Kiểm soát vũ khí hạt nhân – ‘Trận địa’ mới trong cạnh tranh Mỹ-Trung

Lan Phương
TGVN. Giải trừ vũ khí hạt nhân có thể trở thành một “trận địa” mới trong mối quan hệ đang rạn nứt ngày càng sâu sắc giữa Trung Quốc và Mỹ trong bối cảnh Bắc Kinh từ chối tham gia đàm phán với Washington và Moscow để gia hạn Hiệp ước cắt giảm vũ khí chiến lược mới (START mới), vốn sẽ hết hiệu lực từ tháng 2/2021.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Tại sao Pakistan 'sống chết' vẫn phải chế tạo vũ khí hạt nhân?
kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Kiểm soát vũ khí: Mỹ nhất trí ngồi vào bàn đàm phán với Nga, quyết không 'buông tha' Trung Quốc
kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung
Trung Quốc đã ra mắt tên lửa hạt nhân chiến lược liên lục địa Dongfeng-41 trong một cuộc diễu hành quân sự ở Bắc Kinh năm 2019. (Nguồn: Tân Hoa Xã)

Ngày 10/ 6, đặc phái viên của Mỹ về kiểm soát vũ khí Marshall Billingslea kêu gọi Bắc Kinh suy nghĩ lại về quyết định từ chối ngay trước thời điểm diễn ra các cuộc đàm phán vào cuối tháng này.

Theo South China Morning Post, ông Billingslea sẽ gặp Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov tại thủ đô Vienna (Áo) vào ngày 22 /6 tới nhằm thảo luận về việc mở rộng START mới. Đây là hiệp ước được đàm phán dưới thời Tổng thống Barack Obama và sẽ hết hiệu lực vào tháng 2/2021.

Một ngày sau khi Bắc Kinh từ chối tham gia đàm phán, ông Billingslea viết trên trang Twitter: “Trung Quốc vừa nói rằng họ không có ý định tham gia đàm phán ba bên. Họ nên cân nhắc lại. Bắc Kinh cần phải hành xử với trách nhiệm của một cường quốc để có thể đạt được vị thế của một cường quốc. Sẽ không còn bức tường thành bí mật để phát triển hạt nhân nữa. Chiếc ghế trống trong bàn đàm phán vẫn đang chờ Trung Quốc ở Vienna”.

Trung Quốc đã thử nghiệm bom hạt nhân đầu tiên vào năm 1964 và được công nhận là một trong 5 cường quốc hạt nhân theo Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân.

Trong bối cảnh cạnh tranh giữa Mỹ và Trung Quốc ngày càng gia tăng, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã thúc đẩy nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đưa ra một thỏa thuận trong tương lai để thay thế START mới năm 2010. Nhà lãnh đạo Mỹ cho rằng, khả năng hạt nhân và tên lửa của Trung Quốc đang được củng cố và hiện đại hóa là mối đe dọa ngày càng lớn đến Mỹ và các đồng minh. Hiệp ước trên quy định Mỹ và Nga không được triển khai quá 1.550 đầu đạn hạt nhân chiến lược.

Tuy nhiên, Bắc Kinh đã từ chối lời mời tham gia Hiệp ước nói trên của Washington. Tuyên bố trên trang web của Bộ Ngoại giao Trung Quốc nhấn mạnh, Mỹ và Nga hiện là hai quốc gia sở hữu kho vũ khí hạt nhân lớn nhất thế giới, do đó Washington và Moscow “phải có trách nhiệm đặc biệt và ưu tiên cao đối với giải trừ hạt nhân”.

Trước đó, vào tháng 12/2019, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh nói rằng, Mỹ đang muốn “đẩy trách nhiệm sang các quốc gia khác về vấn đề vũ khí hạt nhân”.

Ông Song Zhongping - nhà phân tích quân sự ở Hong Kong (Trung Quốc) cho biết, Trung Quốc đã từ chối tham gia vào các cuộc đàm phán vì kho dự trữ vũ khí hạt nhân của nước này nhỏ hơn nhiều so với Nga và Mỹ.

Theo một báo cáo mới đây của Trung tâm nghiên cứu về loại bỏ vũ khí hạt nhân của Đại học Nagasaki (Nhật Bản), kho vũ khí hạt nhân của Trung Quốc ước tính vào khoảng 320 đầu đạn hạt nhân, nhiều hơn Pháp ở mức 290 đầu đạn hạt nhân. Tuy nhiên, đó vẫn là một con số nhỏ so với số đầu đạn hạt nhân Nga sở hữu lên tới 6370 và ở Mỹ là 5800.

“Trừ khi Mỹ và Nga cắt giảm kho dự trữ ngang bằng với Trung Quốc, hoặc Trung Quốc phát triển năng lực hạt nhân ngang bằng với Mỹ và Nga, Bắc Kinh sẽ không ngồi vào bàn đàm phán với Washington và Moscow”, ông Song Zhongping cho hay.

Việc Tổng thống Trump thúc đẩy Trung Quốc tham gia các cuộc đàm phán có thể được xem là một phần trong nỗ lực của Washington nhằm đối phó với Bắc Kinh khi căng thẳng leo thang trên các lĩnh vực từ thương mại và công nghệ đến an ninh và ý thức hệ. Tuy nhiên, ông Song cho rằng, khả năng Trung Quốc tham gia hiệp ước kiểm soát vũ khí không thể diễn ra trong "ngày một ngày hai".

“Đây là một chiến trường mới trong cuộc cạnh tranh giữa Mỹ và Trung Quốc, khi Washington đang cố gắng đưa Bắc Kinh vào một trật tự quốc tế do Mỹ đứng đầu về vũ khí hạt nhân. Mặc dù vậy, năng lực hạt nhân của Trung Quốc còn khá thấp, nên điều mà Bắc Kinh cần làm là tăng cường khả năng hạt nhân chứ không phải giảm đi”, ông Song nhận định.

Start Mới buộc Mỹ và Nga phải giảm một nửa số lượng bệ phóng tên lửa hạt nhân chiến lược và cho phép thiết lập cơ chế giám sát vệ tinh từ xa. Hiệp ước cũng thỏa thuận rằng, sẽ có 18 cuộc kiểm tra tại chỗ mỗi năm để xác minh rằng mỗi bên đều tuân thủ. Một số nhà quan sát cho rằng điều này có lẽ sẽ không được cho phép tại Bắc Kinh.

kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Mỹ rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở: Tương lai ảm đạm cho những nỗ lực kiểm soát vũ khí

TGVN. Việc Mỹ rút khỏi Hiệp ước Bầu trời Mở tiếp tục là hành động quyết đoán của Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump ...

kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Mỹ tuyên bố sẵn sàng tham gia các cuộc đàm phán kiểm soát vũ khí với Nga

TGVN. Ngày 6/5, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết, trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Nga Sergey Lavrov, ông đã khẳng định, ...

kiem soat vu khi hat nhan tran dia moi trong canh tranh my trung Mỹ dự định nâng cấp kho vũ khí hạt nhân bất chấp kinh tế suy giảm

TGVN. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper ngày 5/5 cho biết kế hoạch cắt giảm ngân sách quốc phòng trong bối cảnh kinh tế ...

Lan Phương (theo SCMP)

Đọc thêm

Tử vi 12 cung hoàng đạo ngày Thứ Bảy 29/8/2026: Cự Giải công việc phát triển

Tử vi 12 cung hoàng đạo ngày Thứ Bảy 29/8/2026: Cự Giải công việc phát triển

Tử vi hôm nay 29/8/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 29/8 và sáng 30/8: Lịch thi đấu Ngoại hạng Anh - Liverpool vs Nottingham; Bundesliga - Dortmund vs Hamburger SV

Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 29/8 và sáng 30/8: Lịch thi đấu Ngoại hạng Anh - Liverpool vs Nottingham; Bundesliga - Dortmund vs Hamburger SV

Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 29/8 và sáng 30/8: Lịch thi đấu Ngoại hạng Anh - Liverpool vs Nottingham; Serie A - Fiorentina vs Frosinone...
Bài tarot hôm nay 29/8: Bạn có nên bày tỏ tình cảm với crush không?

Bài tarot hôm nay 29/8: Bạn có nên bày tỏ tình cảm với crush không?

Hãy chọn một lá bài tarot ở bài viết dưới, bạn sẽ biết được thông điệp bạn có nên bày tỏ tình cảm với crush không?
Giá heo hơi hôm nay 28/8: Đi ngang ở miền Trung, miền Nam, hạ nhẹ tại một số tỉnh phía Bắc

Giá heo hơi hôm nay 28/8: Đi ngang ở miền Trung, miền Nam, hạ nhẹ tại một số tỉnh phía Bắc

Giá heo hơi hôm nay 28/8, tiếp tục đi ngang ở miền Trung, miền Nam, hạ nhẹ tại một số tỉnh phía Bắc, dao động trong khoảng 57.000 - 60.000 ...
Trực tiếp kết quả xổ số hôm nay ngày 28 tháng 8: XSBD, XSTV, XSVL và XSMN 28/8/2026

Trực tiếp kết quả xổ số hôm nay ngày 28 tháng 8: XSBD, XSTV, XSVL và XSMN 28/8/2026

XSMN 28-8, Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam 28-8-2025. Kết quả xổ số hôm nay 28-8, được các công ty XSBD, XSTV, XSVL... công bố.
Hợp đồng mở màn cuộc đua tên lửa thương mại châu Âu

Hợp đồng mở màn cuộc đua tên lửa thương mại châu Âu

Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) ký hợp đồng trị giá 158,9 triệu Euro với PLD Space của Tây Ban Nha.
Căng thẳng an ninh Đông Bắc Á

Căng thẳng an ninh Đông Bắc Á

Đông Bắc Á từ lâu được xem là một trong những khu vực tiềm ẩn nhiều điểm nóng có nguy cơ phát sinh xung đột.
Ấn Độ 80 năm độc lập: Hướng tới vai trò cường quốc

Ấn Độ 80 năm độc lập: Hướng tới vai trò cường quốc

Vào thời điểm kỷ niệm 80 năm độc lập, sự trỗi dậy của Ấn Độ đã trở thành một trong những xu thế địa chính trị quan trọng nhất của thế kỷ XXI.
ASEAN khẳng định thương hiệu, giữ vững vai trò trung tâm

ASEAN khẳng định thương hiệu, giữ vững vai trò trung tâm

Lịch sử gần 7 thập kỷ tồn tại của ASEAN cho thấy duy trì và giữ vững vai trò trung tâm luôn là yếu tố quan trọng hàng đầu.
Ngoại trưởng Trung Quốc thăm Hàn Quốc: Bài toán Triều tiên và cách tiếp cận 'đúng điểm rơi' của Bắc Kinh

Ngoại trưởng Trung Quốc thăm Hàn Quốc: Bài toán Triều tiên và cách tiếp cận 'đúng điểm rơi' của Bắc Kinh

Chuyến thăm Hàn Quốc của Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị diễn ra vào thời điểm ngoại giao trên bán đảo Triều Tiên đang xuất hiện những tín hiệu mới.
5 năm chính quyền Taliban tại Afghanistan: Một chặng đường, nhiều phép thử

5 năm chính quyền Taliban tại Afghanistan: Một chặng đường, nhiều phép thử

Tròn 5 năm sau khi tiến vào Kabul, chính quyền Taliban đã duy trì được quyền kiểm soát Afghanistan, song chưa tạo dựng được nền tảng phát triển bền vững.
AI toàn cầu: Việt Nam cần chọn chỗ đứng thay vì chạy đua bằng mọi giá

AI toàn cầu: Việt Nam cần chọn chỗ đứng thay vì chạy đua bằng mọi giá

AI đang trở thành cuộc đua năng lực quốc gia, với một hệ sinh thái từ chip, trung tâm dữ liệu, điện năng, dữ liệu, nhân lực đến vốn và thị trường.
Từ tiết kiệm năng lượng đến động lực tăng trưởng kinh tế (kỳ III): Kinh nghiệm của quốc tế

Từ tiết kiệm năng lượng đến động lực tăng trưởng kinh tế (kỳ III): Kinh nghiệm của quốc tế

Tiết kiệm năng lượng trong năm 2026 không còn đơn thuần là một mục tiêu môi trường mà còn là bài toán an ninh năng lượng và cạnh tranh kinh tế.
Cáp ngầm: Từ ngoại giao đến quản trị

Cáp ngầm: Từ ngoại giao đến quản trị

Phía sau việc xây dựng và bảo vệ một tuyến cáp ngầm không chỉ có công nghệ, mà còn là những cuộc đàm phán, giấy phép hay hợp tác quốc tế.
Cáp ngầm - Huyết mạch của nền kinh tế số

Cáp ngầm - Huyết mạch của nền kinh tế số

Nếu dữ liệu là dòng máu của nền kinh tế số, thì cáp ngầm chính là mạch máu vận chuyển dòng máu ấy đi khắp thế giới. Vậy mạch máu ấy vận hành ra sao?
Kinh tế tuần hoàn: Mô hình tăng trưởng của thế kỷ XXI

Kinh tế tuần hoàn: Mô hình tăng trưởng của thế kỷ XXI

Bản chất của kinh tế tuần hoàn là thay thế logic một chiều của nền kinh tế tuyến tính bằng một chu trình khép kín.
Ngoại giao nhân tài (Kỳ cuối): Từ kinh nghiệm quốc tế đến bài toán của Việt Nam

Ngoại giao nhân tài (Kỳ cuối): Từ kinh nghiệm quốc tế đến bài toán của Việt Nam

Kinh nghiệm quốc tế cho thấy đối ngoại đang trở thành một mắt xích trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao của nhiều quốc gia.
Cửa sổ cơ hội không mở mãi (Kỳ cuối): Khát vọng Việt Nam 2045

Cửa sổ cơ hội không mở mãi (Kỳ cuối): Khát vọng Việt Nam 2045

Gần 40 năm đổi mới đã đưa Việt Nam trở thành một trong những câu chuyện phát triển thành công của thế giới đương đại.
Mỹ tạm dừng xử lý hồ sơ thị thực nhập cư trên toàn cầu

Mỹ tạm dừng xử lý hồ sơ thị thực nhập cư trên toàn cầu

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã tạm dừng xử lý tất cả hồ sơ xin thị thực nhập cư tại các đại sứ quán và lãnh sự quán Mỹ trên toàn thế giới.
Từ UAV của Ukraine, nhìn về công nghiệp quốc phòng Mỹ

Từ UAV của Ukraine, nhìn về công nghiệp quốc phòng Mỹ

Trong một năm, Ukraine sản xuất số lượng UAV tấn công nhiều hơn tổng số mà chương trình UAV chủ lực của Lầu Năm Góc dự kiến đặt hàng cho đến năm 2027.
Học giả Nhật Bản: Cần một chính sách đa chiều để giải quyết 'cơn đau đầu' tỷ lệ sinh thấp

Học giả Nhật Bản: Cần một chính sách đa chiều để giải quyết 'cơn đau đầu' tỷ lệ sinh thấp

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tỷ lệ sinh thấp tại Nhật Bản, song nước này cần một nỗ lực đa chiều để có thể giải quyết bài toán trên.
Chuyên gia Viện Kinh tế quốc tế Peterson bình luận gì về tương lai thuế quan Mỹ?

Chuyên gia Viện Kinh tế quốc tế Peterson bình luận gì về tương lai thuế quan Mỹ?

Chuyên gia Viện Kinh tế quốc tế Peterson (Mỹ) dự báo, bức tường thuế quan Mỹ sẽ được duy trì ít nhất đến năm 2029 sau khi ông Trump rời ghế Tổng thống.
Thứ các quốc gia châu Á cần, Trung Quốc có, Bắc Kinh khẳng định ưu thế trong cuộc đua AI toàn cầu

Thứ các quốc gia châu Á cần, Trung Quốc có, Bắc Kinh khẳng định ưu thế trong cuộc đua AI toàn cầu

Các quốc gia châu Á chọn con đường tự chủ chiến lược, tự mình kiểm soát năng lực AI thay vì thuê từ một nền tảng nước ngoài. Và Trung Quốc đáp ứng được điều ...
Người Mỹ thắt chặt hầu bao nhưng vẫn không bỏ cà phê, đồ ăn nhanh và những món ‘tự thưởng’

Người Mỹ thắt chặt hầu bao nhưng vẫn không bỏ cà phê, đồ ăn nhanh và những món ‘tự thưởng’

Người tiêu dùng Mỹ đang cắt giảm các khoản mua lớn nhưng vẫn dành tiền cho những món nhỏ mang lại cảm giác hưởng thụ.
Phiên bản di động