Với mỗi người thầy, một bài giảng tốt trước hết phải giúp học sinh hiểu bài, biết cách suy nghĩ và tự tin khám phá tri thức. Nhưng nếu những bài học ấy có thể đến với nhiều người học hơn, vượt ra ngoài phạm vi một lớp học hay một ngôi trường, giá trị của công việc dạy học cũng được nối dài theo một cách khác.
Đó là điều đang diễn ra trong dự án xây dựng học liệu Toán trên nền tảng Khan Academy. Tham gia dự án, các giảng viên, giáo viên Việt Nam đang vận dụng kiến thức chuyên môn, kinh nghiệm giảng dạy và sự thấu hiểu học sinh để xây dựng những bài học phù hợp với người học trong nước. Đồng thời, những nội dung do đội ngũ Việt Nam phát triển bằng tiếng Anh cũng đóng góp vào hệ sinh thái học liệu toàn cầu của Khan Academy.
Từ kinh nghiệm giảng dạy đến những bài học trên nền tảng số dành cho mọi học sinh
Tiến sĩ Hoàng Mai Lê, nguyên Chuyên viên chính Vụ GDTH, Bộ GD&ĐT, giảng viên Khoa Sư phạm, Trường Đại học Thủ đô Hà Nội, tham gia dự án với mong muốn đóng góp kinh nghiệm chuyên môn vào việc xây dựng nguồn học liệu Toán phù hợp với học sinh Việt Nam. Với nhà giáo Hoàng Mai Lê, việc phát triển học liệu mở, miễn phí còn là cách góp phần hỗ trợ những học sinh ở vùng còn khó khăn có thêm điều kiện học tập.
Điều nhà giáo tâm đắc nhất là được cùng các đồng nghiệp xây dựng những học liệu Toán tiểu học giúp học sinh không chỉ tìm được đáp án đúng mà còn biết cách tư duy, tự khám phá và từng bước làm chủ kiến thức.
Để làm được điều đó, nội dung vừa bảo đảm kiến thức Toán học nền tảng, vừa phù hợp với chương trình và đặc điểm của học sinh Việt Nam. Trong quá trình xây dựng học liệu, các nhà giáo đã cùng rà soát chương trình Toán của Việt Nam, đối chiếu với khung nội dung hiện có trên Khan Academy để xác định những phần có thể sử dụng và những nội dung cần phát triển thêm.
Đội ngũ nhà giáo xây dựng học liệu Toán tiểu học trên nền tảng Khan Academy.
Nhà giáo Hoàng Mai Lê nhớ lại, ban đầu, các giáo viên thường có xu hướng xây dựng bài tập ở mức độ nâng cao. Tuy nhiên, sau khi cùng trao đổi, đội ngũ thống nhất cần thiết kế bài tập với nhiều cấp độ khác nhau, phù hợp với khả năng của từng học sinh. Với những em còn gặp khó khăn trong học Toán, điều quan trọng trước hết là nắm chắc kiến thức nền tảng, từ đó từng bước tiếp cận những bài tập khó hơn.
Cùng tham gia dự án là Thạc sĩ Tô Thị Thanh Thủy (Trường Tiểu học Khương Thượng), Thạc sĩ Đào Thị Tài và Nhà giáo Phan Thị Nhạn (Trường Tiểu học Nam Từ Liêm), Thạc sĩ Lê Thu Huyền (Trường Tiểu học Xuân Phương). Từ kinh nghiệm giảng dạy, các nhà giáo hiểu rằng mỗi học sinh có khả năng và nhịp độ tiếp thu khác nhau. Có em nhanh chóng nắm bắt kiến thức, nhưng cũng có em cần được hướng dẫn từng bước và luyện tập nhiều lần mới có thể hiểu bài. Sự thấu hiểu này là cơ sở để các giáo viên xây dựng học liệu phù hợp với nhiều đối tượng học sinh.
Chia sẻ về quá trình này, cô Tô Thị Thanh Thủy cho rằng thách thức đặt ra là làm sao chuyển tải tốt nhất những ý tưởng sư phạm vào từng bài học trên nền tảng số. Theo cô, công nghệ không chỉ giúp đưa bài tập lên môi trường trực tuyến mà còn cần tạo điều kiện để học sinh thực sự tư duy và học tập một cách chủ động.
Nguồn học liệu được kỳ vọng sẽ trở thành người bạn đồng hành, giúp học sinh củng cố kiến thức, từng bước xây dựng sự tự tin trong học tập. Với giáo viên, đây cũng là nguồn tài liệu miễn phí, hữu ích để tham khảo, tổ chức dạy học và hỗ trợ cá nhân hóa việc học cho từng em.
Không chỉ tạo ra những bài học mới, dự án còn mở ra cơ hội để kinh nghiệm và tâm huyết của các nhà giáo được lan tỏa đến nhiều học sinh hơn, nhất là những em còn hạn chế về điều kiện học tập. Qua đó, các nhà giáo hy vọng góp phần thu hẹp khoảng cách về cơ hội tiếp cận giáo dục, để mỗi học sinh, dù ở đâu, đều có thể học tập và tiến bộ.
“Đừng sợ sai, đừng ngại khó. Hãy tự tin suy nghĩ, mạnh dạn thử sức, bởi mỗi lần cố gắng là một lần em tiến bộ!” Đó là lời nhắn cô Đào Thị Tài muốn gửi đến những học sinh sẽ sử dụng các bài học này. Với cô, học Toán không chỉ là tìm ra đáp án đúng mà quan trọng hơn là học cách suy nghĩ và giải quyết vấn đề.
Đưa tri thức Việt Nam vào kho học liệu toàn cầu
Dự án được triển khai theo hai hướng song song. Một mặt, học liệu Toán của Khan Academy được chuyển ngữ, đối sánh và điều chỉnh để phù hợp với Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, giúp học sinh Việt Nam tiếp cận nguồn tài nguyên quốc tế bằng tiếng Việt. Mặt khác, các nội dung Toán do giáo viên và chuyên gia Việt Nam xây dựng được phát triển bằng tiếng Anh, hướng tới đóng góp vào kho học liệu chung của Khan Academy.
Để thực hiện hai hướng này, đội ngũ Khan Academy Vietnam (KAV) kết nối các giảng viên đại học, giáo viên đang trực tiếp giảng dạy và chuyên gia giáo dục cùng tham gia xây dựng, rà soát nội dung. Bà Hà Thị Phương Thảo, Quản lý Phát triển sản phẩm tại KAV, cho biết mỗi nhà giáo tham gia đều mang đến góc nhìn và kinh nghiệm riêng. Sự phối hợp giữa các nguồn lực chuyên môn giúp học liệu vừa bảo đảm nền tảng kiến thức, vừa phù hợp với chương trình và đặc điểm của người học.
Dự án sản xuất học liệu Toán kỳ vọng đáp ứng nhu cầu học tập cho học sinh khắp mọi miền.
Ông Đỗ Ngọc Minh, đồng sáng lập chương trình KAV cho rằng việc phát triển học liệu bằng tiếng Anh mở ra cơ hội để Việt Nam không chỉ tiếp nhận và bản địa hóa những nguồn tri thức quốc tế, mà còn tham gia sáng tạo, phát triển và đóng góp lâu dài cho cộng đồng toàn cầu. Bởi chương trình giáo dục ở mỗi quốc gia có những cách tổ chức, trọng tâm và yêu cầu riêng. Việc bổ sung học liệu từ những chương trình và kinh nghiệm giáo dục khác nhau sẽ góp phần làm phong phú kho tài nguyên chung, giúp người học ở nhiều quốc gia có thêm lựa chọn phù hợp với nhu cầu của mình.
Với các nhà giáo đang tham gia phát triển dự án, những bài học được xây dựng không chỉ mang kiến thức Toán học mà còn chứa đựng kinh nghiệm giảng dạy và sự thấu hiểu người học. Khi được chia sẻ rộng rãi, những giá trị ấy có thể tiếp tục đồng hành với học sinh ở nhiều nơi, vượt ra ngoài phạm vi lớp học.
Đó cũng là một cách để người thầy nối dài hành trình của mình. Từ những lớp học ở Việt Nam, tri thức và tâm huyết của các nhà giáo có thêm cơ hội lan tỏa, trở thành một phần trong kho học liệu chung của cộng đồng học tập toàn cầu.
| Hà Nội đặt hàng tri thức cho những bài toán lớn của Thủ đô
Từ danh mục 30 “bài toán lớn” đến chính sách hỗ trợ 100 nghiên cứu sinh dự kiến trong năm 2026, Hà Nội đang từng ... |
| Tăng cường kết nối trí thức người Việt Nam tại Kansai, thúc đẩy hợp tác giáo dục, khoa học và công nghệ Việt Nam - Nhật Bản
Trong khuôn khổ chuyến công tác tại Nhật Bản, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Lê Quân cùng đoàn công tác đã có ... |
| Lễ kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11: Tôn vinh những người thắp sáng hành trình tri thức
Trong bối cảnh công nghệ phát triển, tri thức ngày càng dễ tiếp cận, vai trò của người thầy vẫn không thể thay thế bởi ... |