Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS): Hợp tác có chọn lọc với sứ mệnh đặc biệt

Vy An
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS) cho thấy sau Brexit, Mỹ vẫn muốn Anh, chứ không phải EU là đối tác quân sự quan trọng của mình. AUKUS nhằm thể hiện cam kết của các bên tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và kiềm chế Trung Quốc.
7 câu trả lời nói lên 'bản chất' của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)
Thỏa thuận AUKUS giữa Australia, Anh và Mỹ thể hiện cam kết của các bên tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. (Nguồn: AP)

AUKUS là gì?

Đây là một liên minh phòng thủ chiến lược ba bên mới giữa Australia, Anh và Mỹ. Ba nước cam kết hợp tác với nhau tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, kiềm chế sự trỗi dậy của Trung Quốc; hợp tác phát triển tàu ngầm chạy bằng nhiên liệu hạt nhân và những công nghệ tiên tiến khác.

Australia sẽ chấm dứt hợp đồng ký với Pháp vào năm 2016 để đóng 12 tàu ngầm chạy bằng điện diesel nhằm thay thế hạm đội tàu ngầm Collins hiện có của nước này.

AUKUS cũng đánh dấu lần đầu tiên Mỹ chia sẻ công nghệ tàu hạt nhân với một đồng minh ngoài Anh.

Lý do Australia “quay xe”

Australia nhận thức được những mối đe dọa từ Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Các tàu ngầm hạt nhân có phạm vi hoạt động xa hơn, nhanh hơn và khó bị phát hiện hơn.

Cố vấn an ninh quốc gia của Vương quốc Anh, Stephen Lovegrove cho rằng AUKUS “là hợp tác khả thi và quan trọng nhất trên thế giới trong vòng 6 thập niên qua”.

Tổng thống Mỹ Joe Biden cho rằng cần thiết phải duy trì một “Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở”, đồng thời phải nắm bắt được “môi trường chiến lược hiện tại” của khu vực.

Phản ứng của Trung Quốc

Trong thông cáo ngày 16/9, Đại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ phản đối sự hợp tác và cho rằng Mỹ, Anh, Australia đang nhắm vào nước này: "Các quốc gia nên rũ bỏ tâm lý chiến tranh lạnh và định kiến về ý thức hệ".

Ngày 15/9, Tổng thống Mỹ Joe Biden, Thủ tướng Anh Boris Johnson và Thủ tướng Australia Scott Morrison tuyên bố thành lập AUKUS ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, trong đó, Washington và London sẽ cung cấp cho Canberra công nghệ và năng lực triển khai các tàu ngầm hạt nhân.

Các cặp quan hệ song phương giữa 3 nước Mỹ, Australia, Anh với Trung Quốc vốn xuống mức thấp trong thời gian qua.

AUKUS không chỉ đích danh Trung Quốc là mối đe dọa, sobg Bắc Kinh ngầm hiểu rằng mục tiêu của AUKUS chính là mình.

Trung Quốc cũng đặt câu hỏi về cam kết không phổ biến vũ khí hạt nhân của Australia. Thời báo Hoàn cầu thậm chí còn có quan điểm cứng rắn cho rằng: “Quân đội Australia cũng rất có thể là lứa lính phương Tây đầu tiên phải bỏ mạng ở Biển Đông”.

Khi nào tàu ngầm sẵn sàng và ai sẽ chế tạo?

Hiện chưa có thời gian cụ thể cho sự ra đời của các tàu ngầm hạt nhân. Tuy nhiên, 3 nước cho biết quá trình này sẽ kéo dài 18 tháng.

Có khả năng Mỹ sẽ tạm thời vận hành các tàu ngầm tấn công tại HMAS Stirling, một căn cứ hải quân của Australia ở gần thành phố Perth.

Mỹ sẽ dẫn đầu trong các dự án hợp tác và hiện vẫn chưa rõ chính xác công nghệ tàu hạt nhân mà Mỹ sẽ chia sẻ cũng như vai trò của Anh trong việc sản xuất tàu ngầm hạt nhân cho Australia.

Tin liên quan
Hậu AUKUS, Mỹ bảo đảm không để Australia Hậu AUKUS, Mỹ bảo đảm không để Australia 'một mình chịu trận' trước sức ép từ Trung Quốc

Nước Pháp “cay đắng”

Ngoại trưởng Pháp Jean Yves Le Drian tuyên bố lấy làm tiếc vì hành động của Australia.

Trực tiếp bình luận trên phát thanh và truyền hình Pháp ngày 16/9, ông nhấn mạnh, "tôi thực sự tức giận và cay đắng trước quyết định này".

Người đứng đầu Bộ Ngoại giao Pháp nhấn mạnh, "đó không phải cách hành xử giữa các đồng minh. Chưa nói hai bên đã dành tới 2 năm để đàm phán từ 2014 đến 2016, trong đó Australia muốn có sự tự chủ chiến lược, yêu cầu chuyển giao công nghệ rất nhiều, hợp đồng kéo dài tới 50 năm".

Cuối cùng, Pháp đã có được hợp đồng vì đáp ứng tốt nhất các yêu cầu của Australia trong cạnh tranh với các đối thủ khác như Đức, Nhật ở thời điểm đó.

Tới năm 2019, hai bên đã ký thêm thỏa thuận khung, quan hệ đối tác nhằm thúc đẩy nhanh nhất để chiếc tàu ngầm đầu tiên dự kiến sẽ được giao vào khoảng năm 2023.

Tác động tạm thời tới cục diện quốc tế?

Mối quan hệ giữa Bắc Kinh và Washington sẽ vẫn khó khăn.

Liên minh phương Tây cũng tiếp tục lung lay. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tin rằng những tính toán của Australia về tàu ngầm đã được đáp ứng.

Canberra liên tục cảnh báo Paris về sự chậm trễ trong hợp tác và Washington có thể đã đưa ra một thỏa thuận mà Australia không thể chối từ.

Thêm nữa, dường như Mỹ không hoàn toàn tin tưởng ông Macron trong ứng xử với Trung Quốc. Ông Macron thường xuyên đề cập đường lối trung lập giữa hai cường quốc và một châu Âu độc lập bên cạnh Mỹ và Trung Quốc.

Trả lời câu hỏi của Reuters liệu thỏa thuận AUKUS có nhằm vào Trung Quốc hay không, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nói: “Thỏa thuận này không nhằm vào bất cứ điều gì hoặc bất kỳ ai, mục đích là giúp cải thiện hợp tác ba bên và năng lực của chúng tôi”.

Như vậy, Trung Quốc sẽ phải đối mặt với một liên minh quốc phòng mạnh mẽ mới ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

AUKUS cũng tái khẳng định rằng, sau Brexit, Mỹ vẫn muốn Anh, chứ không phải EU, tham gia với tư cách là đối tác quân sự quan trọng của mình.

AUKUS còn cho thấy sự tập trung thời kỳ hậu Afghanistan của Tổng thống Biden là châu Á.

Ngày 24/9 tới, Tổng thống Biden sẽ tổ chức hội nghị thượng đỉnh trực tiếp đầu tiên của nhóm Bộ tứ (Quad) gồm Nhật Bản, Mỹ, Australia và Ấn Độ.

Căng thẳng Pháp-Australia hậu AUKUS: Nga nhắc nhẹ vụ Moscow từng bị Paris 'bùng' hợp đồng

Căng thẳng Pháp-Australia hậu AUKUS: Nga nhắc nhẹ vụ Moscow từng bị Paris 'bùng' hợp đồng

Ngày 16/9, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova tỏ ra ngạc nhiên trước phản ứng của Ngoại trưởng Pháp Jean-Yves Le Drian ...

Ba điểm khác biệt của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)

Ba điểm khác biệt của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)

Điều gì khiến thỏa thuận 'bộ ba' Mỹ-Anh-Australia tách mình khỏi nhiều cơ chế khác tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương? Báo Thế giới & ...

(theo The Guardian)

Đọc thêm

Xổ số miền Nam XSMN - XSMN 2/7 - SXMN 2/7/2022 - kết quả xổ số hôm nay ngày 2 tháng 7

Xổ số miền Nam XSMN - XSMN 2/7 - SXMN 2/7/2022 - kết quả xổ số hôm nay ngày 2 tháng 7

Baoquocte.vn. XSMN 2/7. xổ số hôm nay 2/7. kết quả xổ số miền Nam XSMN thứ 7 ngày 2/7/2022. xổ số hôm nay ngày 2 tháng 7. SXMN 2/7. xo so ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo ngày 3/7/2022: Song Ngư cẩn thận sập bẫy

Tử vi 12 cung hoàng đạo ngày 3/7/2022: Song Ngư cẩn thận sập bẫy

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 3/7/2022 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Quyển sách thư pháp về danh nhân Nguyễn Đình Chiểu nhận kỷ lục Việt Nam và kỷ lục thế giới

Quyển sách thư pháp về danh nhân Nguyễn Đình Chiểu nhận kỷ lục Việt Nam và kỷ lục thế giới

Baoquocte.vn. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bến Tre tổ chức trao kỷ lục Việt Nam, kỷ lục thế giới cho quyển sách thư pháp 'Nguyễn Đình Chiểu thi ...
Trung Quốc yêu cầu Canada không ‘bình luận vô trách nhiệm’ liên quan đến Hong Kong

Trung Quốc yêu cầu Canada không ‘bình luận vô trách nhiệm’ liên quan đến Hong Kong

Baoquocte.vn. Trong tuyên bố ngày 1/7, Đại sứ quán Trung Quốc nêu rõ các thế lực bên ngoài không nên đưa ra 'bình luận vô trách nhiệm' liên quan Hong Kong.
Anh-New Zealand ra tuyên bố chung, ủng hộ Biển Đông tự do và rộng mở

Anh-New Zealand ra tuyên bố chung, ủng hộ Biển Đông tự do và rộng mở

Baoquocte.vn. Thủ tướng Anh Boris Johnson và người đồng cấp New Zealand Jacinda Ardern ngày 1/7 tái khẳng định ủng hộ tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông.
Theo đuổi chính sách 'Không Covid năng động', Trung Quốc nới lỏng quy định nhập cảnh đối với công dân Mỹ

Theo đuổi chính sách 'Không Covid năng động', Trung Quốc nới lỏng quy định nhập cảnh đối với công dân Mỹ

Baoquocte.vn. Ngày 1/7, Đại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ thông báo công dân Mỹ sẽ được nhập cảnh Trung Quốc.
Ứng phó với tình trạng nước biển dâng, Maldives ra mắt thành phố nổi trong tháng Bảy

Ứng phó với tình trạng nước biển dâng, Maldives ra mắt thành phố nổi trong tháng Bảy

Baoquocte.vn. Trong một đầm phá màu ngọc lam, cách thủ đô Male của Cộng hòa Maldives 10 phút đi thuyền, một thành phố nổi dành cho 20.000 dân đang dần nổi ...
Năng lực quân sự của Thụy Điển và Phần Lan đến đâu mà NATO bất chấp thách thức cố hữu, nóng lòng đón nhận

Năng lực quân sự của Thụy Điển và Phần Lan đến đâu mà NATO bất chấp thách thức cố hữu, nóng lòng đón nhận

Baoquocte.vn. NATO đã rất mạnh, tại sao vẫn nóng lòng muốn kết nạp thêm Thụy Điển và Phần Lan?
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 3/7/2022: Tuổi Thìn chi tiêu tiết kiệm

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 3/7/2022: Tuổi Thìn chi tiêu tiết kiệm

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 3/7/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Lịch âm 3/7, âm lịch hôm nay Chủ Nhật ngày 3/7/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 3/7/2022

Lịch âm 3/7, âm lịch hôm nay Chủ Nhật ngày 3/7/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 3/7/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 3/7. âm lịch hôm nay 3/7. Xem âm lịch hôm nay ngày 3/7/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 3 tháng 7 năm 2022 hôm nay.
Trung Quốc yêu cầu Canada không ‘bình luận vô trách nhiệm’ liên quan đến Hong Kong

Trung Quốc yêu cầu Canada không ‘bình luận vô trách nhiệm’ liên quan đến Hong Kong

Baoquocte.vn. Trong tuyên bố ngày 1/7, Đại sứ quán Trung Quốc nêu rõ các thế lực bên ngoài không nên đưa ra 'bình luận vô trách nhiệm' liên quan Hong Kong.
Anh-New Zealand ra tuyên bố chung, ủng hộ Biển Đông tự do và rộng mở

Anh-New Zealand ra tuyên bố chung, ủng hộ Biển Đông tự do và rộng mở

Baoquocte.vn. Thủ tướng Anh Boris Johnson và người đồng cấp New Zealand Jacinda Ardern ngày 1/7 tái khẳng định ủng hộ tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông.
Theo đuổi chính sách 'Không Covid năng động', Trung Quốc nới lỏng quy định nhập cảnh đối với công dân Mỹ

Theo đuổi chính sách 'Không Covid năng động', Trung Quốc nới lỏng quy định nhập cảnh đối với công dân Mỹ

Baoquocte.vn. Ngày 1/7, Đại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ thông báo công dân Mỹ sẽ được nhập cảnh Trung Quốc.
Năng lực quân sự của Thụy Điển và Phần Lan đến đâu mà NATO bất chấp thách thức cố hữu, nóng lòng đón nhận

Năng lực quân sự của Thụy Điển và Phần Lan đến đâu mà NATO bất chấp thách thức cố hữu, nóng lòng đón nhận

Baoquocte.vn. NATO đã rất mạnh, tại sao vẫn nóng lòng muốn kết nạp thêm Thụy Điển và Phần Lan?
Ngoại trưởng Anh, Pháp đánh giá các mối đe dọa từ Nga, Trung Quốc, khẳng định phối hợp chặt chẽ về an ninh

Ngoại trưởng Anh, Pháp đánh giá các mối đe dọa từ Nga, Trung Quốc, khẳng định phối hợp chặt chẽ về an ninh

Baoquocte.vn. Anh và Pháp đều tỏ ra quan ngại trước những mối đe dọa từ Nga và Trung Quốc, đồng thời bày tỏ quyết tâm hỗ trợ Ukraine.
Ukraine là nước nhập khẩu vũ khí lớn thứ hai của Đức, nhận gói khí tài 584 triệu USD trong 6 tháng đầu năm

Ukraine là nước nhập khẩu vũ khí lớn thứ hai của Đức, nhận gói khí tài 584 triệu USD trong 6 tháng đầu năm

Baoquocte.vn. Bộ Kinh tế liên bang Đức ngày 1/7 cho biết Ukraine đã trở thành nhà nhập khẩu vũ khí lớn thứ hai của Đức.
Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Baoquocte.vn. Philippines dưới thời ông Ferdinand Marcos Jr. sẽ tránh phụ thuộc vào một đối tác đơn lẻ.
Thượng đỉnh G7 và NATO: Thách thức chồng thách thức

Thượng đỉnh G7 và NATO: Thách thức chồng thách thức

Baoquocte.vn. Hội nghị thượng đỉnh G7 và NATO cho thấy nỗ lực của Mỹ và phương Tây nhằm vừa đối phó Nga và thách thức mang tính hệ thống từ Trung Quốc.
Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Baoquocte.vn. Hàng loạt hoạt động đối ngoại của Ấn Độ những tháng qua là bước triển khai mạnh mẽ chiến lược ngoại giao của Thủ tướng Modi theo hướng “đa liên kết”.
Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Baoquocte.vn. Đúng vào lúc thế giới đang cần thêm những nguồn lực nhằm vực dậy nền kinh tế sau tác động của Covid-19, thì chi phí quân sự lại có xu hướng tăng.
Gió có xoay chiều tại Israel?

Gió có xoay chiều tại Israel?

Baoquocte.vn. Sự tan rã của chính phủ liên minh tại Israel là điều kiện cần, nhưng chưa đủ để đảng Likud và ông Benjamin Netanyahu trở lại nắm quyền.
Singapore-Malaysia: Không chỉ chuyện con gà

Singapore-Malaysia: Không chỉ chuyện con gà

Baoquocte.vn. Câu chuyện về lệnh cấm xuất khẩu gà của Kuala Lumpur không chỉ khiến người Singapore lo lắng.
Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Baoquocte.vn. Đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc), với lịch sử phát triển phức tạp, đã trải qua không ít thăng trầm để trở thành một trung tâm tài chính nhộn nhịp.
Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Baoquocte.vn. Nhắc đến tác phẩm báo chí nổi tiếng nhất trong thời chiến tranh chống Mỹ của Việt Nam, không thể không kể đến bức ảnh Em bé Napalm.
Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine đang làm suy yếu ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu. Sau cùng, Mỹ và Trung Quốc dường như là những nước hưởng lợi nhất.
Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Baoquocte.vn. Trận chiến Stalingrad không chỉ là cuộc chiến đẫm máu nhất, mà còn là trận chiến mang tính bước ngoặt trong Thế chiến II.
Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Elizabeth II đã trở thành một biểu tượng của nền quân chủ Anh và có thể là quân vương duy nhất của quốc gia này có Đại lễ Bạch kim.
Nữ Ngoại trưởng đầu tiên của Triều Tiên là ai?

Nữ Ngoại trưởng đầu tiên của Triều Tiên là ai?

Baoquocte.vn. Ngày 11/6, bà Choe Son-hui, một cố vấn thân cận của nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un, đã được bổ nhiệm là Bộ trưởng Ngoại giao của nước này.
Phiên bản di động