Nhật Bản 'đi trên dây' trong chính sách với Trung Quốc

Gia Kỳ
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Sau chuyến đi của Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide đến Washington, mối quan hệ ổn định giữa Nhật Bản với Trung Quốc có thể không còn nữa, theo bình luận trên trang East Asia Forum.
Nhật Bản 'đi trên dây' trong chính sách với Trung Quốc
Nhật Bản 'đi trên dây' trong chính sách với Trung Quốc. Ảnh: Thủ tướng Suga Yoshihide và Tổng thống Mỹ Joe Biden trong chuyến thăm Mỹ của ông Suga giữa tháng 4 vừa qua. (Nguồn: East Asia Forum)

Trong thập kỷ qua, Nhật Bản đã tích cực thúc đẩy hợp tác giữa các nước Bộ tứ (Quad) trong khuôn khổ chiến lược “Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương Tự do và Rộng mở” để chống lại ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc.

Tokyo cũng đóng vai trò hàng đầu trong việc thúc đẩy các quy tắc thương mại chất lượng cao thông qua việc ký kết Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Hiệp định Đối tác Kinh tế Nhật Bản-EU và Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP).

Theo Rumi Aoyama*, tác giả bài báo trên East Asia Forum, điều quan trọng là Nhật Bản đã duy trì được một sự "cân bằng tinh tế" để đảm bảo căng thẳng an ninh không cản trở hợp tác kinh tế.

Chuyến thăm của Thủ tướng Suga Yoshihide tới Mỹ vào giữa tháng 4 vừa qua đã chứng tỏ sự thành công của chính sách ngoại giao cân bằng của Nhật Bản. Nhật Bản và Mỹ đã gửi thông điệp mạnh mẽ về các giá trị chung và hành động thống nhất, đề cập "tầm quan trọng của hòa bình và ổn định" trên eo biển Đài Loan (Trung Quốc).

Thêm vào đó, cả hai cũng nhấn mạnh “mối quan ngại nghiêm trọng” về vi phạm nhân quyền ở Hongkong và Tân Cương. Tuyên bố chung cũng phản ánh ý định của ông Suga trong việc thúc đẩy một giải pháp hòa bình và tránh khiêu khích Trung Quốc một cách mù quáng, bên cạnh cách tiếp cận vững chắc đối với việc lập kế hoạch dự phòng liên quan đến eo biển Đài Loan.

Lá chắn và mũi giáo

Tuy nhiên, thành công trong chính sách Trung Quốc của Nhật Bản phụ thuộc phần lớn vào hai yếu tố: sự thận trọng của Nhật Bản trong việc không khiêu khích Trung Quốc quá mức và sự “khoan dung” của Bắc Kinh đối với các chính sách mang tính kiềm chế Trung Quốc của Tokyo.

Sau chuyến đi của Thủ tướng Suga đến Washington, mối quan hệ ổn định với Trung Quốc có thể không còn, vì Nhật Bản sẽ phải xây dựng các chính sách cụ thể vào cuối năm 2021 liên quan các cam kết với chiến lược kinh tế và an ninh ở châu Á của Mỹ .

Hiện các chính sách an ninh kinh tế của Nhật Bản đã được công bố. Tokyo đã đưa ra các quy định nhằm loại bỏ dần các sản phẩm của Huawei và ZTE trong hoạt động mua sắm thiết bị của các cơ quan chính phủ và thực hiện trợ cấp cho việc dịch chuyển ngành sản xuất ra khỏi Trung Quốc.

Tokyo và Washington cũng đã đồng ý đầu tư 4,5 tỷ USD vào dự án phối hợp phát triển mạng viễn thông 6G, với mục tiêu thương mại hóa vào những năm 2030, cũng như hợp tác trong chuỗi cung ứng chất bán dẫn và các sản phẩm quan trọng chiến lược khác.

Chính quyền ông Suga cũng đang dẫn đầu trong nỗ lực tạo điều kiện thúc đẩy chuỗi cung ứng giữa Ấn Độ, Australia và Nhật Bản, mà không phụ thuộc vào Trung Quốc.

Tuy nhiên, hợp tác an ninh có thể phức tạp hơn nhiều.

Dựa trên luật an ninh hiện hành của Nhật Bản, nếu có trường hợp khẩn cấp xảy ra ở eo biển Đài Loan, Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản có thể hỗ trợ hậu cần hoặc thực hiện quyền tự vệ tập thể có giới hạn trước khi lãnh thổ Nhật Bản bị tấn công.

Akira Amari, nhân vật chủ chốt phụ trách chính sách kinh tế và thương mại đứng sau chính quyền của cựu Thủ tướng Abe, từng kêu gọi Nhật Bản phải sẵn sàng hợp tác với Mỹ trong việc thực hiện quyền tự vệ tập thể.

Trong khi chính phủ Nhật Bản vẫn đang xem xét các kịch bản có thể xảy ra, các cuộc thảo luận này có thể thúc đẩy cuộc tranh luận thêm về vai trò của Nhật Bản như một tấm "lá chắn" còn Mỹ là "mũi giáo" trong quan hệ an ninh Mỹ-Nhật.

Khả năng triển khai các tên lửa tầm trung thông thường trên đất liền ở Nhật Bản để bổ sung cho Sáng kiến ​​Răn đe Thái Bình Dương của Mỹ, làm dấy lên lo ngại về việc Tokyo sẽ bị kéo sâu hơn vào căng thẳng giữa Washington và Bắc Kinh.

Thực tế hiện nay, nền kinh tế Nhật Bản ngày càng phụ thuộc vào Trung Quốc. Bắc Kinh thay thế Mỹ, trở thành điểm đến xuất khẩu lớn nhất của Nhật Bản. Trong năm tài khóa 2020, Trung Quốc chiếm 22,9% tổng kim ngạch xuất khẩu của Nhật Bản, lần đầu tiên vượt qua mốc 20%.

Tuy nhiên, với 74% số người được hỏi nhất trí về ủng hộ sự can thiệp của Nhật Bản vào eo biển Đài Loan trong một cuộc thăm dò do Nikkei thực hiện, chính phủ Nhật Bản có nhiều khả năng mở rộng vai trò của mình trong việc ngăn chặn Trung Quốc.

Điều này đồng nghĩa với việc chính sách của Tokyo với Bắc Kinh là "không thể quay đầu".

Chiến lược “chờ và xem” của Trung Quốc

Trung Quốc hiện đang áp dụng cách tiếp cận “chờ và xem”, hay còn gọi là cách tiếp cận chờ thời.

Một mặt, Trung Quốc tỏ ra nhạy cảm về sự hợp tác giữa các nước Bộ tứ và gay gắt chỉ trích khối này là một "NATO châu Á".

Đối với Trung Quốc, cam kết của Nhật Bản với Đài Loan và việc triển khai tên lửa là đáng báo động và không thể chấp nhận được. Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã cảnh báo với Bộ trưởng Ngoại giao Nhật Bản Toshimitsu Motegi về vấn đề này qua điện đàm.

Mặt khác, Trung Quốc vẫn đang kiềm chế không phát động một chiến dịch tuyên truyền quốc gia chống lại Nhật Bản. Bởi điều quan trọng nhất, Tokyo có vị trí then chốt trong chiến lược của Trung Quốc nhằm đối đầu với Mỹ. Trong khi Washington đang theo đuổi chiến lược chia tách có mục tiêu, Bắc Kinh đang quyết tâm thiết lập một chuỗi cung ứng tập trung ở châu Á và giữa các quốc gia nằm trong Sáng kiến ​​Vành đai và Con đường (BRI).

Là một nước láng giềng có ảnh hưởng toàn cầu đáng kể, Nhật Bản vẫn cần được coi trọng trong nỗ lực hiện thực hóa tầm nhìn chiến lược của Trung Quốc.

Với việc đưa ra lập trường cứng rắn hơn chống lại Bắc Kinh trong khi sự phụ thuộc lẫn nhau về kinh tế đang gia tăng, Nhật Bản đang "đi trên dây". East Asia Forum kết luận: Thành công của chính sách Trung Quốc của Nhật Bản khó được đảm bảo và không dễ dàng được nhân rộng.

* Rumi Aoyama, tác giả bài báo, là Giáo sư Khoa Nghiên cứu châu Á-Thái Bình Dương, Giám đốc Viện Nghiên cứu Trung Quốc đương đại Waseda tại Đại học Waseda.

TIN LIÊN QUAN
Người Trung Quốc: ‘Đưa tôi 5 triệu Nhân dân tệ, tôi sẽ đẻ ba con’
Tổng Thư ký NATO: Sự trỗi dậy của Trung Quốc mang lại cơ hội kèm 'thách thức nghiêm trọng'
Chuyên gia: Tình báo Mỹ có thể nhầm drone của Nga hoặc Trung Quốc thành UFO
Cập nhật Covid-19 ngày 31/5: Số ca nhiễm mới toàn cầu giảm 16%; biến thể virus mới lan rộng ở Quảng Châu, Trung Quốc; 'ốc đảo' an toàn ở Brazil
New Zealand ủng hộ Australia kiện Trung Quốc lên WTO
Australia 'dắt tay' New Zealand thống nhất quan điểm về Trung Quốc?
(theo East Asia Forum)

Đọc thêm

XSMB 21/6 - Xổ số miền Bắc hôm nay thứ 2 21/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMB 21/6 - KQXSMB

XSMB 21/6 - Xổ số miền Bắc hôm nay thứ 2 21/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMB 21/6 - KQXSMB

Baoquocte.vn. XSMB 21/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay, thứ 2 ngày 21 tháng 6 năm 2021. xổ số hôm nay. SXMB 21/6. KQSXMB.
XSMT 21/6 - Xổ số miền Trung hôm nay thứ 2 21/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMT 21/6 - KQXSMT

XSMT 21/6 - Xổ số miền Trung hôm nay thứ 2 21/6/2021 - xổ số hôm nay - SXMT 21/6 - KQXSMT

Baoquocte.vn. XSMT 21/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay, thứ 2 ngày 21 tháng 6 năm 2021. xổ số hôm nay. SXMT 21/6. KQSXMT.
XSHCM 21/6 - Kết quả xổ số TP.HCM hôm nay 21/6/2021 - SXHCM 21/6 - KQXSHCM thứ 2

XSHCM 21/6 - Kết quả xổ số TP.HCM hôm nay 21/6/2021 - SXHCM 21/6 - KQXSHCM thứ 2

Baoquocte.vn. XSHCM 21/6. Xổ số TP. Hồ Chí Minh hôm nay ngày 21 tháng 6 năm 2021. Xo so TP Ho Chi Minh. KQXSHCM thứ 2.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 21/6/2021: Ma Kết gặp biến cố tình cảm, Song Ngư bị sếp đánh giá thấp

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 21/6/2021: Ma Kết gặp biến cố tình cảm, Song Ngư bị sếp đánh giá thấp

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 21/6 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Lịch âm 21/6 - Xem âm lịch hôm nay thứ 2 ngày 21/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 21/6/2021

Lịch âm 21/6 - Xem âm lịch hôm nay thứ 2 ngày 21/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 21/6/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 21/6. Âm lịch hôm nay 21/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 21/6/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 21 tháng 6 năm 2021 hôm nay.
XSMN 21/6 - Xổ số miền Nam hôm nay thứ 2 21/6/2021 - xổ số hôm nay 21/6 - SXMN - KQXSMN

XSMN 21/6 - Xổ số miền Nam hôm nay thứ 2 21/6/2021 - xổ số hôm nay 21/6 - SXMN - KQXSMN

Baoquocte.vn. XSMN 21/6. xổ số hôm nay 21/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay, thứ 2 ngày 21 tháng 6 năm 2021. SXMN 21/6. KQSXMN.
Báo chí phát huy truyền thống 'bút sắc, lòng trong, tâm sáng' cùng thực hiện mục tiêu chung của đất nước

Báo chí phát huy truyền thống 'bút sắc, lòng trong, tâm sáng' cùng thực hiện mục tiêu chung của đất nước

Baoquocte.vn. Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp mặt các cơ quan báo chí nhân kỷ niệm 96 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2021).
Bóng dáng Trung Quốc đằng sau thỏa thuận 'ngừng bắn' giữa Airbus - Boeing?

Bóng dáng Trung Quốc đằng sau thỏa thuận 'ngừng bắn' giữa Airbus - Boeing?

Baoquocte.vn. Washington và Brussels phải hợp tác với nhau để thách thức và chống lại các hành vi phi thị trường của Trung Quốc trong lĩnh vực hàng không.
Thủ lĩnh Hezbollah chúc mừng ông Raisi đắc cử Tổng thống Iran

Thủ lĩnh Hezbollah chúc mừng ông Raisi đắc cử Tổng thống Iran

Baoquocte.vn. Thủ lĩnh phong trào Hồi giáo dòng Shi'ite Hezbollah Hassan Nasrallah đã chúc mừng ông Ebrahim Raisi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Iran
Linh Hoa Tâm: Khát vọng cống hiến cho cộng đồng

Linh Hoa Tâm: Khát vọng cống hiến cho cộng đồng

Baoquocte.vn. Với phương châm sống luôn hướng về cộng đồng, Linh Hoa Tâm đã dành tặng những món quà nhỏ đến các mẹ bỉm sau sinh và các bệnh nhân đang ...
Thủ lĩnh Hezbollah chúc mừng ông Raisi đắc cử Tổng thống Iran

Thủ lĩnh Hezbollah chúc mừng ông Raisi đắc cử Tổng thống Iran

Baoquocte.vn. Thủ lĩnh phong trào Hồi giáo dòng Shi'ite Hezbollah Hassan Nasrallah đã chúc mừng ông Ebrahim Raisi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Iran
Chuyện bất ngờ ở Thụy Điển: Thủ tướng đứng trước nguy cơ bị bãi nhiệm

Chuyện bất ngờ ở Thụy Điển: Thủ tướng đứng trước nguy cơ bị bãi nhiệm

Baoquocte.vn. Nhiều khả năng, Thủ tướng Thụy Điển Stefan Lofven sẽ là thủ tướng đầu tiên của nước này bị quốc hội bãi nhiệm.
Người dân Thái Lan chưa thấy ai thích hợp làm Thủ tướng

Người dân Thái Lan chưa thấy ai thích hợp làm Thủ tướng

Baoquocte.vn. Kết quả thăm dò dư luận do Viện NIDA thực hiện công bố ngày 20/6 cho thấy người dân chưa thấy ai là lựa chọn phù hợp nhất để trở thành Thủ tướng.
Hậu thượng đỉnh Biden-Putin, Đại sứ Nga tại Mỹ trở lại Washington

Hậu thượng đỉnh Biden-Putin, Đại sứ Nga tại Mỹ trở lại Washington

Baoquocte.vn. Đại sứ Nga tại Mỹ Anatoly Antonov đang vô cùng lạc quan trước khi trở lại Washington vào ngày 20/6.
Covid-19: Bỉ cấm người đến từ Anh nhập cảnh, Philippines mua 40 triệu liều vaccine Pfizer/BioNTech

Covid-19: Bỉ cấm người đến từ Anh nhập cảnh, Philippines mua 40 triệu liều vaccine Pfizer/BioNTech

Baoquocte.vn. Nhiều nước siết chặt các biện pháp hạn chế nhập cảnh nhằm tránh lây lan dịch Covid-19, Philippines đã mua 40 triệu liều vaccine của Pfizer/BioNTech.
Australia sẽ 'không vội' mở cửa trở lại biên giới

Australia sẽ 'không vội' mở cửa trở lại biên giới

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Thương mại Australia Dan Tehan ngày 19/6 tuyên bố Chính phủ nước này 'không vội' mở cửa trở lại các cửa khẩu quốc tế.
Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Tia hy vọng bên bờ vực thẳm

Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Tia hy vọng bên bờ vực thẳm

Baoquocte.vn. Thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo ngày 16/6 tại Thụy Sỹ mang tới tiến triển mới cho quan hệ Nga-Mỹ đang bên bờ vực. Song chừng đó liệu có đủ?
Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Bớt kỳ vọng để thêm thành công

Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Bớt kỳ vọng để thêm thành công

Baoquocte.vn. Mong ước của Tổng thống Mỹ Joe Biden về một mối quan hệ Nga-Mỹ “ổn định và dễ lường hơn” liệu có thành sau thượng đỉnh với người đồng cấp Nga Vladimir Putin?
NATO xác định sứ mệnh mới

NATO xác định sứ mệnh mới

Baoquocte.vn. Kết quả và sự tham gia trở lại của Mỹ ở Thượng đỉnh NATO năm nay đã tìm kiếm cho liên minh quân sự này một sứ mệnh mới. Bình luận của báo TG&VN.
Ba điểm nhấn từ hai Thượng đỉnh G7 và NATO

Ba điểm nhấn từ hai Thượng đỉnh G7 và NATO

Baoquocte.vn. Sự trở lại của Mỹ, bài toán Nga và Trung Quốc hay bất đồng Anh-EU là điểm nhấn trong Thượng đỉnh G7 và NATO. Báo TG&VN bình luận.
Mỹ-Trung Quốc: Đòn nặng mới

Mỹ-Trung Quốc: Đòn nặng mới

Baoquocte.vn. Quan hệ Mỹ-Trung Quốc tiếp tục nóng. Mỹ vừa ra cú đòn mới và không hề nhẹ đối với Trung Quốc. Chúng rất đáng được chú ý bởi ba lý do. Bình luận của TG&VN.
Thấy gì qua phát biểu của Tổng thống Mỹ về vaccine Covid-19?

Thấy gì qua phát biểu của Tổng thống Mỹ về vaccine Covid-19?

Baoquocte.vn. Sáng ngày 3/6, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã có bài phát biểu về phân phối vaccine Covid-19 trên toàn cầu, với một số điểm nhấn đáng chú ý.
Giải mã gen-Mặt trận mới của cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Giải mã gen-Mặt trận mới của cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Baoquocte.vn. Dù công nghệ giải mã gen chủ yếu vẫn do Mỹ thống trị, nhưng Trung Quốc cũng đang tính toán vươn lên cạnh tranh.
Những ứng viên Thủ tướng Israel

Những ứng viên Thủ tướng Israel

Baoquocte.vn. Israel có thể sẽ chứng kiến một cuộc “thay máu” khi liên minh phe đối lập sắp “đánh bật” ông Benjamin Netanyahu khỏi vị trí Thủ tướng.
Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Địa bàn cạnh tranh tàu ngầm chiến lược thế hệ mới giữa Mỹ và Trung Quốc

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Địa bàn cạnh tranh tàu ngầm chiến lược thế hệ mới giữa Mỹ và Trung Quốc

Baoquocte.vn. Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương sẽ trở thành địa bàn cạnh tranh tàu ngầm chiến lược giữa Mỹ, Trung Quốc và một số quốc gia khác.
Giải mã bí ẩn UFO - Người Mỹ đã biết được những sự thật gì?

Giải mã bí ẩn UFO - Người Mỹ đã biết được những sự thật gì?

Baoquocte.vn. Trong 20 năm qua, Mỹ đã ghi nhận ít nhất 120 cuộc chạm trán với UFO, nhưng đến nay vẫn chưa thể xác định được chính xác những vật thể bay đó là gì.
Bí ẩn quốc gia khai thác vàng lớn nhất châu Phi

Bí ẩn quốc gia khai thác vàng lớn nhất châu Phi

Baoquocte.vn. Với hơn 142 tấn vàng khai thác năm 2019, Ghana chính thức soán ngôi Nam Phi, trở thành quốc gia khai thác vàng lớn nhất lục địa đen.
Vaccine phòng Covid-19 cho toàn cầu: Chuyện không đơn giản!

Vaccine phòng Covid-19 cho toàn cầu: Chuyện không đơn giản!

Baoquocte.vn. 70% dân số toàn cầu cần được tiêm vaccine phòng Covid-19. Đó là con số ước tính để thế giới đạt được miễn dịch cộng đồng.
Phiên bản di động