Hội nghị thượng đỉnh G20: Cam kết, xu thế và động lực

TS. Vũ Đăng Minh
Trong bối cảnh địa chính trị phân hóa sâu sắc, xung đột leo thang ở nhiều khu vực, tác động của biến đổi khí hậu ngày càng gay gắt, Hội nghị thượng đỉnh G20 tại Brazil được quốc tế rất trông đợi.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Hội nghị thượng đỉnh G20 năm 2024 đạt những kết quả quan trọng. (Nguồn: G20.org)
Hội nghị thượng đỉnh G20 năm 2024 đạt những kết quả quan trọng. (Nguồn: G20.org)

Hy vọng về “giải pháp chữa lành”

Vượt qua nhiều thách thức, Hội nghị thượng đỉnh G20 năm 2024 tại Brazil về đích với Tuyên bố chung mang lại hy vọng về “giải pháp chữa lành” cho những “vết thương toàn cầu”. Hội nghị đã đạt những thỏa thuận quan trọng, cam kết đối phó với thách thức toàn cầu và mục tiêu phát triển bền vững.

Nổi bật là cam kết tăng thuế với giới siêu giàu, xây dựng cơ chế chống “lách thuế” và huy động tất cả nguồn lực, bảo đảm tài chính cho ứng phó với biến đổi khí hậu; hỗ trợ chuyển đổi năng lượng, hợp tác công nghệ...

Lần đầu tiên thành lập Liên minh toàn cầu chống đói nghèo. Xung đột, khủng hoảng nhân đạo ở Ukraine, Trung Đông cũng được đề cập, nhấn mạnh thúc đẩy ngừng bắn và bảo vệ thường dân… Dù còn một số nhà lãnh đạo chưa thỏa mãn với “độ đậm nét” về xung đột, nhưng cũng vừa đủ để tuyên bố chung được thông qua.

Từ Hội nghị thượng đỉnh G20 lần thứ 19, nổi lên một số xu thế chính và những thông điệp quan trọng. Một là, nỗ lực giảm bất bình đẳng trên các lĩnh vực toàn cầu. Quan điểm của Tổng thống nước chủ nhà Lula da Silva về tình trạng bất bình đẳng tài chính không phải vì thiếu mà do những quyết định chính trị không công bằng, nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế.

Tương tự, Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres nhấn mạnh G20, nhất là các nước phát triển, là nguồn phát thải khí carbon, gây hiệu ứng “nhà kính” nhiều nhất, có năng lực lớn nhất và có trách nhiệm cao nhất trong chống biến đổi khí hậu toàn cầu. Nhưng đóng góp của các nước giàu chưa tương xứng với thu lợi từ nguồn tài nguyên thiên nhiên và sự chi phối trong chuỗi sản xuất, thương mại toàn cầu.

Hai là, tiếng nói của nhóm các quốc gia Nam bán cầu ngày càng có trọng lượng trong nhiều vấn đề quốc tế. Cùng với các khách mời, Hội nghị lần đầu tiên có sự tham gia của Liên minh châu Phi (AU) với tư cách thành viên chính thức. Đây là dấu mốc lịch sử thể hiện sự công nhận của G20 về tầm quan trọng của châu Phi và tiếng nói ngày càng có trọng lượng của các nước Nam bán cầu trong các vấn đề toàn cầu.

Ba là, xu thế đa phương hóa, đa cực hóa không thể đảo ngược. Hai xu hướng nổi bật nêu trên, sự sôi động trên các diễn đàn, các cuộc gặp song phương bên lề Hội nghị và tuyên bố chung Hội nghị thượng đỉnh G20 ở Brazil là minh chứng sinh động về sức mạnh và vai trò ngày càng quan trọng của đa cực hóa, đa phương hóa quan hệ quốc tế.

Cùng với đó là nhu cầu thiết yếu cải tổ hệ thống quản trị toàn cầu. Xu thế đó hiện diện mạnh mẽ, sâu sắc trên diễn đàn Liên hợp quốc, trong Hội nghị thượng đỉnh BRICS năm 2024 ở Nga và nhiều sự kiện quốc tế quan trọng khác.

Tất cả chứng tỏ hợp tác đa phương hóa là cách thức hữu hiệu để giải quyết thách thức toàn cầu; đa cực hóa là xu thế không thể đảo ngược. Chỉ có như vậy mới thúc đẩy cải cách quản trị toàn cầu, giảm bất bình đẳng, làm cơ sở cho đoàn kết thống nhất, tạo sức mạnh to lớn, đối phó với thách thức chung, “chữa lành vết thương” của hành tinh.

Tiềm ẩn nhiều chông gai

Vượt qua “bóng đen chia rẽ” và các thách thức khác phủ bóng trước ngày khai mạc, Hội nghị thượng đỉnh G20 năm 2024 đạt được những kết quả quan trọng. Kết quả của Hội nghị ở Brazil và các sự kiện quốc tế quan trọng khác gần đây là tín hiệu tích cực, mang lại niềm hy vọng cho khát vọng chung về xây dựng thế giới công bằng, hành tinh bền vững và thực hiện mục tiêu phát triển của Liên hợp quốc.

Không có cơ quan thường trực, nhưng cơ chế Ban thư ký ba nước gồm đại diện nước chủ nhà vừa qua, hiện tại và nhiệm kỳ tiếp theo (Ấn Độ, Brazil và Nam Phi) sẽ giữ được sự tiếp tục định hướng chung, trước khi chuyển giao chức Chủ tịch luân phiên cho Mỹ năm 2026.

Tuy vậy, phía trước vẫn tiềm ẩn nhiều chông gai. Xung đột, bất ổn vẫn gia tăng ở nhiều khu vực. Sự cạnh tranh địa chính trị, đối đầu giữa các cường quốc và phân hóa, chia rẽ ngày càng phức tạp. Lại thêm các hành động đổ thêm dầu vào lửa của một số nước lớn, khiến lối thoát ở các điểm nóng vẫn rất mờ mịt.

Một số cam kết quan trọng về chống biến đổi khí hậu, bất bình đẳng và tăng thuế giới siêu giàu…, chưa được quy định cụ thể, thiếu cơ chế ràng buộc thực hiện. Kết quả đạt được nhờ sự thỏa hiệp, nhưng giữa tuyên bố và hành động luôn có khoảng cách. Không ít nước phát triển, nước lớn tìm cách “lách, né” thực hiện đầy đủ cam kết. Bế tắc trong đàm phán về tài trợ chống biến đổi khí hậu tại COP29 ở Azerbaijan do bất đồng giữa các nước phát triển và các nền kinh tế mới nổi là một ví dụ.

Chưa kể sự thay đổi chính phủ sau các cuộc bầu cử có thể dẫn đến việc “quay xe” ở một số nước. Tổng thống đắc cử Donald Trump với khẩu hiệu “Nước Mỹ trên hết” sẽ tiếp tục rút khỏi nhiều cơ chế đa phương được cho là “không đem lại lợi ích” cho Mỹ, như trong nhiệm kỳ đầu.

Cạnh tranh địa chính trị, đối đầu căng thẳng giữa các nước lớn… tạo ra nhiều rào cản, làm thế giới bị chia rẽ sâu sắc, nguồn lực bị phân tán, chuỗi cung ứng, sản xuất toàn cầu bị đứt gãy. Trong khi đó, nhu cầu chống biến đổi khí hậu, đói nghèo, chuyển đổi năng lượng… lại vô cùng lớn.

Tuy nhiên, nỗ lực cam kết và những xu thế tích cực của Hội nghị thượng đỉnh G20 năm 2024 và các sự kiện quốc tế quan trọng khác thể hiện khát vọng chung, là sự khởi xướng cần thiết, từng bước tạo niềm tin, cơ sở, động lực cho hành trình vận động, phát triển không ngừng của nhân loại.

Bước đi lịch sử tại Hội nghị thượng đỉnh G20

Bước đi lịch sử tại Hội nghị thượng đỉnh G20

Cùng với khủng hoảng khí hậu, chuyển đổi năng lượng sạch, giải quyết đói nghèo, cải cách hệ thống ngân hàng…, đánh thuế giới siêu ...

Hội nghị thượng đỉnh G20: Dấu mốc lịch sử với châu Phi, Chủ tịch Trung Quốc mang thông điệp hợp tác vì 'một thế giới đa cực bình đẳng và trật tự'

Hội nghị thượng đỉnh G20: Dấu mốc lịch sử với châu Phi, Chủ tịch Trung Quốc mang thông điệp hợp tác vì 'một thế giới đa cực bình đẳng và trật tự'

Hội nghị thượng đỉnh Nhóm Các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) sẽ diễn ra ngày 18-19/11 tại ...

Tuyên bố chung Hội nghị thượng đỉnh G20: Nêu bật nỗi đau do xung đột, nỗ lực vì thế giới không có vũ khí hạt nhân, nói gì về tình hình Ukraine?

Tuyên bố chung Hội nghị thượng đỉnh G20: Nêu bật nỗi đau do xung đột, nỗ lực vì thế giới không có vũ khí hạt nhân, nói gì về tình hình Ukraine?

Ngày 19/11, trong ngày thứ 2 của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới ...

Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp lãnh đạo các nước, tổ chức quốc tế bên lề Hội nghị thượng đỉnh G20

Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp lãnh đạo các nước, tổ chức quốc tế bên lề Hội nghị thượng đỉnh G20

Ngày 18/11 (theo giờ địa phương), trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh G20 tại Rio de Janeiro, Brazil, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh ...

Thượng đỉnh G20: Những đồng thuận thắp lên hy vọng

Thượng đỉnh G20: Những đồng thuận thắp lên hy vọng

Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) tại Rio de Janeiro, Brazil đã ...

Đọc thêm

Ra mắt Mạng lưới Tri thức Việt Nam tại New Zealand

Ra mắt Mạng lưới Tri thức Việt Nam tại New Zealand

Mạng lưới Tri thức Việt Nam tại New Zealand đã chính thức ra mắt với sự tham dự đại diện các nhóm cộng đồng người Việt trên khắp New Zealand.
50 năm quan hệ Mỹ-ASEAN: Ngoại trưởng Marco Rubio phác thảo chương trình hợp tác mới với Đông Nam Á

50 năm quan hệ Mỹ-ASEAN: Ngoại trưởng Marco Rubio phác thảo chương trình hợp tác mới với Đông Nam Á

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định, Washington sẽ mở rộng hợp tác với ASEAN trên nhiều lĩnh vực, từ an ninh đến kinh tế và công nghệ.
Bốc thăm ASIAD 2026: Olympic Việt Nam gặp Uzbekistan, tuyển nữ chạm trán chủ nhà Nhật Bản

Bốc thăm ASIAD 2026: Olympic Việt Nam gặp Uzbekistan, tuyển nữ chạm trán chủ nhà Nhật Bản

Lễ bốc thăm chia bảng môn bóng đá nam và nữ tại Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 (ASIAD 2026) đã xác định các đối thủ của ...
Đoàn học sinh, sinh viên Việt Nam tham dự Cuộc thi Khoa học quốc tế WICO lần thứ 15 đến thăm Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Busan (Hàn Quốc)

Đoàn học sinh, sinh viên Việt Nam tham dự Cuộc thi Khoa học quốc tế WICO lần thứ 15 đến thăm Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Busan (Hàn Quốc)

Cuộc thi Khoa học quốc tế World Invention Creativity Olympic 15 diễn ra tại Hàn Quốc, quy tụ gần 400 đội đến từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ.
Theo dấu chân Bác, bồi đắp lòng yêu nước cho lưu học sinh Việt Nam tại Thái Lan

Theo dấu chân Bác, bồi đắp lòng yêu nước cho lưu học sinh Việt Nam tại Thái Lan

Chi bộ Lưu học sinh và Hội Sinh viên Việt Nam tại Thái Lan đã phối hợp tổ chức chương trình "Hành trình về nguồn 2026 - Theo dấu chân ...
Tỷ lệ người nhập cư có việc làm tại EU cao kỷ lục

Tỷ lệ người nhập cư có việc làm tại EU cao kỷ lục

Theo một nghiên cứu, tỷ lệ người nhập cư có việc làm tại EU đã đạt mức cao kỷ lục trong năm 2025, qua đó thu hẹp khoảng cách với ...
Châu Âu mở rộng vòng tay với Azerbaijan, điều gì đứng sau làn sóng đối tác chiến lược?

Châu Âu mở rộng vòng tay với Azerbaijan, điều gì đứng sau làn sóng đối tác chiến lược?

Đức nâng cấp quan hệ với Azerbaijan lên đối tác chiến lược, qua đó cho thấy vai trò ngày càng lớn của Baku trong tính toán dài hạn của châu Âu.
Hy Lạp đặt cược vào 'Lá chắn Achilles', chốt thương vụ phòng không 3,5 tỷ Euro với một quốc gia Trung Đông

Hy Lạp đặt cược vào 'Lá chắn Achilles', chốt thương vụ phòng không 3,5 tỷ Euro với một quốc gia Trung Đông

Hy Lạp dự kiến phê duyệt thương vụ mua hệ thống phòng không nhiều lớp trị giá 3,5 tỷ Euro từ Israel nhằm tăng cường năng lực phòng thủ.
Thỏa thuận hạt nhân Mỹ-Saudi Arabia: Bước ngoặt hợp tác liệu có định hình lại an ninh khu vực?

Thỏa thuận hạt nhân Mỹ-Saudi Arabia: Bước ngoặt hợp tác liệu có định hình lại an ninh khu vực?

Thoả thuận hợp tác hạt nhân dân sự Mỹ-Saudi Arabia không chỉ mở ra cơ hội kinh tế mà còn làm dấy lên những tranh luận mới.
Tiếng súng vang giữa Narathiwat, Thái Lan truy lùng nhóm tấn công làm 5 binh sĩ thiệt mạng

Tiếng súng vang giữa Narathiwat, Thái Lan truy lùng nhóm tấn công làm 5 binh sĩ thiệt mạng

Thái Lan mở chiến dịch truy bắt nhóm vũ trang sau vụ tập kích tại Narathiwat khiến 5 binh sĩ thiệt mạng, nhiều dân thường bị thương.
Israel dựng 'bức tường đất' giữa Gaza, 'Đường vàng' đứng trước nguy cơ đổi vai

Israel dựng 'bức tường đất' giữa Gaza, 'Đường vàng' đứng trước nguy cơ đổi vai

Ảnh vệ tinh do Planet Labs công bố cho thấy, Israel xây tuyến đê đất dài hàng chục km tại Gaza, làm gia tăng lo ngại dải đất này sẽ bị chia cắt lâu dài.
Khoảng 1.300 người Israel đổ vào khuôn viên đền Al-Aqsa của người Hồi giáo

Khoảng 1.300 người Israel đổ vào khuôn viên đền Al-Aqsa của người Hồi giáo

Khoảng 1.300 người Israel đã đổ vào khuôn viên đền Al-Aqsa ở Đông Jerusalem nhân dịp lễ Tisha B’Av.
Tân Thủ tướng Burnham và 'chủ nghĩa Manchester': Từ mô hình địa phương đến phép thử cho nước Anh

Tân Thủ tướng Burnham và 'chủ nghĩa Manchester': Từ mô hình địa phương đến phép thử cho nước Anh

Việc ông Andy Burnham trở thành Thủ tướng Anh khiến 'Manchesterism' (tạm dịch: chủ nghĩa Manchester) trở thành tâm điểm chú ý.
Ngoại giao nhân tài (Kỳ đầu): Kiến tạo lợi thế quốc gia

Ngoại giao nhân tài (Kỳ đầu): Kiến tạo lợi thế quốc gia

Ngoại giao nhân tài là điểm giao thoa của nhiều lĩnh vực, từ ngoại giao kinh tế, ngoại giao khoa học, ngoại giao giáo dục...
Hé lộ 'quân bài' mới mà Mỹ vừa tung vào tham chiến với Iran

Hé lộ 'quân bài' mới mà Mỹ vừa tung vào tham chiến với Iran

Mỹ đã lần đầu sử dụng xuồng mặt nước không người lái trong cuộc tấn công vào căn cứ hải quân Iran.
Thổ Nhĩ Kỳ: 22 năm vươn tầm trong NATO

Thổ Nhĩ Kỳ: 22 năm vươn tầm trong NATO

Hội nghị thượng đỉnh NATO tại Ankara ngày 7-8/7 đánh dấu lần thứ hai Thổ Nhĩ Kỳ đăng cai một hội nghị cấp nguyên thủ của liên minh.
Bài toán tái vũ trang châu Âu: Ngân sách có phải lời giải cuối cùng?

Bài toán tái vũ trang châu Âu: Ngân sách có phải lời giải cuối cùng?

Ngân sách cao hơn chưa phải yếu tố quyết định đối với an ninh châu Âu trong thập niên tới.
Chủ quyền số: Nhiều con đường, một đích đến

Chủ quyền số: Nhiều con đường, một đích đến

Khi dữ liệu trở thành biên giới mới, các quốc gia đang chọn cho mình những lối đi khác nhau để giữ quyền tự quyết trên không gian mạng.
East Asia Forum: Việt Nam đã sẵn sàng đón nhận 'thời khắc của một cường quốc tầm trung'

East Asia Forum: Việt Nam đã sẵn sàng đón nhận 'thời khắc của một cường quốc tầm trung'

Học giả Nicholas Chapman của Đại học Tohoku, Nhật Bản cho rằng, Việt Nam đã sẵn sàng đón nhận 'thời khắc của một cường quốc tầm trung'.
Từ tên lửa BrahMos đến cánh cửa rộng mở của ngành công nghiệp quốc phòng Ấn Độ

Từ tên lửa BrahMos đến cánh cửa rộng mở của ngành công nghiệp quốc phòng Ấn Độ

Tên lửa hành trình siêu thanh BrahMos hợp tác phát triển có thể trở thành một trong những sản phẩm chủ lực trong hoạt động xuất khẩu vũ khí của Ấn Độ.
Làn sóng AI của Nhật Bản nở rộ, bất ngờ 'hái quả ngọt'

Làn sóng AI của Nhật Bản nở rộ, bất ngờ 'hái quả ngọt'

Một số doanh nghiệp Nhật Bản hoạt động trong những lĩnh vực tưởng chừng không liên quan đến công nghệ cao lại được hưởng lợi từ làn sóng AI.
Một nhân tố chiến lược mới trỗi dậy tại châu Đại Dương

Một nhân tố chiến lược mới trỗi dậy tại châu Đại Dương

Cán cân địa chính trị tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương đang có những chuyển dịch đáng kể.
Đẩy mạnh phát triển robot hình người, Australia muốn bứt tốc trên trường đua trí tuệ nhân tạo

Đẩy mạnh phát triển robot hình người, Australia muốn bứt tốc trên trường đua trí tuệ nhân tạo

Các công ty công nghệ tại Australia đang đẩy mạnh thiết kế và phát triển robot hình người để tận dụng tiềm năng từ làn sóng AI.
Bầu cử giữa kỳ Mỹ năm 2026 và 'những khoảng trống tín nhiệm'

Bầu cử giữa kỳ Mỹ năm 2026 và 'những khoảng trống tín nhiệm'

Đây là nhận định của CNN về cục diện bầu cử giữa kỳ tại nước Mỹ diễn ra vào tháng 11 tới.
Phiên bản di động