'Nhà văn hiện đại': Công trình phê bình văn học kinh điển trở lại với bạn đọc hôm nay

Hà Anh
Bộ sách “Nhà văn hiện đại” của Vũ Ngọc Phan là một trong những công trình phê bình, khảo cứu văn học tiêu biểu của Việt Nam thế kỷ XX.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Bộ sách gồm 5 cuốn tái hiện diện mạo văn học Việt Nam hiện đại qua hệ thống chân dung tác giả, tác phẩm, thể loại và khuynh hướng sáng tác.

Với dung lượng khảo sát rộng, lối viết khoa học, giàu tư liệu và tinh thần phê bình độc lập, “Nhà văn hiện đại” là một bộ sách nghiên cứu văn học mang tính “kim chỉ nam”, giúp nhiều thế hệ bạn đọc bước vào tìm hiểu tiến trình hình thành và phát triển của văn học Việt Nam hiện đại.

'Nhà văn hiện đại': Công trình phê bình văn học kinh điển trở lại với bạn đọc hôm nay
Bộ sách "Nhà văn hiện đại" vừa được Nhà xuất bản phát hành.

Ra đời trong giai đoạn 1942–1945, nền văn học hiện đại Việt Nam đang vận động mạnh mẽ, “Nhà văn hiện đại” là công trình nghiên cứu đặc biệt được viết cùng thời với thế hệ tác giả mới.

Nhiều tác giả được Vũ Ngọc Phan khảo sát khi ấy vẫn còn đang sáng tác, nhiều thể loại văn học mới vẫn đang định hình, nhiều khuynh hướng nghệ thuật vẫn đang trong quá trình thử nghiệm và xác lập vị trí. Trong bối cảnh ấy, việc hệ thống hóa, phân loại, nhận diện và đánh giá các nhà văn hiện đại là một nỗ lực học thuật có tính tiên phong của Vũ Ngọc Phan.

Ở “Nhà văn hiện đại”, Vũ Ngọc Phan không dừng lại với việc giới thiệu tác giả hay tóm lược tác phẩm. Ông đặt từng cây bút vào đời sống văn học cụ thể, xem xét phong cách, khuynh hướng, đóng góp và giới hạn của họ trong tiến trình chung.

Từ các nhà văn gắn với buổi đầu của văn chương viết bằng chữ Quốc ngữ, báo chí và văn học mới, đến các cây bút thuộc nhiều thể loại như tiểu thuyết, phóng sự, ký sự, phê bình, biên khảo, kịch, thơ… bộ sách cho thấy sự vận động phong phú của văn chương Việt Nam trong một thời kỳ bản lề.

Giá trị của Nhà văn hiện đại trước hết nằm ở ý nghĩa tư liệu. Bộ sách đề cập đến 79 tác giả và hàng trăm tác phẩm đã được xuất bản dưới dạng sách, báo, tạp chí, trình diễn sân khấu…

Để có thể hình dung diện mạo văn học Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX trước Cách mạng Tháng Tám, không thể không khảo sát bộ sách này như một nguồn tài liệu tin cậy, chính xác.

Giá trị thứ hai của bộ sách nằm ở phương pháp phê bình. Là người cùng thời, có mối quan hệ với phần nhiều tác giả, nhưng Vũ Ngọc Phan vẫn giữ được khoảng cách và thái độ khách quan cần thiết của người nghiên cứu. Ông quan tâm tới văn bản, phong cách, bút pháp, tư tưởng, ảnh hưởng xã hội và vị trí của tác giả trong dòng chảy văn học.

Bộ sách đã khái quát, điểm mặt, kể tên các tác gia Việt Nam đầu thế kỷ trên tất cả các bình diện. Từ những nhà văn đi tiên phong như Trương Vĩnh Ký, Nguyễn Văn Vĩnh, Phạm Quỳnh… đến các nhà văn lớp sau như Nguyễn Tuân, Vũ Trọng Phụng, Ngô Tất Tố; từ các tiểu thuyết gia như Nguyễn Công Hoan, Tô Hoài, Phạm Cao Củng đến các thi gia như Hàn Mặc Tử, Huy Cận, Xuân Diệu; rồi các kịch gia như Vũ Đình Long, Vi Huyền Đắc; từ các nhà phê bình như Thiếu Sơn, Trương Chính, Hoài Thanh đến các cây viết phóng sự, bút ký…

Hiện nay, khi nhu cầu tìm hiểu văn học Việt Nam hiện đại ngày càng trở nên cần thiết trong giáo dục, nghiên cứu, Nhà văn hiện đại tiếp tục khẳng định vị trí của một công trình nghiên cứu, phê bình văn học mang tính nền tảng. Bộ sách không chỉ dành cho giới chuyên môn học thuật mà còn dành cho độc giả phổ thông, những ai muốn tìm hiểu về sự vận động của văn chương nước nhà cách nay trên dưới một thế kỷ.

Tác giả Vũ Ngọc Phan (1902-1987) là nhà văn, nhà phê bình, nhà nghiên cứu văn học có vị trí quan trọng trong đời sống văn hóa Việt Nam hiện đại. Ông để lại một di sản phong phú ở nhiều lĩnh vực: phê bình văn học, nghiên cứu văn học dân gian, dịch thuật, hồi ký, biên khảo. Với những đóng góp lớn lao đó, ông đã được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học Nghệ thuật đợt I năm 1996.

Nghệ sĩ piano Trang Trịnh thực hiện dự án trình diễn đặc biệt xuyên suốt 24 giờ

Chương trình biểu diễn của nghệ sĩ piano Trang Trịnh hoàn toàn miễn phí, chào đón mọi đối tượng công chúng từ trẻ nhỏ đến ...

Hà Nội thu hút khách quốc tế từ chiều sâu lịch sử

Thủ đô Hà Nội ngàn năm văn hiến là nơi lưu giữ ký ức lịch sử của dân tộc Việt Nam qua hàng nghìn năm ...

Phát động chương trình 'Trao tặng áo dài – Gìn giữ nét đẹp Việt' tại Czech

Nhằm lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống và tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng người Việt Nam tại Czech, Hội Văn ...

Mùa Hè ở Moscow: Điểm hẹn của văn hóa, lễ hội và nghệ thuật quốc tế

Khi Moscow chuẩn bị khởi động dự án quy mô toàn thành phố “Mùa Hè ở Moscow”, thủ đô nước Nga tiếp tục khẳng định ...

Vẻ đẹp Việt tỏa sáng tại chung kết Hoa hậu Áo dài Phu nhân toàn châu Âu

Vòng chung kết Hoa hậu Áo dài Phu nhân toàn châu Âu 2026 đã diễn ra trong không khí trang trọng và ấm áp tại ...

Đọc thêm

Đề xuất của Chủ tịch Ủy ban châu Âu về Canada: Các nước EU bất ngờ, Tổng thống Trump dọa trả đũa

Đề xuất của Chủ tịch Ủy ban châu Âu về Canada: Các nước EU bất ngờ, Tổng thống Trump dọa trả đũa

Đề xuất đưa Canada trở thành thành viên liên kết đầu tiên của EU do Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) đưa ra ngày 16/9 đã gây bất ngờ ...
Đối ngoại Việt Nam: Đổi mới tư duy trong cả đường lối và thực tế hành động

Đối ngoại Việt Nam: Đổi mới tư duy trong cả đường lối và thực tế hành động

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao cho rằng, nhìn lại các hoạt động đối ngoại thời gian qua, có thể thấy rõ sự đổi mới tư duy trong đường lối ...
Chuyển thiết kế Canva sang tài khoản khác dễ dàng

Chuyển thiết kế Canva sang tài khoản khác dễ dàng

Canva chưa hỗ trợ chuyển hàng loạt thiết kế giữa các tài khoản, nhưng bạn vẫn có thể chia sẻ hoặc chuyển từng file nhanh chóng. Dưới đây là cách ...
Cận cảnh iPhone Duo - chiếc iPhone màn hình gập đầu tiên và đắt nhất lịch sử Apple

Cận cảnh iPhone Duo - chiếc iPhone màn hình gập đầu tiên và đắt nhất lịch sử Apple

iPhone Duo đánh dấu lần đầu Apple bước vào thị trường smartphone màn hình gập, đồng thời thiết lập một cột mốc mới về giá khi phiên bản cao nhất ...
Cập nhật giá bán iPhone 18 Pro, iPhone 18 Pro Max và iPhone Doue tại Việt Nam

Cập nhật giá bán iPhone 18 Pro, iPhone 18 Pro Max và iPhone Doue tại Việt Nam

Apple đã xác lập một mặt bằng giá mới cho dòng iPhone tại Việt Nam khi đưa iPhone Duo – mẫu iPhone màn hình gập đầu tiên của hãng lên ...
Đổi tên TikTok bằng điện thoại, máy tính tiện lợi

Đổi tên TikTok bằng điện thoại, máy tính tiện lợi

Bạn đang có ý định làm mới tài khoản, bạn có thể đổi tên TikTok và ID ngay trên điện thoại hoặc máy tính. Bài viết hướng dẫn từng bước ...
Du lịch Tây Ban Nha: Khi mục tiêu không còn là những con số kỷ lục

Du lịch Tây Ban Nha: Khi mục tiêu không còn là những con số kỷ lục

Trước áp lực du lịch quá tải, Tây Ban Nha đang điều chỉnh cách quản lý tăng trưởng, hướng tới phát triển bền vững và cân bằng hơn.
Chuẩn hóa thuật ngữ, nâng cao an toàn trong du lịch mạo hiểm

Chuẩn hóa thuật ngữ, nâng cao an toàn trong du lịch mạo hiểm

Tiêu chuẩn quốc gia mới góp phần thống nhất cách hiểu và sử dụng thuật ngữ, hỗ trợ tổ chức và quản lý hoạt động du lịch mạo hiểm theo hướng an toàn và bền ...
Phát triển du lịch chăm sóc sức khỏe gắn với bản sắc Việt

Phát triển du lịch chăm sóc sức khỏe gắn với bản sắc Việt

Việt Nam định hướng xây dựng hệ sinh thái du lịch chăm sóc sức khỏe chuyên nghiệp, có tiêu chuẩn và khai thác hiệu quả các giá trị văn hóa và tri thức bản địa.
Lần đầu tiên Khánh Hòa tổ chức Lễ hội Trung thu 'Hải trình Ánh trăng'

Lần đầu tiên Khánh Hòa tổ chức Lễ hội Trung thu 'Hải trình Ánh trăng'

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Khánh Hoà phối hợp cùng các đơn vị tổ chức Lễ hội Trung thu “Hải trình Ánh Trăng” vào ngày 25/9.
Khách Nga tăng mạnh, du lịch Việt Nam thêm sức hút

Khách Nga tăng mạnh, du lịch Việt Nam thêm sức hút

Lượng khách Nga đến Việt Nam đang tăng mạnh, với hơn 1 triệu lượt trong 8 tháng đầu năm 2026.
GBA Oktoberfest Việt Nam 2026 mang đậm không khí Lễ hội Bavaria đến Hà Nội

GBA Oktoberfest Việt Nam 2026 mang đậm không khí Lễ hội Bavaria đến Hà Nội

Lễ hội bia lớn nhất Đông Nam Á sẽ một lần nữa mang không khí Lễ hội Bavaria đích thực đến Hà Nội vào tháng 10 này.
Phát lộ dấu tích phòng thủ thời Nguyễn ở phường Hải Vân, TP. Đà Nẵng

Phát lộ dấu tích phòng thủ thời Nguyễn ở phường Hải Vân, TP. Đà Nẵng

Hơn 960 hiện vật cùng nhiều dấu tích thành, hào, kè đá và công sự phòng thủ vừa được phát lộ tại Trạm Nam Chơn và Đồn Chơn Sảng, phường Hải Vân, TP. Đà Nẵng.
Lễ hội Trung thu 2026 đưa nét đẹp truyền thống đến gần thiếu nhi

Lễ hội Trung thu 2026 đưa nét đẹp truyền thống đến gần thiếu nhi

Lễ hội Trung thu 2026 diễn ra trong hai ngày 23 và 24/9 tại Trung tâm Triển lãm văn hóa nghệ thuật Việt Nam, số 2 Hoa Lư, phường Hai Bà Trưng, Hà Nội.
Đưa bản sắc Việt đến gần hơn với công chúng số

Đưa bản sắc Việt đến gần hơn với công chúng số

Từ ngày 15/9 đến 31/10, Chương trình Bản Sắc được tổ chức trực tuyến kết hợp các hoạt động sáng tác nội dung văn hóa, truyền thông số và ứng dụng AI.
Làm rõ dấu tích Chính điện Kính Thiên qua 1.300 năm lịch sử

Làm rõ dấu tích Chính điện Kính Thiên qua 1.300 năm lịch sử

Cuộc khai quật thăm dò năm 2026 tại khu vực Chính điện Kính Thiên tiếp tục cung cấp tư liệu về lịch sử về Hoàng thành Thăng Long.
Khai mạc Festival Thăng Long - Hà Nội 2026: 'Bữa tiệc nghệ thuật' đa màu sắc văn hóa

Khai mạc Festival Thăng Long - Hà Nội 2026: 'Bữa tiệc nghệ thuật' đa màu sắc văn hóa

Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026 do TP. Hà Nội tổ chức đã khai mạc tại Khu di sản Hoàng thành Thăng Long.
Xây dựng một sân chơi riêng cho Áo dài Việt Nam từ Fashion Week

Xây dựng một sân chơi riêng cho Áo dài Việt Nam từ Fashion Week

Áo dài Fashion Week London 2026 đặt ra thử nghiệm để trang phục Việt Nam có thể hình thành một sân chơi thời trang mới của riêng mình.
Phiên bản di động