

Xu hướng chuyển đổi xanh mang đến nhiều cơ hội nhưng cũng kéo theo sự phân hóa giữa các nhóm quốc gia.
Tại sao Mỹ trừng phạt năng lượng hạt nhân của Nga?

Tại sao Mỹ trừng phạt năng lượng hạt nhân của Nga?

Mỹ cấm nhập khẩu uranium được làm giàu từ Nga. Cấm vận này ảnh hưởng đến công nghiệp hạt nhân dân sự của Mỹ thế nào và và liệu châu Âu có sẵn sàng hỗ ...
Nửa thế kỷ 'gọi tên' một cường quốc hạt nhân

Nửa thế kỷ 'gọi tên' một cường quốc hạt nhân

Cách đây nửa thế kỷ, Ấn Độ đã kích nổ thành công quả bom hạt nhân đầu tiên, chính thức đưa New Delhi gia nhập câu lạc bộ các cường quốc hạt nhân.
Phiên bản di động