Kiểm soát vũ khí hạt nhân – ‘Trận địa’ mới trong cạnh tranh Mỹ-Trung

Lan Phương
TGVN. Giải trừ vũ khí hạt nhân có thể trở thành một “trận địa” mới trong mối quan hệ đang rạn nứt ngày càng sâu sắc giữa Trung Quốc và Mỹ trong bối cảnh Bắc Kinh từ chối tham gia đàm phán với Washington và Moscow để gia hạn Hiệp ước cắt giảm vũ khí chiến lược mới (START mới), vốn sẽ hết hiệu lực từ tháng 2/2021.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Tại sao Pakistan 'sống chết' vẫn phải chế tạo vũ khí hạt nhân?
kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Kiểm soát vũ khí: Mỹ nhất trí ngồi vào bàn đàm phán với Nga, quyết không 'buông tha' Trung Quốc
kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung
Trung Quốc đã ra mắt tên lửa hạt nhân chiến lược liên lục địa Dongfeng-41 trong một cuộc diễu hành quân sự ở Bắc Kinh năm 2019. (Nguồn: Tân Hoa Xã)

Ngày 10/ 6, đặc phái viên của Mỹ về kiểm soát vũ khí Marshall Billingslea kêu gọi Bắc Kinh suy nghĩ lại về quyết định từ chối ngay trước thời điểm diễn ra các cuộc đàm phán vào cuối tháng này.

Theo South China Morning Post, ông Billingslea sẽ gặp Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov tại thủ đô Vienna (Áo) vào ngày 22 /6 tới nhằm thảo luận về việc mở rộng START mới. Đây là hiệp ước được đàm phán dưới thời Tổng thống Barack Obama và sẽ hết hiệu lực vào tháng 2/2021.

Một ngày sau khi Bắc Kinh từ chối tham gia đàm phán, ông Billingslea viết trên trang Twitter: “Trung Quốc vừa nói rằng họ không có ý định tham gia đàm phán ba bên. Họ nên cân nhắc lại. Bắc Kinh cần phải hành xử với trách nhiệm của một cường quốc để có thể đạt được vị thế của một cường quốc. Sẽ không còn bức tường thành bí mật để phát triển hạt nhân nữa. Chiếc ghế trống trong bàn đàm phán vẫn đang chờ Trung Quốc ở Vienna”.

Trung Quốc đã thử nghiệm bom hạt nhân đầu tiên vào năm 1964 và được công nhận là một trong 5 cường quốc hạt nhân theo Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân.

Trong bối cảnh cạnh tranh giữa Mỹ và Trung Quốc ngày càng gia tăng, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã thúc đẩy nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đưa ra một thỏa thuận trong tương lai để thay thế START mới năm 2010. Nhà lãnh đạo Mỹ cho rằng, khả năng hạt nhân và tên lửa của Trung Quốc đang được củng cố và hiện đại hóa là mối đe dọa ngày càng lớn đến Mỹ và các đồng minh. Hiệp ước trên quy định Mỹ và Nga không được triển khai quá 1.550 đầu đạn hạt nhân chiến lược.

Tuy nhiên, Bắc Kinh đã từ chối lời mời tham gia Hiệp ước nói trên của Washington. Tuyên bố trên trang web của Bộ Ngoại giao Trung Quốc nhấn mạnh, Mỹ và Nga hiện là hai quốc gia sở hữu kho vũ khí hạt nhân lớn nhất thế giới, do đó Washington và Moscow “phải có trách nhiệm đặc biệt và ưu tiên cao đối với giải trừ hạt nhân”.

Trước đó, vào tháng 12/2019, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh nói rằng, Mỹ đang muốn “đẩy trách nhiệm sang các quốc gia khác về vấn đề vũ khí hạt nhân”.

Ông Song Zhongping - nhà phân tích quân sự ở Hong Kong (Trung Quốc) cho biết, Trung Quốc đã từ chối tham gia vào các cuộc đàm phán vì kho dự trữ vũ khí hạt nhân của nước này nhỏ hơn nhiều so với Nga và Mỹ.

Theo một báo cáo mới đây của Trung tâm nghiên cứu về loại bỏ vũ khí hạt nhân của Đại học Nagasaki (Nhật Bản), kho vũ khí hạt nhân của Trung Quốc ước tính vào khoảng 320 đầu đạn hạt nhân, nhiều hơn Pháp ở mức 290 đầu đạn hạt nhân. Tuy nhiên, đó vẫn là một con số nhỏ so với số đầu đạn hạt nhân Nga sở hữu lên tới 6370 và ở Mỹ là 5800.

“Trừ khi Mỹ và Nga cắt giảm kho dự trữ ngang bằng với Trung Quốc, hoặc Trung Quốc phát triển năng lực hạt nhân ngang bằng với Mỹ và Nga, Bắc Kinh sẽ không ngồi vào bàn đàm phán với Washington và Moscow”, ông Song Zhongping cho hay.

Việc Tổng thống Trump thúc đẩy Trung Quốc tham gia các cuộc đàm phán có thể được xem là một phần trong nỗ lực của Washington nhằm đối phó với Bắc Kinh khi căng thẳng leo thang trên các lĩnh vực từ thương mại và công nghệ đến an ninh và ý thức hệ. Tuy nhiên, ông Song cho rằng, khả năng Trung Quốc tham gia hiệp ước kiểm soát vũ khí không thể diễn ra trong "ngày một ngày hai".

“Đây là một chiến trường mới trong cuộc cạnh tranh giữa Mỹ và Trung Quốc, khi Washington đang cố gắng đưa Bắc Kinh vào một trật tự quốc tế do Mỹ đứng đầu về vũ khí hạt nhân. Mặc dù vậy, năng lực hạt nhân của Trung Quốc còn khá thấp, nên điều mà Bắc Kinh cần làm là tăng cường khả năng hạt nhân chứ không phải giảm đi”, ông Song nhận định.

Start Mới buộc Mỹ và Nga phải giảm một nửa số lượng bệ phóng tên lửa hạt nhân chiến lược và cho phép thiết lập cơ chế giám sát vệ tinh từ xa. Hiệp ước cũng thỏa thuận rằng, sẽ có 18 cuộc kiểm tra tại chỗ mỗi năm để xác minh rằng mỗi bên đều tuân thủ. Một số nhà quan sát cho rằng điều này có lẽ sẽ không được cho phép tại Bắc Kinh.

kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Mỹ rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở: Tương lai ảm đạm cho những nỗ lực kiểm soát vũ khí

TGVN. Việc Mỹ rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở tiếp tục là hành động quyết đoán của Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump ...

kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Mỹ tuyên bố sẵn sàng tham gia các cuộc đàm phán kiểm soát vũ khí với Nga

TGVN. Ngày 6/5, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết, trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Nga Sergey Lavrov, ông đã khẳng định, ...

kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Mỹ dự định nâng cấp kho vũ khí hạt nhân bất chấp kinh tế suy giảm

TGVN. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper ngày 5/5 cho biết kế hoạch cắt giảm ngân sách quốc phòng trong bối cảnh kinh tế ...

Lan Phương (theo SCMP)

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 2/6/2026, Lịch vạn niên ngày 2 tháng 6 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 2/6/2026, Lịch vạn niên ngày 2 tháng 6 năm 2026

Lịch âm 2/6. Lịch âm hôm nay 2/6/2026? Âm lịch hôm nay 2/6. Lịch vạn niên 2/6/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 2/6/2026: Tuổi Mão hợp tác thuận lợi

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 2/6/2026: Tuổi Mão hợp tác thuận lợi

Xem tử vi 2/6 - tử vi 12 con giáp hôm nay 2/6/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 2/6/2026: Cự Giải tài chính có nhiều điểm sáng

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Ba ngày 2/6/2026: Cự Giải tài chính có nhiều điểm sáng

Tử vi hôm nay 2/6/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Những đôi cánh bằng vàng của giới cầu thủ: Top 5 chuyên cơ đắt giá nhất làng bóng đá

Những đôi cánh bằng vàng của giới cầu thủ: Top 5 chuyên cơ đắt giá nhất làng bóng đá

Từ Mohamed Salah tới Cristiano Ronaldo, mỗi chiếc máy bay không chỉ phản ánh sự giàu có mà còn kể câu chuyện riêng về hành trình vươn tới đỉnh cao ...
Chuyến thăm 3 nước ASEAN của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thành công tốt đẹp, đạt ở mức cao các mục tiêu đề ra

Chuyến thăm 3 nước ASEAN của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thành công tốt đẹp, đạt ở mức cao các mục tiêu đề ra

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung trả lời báo chí về kết quả chuyến thăm ba nước ASEAN của Tổng Bí thư, Chủ tịch ...
Giá vàng hôm nay 2/6/2026 'đe doạ' mất mốc quan trọng, thị trường vào thời điểm bước ngoặt, kết thúc một chu kỳ tăng giá?

Giá vàng hôm nay 2/6/2026 'đe doạ' mất mốc quan trọng, thị trường vào thời điểm bước ngoặt, kết thúc một chu kỳ tăng giá?

Giá vàng hôm nay 2/6/2026 'đe doạ' mất mốc quan trọng, thị trường vào thời điểm bước ngoặt, kết thúc một chu kỳ tăng giá?
Hội nghị Ngoại trưởng nhóm Bộ tứ (Quad): Áp lực tạo thêm động lực

Hội nghị Ngoại trưởng nhóm Bộ tứ (Quad): Áp lực tạo thêm động lực

Hội nghị Ngoại trưởng Quad lần này diễn ra trong bối cảnh tình hình quốc tế và khu vực xuất hiện nhiều diễn biến phức tạp.
Thủ tướng Pakistan thăm Trung Quốc: Quan hệ ‘hữu nghị thép’

Thủ tướng Pakistan thăm Trung Quốc: Quan hệ ‘hữu nghị thép’

Chuyến thăm Trung Quốc của Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho thấy Islamabad đang đẩy mạnh tranh thủ đầu tư, công nghệ và hỗ trợ chiến lược từ Bắc Kinh.
Mỹ-Iran: Khi niềm tin thiếu vắng

Mỹ-Iran: Khi niềm tin thiếu vắng

Khi bản thỏa thuận 14 điểm nhằm chấm dứt xung đột giữa Mỹ và Iran đã đặt sẵn trên bàn để ký thì tiếng súng lại nổ.
Nga-Kazakhstan: 'Liên minh ở trái tim Á-Âu' và phép thử của EAEU trong thế giới biến động

Nga-Kazakhstan: 'Liên minh ở trái tim Á-Âu' và phép thử của EAEU trong thế giới biến động

Việc Kazakhstan dành cho Tổng thống Nga Putin sự tiếp đón ở cấp cao nhất theo nghi thức nhà nước mang ý nghĩa vượt ra ngoài quan hệ song phương.
Tổng thống Putin thăm Trung Quốc: Trục Nga-Trung vào giai đoạn mới

Tổng thống Putin thăm Trung Quốc: Trục Nga-Trung vào giai đoạn mới

Thượng đỉnh Nga-Trung ở Bắc Kinh cho thấy quan hệ song phương đang bước sang giai đoạn gắn kết sâu hơn giữa lúc cục diện thế giới biến động mạnh.
Tổng thống Nga Putin thăm Trung Quốc: Nơi hội tụ dòng chảy ngoại giao toàn cầu

Tổng thống Nga Putin thăm Trung Quốc: Nơi hội tụ dòng chảy ngoại giao toàn cầu

Chuyến thăm chính thức của nhà lãnh đạo Nga tới Trung Quốc không chỉ là hoạt động ngoại giao song phương mà còn là chỉ dấu phác thảo cục diện thế giới đa cực.
Từ chất thải công nghiệp đến khoáng sản chiến lược

Từ chất thải công nghiệp đến khoáng sản chiến lược

Bùn đỏ, chất thải độc hại của ngành luyện nhôm, đang được Mỹ nhìn nhận lại như một nguồn khoáng sản chiến lược.
Bí ẩn dưới lòng đất thủ đô Helsinki: Chiến lược phục hồi quốc gia của Phần Lan

Bí ẩn dưới lòng đất thủ đô Helsinki: Chiến lược phục hồi quốc gia của Phần Lan

Phần Lan nổi lên như một hình mẫu đặc biệt về sự chuẩn bị phòng thủ dân sự với mạng lưới hầm trú ẩn quy mô lớn ngay bên dưới các đô thị hiện đại.
Hé lộ vũ khí giá rẻ mới mà Ukraine đang dựa vào để đối phó các đòn tập kích Nga

Hé lộ vũ khí giá rẻ mới mà Ukraine đang dựa vào để đối phó các đòn tập kích Nga

Ukraine đang đặt cược nhiều hơn vào một giải pháp rẻ hơn nhưng đầy hiệu quả nhằm khiến tên lửa và UAV Nga mất phương hướng trước khi tới mục tiêu.
Khủng hoảng nhân khẩu học: Khi những chiếc nôi bị để trống

Khủng hoảng nhân khẩu học: Khi những chiếc nôi bị để trống

Chưa bao giờ trong lịch sử nhân loại, sự thay đổi nhân khẩu học lại diễn ra nhanh và rộng đến vậy.
50 năm quan hệ Việt Nam-Thái Lan: Từ dấu ấn Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Đối tác chiến lược toàn diện

50 năm quan hệ Việt Nam-Thái Lan: Từ dấu ấn Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Đối tác chiến lược toàn diện

Trong hành trình nửa thế kỷ của quan hệ Việt Nam-Thái Lan, dấu ấn của Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn được xem là nền tảng nhân văn quan trọng.
'Vũ khí' chiến lược có thể định hình lại bản đồ năng lượng Nga-Trung Quốc

'Vũ khí' chiến lược có thể định hình lại bản đồ năng lượng Nga-Trung Quốc

Dự án đường ống khí đốt Sức mạnh Siberia 2 đang trở thành một trong những công trình hạ tầng năng lượng tham vọng nhất giữa Nga và Trung Quốc.
Công nghệ xanh và dòng vốn đầu tư của Trung Quốc đang tái định hình Trung Á ra sao?

Công nghệ xanh và dòng vốn đầu tư của Trung Quốc đang tái định hình Trung Á ra sao?

Kazakhstan và các quốc gia láng giềng đang nổi lên như những đối tác hàng đầu cho các dự án năng lượng sạch của Trung Quốc.
Báo chí Indonesia đánh giá cao thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về vai trò trung tâm của ASEAN

Báo chí Indonesia đánh giá cao thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về vai trò trung tâm của ASEAN

Truyền thông Indonesia đánh giá cao bài phát biểu dẫn đề của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 23.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trả lời Reuters: Việt Nam không chọn bên, duy trì quan hệ tốt với nước lớn để cùng giải quyết vấn đề quan trọng

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trả lời Reuters: Việt Nam không chọn bên, duy trì quan hệ tốt với nước lớn để cùng giải quyết vấn đề quan trọng

Bên lề Hội nghị Đối thoại Shangri-La lần thứ 23 tại Singapore, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc trả lời phỏng vấn chính thức với hãng tin Reuters.
EU xem xét đánh thuế dịch vụ số và tiền mã hóa

EU xem xét đánh thuế dịch vụ số và tiền mã hóa

Ủy ban châu Âu đang xem xét các đề xuất đánh thuế mới đối với dịch vụ số, cờ bạc trực tuyến và tài sản tiền mã hóa.
Hợp tác khoáng sản chiến lược Mỹ-Ấn Độ và chiến lược giảm phụ thuộc vào Trung Quốc

Hợp tác khoáng sản chiến lược Mỹ-Ấn Độ và chiến lược giảm phụ thuộc vào Trung Quốc

Trang Modern Diplomacy ngày 29/5 đã đăng bài phân tích về hợp tác giữa Mỹ và Ấn Độ trong lĩnh vực khoáng sản chiến lược. Nội dung chính như sau:
Nước xa không cứu được lửa gần: Vì sao chiến lược Trung Quốc của châu Âu đến quá muộn và đặt mục tiêu quá thấp?

Nước xa không cứu được lửa gần: Vì sao chiến lược Trung Quốc của châu Âu đến quá muộn và đặt mục tiêu quá thấp?

Đây là câu hỏi do trang Modern Diplomacy đặt ra khi nói về quan hệ Trung Quốc-Liên minh châu Âu (EU).
Phiên bản di động