Kỳ vọng một Quốc hội chuyên nghiệp cùng những đại biểu đủ tâm, đủ tầm làm 'nghề nghị sỹ'

TS. Nguyên Bảo
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Một Quốc hội chuyên nghiệp phải bắt đầu từ một kỳ bầu cử đổi mới, hiện đại và chọn lựa để tiếp tục bồi dưỡng được những Đại biểu Quốc hội đủ tâm, đủ tầm và biết cách làm 'nghề nghị sỹ'.
Kỳ vọng một Quốc hội chuyên nghiệp
Ngày Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 đã được ấn định là Chủ nhật, ngày 23/5/2021.

Bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XV và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng, thể hiện tính chất dân chủ đặc thù của chế độ và đặt nền móng cho sự vận hành của bộ máy nhà nước trong 5 năm tiếp theo.

Riêng ở phạm vi Quốc hội, dân chủ trên nghị trường đã được ghi nhận trong nhiều khoá qua với tiếng nói ngày càng mạnh mẽ, độc lập, trí tuệ của các vị đại biểu.

Giờ đây, đông đảo cử tri mong muốn làm sao để Quốc hội ngày càng chuyên nghiệp. Và một Quốc hội chuyên nghiệp phải bắt đầu từ một kỳ bầu cử đổi mới, chuyên nghiệp và chọn lựa để tiếp tục bồi dưỡng được những đại biểu Quốc hội chuyên nghiệp, biết cách làm “nghề nghị sỹ”.

Sự điều chỉnh quan trọng trong khâu chuẩn bị

Một trong những đặc trưng của cơ quan dân cử là tính đại diện (khu vực, thành phần dân số, ngành nghề...).

Ở nước ta, điều này được định hướng bằng cơ cấu. Tuy nhiên, nếu nghiêng về tính đại diện, nặng tính cơ cấu mà không chú trọng đến tính chuyên nghiệp thì sẽ không thoả mãn được yêu cầu của cử tri hiện đại về sự làm việc hiệu quả của các đại biểu Quốc hội, hay nghị sỹ.

Do đó, tổ chức bầu cử ngoài việc tuân thủ chủ trương lãnh đạo của Đảng còn phải là một minh chứng sống động nhất về sự đổi mới, chuyên nghiệp, tạo đà cho 5 năm làm việc hiệu quả của Quốc hội.

Trên thực tế, trong nhiều khoá qua, Trung ương Đảng, Bộ Chính trị đã đề ra nhiều chủ trương trong công tác cán bộ có liên hệ trực tiếp đến nâng cao chất lượng đại biểu Quốc hội. Trên cơ sở đó, Đảng đoàn Quốc hội lãnh đạo Ủy ban Thường vụ và các cơ quan của Quốc hội có các giải pháp để giúp mỗi một đại biểu chuyên nghiệp hơn trong hoạt động của mình, dù là chuyên trách hay kiêm nhiệm.

Việc tạo đà tăng tính chuyên nghiệp cho Quốc hội khoá XV đã được chuẩn bị kỹ càng ngay từ khâu chuẩn bị ứng cử viên. Cơ cấu, thành phần số lượng đại biểu Quốc hội lần này đã có sự điều chỉnh quan trọng về mặt hình thức.

Căn cứ theo quy định của Luật Tổ chức Quốc hội (được sửa đổi năm 2020), Luật Tổ chức chính quyền địa phương (được sửa đổi năm 2019), số lượng đại biểu chuyên trách khoá XV tăng lên ít nhất 40%, nhiều nhất từ trước đến nay.

Nghĩa là cử tri có thể phần nào yên tâm rằng có ít nhất 200 trong số 500 vị sẽ dành trọn vẹn thời gian, tâm huyết cho việc làm “nghề nghị sỹ”, hạn chế tình trạng “vừa đá bóng, vừa thổi còi” khi đại biểu hành pháp tham gia quá đông vào vai giám sát.

Tuy nhiên, tăng số lượng thì đồng thời phải tăng chất lượng đại biểu chuyên trách. Một mặt, thời gian qua, Đảng đoàn Quốc hội đã làm tốt công tác quy hoạch để chuẩn bị nguồn nhân sự chất lượng, đủ tiêu chuẩn, kinh nghiệm làm công tác chuyên trách cho Quốc hội khoá XV.

Mặt khác, sau bầu cử, cử tri kỳ vọng vẫn phải chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng, tạo không gian cho Đại biểu Quốc hội nói chung và đại biểu chuyên trách nói riêng có được những kỹ năng của một nhà lập pháp và giám sát tối cao.

Tăng quyền cho cử tri

Tin liên quan
Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV: Cuộc bầu cử lịch sử Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV: Cuộc bầu cử lịch sử

Ở chiều ngược lại, chúng ta đều biết rằng Quốc hội được “sinh ra” bởi cử tri. Do đó, để có Quốc hội chuyên nghiệp, trước tiên mỗi người dân trong độ tuổi được bỏ phiếu phải là những cử tri chuyên nghiệp.

Ở đây, mỗi cử tri không thể chỉ thụ động đòi hỏi mà phải chủ động tiếp cận thông tin, tìm hiểu về quyền bỏ phiếu, nghiên cứu các ứng cử viên, đưa ra những nhận định độc lập khi nghe ứng cử viên trình bày chương trình hành động.

Khi bầu cử hoàn thành và Quốc hội hoạt động, các cơ quan chức năng cần tạo hành lang, môi trường để cử tri được thể hiện quyền giám sát, phê phán, quy trách nhiệm chính trị lên các Đại biểu hằng ngày, hằng tháng chứ không chỉ trước, trong và sau mỗi kỳ họp diễn ra nửa năm một lần.

Khi cử tri ngày càng hiện đại và chuyên nghiệp sẽ tạo ra áp lực tích cực để các cơ quan chuyên môn của Quốc hội đề ra những chương trình bồi dưỡng, nâng cao năng lực cho đại biểu Quốc hội.

Gần đây xuất hiện một số gợi ý thú vị và khả thi về tăng quyền của cử tri với người đã được họ bầu ra. Đó là cử tri có thể áp đặt chế độ trách nhiệm bằng sự bất tín nhiệm.

Tuy nhiên, hiện nay, quyền bãi miễn đại biểu Quốc hội vẫn do Quốc hội quyết định chứ chưa phải theo đề nghị của cử tri. Và nếu có, cử tri chỉ thể hiện được nếu vị đại biểu tái ứng cử sau 5 năm ngay tại địa phương của mình.

Để cách thức áp đặt chế độ trách nhiệm này phát huy tác dụng, quan trọng là các vị đại biểu Quốc hội đã ứng cử ở đâu thì phải tái cử ở đó. Bầu cử đại biểu Quốc hội nhiệm kỳ 2016-2021, nguyên tắc ứng cử ở đâu thì tái cử ở đấy bước đầu đã được thực hiện ở diện rộng dù không áp dụng cho tất cả mọi trường hợp.

Như vậy, ở nhiều khu vực bầu cử, cử tri đã có quyền quyết định có tái cử cho một vị đã đại diện cho mình 5 năm vừa qua hay không. Tới đây, cử tri mong muốn Đảng cho chủ trương và Uỷ ban Thường vụ Quốc hội khoá XV sớm nghiên cứu về một quy trình bất tín nhiệm của cử tri ngay trong nhiệm kỳ chứ không phải chờ đợi đến… 5 năm.

Kỳ vọng một Quốc hội chuyên nghiệp
Các hoạt động tuyên truyền cổ động tạo sự phấn khởi, vui mừng cho người dân trước ngày bầu cử. (Nguồn: TTXVN)

Đa dạng hóa cách thức tương tác với cử tri

Cuối cùng, cuộc bầu cử Quốc hội khoá XV diễn ra trong một cảnh hết sức đặc biệt là đại dịch Covid-19.

Nhìn một cách tích cực, đây chính là cơ hội trưởng thành cho sự vận động của một nền dân chủ ngay từ khâu bầu cử và đặt ra yêu cầu cho các ứng cử viên nỗ lực đa dạng hoá cách thức tương tác với cử tri. Trong tương lai, rất khó để biết được sẽ còn những biến động ngoại cảnh nào xảy ra với thế giới cũng như nước ta.

Nhiệm kỳ qua, lần đầu tiên, Quốc hội đã tổ chức họp trực tuyến toàn thể mà vẫn đảm bảo được những cuộc thảo luận và ra những quyết sách quan trọng. Từ mục tiêu phòng tránh dịch bệnh, họp trực tuyến đã mở ra hướng tiết kiệm ngân sách, thời gian cho sinh hoạt Quốc hội và các đại biểu ở địa phương vẫn có thể xử lý công việc của địa bàn thay vì mất nhiều ngày liền ra Hà Nội.

Đây là một kinh nghiệm quý để Ủy ban Thường vụ Quốc hội khoá XV và các khoá tiếp theo lên kế hoạch ứng dụng cho Quốc hội tuỳ theo tính chất quan trọng của từng nội dung thảo luận bất kể có biến động nào hay không.

Bên cạnh đó, chúng ta cũng lần đầu tiên chứng kiến những cuộc tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử được tổ chức hình thức trực tuyến.

Ngay trước bầu cử không lâu, đợt dịch thứ tư bùng phát với quy mô lớn, đe đoạ đến khả năng diễn ra bầu cử. Chuẩn bị cho tình huống này, lần đầu tiên, nội dung y tế được lồng ghép với công tác bảo đảm an ninh trật tự để tham mưu, giúp Hội đồng Bầu cử quốc gia chỉ đạo, hướng dẫn các vấn đề liên quan đến y tế.

Hướng tới kỳ bầu cử thành công

Bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XV và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 diễn ra trong bối cảnh Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng diễn ra thành công, được đánh giá là chuẩn mực về ba khâu tổ chức, văn kiện và nhân sự.

Tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc triển khai công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 được tổ chức hồi tháng Giêng, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã nhấn mạnh: “Đây là cơ hội để nhân dân ta thực hiện quyền làm chủ của mình thông qua việc lựa chọn, bầu ra những đại biểu tiêu biểu, thật sự có đức, có tài, xứng đáng đại diện cho nhân dân tại Quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp. Đây cũng là dịp để tiếp tục xây dựng, củng cố và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân”.

Năm nay cũng đánh dấu tròn 75 năm kể từ lần đầu tiên Việt Nam tổ chức tổng tuyển cử năm 1946 sau khi giành được độc lập, đánh đổ chế độ thực dân, phát xít và phong kiến.

Kể từ khi được hình thành, Quốc hội Việt Nam đã in mình vào lịch sử với những đóng góp to lớn qua các thế hệ, là biểu tượng cao nhất của sự hình thành một nhà nước dân chủ dù trải qua nhiều thăng trầm của chiến tranh, chia cắt, khó khăn và thành công của đất nước.

Và bầu cử Quốc hội khoá XV diễn ra trong lúc thế giới và nước ta đứng trước nhiều thách thức nhưng cũng là giai đoạn Việt Nam phát triển nhanh chóng với một “cơ đồ chưa bao giờ có”. Thành công của cuộc bầu cử và sự hoạt động hiệu quả, chuyên nghiệp của các đại biểu Quốc hội sẽ góp phần quan trọng để cơ đồ đó sáng rõ hơn!

TIN LIÊN QUAN
Khi kết thúc nhiệm kỳ, Đại sứ cần làm gì?
Thời gian công bố danh sách trúng cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân
Quan hệ Mỹ-Trung: Nhân sự mới - hy vọng mới?
TS. Nguyễn Sĩ Dũng bàn về dân chủ và chế độ trách nhiệm trước cử tri của đại biểu Quốc hội
Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV: Câu chuyện Quốc hội chuyên nghiệp

Bài viết cùng chủ đề

Quốc hội khóa XV

Đọc thêm

XSMT 8/8, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 2 8/8/2022. SXMT 8/8/2022

XSMT 8/8, trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 2 8/8/2022. SXMT 8/8/2022

Baoquocte.vn. XSMT 8/8. trực tiếp xổ số miền Trung 8/8/2022. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số hôm nay 8/8/2022. xổ số miền Trung thứ 2. KQSXMT 8/8
XSMN 8/8, kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 2 ngày 8/8/2022. xổ số hôm nay 8/8

XSMN 8/8, kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 2 ngày 8/8/2022. xổ số hôm nay 8/8

Baoquocte.vn. XSMN 8/8. xổ số hôm nay 8/8. trực tiếp kết quả xổ số miền Nam 8/8/2022. XSMN thứ 2. xổ số hôm nay ngày 8 tháng 8. SXMN 8/8/2022. xo ...
XSMB 8/8, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 8/8/2022. dự đoán XSMB thứ 2

XSMB 8/8, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 8/8/2022. dự đoán XSMB thứ 2

Baoquocte.vn. XSMB 8/8. xổ số hôm nay 8/8. trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 8/8/2022. dự đoán xổ số miền Bắc thứ 2. SXMB 8/8. KQSXMB
Trung Quốc sẽ tiến hành tập trận 'thường xuyên' gần Đài Loan

Trung Quốc sẽ tiến hành tập trận 'thường xuyên' gần Đài Loan

Baoquocte.vn. Đài CCTV đưa tin quân đội nước này từ nay sẽ tiến hành những cuộc tập trận 'thường lệ' ở khu vực phía Đông đường trung tuyến giữa 2 bờ ...
Xuất khẩu của Trung Quốc bất ngờ 'bứt tốc'

Xuất khẩu của Trung Quốc bất ngờ 'bứt tốc'

Baoquocte.vn. Trong tháng Bảy, tăng trưởng xuất khẩu của Trung Quốc bất ngờ tăng nhanh, tạo ra sự thúc đẩy đáng khích lệ cho nền kinh tế lớn thứ hai thế ...
55 năm ASEAN cùng nhau lớn mạnh

55 năm ASEAN cùng nhau lớn mạnh

Baoquocte.vn. Là chủ đề cuộc gặp nhân dịp kỷ niệm 55 năm ngày thành lập Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á và 27 năm ngày Việt Nam gia nhập ...
Thụy Điển cử chuyên viên đến Anh huấn luyện binh sĩ Ukraine

Thụy Điển cử chuyên viên đến Anh huấn luyện binh sĩ Ukraine

Baoquocte.vn. Chính phủ Thụy Điển thông báo các lực lượng vũ trang nước này sẽ cử tới 120 chuyên viên tới Anh để huấn luyện quân nhân Ukraine.
Gọi hành động của Nga là 'khủng bố hạt nhân', Ukraine kêu gọi cộng đồng quốc tế 'cứng rắn' hơn

Gọi hành động của Nga là 'khủng bố hạt nhân', Ukraine kêu gọi cộng đồng quốc tế 'cứng rắn' hơn

Baoquocte.vn. Ngày 7/8, Tổng thống Ukraine đã kêu gọi cộng đồng quốc tế phản ứng mạnh mẽ hơn với những gì mà ông mô tả là hành động 'khủng bố hạt ...
Nga tăng thêm hơn 20.000 ca mắc Covid-19 trong 24 giờ qua

Nga tăng thêm hơn 20.000 ca mắc Covid-19 trong 24 giờ qua

Baoquocte.vn. Đến nay, Nga đã ghi nhận tổng cộng hơn 18,7 triệu ca Covid-19 trên cả nước kể từ đầu đại dịch.
MV Vượt của ban nhạc rock người Việt ở Nhật Bản có gì hot?

MV Vượt của ban nhạc rock người Việt ở Nhật Bản có gì hot?

Baoquocte.vn. Chiều 7/8, tại thủ đô Tokyo, ban nhạc Rock của người Việt tại Nhật Bản - KURROCK đã chính thức ra mắt MV cho ca khúc đầu tay mang tên ...
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Nga: Toan tính của 'người hòa giải'

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thăm Nga: Toan tính của 'người hòa giải'

Baoquocte.vn. Với chuyến thăm Nga sắp tới, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ có thêm cơ hội nâng cao vai trò trung gian hòa giải của mình trong cuộc xung đột Nga-Ukraine.
Căng thẳng địa chính trị khiến hợp tác khoa học ‘lâm bệnh’

Căng thẳng địa chính trị khiến hợp tác khoa học ‘lâm bệnh’

Baoquocte.vn. Hợp tác khoa học quan trọng trong giải quyết vấn đề toàn cầu, song chủ nghĩa dân tộc gia tăng khiến các quốc gia thiếu tin tưởng và khoa học trở thành nạn nhân.
Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, châu Á-Thái Bình Dương trở thành nơi cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn.
Châu Âu có khả năng tự bảo vệ mình

Châu Âu có khả năng tự bảo vệ mình

Baoquocte.vn. ... Và Mỹ có cần mãi mãi là nhà cung cấp an ninh chính ở châu Âu không?
Dự án dầu khí Sakhalin-2: Nhật khó vượt ‘lằn ranh đỏ’ về vấn đề năng lượng với Nga

Dự án dầu khí Sakhalin-2: Nhật khó vượt ‘lằn ranh đỏ’ về vấn đề năng lượng với Nga

Baoquocte.vn. Bất chấp việc tham gia các lệnh trừng phạt của phương Tây với Nga, Nhật Bản vẫn quyết định duy trì lợi ích của mình trong dự án Sakhalin-2 với Nga.
Đức lo lắng cho mùa Đông sắp tới

Đức lo lắng cho mùa Đông sắp tới

Baoquocte.vn. Bất chấp mùa Hè nóng bức, nhiều người ở Đức đang bận tâm về mùa Đông sắp tới...
'Nút thắt cổ chai' khủng hoảng lương thực toàn cầu có được mở sau thỏa thuận xuất khẩu ngũ cốc Nga-Ukraine?

'Nút thắt cổ chai' khủng hoảng lương thực toàn cầu có được mở sau thỏa thuận xuất khẩu ngũ cốc Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Thỏa thuận ngũ cốc Nga-Ukraine mang lại hy vọng giải quyết khủng hoảng lương thực toàn cầu nhưng sự bấp bênh của nó khiến nhiều người nghi ngờ.
Báo Pathet Lao: Hợp tác giữa tỉnh Bolikhamxay và các địa phương của Việt Nam ngày càng chặt chẽ và hiệu quả

Báo Pathet Lao: Hợp tác giữa tỉnh Bolikhamxay và các địa phương của Việt Nam ngày càng chặt chẽ và hiệu quả

Baoquocte.vn. Giám đốc Sở Ngoại vụ tỉnh Bolikhamxay Oudom Vongkaysone khẳng định quan hệ hợp tác trên mọi lĩnh vực giữa tỉnh Bolikhamxay với các địa phương của Việt Nam.
AFP: Từ chiến tranh đến hòa bình, dép cao su Việt Nam vẫn được ưa chuộng

AFP: Từ chiến tranh đến hòa bình, dép cao su Việt Nam vẫn được ưa chuộng

Baoquocte.vn. Được làm từ lốp xe tải quân sự hoặc lốp máy bay tái chế, dép cao su thủ công đã đi suốt dặm dài đất nước Việt Nam trong nhiều thập kỷ.
Tiềm năng rộng mở và xu hướng chuyển đổi xanh chủ đạo trong ASEAN

Tiềm năng rộng mở và xu hướng chuyển đổi xanh chủ đạo trong ASEAN

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng ngày càng trầm trọng, các công ty năng lượng ASEAN đặt nhiều kỳ vọng vào năng lượng mặt trời và gió.
Lo sợ Nga cắt khí đốt, Đức ‘mất ăn mất ngủ’ chuẩn bị cho mùa Đông lạnh giá

Lo sợ Nga cắt khí đốt, Đức ‘mất ăn mất ngủ’ chuẩn bị cho mùa Đông lạnh giá

Baoquocte.vn. Nga đã khởi động lại việc cung cấp khí đốt, nhưng điều này vẫn như một hồi chuông cảnh báo với người Đức.
Cuộc đua giành ảnh hưởng tại Sừng châu Phi

Cuộc đua giành ảnh hưởng tại Sừng châu Phi

Baoquocte.vn. Thời gian qua, Trung Quốc tăng cường sự hiện diện tại châu Phi thông qua một loạt chuyến thăm của các nhà ngoại giao hàng đầu nước này.
Phiên bản di động