Châu Âu cần tầm nhìn quyết liệt và tham vọng hơn

Năm 2017, châu Âu bước vào hàng loạt cuộc bầu cử quan trọng ở các quốc gia chủ chốt như Đức, Pháp, Hà Lan. Trong bối cảnh đó, ông Guy Verhofstadt* đã chia sẻ quan điểm về sự phát triển Liên minh châu Âu trong một bài viết trên Project Syndicate.

TIN LIÊN QUAN
	Thời điểm chín muồi cho “Scoxit”?
	EC hối thúc 3 nền kinh tế lớn nhất Eurozone cải cách

Cuộc bầu cử sắp tới tại Hà Lan, Pháp, và Đức sẽ được tổ chức vào lúc chính trường đang trở nên nóng sốt nhất từ khi thành lập Liên minh châu Âu (EU). Trật tự tự do dân chủ đang bị đe dọa ở nhiều nơi, đặc biệt là ở châu Âu, nơi EU đang đối mặt với những thách thức bao gồm mối đe dọa từ chủ nghĩa khủng bố, quyền bầu cử bị hạn chế và tăng trưởng kinh tế không đồng đều.

Sau cuộc trưng cầu ý dân về "Brexit" của Vương quốc Anh và việc ông Donald Trump được bầu làm Tổng thống Mỹ, câu hỏi mà EU phải đối mặt rõ ràng là: Liệu chủ nghĩa dân túy và lực lượng chủ nghĩa dân tộc sẽ gây ảnh hưởng tương tự ở các nước thành viên chủ chốt của EU hay không?

chau au can tam nhin quyet liet va tham vong hon

Cho đến nay, Vương quốc Anh đã quyết định đi theo hướng "Brexit cứng". (Nguồn: Reuters)

Tại Hà Lan, ông Geert Wilders và đảng Tự do cực hữu của mình đang nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ trước thềm cuộc bầu cử vào tháng tới. Wilders tán thành sắc lệnh hành pháp của ông Trump trong việc cấm công dân của 7 quốc gia có đông người Hồi giáo nhập cảnh vào Mỹ. Giống như chiến lược gia trưởng của ông Trump là Stephen Bannon, ông Wilders nhìn thế giới qua lăng kính phân biệt chủng tộc và tin rằng mình đang tham gia vào một trận chiến để cứu nền văn minh Phương Tây trước đạo Hồi.

Trong khi đó, ở Pháp, lãnh đạo đảng Mặt trận Quốc gia (FN) Marine Le Pen hiện đang dẫn trước trong các cuộc thăm dò cho cuộc bầu cử Tổng thống, vốn sẽ được quyết định qua hai vòng vào tháng 4 và tháng 5. Bà Le Pen đã hứa sẽ tổ chức một cuộc trưng cầu ý dân về vai trò thành viên của Pháp tại Khu vực Đồng tiền chung châu Âu (Eurozone), bất chấp cảnh báo từ Ngân hàng Pháp rằng việc rời bỏ liên minh tiền tệ có thể làm tăng nợ quốc gia của Pháp thêm 30 tỷ Euro (31,8 tỷ USD) mỗi năm. Bà cũng bày tỏ mong muốn dỡ bỏ các yếu tố cơ bản của việc hội nhập châu Âu như tự do đi lại.

Lãnh đạo đảng Mặt trận Quốc gia Pháp, bà Marine Le Pen. (Nguồn: AFP)

Trong cuộc trưng cầu ý dân về Brexit của Anh và bầu cử Tổng thống Mỹ, cử tri từ các khu vực đô thị lớn thường thiên về ủng hộ cho Anh ở lại EU và bà Hillary Clinton giành chiến thắng. Chúng ta có thể sẽ thấy đặc điểm tương tự trong cuộc bầu cử Pháp. Nhưng trong khi những cử tri lớn tuổi đã làm hồi sinh chủ nghĩa dân tộc tại Anh và Mỹ, phần nhiều sự ủng hộ của bà Le Pen lại đến từ những người trẻ tuổi. Đây là một dấu hiệu đáng lo ngại về việc một bộ phận trọng yếu cử tri Pháp cảm thấy bị tước quyền bầu cử.

Trong cuộc bầu cử tại Đức vào cuối năm nay, đảng cực hữu "Sự Lựa chọn khác cho nước Đức" (AfD) được dự báo khó có thể giành chức Thủ tướng. Nhưng Thủ tướng tiếp theo - cho dù đó là ông Martin Schulz của đảng Dân chủ Xã hội (SPD) hay vẫn là bà Angela Merkel - sẽ phải dẫn dắt một liên minh toàn cầu gồm những nước sẵn sàng bảo vệ những gì còn lại của trật tự hậu Thế chiến thứ Hai. Một nỗ lực như vậy nên bao gồm Canada, Australia và các đồng minh phương Tây ở châu Á, nhưng nó phải bắt đầu bằng cách thiết lập lại trật tự trong các nước châu Âu.

Châu Âu gần đây đã tổ chức lễ kỷ niệm lần thứ 25 của Hiệp ước Maastricht, đánh dấu thời điểm khai sinh sự hội nhập châu Âu. Như chúng ta đã học được trong những năm qua, quyền hạn của EU không đủ để giải quyết tất cả những thách thức mà châu lục đang phải đối mặt. Vì vậy, Đức phải giúp đỡ để khắc phục tình trạng này bằng cách đưa ra tầm nhìn cho một châu Âu quyết liệt và tham vọng hơn - một châu Âu có thể vượt qua những chia rẽ nội bộ, bảo đảm an ninh và kiểm soát một cách bền vững vấn đề di cư.

* Cựu Thủ tướng Bỉ, hiện là Chủ tịch Nhóm Liên minh của Tự do và Dân chủ cho châu Âu (ALDE) tại Nghị viện châu Âu.