Cơ hội trở thành nhà lãnh đạo kinh tế thế giới của Trung Quốc?

Chu Văn
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Trong bài viết đăng tải trên trang Diễn đàn Đông Á, Giáo sư Peter A Petri của trường Đại học Brandeis và Giáo sư Michael G Plummer thuộc Đại học Johns Hopkins đã đưa ra nhận định về cơ hội trở thành nhà lãnh đạo kinh tế thế giới của Trung Quốc.
TIN LIÊN QUAN
Ấn Độ 'đá' Huawei, ZTE của Trung Quốc ra khỏi kế hoạch triển khai mạng 5G?
Mỹ-Trung Quốc: Trò chơi công nghệ với con dao hai lưỡi
co hoi tro thanh nha lanh dao kinh te the gioi cua trung quoc
Cơ hội trở thành nhà lãnh đạo kinh tế thế giới của Trung Quốc? (Nguồn: Eastasiaforum)

Cuối tháng 6/2020, 15 quốc gia Đông Á - chiếm gần 30% sản lượng kinh tế và dân số thế giới - đã nhất trí về việc ký kết Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP). Đây là hiệp định thương mại tự do lớn nhất từ trước đến nay và được kỳ vọng là sự bổ sung "hoàn hảo" cho Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

Sự bổ sung "hoàn hảo"

Mỹ không tham gia cả hai hiệp định này. Ngay sau khi Tổng thống Donald Trump lên nhậm chức, ông đã tuyên bố rút Mỹ khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), tiền thân của CPTPP. Trong khi đó Ấn Độ, thành viên ban đầu của các cuộc đàm phán RCEP, cũng đã rút lui trước khi thỏa thuận này chính thức "thành hình". Trong bối cảnh đó, sự "ra đi" của các cường quốc lớn đã tạo đòn bẩy mạnh mẽ cho Trung Quốc - nền kinh tế lớn nhất trong một khu vực, với trọng tâm là Đông Á.

Tuy nhiên, câu hỏi được đặt ra lúc này là liệu Trung Quốc có dùng đòn bẩy này để thúc đẩy các lợi ích chính trị ngắn hạn - một loại chiến lược "Trung Quốc trên hết" - hay xây dựng một hệ thống dựa trên quy tắc có lợi cho tất cả các quốc gia như một mô hình hợp tác toàn cầu? Cách thức các nhà lãnh đạo Trung Quốc giải đáp câu hỏi này sẽ định hình cục diện kinh tế và chính trị thế giới trong nhiều năm tới.

Các mô hình nghiên cứu cho thấy, đến năm 2030, cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung sẽ làm giảm thu nhập thế giới vào khoảng 301 tỷ USD mỗi năm và làm giảm thương mại thế giới tới gần 1.000 tỷ USD mỗi năm. Trong khi đó, hai hiệp định CPTPP và RCEP có thể giúp bổ sung lần lượt 121 tỷ USD và 209 tỷ USD vào thu nhập toàn cầu nếu được thực hiện theo kế hoạch.

Những lợi ích này - đến từ hoạt động thương mại và sản xuất bổ sung ở Đông Á - sẽ bù đắp cho tác động mà cuộc chiến thương mại gây ra đối với khu vực. Cả hai thỏa thuận sẽ góp phần làm giảm chi phí kinh doanh và tăng cường hợp tác công nghệ, sản xuất, nông nghiệp và tài nguyên thiên nhiên ở Đông Á, đồng thời làm làm sâu sắc thêm mối liên kết giữa Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc - những đối tác thương mại lớn nhất của nhau.

Bên cạnh đó, sáng kiến "Vành đai và Con đường" cũng sẽ củng cố các mối quan hệ này bằng cách cung cấp 1.400 tỷ USD đầu tư vào hạ tầng giao thông, năng lượng và thông tin liên lạc cho các nền kinh tế láng giềng. Trong vấn đề này, lời hứa hẹn đầu tư trị giá 113 triệu USD của Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo chỉ làm nổi bật hơn khoảng cách "một trời một vực" giữa các ưu tiên của Mỹ và Trung Quốc.

RCEP và CPTPP khiến Đông Á trở thành một khu vực chịu ảnh hưởng tự nhiên từ kinh tế Trung Quốc và sẽ tạo ra những lợi ích "bất cân xứng". Trung Quốc sẽ thu lợi nhiều nhất từ RCEP (khoảng 100 tỷ USD), tiếp theo là Nhật Bản (46 tỷ USD) và Hàn Quốc (23 tỷ USD). Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) cũng sẽ được hưởng lợi (khoảng 19 tỷ USD) song ít hơn vì ASEAN vốn đã có hiệp định thương mại tự do với các đối tác trong RCEP. Trong khi đó, Mỹ và Ấn Độ được cho là sẽ "bỏ phí" mất khoản lợi tương ứng là 131 tỷ USD và 60 tỷ USD.

Mối quan tâm trong việc tăng cường hợp tác của Trung Quốc đã tăng lên trong những năm gần đây, như việc thúc đẩy đối thoại với các nhà lãnh đạo láng giềng. Cuộc họp mặt ba bên Trung Quốc - Nhật Bản - Hàn Quốc được nối lại vào năm 2018. Điều này tạo ra tiền đề cho chuyến viếng thăm cấp nhà nước của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đến Nhật Bản vào tháng 4/2020, dù trên thực tế, chuyến thăm này đã bị hoãn lại do đại dịch Covid-19.

Thử thách đối với vai trò lãnh đạo

Một số chuyên gia cho rằng, trong những thời điểm hỗn loạn như hiện nay, một mô hình hợp tác khu vực mới và bao trùm do Trung Quốc dẫn đầu sẽ mang lại lợi ích kinh tế và sự ủng hộ chính trị có ý nghĩa. Các mối quan hệ đối tác quốc tế coi trọng nhau chưa bao giờ cấp thiết hơn đối với Trung Quốc và thế giới hiện nay.

RCEP và CPTPP sẽ mở ra một cách tiếp cận tích cực của Trung Quốc. Bắc Kinh đã sát cánh bên RCEP qua nhiều năm đàm phán khó khăn dưới định hướng lấy "ASEAN làm trung tâm". Giờ đây, quốc gia này có thể đảm bảo rằng, hiệp định sẽ được thực thi suôn sẻ và theo đó, có được sự hợp tác với ASEAN về các vấn đề chính trị như hoàn tất các cuộc đàm phán về Bộ Quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC) trong dài hạn.

Hé lộ gần đây của Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường rằng, Trung Quốc có khả năng tham gia CPTPP đã tạo thêm một cơ hội mới. Bằng cách báo hiệu sự sẵn sàng áp dụng các chuẩn mực toàn cầu, tư cách thành viên của Trung Quốc trong CPTPP sẽ cổ vũ các thị trường và quốc gia như một điềm báo cho các thỏa thuận trong tương lai và tăng trưởng toàn cầu. Việc Trung Quốc trở thành thành viên của CPTPP sẽ giúp nguồn thu thực tế của thế giới tăng thêm 485 tỷ USD và vượt quá 1.000 tỷ USD nếu Indonesia, Hàn Quốc, Philippines, vùng lãnh thổ Đài Loan và Thái Lan cũng tham gia, bù đắp gấp 3 lần chi phí của cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung.

Tham gia CPTPP sẽ đòi hỏi Trung Quốc phải áp dụng các quy tắc quốc tế tiên tiến. Chẳng hạn, Bắc Kinh sẽ phải thay đổi cách tiếp cận để hỗ trợ các ngành và doanh nghiệp chiến lược tham gia vào CPTPP.

Nhưng trong trường hợp này cũng có thể xuất hiện các thỏa hiệp. Do đại dịch Covid-19, nhiều quốc gia đã bổ sung vai trò hỗ trợ kinh tế lớn hơn cho nhà nước. Ngay cả Mỹ cũng đang sử dụng hoặc đề xuất luật "mua hàng Mỹ", các biện pháp kiểm soát thương mại và đầu tư, đầu tư công vào công nghệ và cổ phần của chính phủ trong các doanh nghiệp toàn cầu.

RCEP và CPTPP sẽ mang lại lợi ích kinh tế cho Trung Quốc, nhưng chúng cũng sẽ đặt ra thử thách đối với vai trò lãnh đạo của Trung Quốc. Đây là một cơ hội bất thường để đảo ngược trạng thái "đang rơi tự do" của hợp tác quốc tế.

Kinh tế thế giới nổi bật tuần qua (6/8-12/8): Lý do giá vàng 'bốc hơi', Bắc Kinh quyết níu giữ thỏa thuận thương mại Mỹ-Trung Quốc

Kinh tế thế giới nổi bật tuần qua (6/8-12/8): Lý do giá vàng 'bốc hơi', Bắc Kinh quyết níu giữ thỏa thuận thương mại Mỹ-Trung Quốc

TGVN. Lý do giá vàng 'bốc hơi' quá nhanh; Trung Quốc quyết giữ quan hệ song phương với Mỹ không lún sâu hơn nữa vào ...

Mỹ-Trung Quốc: Cuộc chiến tẩy chay trong hệ thống thương mại suy tàn

Mỹ-Trung Quốc: Cuộc chiến tẩy chay trong hệ thống thương mại suy tàn

TGVN. 19 năm trước, một công ty chưa có tên tuổi của Trung Quốc đã thành lập văn phòng kinh doanh đầu tiên tại châu ...

'Đấu' nhau mệt nghỉ, Trung Quốc xuống giọng với Mỹ?

'Đấu' nhau mệt nghỉ, Trung Quốc xuống giọng với Mỹ?

TGVN. Ngày 4/8, Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ Thôi Thiên Khải tuyên bố, nước này không muốn thấy căng thẳng giữa Bắc Kinh và ...

(theo Eastasiaforum.org/)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Kinh tế Singapore gian nan tìm hướng phục hồi

Kinh tế Singapore gian nan tìm hướng phục hồi

Ngay cả khi kinh tế Singapore đang có bước ngoặt trong quý III/2020, quốc gia này vẫn còn một chặng đường dài để phục hồi.
Tin thế giới 23/11: Ông Trump tin sẽ sớm 'lật ngược thế cờ'; Lý do ông Putin chưa chúc mừng ông Biden

Tin thế giới 23/11: Ông Trump tin sẽ sớm 'lật ngược thế cờ'; Lý do ông Putin chưa chúc mừng ông Biden

Bầu cử Mỹ 2020, quan hệ Mỹ với Trung Quốc và Nga, tình hình Nagorno-Karabakh, giao tranh giữa Ấn Độ-Pakistan là những tin thế giới nổi bật 24h qua.
Midu xinh tựa công chúa sánh đôi bên Quốc Trường, liệu fan 'mượn nước đẩy thuyền' có thành công?

Midu xinh tựa công chúa sánh đôi bên Quốc Trường, liệu fan 'mượn nước đẩy thuyền' có thành công?

Nam diễn viên Quốc Trường gây chú ý khi góp mặt sự kiện ra mắt dự án làm đẹp của Midu bởi lẽ, anh luôn được các fan 'mượn nước ...
Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh điện đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Angola Téte António

Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh điện đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Angola Téte António

Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh điện đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Angola để trao đổi về hợp tác song phương và phối hợp trên các diễn đàn đa ...
4 cung đường du lịch mùa Đông chỉ nhắc thôi cũng phải xuýt xoa vì quá đẹp

4 cung đường du lịch mùa Đông chỉ nhắc thôi cũng phải xuýt xoa vì quá đẹp

Đừng quên tham khảo và lưu lại cho mình những cung đường du lịch mùa Đông 'cực cool' ở ngay tại Việt Nam nhé!
Những vaccine Covid-19 hàng đầu đang thử nghiệm trên thế giới

Những vaccine Covid-19 hàng đầu đang thử nghiệm trên thế giới

Các hãng dược phẩm trên toàn cầu đang nỗ lực chạy đua để đưa ra thị trường một loại vaccine Covid-19 an toàn và hiệu quả.
Nguyên Phó Thủ tướng Đức và doanh nghiệp hàng đầu Đức tìm hiểu cơ hội đầu tư tại Việt Nam

Nguyên Phó Thủ tướng Đức và doanh nghiệp hàng đầu Đức tìm hiểu cơ hội đầu tư tại Việt Nam

Thứ trưởng Thường trực Bùi Thanh Sơn tiếp nguyên Phó Thủ tướng Đức Philipp Rosler và một số doanh nghiệp đang có chuyến thăm làm việc tại Việt Nam.
Covid-19 tại Việt Nam chiều 23/11: Thêm 5 ca mắc mới, đều từ nước ngoài

Covid-19 tại Việt Nam chiều 23/11: Thêm 5 ca mắc mới, đều từ nước ngoài

Tính đến chiều ngày 23/11, Việt Nam đã ghi nhận thêm 5 ca mắc mới Covid-19 là người nhập cảnh được cách ly ngay.
XSMB 24/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay - XSMB thứ 3- SXMB 24/11 - dự đoán XSMB 25/11

XSMB 24/11 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay - XSMB thứ 3- SXMB 24/11 - dự đoán XSMB 25/11

XSMB 24/11. SXMB 24/11. KQXSMB thứ 3. Trực tiếp kết quả xổ số kiến thiết miền Bắc hôm nay ngày 24 tháng 11 năm 2020. KQSXMB.
Samsung 'khai tử' dòng Note vào năm sau, mang bút S Pen lên Galaxy Z Fold3

Samsung 'khai tử' dòng Note vào năm sau, mang bút S Pen lên Galaxy Z Fold3

Samsung được cho là sẽ 'khai tử' dòng Galaxy Note vào năm sau, đồng thời đưa cây bút S Pen lên dòng smartphone màn hình gập Galaxy Z Fold như ...
Tin thế giới 23/11: Ông Trump tin sẽ sớm 'lật ngược thế cờ'; Lý do ông Putin chưa chúc mừng ông Biden

Tin thế giới 23/11: Ông Trump tin sẽ sớm 'lật ngược thế cờ'; Lý do ông Putin chưa chúc mừng ông Biden

Bầu cử Mỹ 2020, quan hệ Mỹ với Trung Quốc và Nga, tình hình Nagorno-Karabakh, giao tranh giữa Ấn Độ-Pakistan là những tin thế giới nổi bật 24h qua.
Belarus chuẩn bị 'ra tay' với EU

Belarus chuẩn bị 'ra tay' với EU

Ngoại trưởng Belarus cho biết, Minsk sẽ đưa một số quan chức cấp cao của EU và một vài nước châu Âu vào trong 'danh sách đen'.
Giao tranh ác liệt lại nổ ra dọc Ranh giới kiểm soát ở Kashmir, Pakistan đổ lỗi cho Ấn Độ

Giao tranh ác liệt lại nổ ra dọc Ranh giới kiểm soát ở Kashmir, Pakistan đổ lỗi cho Ấn Độ

Giao tranh lại tái diễn ở dọc Ranh giới kiểm soát (LoC) ở khu vực tranh chấp Kashmir giữa Ấn Độ-Pakistan khiến ít nhất 11 dân thường bị thương.
Phản ứng đầu tiên của Đức về việc Mỹ rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở

Phản ứng đầu tiên của Đức về việc Mỹ rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở

Ngoại trưởng Đức lấy làm tiếc việc Mỹ chính thức rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở.
Tình hình Ethiopia: Chuẩn bị phát động tấn công tổng lực, Thủ tướng ra 'tối hậu thư' cho Tigray, LHQ lập tức lên tiếng

Tình hình Ethiopia: Chuẩn bị phát động tấn công tổng lực, Thủ tướng ra 'tối hậu thư' cho Tigray, LHQ lập tức lên tiếng

Tình hình Ethiopia đang nóng hơn bao giờ hết khi chưa đầy 72 giờ nữa, nguy cơ xảy ra một cuộc chiến tổng lực ngay tại thủ phủ Mekelle của Tigray.
Tấn công bằng dao lan sang Mỹ, 2 người thiệt mạng

Tấn công bằng dao lan sang Mỹ, 2 người thiệt mạng

Một vụ tấn công bằng dao đã xảy ra tại một nhà thờ ở Califonia, Mỹ khiến 2 người thiệt mạng.
Hậu bầu cử Mỹ 2020: Đường chia đôi ngả

Hậu bầu cử Mỹ 2020: Đường chia đôi ngả

Trong khi ông Joe Biden lên kế hoạch tiếp nhận quyền lực, ông Donald Trump cho thấy mình sẽ không buông xuôi chiếc ghế Tổng thống. Bình luận của TG&VN.
Nhật Bản-Australia: Cùng hội trên nhiều thuyền

Nhật Bản-Australia: Cùng hội trên nhiều thuyền

Nhật Bản-Australia đều theo đuổi mục tiêu ở khu vực và thế giới. Cả hai cùng phe trong nhiều cuộc chơi và cùng hội trên nhiều thuyền. Bình luận của TG&VN.
Hội nghị Cấp cao Đông Á (EAS): Bốn điểm nhấn lớn

Hội nghị Cấp cao Đông Á (EAS): Bốn điểm nhấn lớn

Bối cảnh đặc biệt của EAS năm nay không thể ngăn các nước đẩy mạnh hợp tác, chung tay vượt khó, vì một Đông Á hòa bình, ổn định và thịnh vượng.
Thỏa thuận đình chiến lịch sử ở Nagorno-Karabakh: Liệu có bền vững?

Thỏa thuận đình chiến lịch sử ở Nagorno-Karabakh: Liệu có bền vững?

Sau ba lần bất thành, Armenia và Azerbaijan bất ngờ tuyên bố đình chiến lần thứ tư ở Nagorno-Karabakh. Đằng sau có gì và liệu có bền vững? TG&VN bình luận.
Vaccine Covid-19: Cuộc đua không hồi kết

Vaccine Covid-19: Cuộc đua không hồi kết

Hãng Pfizer (Mỹ) và Biontech (Đức) công bố chế tạo thành công vaccine Covid-19 ngay sau khi bầu cử Mỹ kết thúc. Báo Thế giới & Việt Nam bình luận.
Biết người biết ta - chìa khóa chính sách ông Joe Biden là đây?

Biết người biết ta - chìa khóa chính sách ông Joe Biden là đây?

‘Chiến thắng’ trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ lịch sử mới chỉ là bước đầu của ông Joe Biden trên hành trình đầy chông gai nhằm ‘chữa lành’ xứ cờ hoa.
Thổ Nhĩ Kỳ và chính sách vĩ đại trở lại

Thổ Nhĩ Kỳ và chính sách vĩ đại trở lại

Chính sách nhằm đưa Thổ Nhĩ Kỳ vĩ đại trở lại khiến quốc gia này đối mặt với nhiều vấn đề, kể cả việc kết thêm một số kẻ thù...
Vì sao ông Trump bất ngờ sa thải Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper?

Vì sao ông Trump bất ngờ sa thải Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper?

Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper được cho là có nhiều bất đồng với Tổng thống Trump. Đó cũng là nguyên nhân khiến ông bị đột ngột sa thải.
Cách mạng Tháng Mười Nga - cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại

Cách mạng Tháng Mười Nga - cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại

Cách mạng Tháng Mười Nga - Sự kiện lịch sử vĩ đại của thế kỷ XX. Đây là cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại trong thế kỷ XX.
Những cái lạ nhất trong lịch sử của bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020

Những cái lạ nhất trong lịch sử của bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020

Cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020 giữa Tổng thống Donald Trump và cựu Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden, được coi là cuộc bầu cử lạ nhất trong lịch sử.
Khi Đông Nam Á là điểm đến của nước lớn và hàm ý đối với ASEAN (kỳ cuối)

Khi Đông Nam Á là điểm đến của nước lớn và hàm ý đối với ASEAN (kỳ cuối)

Hoạt động con thoi của các nhà chính trị, ngoại giao ở Đông Nam Á thời gian qua chứng tỏ sự quan tâm của Mỹ, Trung Quốc và các nước lớn đối với khu vực...
Bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020 (kỳ 1): Phức tạp và gay cấn

Bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020 (kỳ 1): Phức tạp và gay cấn

Sự phức tạp của quy định bầu cử, tình hình hiện nay cùng nhân tố bất ngờ khiến cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020 trở nên khó lường...
Phiên bản di động