Nga-Trung-Ấn: Những tính toán chiến lược và thế đối trọng địa-chính trị

Nguyễn Hoàng
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Nga, Trung Quốc và Ấn Độ đều đang thực hiện một chính sách đối ngoại rất thực dụng, đều tìm cách mở rộng tầm ảnh hưởng quốc tế...
TIN LIÊN QUAN
Ấn Độ phớt lờ đề nghị của Tổng thống Mỹ về trung gian đàm phán với Trung Quốc
Ấn Độ theo dõi sát sao các tàu Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương
5919 russia putin india modi china xi
Tổng thống Nga Vladimir Putin, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại cuộc gặp ba bên trong khuôn khổ Thượng đỉnh G20 ở Osaka, Nhật Bản ngày 28/6/2019. (Nguồn: Getty)

Cơ chế không ngừng mở rộng

Cơ chế phối hợp ba bên Nga-Trung Quốc-Ấn Độ (RIC) được khởi động bằng các cuộc gặp của các bộ trưởng Ngoại giao ba nước này bên lề các phiên họp của Đại hội đồng Liên hợp quốc tại New York (Mỹ) trong giai đoạn 2003-2005.

Với tư cách là 3 cường quốc có ảnh hưởng ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương, hợp tác giữa Nga-Trung Quốc-Ấn Độ được đánh giá sẽ tạo ra "tam giác chiến lược" đủ mạnh để có thể nâng tầm vị thế của cả ba nước.

Sau đó, cuộc gặp ba bên bắt đầu thu hút sự chú ý của cộng đồng quốc tế nhiều hơn sau khi lần đầu tiên các ngoại trưởng Nga-Trung-Ấn tổ chức được cuộc gặp "độc lập" không trong khuôn khổ của bất kỳ diễn đàn quốc tế nào.

Cuộc gặp đầu tiên như vậy diễn ra vào tháng 6/2005 tại thành phố Vladivostok thuộc đại khu liên bang Viễn Đông của Nga đã phần nào thể hiện nỗ lực và mong muốn của nước chủ nhà trong việc hình thành một cơ chế hợp tác "tam giác" giữa ba nước lớn trên không gian Á - Âu rộng lớn.

Cho đến nay, các cuộc gặp cấp ngoại trưởng RIC đã trở thành một sự kiện thường niên, thu hút sự quan tâm của dư luận.

Chỉ một năm sau cuộc gặp “độc lập” của các ngoại trưởng Nga-Trung-Ấn, định dạng RIC đã được nâng tầm với việc nguyên thủ ba nước này tổ chức cuộc gặp cấp cao bên lề Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu và Nga (G8) tại thành phố Saint Petersburg, thủ đô phương Bắc của Nga.

Kết thúc mỗi cuộc họp như thế của nhóm "tam giác", lãnh đạo các nước thành viên của nhóm RIC lại ra một tuyên bố chính trị chung thể hiện quan điểm của ba nước này đối với các vấn đề khu vực và toàn cầu.

Tin liên quan
Tam giác chiến lược Mỹ - Ấn - Nhật? Tam giác chiến lược Mỹ - Ấn - Nhật?

Tại hội nghị ngoại trưởng ba bên lần thứ 16 diễn ra tháng 2 năm ngoái tại Chiết Giang (Trung Quốc) với sự tham gia của Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị và người đồng cấp Sergei Lavrov (Nga) và Sushma Swaraj (Ấn Độ), ba nước nhất trí thúc đẩy hệ thống đa phương với Liên hợp quốc là hạt nhân, đồng thời nhất trí cùng đấu tranh chống khủng bố dưới mọi dạng thức, tăng cường thông tin liên quan chính sách chống khủng bố và hợp tác thiết thực.

Có thể nói, trên bình diện quốc tế, RIC với tư cách là một cơ chế tiếp xúc thường niên đã tạo được một vị thế khá vững chắc, là trụ cột, nhân tố có tiếng nói quan trọng trong các tổ chức và diễn đàn khu vực và quốc tế như Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO), nhóm BRICS, hoặc G20.

Đối với các nước thành viên, cơ chế RIC cũng mang lại những lợi ích thiết thực, không chỉ giúp gia tăng vị thế, nâng cao hình ảnh cho “mỗi đỉnh của tam giác”, mà còn giúp họ cân nhắc, thỏa hiệp để duy trì quan điểm tương đối gần gũi trong nhiều vấn đề khu vực và toàn cầu. Đó là lý do tại sao, cơ chế này đã tồn tại hơn 15 năm nay, không chỉ trong lĩnh vực chính trị - ngoại giao, mà còn mở rộng sang kinh tế, an ninh.

Bằng nỗ lực của ba nước, một số kênh phối hợp hành động khác giữa các bộ ngành của RIC như các cuộc tham vấn cấp phó thư ký hội đồng an ninh, cấp lãnh đạo các cơ quan kinh tế - tài chính, đối thoại giữa các viện nghiên cứu, viện hàn lâm... cũng đã được thiết lập.

Năm 2019, các ngoại trưởng RIC cũng thể hiện mong muốn tiếp tục củng cố và mở rộng hợp tác ba bên thiết thực, và nỗ lực thiết lập một cơ chế đối thoại giữa các bộ trưởng quốc phòng vào một thời điểm thích hợp.

Sự liên kết "gượng gạo"

0631 thediplomat 2014 07 25 17 51 16
RIC có thể tạo nên thế đối trọng địa - chính trị trong khu vực và tăng cường đáng kể tiếng nói của mỗi nước.

Tuy nhiên, sự liên kết của "tam giác chiến lược" Nga-Trung-Ấn vẫn tỏ ra "gượng gạo" và mối quan hệ luôn bấp bênh. Cả 3 nước đều đang thực hiện một chính sách đối ngoại rất thực dụng, đều tìm cách mở rộng tầm ảnh hưởng quốc tế, và trong nhiều trường hợp, tính toán chiến lược của nước này lại va chạm về lợi ích quốc gia với nước khác.

Mặt khác, giữa các cặp quan hệ song phương của tam giác chiến lược này cũng đang tồn tại không ít bất đồng. Kể cả những cặp quan hệ truyền thống như Nga-Ấn Độ hay quan hệ luôn được đánh giá bằng những ngôn từ "đang nồng ấm" như Nga-Trung, cũng không tránh khỏi tình trạng "đồng sàng dị mộng".

Dù vậy, nhìn chung, khi cả Nga, Trung Quốc và Ấn Độ đều muốn khẳng định vị trí cường quốc khu vực và vươn tầm ra thế giới, việc duy trì mối quan hệ "tam giác" như hiện nay có lẽ vẫn được cả ba theo đuổi, bởi ít nhiều nó có thể tạo nên thế đối trọng địa - chính trị trong khu vực và tăng cường đáng kể tiếng nói của mỗi nước.

Với cơ chế tam giác chiến lược này, Nga, Trung Quốc và Ấn Độ có thể phối hợp linh hoạt khi cần đối phó với các thách thức và mối đe dọa chung, như khủng bố. Chưa kể những lợi ích về kinh tế-thương mại. Đó là lý do một năm trước, bên lề Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) tại Osaka (Nhật Bản), Tổng thống Nga Vladimir Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã có cuộc gặp thượng đỉnh nhằm thể hiện sự ủng hộ chính trị đối với mối quan hệ hợp tác ba bên này.

Theo dự kiến, Hội nghị ngoại trưởng RIC năm nay diễn ra tại Nga, nước đang giữ chức Chủ tịch luân phiên của BRICS và SCO. Tuy nhiên, sự hoành hành của dịch bệnh Covid-19 và căng thẳng quan hệ giữa hai thành viên RIC là Ấn Độ và Trung Quốc đang gây khó khăn cho hội nghị. Vì dịch bệnh, người đứng đầu ngành ngoại giao ba nước đã không thể gặp mặt trực tiếp như thường lệ, mà phải tổ chức họp trực tuyến. Ngoài ra, nước chủ nhà Nga cũng đã quyết định tạm hoãn các hội nghị thượng đỉnh SCO và BRICS vốn theo kế hoạch sẽ diễn ra vào ngày 22-23/7 tại St. Petersburg.

Có lẽ thách thức lớn nhất đối với Nga trong việc duy trì sự đồng thuận của RIC chính là căng thẳng biên giới gần đây giữa Trung Quốc và Ấn Độ bùng phát, khiến hàng chục binh sỹ hai nước thương vong.

Về nguyên tắc, Nga luôn khẳng định không can thiệp công việc nội bộ hai nước châu Á này và ủng hộ các nỗ lực đối thoại để Bắc Kinh và New Delhi "tự giải quyết". Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov từng khẳng định nội dung cuộc họp trực tuyến ngày 23/6 tới sẽ "không bao gồm thảo luận các vấn đề liên quan tới quan hệ song phương của một quốc gia với một quốc gia khác trong nhóm RIC".

Tuy nhiên, cuộc họp tới vẫn sẽ thu hút nhiều sự chú ý của dư luận quốc tế, bởi rõ ràng Nga có lợi ích to lớn trong việc duy trì sự đồng thuận trong tam giác RIC. Nếu cơ chế RIC không giúp hai nước giải quyết tốt cuộc xung đột đã kéo dài, không loại trừ khả năng Ấn Độ sẽ có những điều chỉnh trong ưu tiên đối ngoại để tham gia các sáng kiến mới do Mỹ dẫn đầu. Đây sẽ là kịch bản không dễ chịu đối với Nga nói riêng và với cơ chế RIC/BRICS nói chung.

Do đó, ngoài nội dung chính của hội nghị dự kiến là sự phối hợp trong phòng chống đại dịch Covid-19, không loại trừ Nga sẽ đưa ra nhiều thông điệp đối với các đối tác chiến lược toàn diện của mình để mọi việc trở lại đúng quỹ đạo vốn có.

'Tỉnh ngộ' sau đụng độ biên giới, Ấn Độ tính toán lại chiến lược với Trung Quốc

'Tỉnh ngộ' sau đụng độ biên giới, Ấn Độ tính toán lại chiến lược với Trung Quốc

TGVN. Ngoại giao Ấn Độ, theo truyền thống, vẫn cố duy trì sự cân đối trong quan hệ với hai cường quốc Mỹ và Trung ...

Nga-Ấn-Trung: Tam giác chiến lược đang sứt mẻ hay niềm tin bị đánh mất

Nga-Ấn-Trung: Tam giác chiến lược đang sứt mẻ hay niềm tin bị đánh mất

TGVN. Trong bài viết trên The Diplomat, TS. Rajeswari Pillai Rajagopalan, người đứng đầu Sáng kiến chính sách không gian và hạt nhân của Quỹ ...

Tam giác chiến lược tại châu Á – những cuộc ‘hôn nhân’ gập ghềnh

Tam giác chiến lược tại châu Á – những cuộc ‘hôn nhân’ gập ghềnh

TGVN. Cách tốt nhất để hiểu được “động lực” thúc đẩy Trung Quốc và các nước láng giềng là đặt họ vào một tam giác quan ...

(theo ORF, TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Covid-19: Lịch trình di chuyển BN 1553, Quảng Ninh lập tức kích hoạt các biện pháp phòng chống mức cao nhất

Covid-19: Lịch trình di chuyển BN 1553, Quảng Ninh lập tức kích hoạt các biện pháp phòng chống mức cao nhất

Ban Chỉ đạo phòng chống dịch Covid-19 tỉnh Quảng Ninh đã tiến hành họp khẩn để kích hoạt ngay các biện pháp phòng chống dịch.
Nga đặt dấu hỏi về hành động của EU vụ ông Navalny, kêu gọi chống lại 'hành động của Mỹ'

Nga đặt dấu hỏi về hành động của EU vụ ông Navalny, kêu gọi chống lại 'hành động của Mỹ'

Nga cho rằng, năm 2020 được ghi nhớ như một bước lùi nghiêm trọng trong quan hệ với EU.
‘Ghi điểm’ trong năm 2020, Trung Quốc sẽ soán ngôi Mỹ trên ‘mặt trận’ kinh tế?

‘Ghi điểm’ trong năm 2020, Trung Quốc sẽ soán ngôi Mỹ trên ‘mặt trận’ kinh tế?

Giới chuyên gia đặt câu hỏi, liệu GDP của Trung Quốc có thể vượt Mỹ vào cuối thập kỷ này, sớm hơn nhiều năm so với dự kiến hay không?
Covid-19: Chính quyền ông Biden muốn có cuộc điều tra nguồn gốc 'quyết liệt và rõ ràng' ở Trung Quốc

Covid-19: Chính quyền ông Biden muốn có cuộc điều tra nguồn gốc 'quyết liệt và rõ ràng' ở Trung Quốc

Mỹ muốn có một cuộc điều tra quốc tế 'quyết liệt và rõ ràng' về nguồn gốc đại dịch Covid-19 ở Trung Quốc.
Giá heo hơi hôm nay 28/1: Miền Bắc giảm mạnh, Thủ tướng yêu cầu ngăn vận chuyển trái phép heo qua biên giới

Giá heo hơi hôm nay 28/1: Miền Bắc giảm mạnh, Thủ tướng yêu cầu ngăn vận chuyển trái phép heo qua biên giới

Giá heo hơi hôm nay (28/1) tiếp tục đi xuống ở miền Bắc và miền Trung, Tây Nguyên.
Thông tin thêm về hai ca nhiễm Covid-19 ngoài cộng đồng tại Hải Dương và Quảng Ninh

Thông tin thêm về hai ca nhiễm Covid-19 ngoài cộng đồng tại Hải Dương và Quảng Ninh

Sáng 28/1, Bộ Y tế thông tin nước ta phát hiện 2 ca lây nhiễm Covid-19 ngoài cộng đồng gồm một nhân viên cảng hàng không Vân Đồn và một ...
Quan điểm của tân Ngoại trưởng Mỹ về thỏa thuận hạt nhân Iran

Quan điểm của tân Ngoại trưởng Mỹ về thỏa thuận hạt nhân Iran

Tân Ngoại trưởng Mỹ cho biết, Washington sẽ quay lại thỏa thuận hạt nhân ký năm 2015 với Iran nếu nước này tuân thủ các cam kết.
Tin bất động sản hôm nay 28/1: Sẽ có thêm sân bay 8.000 tỷ ở miền Trung; Đất Thủ Đức 'sốt' sình sịch

Tin bất động sản hôm nay 28/1: Sẽ có thêm sân bay 8.000 tỷ ở miền Trung; Đất Thủ Đức 'sốt' sình sịch

Quảng Trị dự kiến khởi công xây dựng sân bay; bất động sản phía Đông TP.HCM tiếp tục 'sốt'… là những tin bất động sản đáng chú ý.
Tân Ngoại trưởng Mỹ quan tâm hợp tác với Trung Quốc, tuyên bố quan hệ với Bắc Kinh là 'quan trọng nhất'

Tân Ngoại trưởng Mỹ quan tâm hợp tác với Trung Quốc, tuyên bố quan hệ với Bắc Kinh là 'quan trọng nhất'

Tân Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã có bài phát biểu đầu tiên trước toàn thể nhân viên Bộ Ngoại giao nước này.
Nga tiếp tục 'ra tay' với anh trai ông Navalny, khởi tố 21 vụ án hình sự xung quanh biểu tình

Nga tiếp tục 'ra tay' với anh trai ông Navalny, khởi tố 21 vụ án hình sự xung quanh biểu tình

Cảnh sát Nga đã bắt tạm giam Oleg Navalny, anh trai nhân vật chỉ trích Điện Kremlin Alexei Navalny.
Nga đặt dấu hỏi về hành động của EU vụ ông Navalny, kêu gọi chống lại 'hành động của Mỹ'

Nga đặt dấu hỏi về hành động của EU vụ ông Navalny, kêu gọi chống lại 'hành động của Mỹ'

Nga cho rằng, năm 2020 được ghi nhớ như một bước lùi nghiêm trọng trong quan hệ với EU.
Covid-19: Chính quyền ông Biden muốn có cuộc điều tra nguồn gốc 'quyết liệt và rõ ràng' ở Trung Quốc

Covid-19: Chính quyền ông Biden muốn có cuộc điều tra nguồn gốc 'quyết liệt và rõ ràng' ở Trung Quốc

Mỹ muốn có một cuộc điều tra quốc tế 'quyết liệt và rõ ràng' về nguồn gốc đại dịch Covid-19 ở Trung Quốc.
Quan điểm của tân Ngoại trưởng Mỹ về thỏa thuận hạt nhân Iran

Quan điểm của tân Ngoại trưởng Mỹ về thỏa thuận hạt nhân Iran

Tân Ngoại trưởng Mỹ cho biết, Washington sẽ quay lại thỏa thuận hạt nhân ký năm 2015 với Iran nếu nước này tuân thủ các cam kết.
Tân Ngoại trưởng Mỹ quan tâm hợp tác với Trung Quốc, tuyên bố quan hệ với Bắc Kinh là 'quan trọng nhất'

Tân Ngoại trưởng Mỹ quan tâm hợp tác với Trung Quốc, tuyên bố quan hệ với Bắc Kinh là 'quan trọng nhất'

Tân Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã có bài phát biểu đầu tiên trước toàn thể nhân viên Bộ Ngoại giao nước này.
Nga tiếp tục 'ra tay' với anh trai ông Navalny, khởi tố 21 vụ án hình sự xung quanh biểu tình

Nga tiếp tục 'ra tay' với anh trai ông Navalny, khởi tố 21 vụ án hình sự xung quanh biểu tình

Cảnh sát Nga đã bắt tạm giam Oleg Navalny, anh trai nhân vật chỉ trích Điện Kremlin Alexei Navalny.
Tin thế giới 27/1: Ông Biden lập kỷ lục, cấm gọi 'virus Trung Quốc'; Bắc Kinh phản pháo Ấn Độ; Phe ông Navalny rầm rộ 'dụ' biểu tình

Tin thế giới 27/1: Ông Biden lập kỷ lục, cấm gọi 'virus Trung Quốc'; Bắc Kinh phản pháo Ấn Độ; Phe ông Navalny rầm rộ 'dụ' biểu tình

Tuần đầu làm Tổng thống của ông Biden, luận tội ông Trump, vụ Navalny, Ấn Độ-Trung Quốc, Dòng chảy phương Bắc 2... là một số tin thế giới nổi bật.
Tân Tổng thống Joe Biden 'chữa lành vết thương' cho nước Mỹ như thế nào?

Tân Tổng thống Joe Biden 'chữa lành vết thương' cho nước Mỹ như thế nào?

Máu đã đổ, nước mắt đã rơi, nhưng những thời khắc khó khăn nhất vẫn đang chờ đón Tổng thống Joe Biden sau ngày 20/1.
Ngày cuối của Tổng thống Trump: Dương đông, kích tây

Ngày cuối của Tổng thống Trump: Dương đông, kích tây 1

Hai động thái của Tổng thống Trump trong những ngày cuối nhiệm kỳ đang đẩy Tổng thống đắc cử Joe Biden vào tình trạng khó xử. TG&VN bình luận.
Bầu cử Đức: Vắng bà Angela Merkel, thách thức nào chờ Berlin?

Bầu cử Đức: Vắng bà Angela Merkel, thách thức nào chờ Berlin?

Người chiến thắng trong bầu cử Đức tháng 9 sẽ phải đưa Berlin và EU vượt cơn sóng dữ đến bến bờ mới, một kỷ nguyên hậu Brexit, vắng bà Angela Merkel.
Cục diện hòa giải mới ở vùng Vịnh: Goliath thua David

Cục diện hòa giải mới ở vùng Vịnh: Goliath thua David

Tại vùng Vịnh đang mở ra cục diện hòa giải. Saudi Arabia đi đầu và ba nước khác là UAE, Bahrain và Ai cập lần lượt theo sau trong chuyện hoà giải với Qatar.
Bạo loạn Điện Capitol và ba câu hỏi lớn của nước Mỹ

Bạo loạn Điện Capitol và ba câu hỏi lớn của nước Mỹ 1

Máu đã đổ, khói đã tan trên Điện Capitol, Quốc hội Mỹ xác nhận ông Joe Biden sẽ làm Tổng thống, nhưng rối ren ở Washington sẽ khó mà chấm dứt.
Vaccine Covid-19: Ngoại giao thời dịch bệnh

Vaccine Covid-19: Ngoại giao thời dịch bệnh

Vaccine Covid-19 không chỉ là biện pháp ứng phó dịch bệnh mà còn được sử dụng làm công cụ trong chính trị ngoại giao quốc tế. Bình luận của TG&VN.
Nhật Bản - 'Người gác cổng' cần mẫn của CPTPP

Nhật Bản - 'Người gác cổng' cần mẫn của CPTPP

Nhật Bản đang đứng trước nhiều thách thức khi đảm nhận vai trò Chủ tịch CPTPP năm nay.
Sức mạnh quân sự quốc gia từ những góc nhìn khác nhau trên thế giới (Kỳ cuối)

Sức mạnh quân sự quốc gia từ những góc nhìn khác nhau trên thế giới (Kỳ cuối)

Để gìn giữ hòa bình, bảo vệ Tổ quốc, phải tiếp tục xây dựng quân đội tinh, gọn, mạnh cả về tổ chức lực lượng, nguồn nhân lực, vũ khí trang bị,...
Sức mạnh quân sự quốc gia từ những góc nhìn khác nhau trên thế giới (Kỳ I)

Sức mạnh quân sự quốc gia từ những góc nhìn khác nhau trên thế giới (Kỳ I)

Sức mạnh quân sự không chỉ là con số, mà phụ thuộc nhiều vào sự chuyển hóa tiềm năng thành sức mạnh thực chất, khả năng thực chiến, yếu tố tinh thần...
Muôn màu ngày nhậm chức Tổng thống Mỹ

Muôn màu ngày nhậm chức Tổng thống Mỹ

Ngày 20/1, ứng viên đảng Dân chủ Joe Biden chính thức đọc lời tuyên thệ để trở thành Tổng thống Mỹ thứ 46
Tương lai vũ khí hạt nhân Mỹ dưới thời ông Joe Biden

Tương lai vũ khí hạt nhân Mỹ dưới thời ông Joe Biden

Tương lai của vũ khí hạt nhân, thứ được coi là vũ khí chiến lược, “bảo vật” của xứ cờ hoa, sẽ đi về đâu dưới thời Tổng thống Mỹ đắc cử Joe Biden?
Qatar 'mạnh tay' chi hàng tỷ USD hiện đại hóa quân đội

Qatar 'mạnh tay' chi hàng tỷ USD hiện đại hóa quân đội

Qatar đang triển khai một trong những chiến lược trang bị vũ khí tham vọng nhất tại khu vực Trung Đông trị giá hàng tỷ USD để tăng cường an ninh quốc gia
Phiên bản di động