Sự nổi lên của tân chủ nghĩa chống tự do tại Pháp

Thời gian gần đây, trong giới trí thức Pháp xuất hiện một trào lưu mới, mà nhiều người gọi là là tân chủ nghĩa chống tự do (néoantilibéralisme).  
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
su noi len cua tan chu nghia chong tu do tai phap Bầu cử Tổng thống Pháp: Cuộc đua khó đoán định
su noi len cua tan chu nghia chong tu do tai phap Niềm hy vọng của nước Pháp

Những người theo trào lưu này không chỉ chống lại tư tưởng tự do của chủ nghĩa tư bản (hạn chế sự điều tiết của nhà nước), mà họ còn chỉ trích giới “bobo” (từ chỉ những người trung lưu, thượng lưu, tách rời thực tế khó khăn của xã hội, và theo đuổi những giá trị chung như tự do cá nhân, bảo vệ môi trường, phát triển đa dạng văn hóa... thay vì quan tâm đến lợi ích của dân lao động), đồng thời chỉ trích  giới tinh hoa xã hội ủng hộ việc giữ nguyên các thể chế sẵn có.

su noi len cua tan chu nghia chong tu do tai phap
Tháp Eiffel - biểu tượng của Pháp. (Ảnh: Carlos R Photography)

Điểm chung của những người theo tân chủ nghĩa này là họ đều cho rằng nước Pháp đang ở trong tình trạng suy yếu nghiêm trọng, nguyên nhân chính do giai cấp cầm quyền quên lợi ích dân tộc, thiếu bảo vệ người dân lao động, dẫn đến cuộc sống khó khăn của họ cũng như không kiểm soát nổi vấn đề nhập cư.

Marcel Gauchet, một người theo đảng cánh tả Pháp, tác giả cuốn Hiểu sự bất hạnh của người Pháp (2016), cho rằng toàn cầu hóa đã dẫn đến một thế giới “không biên giới” dẫn đầu bởi nước Mỹ, ảnh hưởng vô cùng xấu tới lợi ích của Pháp, biến nước này từ một quốc gia “soi sáng” các dân tộc khác bằng các tư tưởng triết học thành một nước yếu ớt, không còn ảnh hưởng gì nhiều.

Eric Zemmour là một nhà báo khá tai tiếng. Cuốn Sự tự tử của nước Pháp (2014) của ông gây ra những tranh cãi kịch liệt khi cho rằng nhiều thập kỷ gần đây, giới cánh tả Pháp cùng giới tư bản đã liên kết với nhau để sở hữu mọi quyền lực trong xã hội, dẫn đến sự “tự vẫn” của một nước Pháp đáng tự hào trong quá khứ. 

Malika Sorel-Sutter - cựu thành viên của Cao ủy Pháp về vấn đề hòa nhập, có bố mẹ là người Algeria nhập cư, trong cuốn Sự phân hủy của nước Pháp (2015), chỉ trích chính phủ đã bất lực trong việc bảo vệ dân tộc và duy trì bản sắc Pháp tới mức “phân hủy”; hay Christophe Guilluy trong Hoàng hôn nước Pháp từ trên cao (2016)  ủng hộ mạnh mẽ việc đưa “bản sắc dân tộc” vào phân tích các chính sách chung của đất nước – trong khi đối với nhiều người khác, điều này có thể gây ra chia rẽ trong xã hội. Tác giả Jean-Pierre le Goff trong Sự mệt mỏi của nền dân chủ (2016) cảnh báo nước Pháp đang mất đi những giá trị xưa của giai cấp lao động.

Nhìn chung, những người theo trào lưu mới này không hẳn ủng hộ các khuynh hướng cực đoan, phần nhiều đều chỉ trích ông Trump hay bà Le Pen của đảng cực hữu Mặt trận quốc gia Pháp. Tuy nhiên, họ cũng chỉ ra rằng, nếu các đảng cực hữu có giành chiến thắng thì cũng không khó hiểu. Có thể thấy, đây là một nhánh của chủ nghĩa dân túy, theo nghĩa họ đại diện cho lợi ích của “dân thường”, và chỉ trích chính sách bảo vệ lợi ích của “tầng lớp tinh hoa”. Tuy nhiên, những người theo trào lưu lại là những trí thức – tinh hoa của xã hội. Một mặt, trào lưu này chỉ đích danh các vấn đề “khó nói” của xã hội Pháp, nhưng lại có nguy cơ chia rẽ xã hội, gây bất ổn, thậm chí đảo lộn các thể chế hiện có.

Trong bối cảnh nước Pháp hiện nay - đất nước của các tư tưởng tiến bộ  nhưng đang mất đi sức ảnh hưởng do toàn cầu hóa và tự do hóa khó kiếm soát, sự nổi lên của tân chủ nghĩa chống tự do ở Pháp là điều tất yếu. Nó thể hiện những thất vọng to lớn của người Pháp đối với chính phủ từ nhiều năm nay, do không kiểm soát nổi vấn đề thất nghiệp và nhập cư, do các bê bối đáng xấu hổ trong giới lãnh đạo, do sự mất dần bản sắc nước Pháp. Chính vì thế, trong thời gian tới, cuộc bầu cử Tổng thống Pháp sẽ chứa đựng rất nhiều bất ngờ khó lường trước.

su noi len cua tan chu nghia chong tu do tai phap Bầu cử Pháp: Các ứng cử viên bám đuổi sát nút

Chín ngày trước khi diễn ra vòng bỏ phiếu đầu tiên bầu cử Tổng thống Pháp, cuộc chạy đua vào Điện Élysée đang trở nên ...

su noi len cua tan chu nghia chong tu do tai phap Bầu cử Pháp: Sự đối đầu giữa chủ nghĩa dân tộc và toàn cầu hoá

Sự cạnh tranh giữa hai ứng cử viên Tổng thống Pháp Marine Le Pen và Emmanuel Macron cho thấy những quan điểm khác nhau về ...

su noi len cua tan chu nghia chong tu do tai phap Cuộc bầu cử bất thường của Pháp

Đó là nhận định của ông Dominique Moisi, đồng sáng lập Viện Quan hệ quốc tế Pháp (IFRI), trong một bài viết mới đây trên Project Syndicate. TG&VN ...

Lê Thiên Hương Hội các nhà khoa học và chuyên gia Việt Nam tại Pháp (AVSE)

Đọc thêm

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước sẽ là khách mời đặc biệt tham dự Ngày Việt Nam tại Pháp

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước sẽ là khách mời đặc biệt tham dự Ngày Việt Nam tại Pháp

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ là khách mời đặc biệt và tham dự các hoạt động trong chương trình Ngày Việt Nam tại Pháp ...
Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc đang xem xét các phương án duy trì hiện diện tại Lebanon sau khi UNIFIL hết nhiệm vụ cuối năm 2026.
Vì sao thoả thuận dầu diesel của Mỹ và Nga chưa gỡ được ‘nút thắt’ thị trường nhiên liệu?

Vì sao thoả thuận dầu diesel của Mỹ và Nga chưa gỡ được ‘nút thắt’ thị trường nhiên liệu?

Thỏa thuận cung cấp dầu diesel giữa Tổng thống Donald Trump và Nga khó tạo ra thay đổi đáng kể đối với giá nhiên liệu toàn cầu trong ngắn hạn.
Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Lãnh đạo các nước thành viên EU bắt đầu Hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày, tập trung thảo luận về các thách thức của khối và hỗ trợ ...
Tổng thống Thụy Sỹ và Phu nhân sắp thăm chính thức Việt Nam

Tổng thống Thụy Sỹ và Phu nhân sắp thăm chính thức Việt Nam

Nhận lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân, Tổng thống Thụy Sỹ Guy Parmelin và Phu nhân sẽ thăm chính thức Việt Nam ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân sắp thăm Đan Mạch, EU và Bỉ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân sắp thăm Đan Mạch, EU và Bỉ

Chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly sẽ diễn ra từ ngày 19-24/10 tới đây.
Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc tính toán tương lai của UNIFIL tại Lebanon

Liên hợp quốc đang xem xét các phương án duy trì hiện diện tại Lebanon sau khi UNIFIL hết nhiệm vụ cuối năm 2026.
Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Hội nghị thượng đỉnh EU tính cách ứng phó cạnh tranh từ Trung Quốc, ngân sách và hỗ trợ Ukraine

Lãnh đạo các nước thành viên EU bắt đầu Hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày, tập trung thảo luận về các thách thức của khối và hỗ trợ Ukraine.
Tổng thống Mỹ nói xung đột với Iran sẽ kết thúc ‘rất sớm’, rộ tin Washington tính dùng đến vũ khí công phá mạnh nhất

Tổng thống Mỹ nói xung đột với Iran sẽ kết thúc ‘rất sớm’, rộ tin Washington tính dùng đến vũ khí công phá mạnh nhất

Tổng thống Mỹ tuyên bố, xung đột với Iran sẽ kết thúc rất sớm, đồng thời dự đoán giá dầu sẽ giảm mạnh sau khi giao tranh chấm dứt.
Đức khẳng định tiếp tục hỗ trợ Ukraine, kèm theo một điều kiện

Đức khẳng định tiếp tục hỗ trợ Ukraine, kèm theo một điều kiện

Bộ trưởng Tài chính Đức Lars Klingbeil khẳng định, Berlin tiếp tục hỗ trợ Ukraine, đồng thời kỳ vọng, Kiev đẩy mạnh cải cách về chính trị.
Campuchia-Azerbaijan cam kết tăng cường hợp tác

Campuchia-Azerbaijan cam kết tăng cường hợp tác

Campuchia và Azerbaijan đã cam kết củng cố quan hệ song phương, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực.
Mexico yêu cầu các nền tảng số tăng cường bảo vệ trẻ em trên không gian mạng

Mexico yêu cầu các nền tảng số tăng cường bảo vệ trẻ em trên không gian mạng

Mexico yêu cầu Meta, TikTok và X chủ động hạn chế trẻ em tiếp xúc với nội dung độc hại trên mạng, đồng thời tuân thủ quy định trong vòng một tháng.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Di sản văn hóa có thể biến mất bất cứ lúc nào và công nghệ số đang dần trở thành một lớp bảo vệ mới cho những lớp ký ức ấy.
Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Dân số thế giới đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh chóng, tạo điều kiện cho một khái niệm chung đang dần định hình: Kinh tế bạc.
Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh không đơn thuần là câu chuyện về giảm phát thải hay bảo vệ môi trường.
5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh vị thế dẫn đầu về trí tuệ nhân tạo (AI), với những lợi thế khác nhau ở từng khâu của chuỗi công nghệ.
Nghị định thư Montreal: ‘Chiếc ô’ của bầu khí quyển

Nghị định thư Montreal: ‘Chiếc ô’ của bầu khí quyển

Nghị định thư Montreal không chỉ giúp tầng ozone hồi phục mà còn giải quyết một bài toán mới: Làm mát Trái đất mà không làm nóng thêm khí hậu.
Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ tìm cách đòi hỏi các liên minh mang lại lợi ích trực tiếp hơn, châu Âu đang từng bước trưởng thành hơn với tư cách một chủ thể chiến lược.
Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Đường sắt tốc độ cao đã phát triển mạnh tại nhiều quốc gia. Vậy đâu là những trở ngại khiến loại hình vận tải này khó phát triển tại Mỹ?
South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

Món cơm gà Hội An của Việt Nam vừa được giới thiệu trên SCMP, với những nhận xét tích cực về hương vị, cách chế biến và sự kết hợp tinh tế giữa các nguyên ...
Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Thủ tướng Anh khiến nhiều người bất ngờ, trong đó có không ít thành viên nội các, khi bất ngờ mở lại vấn đề Brexit và quan hệ giữa Anh và EU.
Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Việc Mỹ rút quân khỏi các căn cứ còn lại tại Iraq làm dấy lên lo ngại về việc khoảng trống an ninh có thể xuất hiện.
Dấu hỏi cho nội hàm của Hiệp ước quốc phòng Saudi Arabia-Pakistan-Thổ Nhĩ Kỳ

Dấu hỏi cho nội hàm của Hiệp ước quốc phòng Saudi Arabia-Pakistan-Thổ Nhĩ Kỳ

Thỏa thuận quốc phòng giữa Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia và Pakistan có thể phát triển thành một cơ chế an ninh khu vực rộng hơn.
Phiên bản di động