Thượng đỉnh NATO: Tránh đối đầu, cầu đối thoại

Minh Quân
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Lãnh đạo các quốc gia thuộc khối Hiệp ước Bắc Đại Tây dương (NATO) chắc chắn không muốn lặp lại kỷ niệm buồn vào sinh nhật lần thứ 70 của khối tại London ngày 3/12 tới.
TIN LIÊN QUAN
tranh doi dau cau doi thoai Chuẩn bị vận hành S-400, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ xoa dịu Mỹ, NATO thế nào?
tranh doi dau cau doi thoai Vấn đề cải tổ NATO: Nội bộ căng thẳng và bất đồng, Mỹ hoài nghi
tranh doi dau cau doi thoai
Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng lãnh đạo các nước thành viên khác của NATO tại Thượng đỉnh NATO tháng 7/2018. (Nguồn: New York Times)

Có nỗi lo sợ này bởi tại Thượng đỉnh NATO năm 2018, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã không ngớt lời chỉ trích các đồng minh châu Âu vì chưa đáp ứng được mức đóng góp 2% GDP cho ngân sách của NATO như đã cam kết. Ông chủ Nhà Trắng cũng chĩa mũi dùi vào Đức, khẳng định dự án hợp tác xây dựng đường ống dầu Nord Stream 2 giữa Washington và Berlin sẽ ảnh hưởng tiêu cực tới an ninh của NATO.

Một quan chức NATO nhận định: “Mọi người đã bị ám ảnh. Không ai muốn đối mặt với trải nghiệm đó một lần nữa – đặc biệt là người Đức”. Đây rõ ràng là điều không ai muốn lặp lại vào ngày sinh nhật kỷ niệm 70 năm thành lập khối. Tuy nhiên, tránh khỏi kịch bản tăm tối này là không hề dễ dàng trong bối cảnh quan hệ giữa các thành viên NATO, đặc biệt giữa Mỹ và phần còn lại, đang gập ghềnh hơn bao giờ hết, đe dọa tới tồn tại toàn khối.

Từ “chết não” tới “bớt cần”

Nhận định trên không hề bi quan nếu nhìn thẳng vào diễn biến thời gian qua về NATO. Ngày 7/11, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nhận xét NATO đang “chết não” khiến nhiều đồng minh trong NATO “nhướng mày”. Thứ nhất, bất đồng, xung khắc lợi ích và bế tắc chiến lược trong nội bộ, đặc biệt giữa Mỹ với các thành viên khác trầm trọng đến mức khiến NATO gặp khủng hoảng về vai trò và ảnh hưởng, sức mạnh và lý do tồn tại. Thứ hai, NATO cần thay đổi cơ bản về mọi phương diện để thích ứng với cam kết suy giảm, vai trò NATO trong chiến lược của Mỹ.

Thứ ba, ông Macron muốn các nước châu Âu tự chủ hơn về đảm bảo an ninh để bớt phụ thuộc vào Mỹ, tạo cơ hội cho Pháp khôi phục vai trò, vị thế và ảnh hưởng chính trị thế giới từng có ở châu Âu. Nếu không được cải cách cơ bản và nhanh chóng về định hướng chiến lược, tổ chức và cơ cấu, sự tan rã của khối chỉ là chuyện sớm muộn. Trạng thái chia năm sẻ bảy này đã dần được thể hiện khi NATO bất lực trong việc ngăn cản Thổ Nhĩ Kỳ, thực hiện chiến dịch tấn công tại Syria.

Giữa tháng Mười, ông Macron đã cụ thể hóa thêm chủ ý về làm cho Liên minh châu Âu (EU) độc lập hơn với NATO về quốc phòng, nhằm giải quyết vấn đề an ninh của các quốc gia EU không thuộc NATO hay tránh trường hợp bị phủ quyết. Như vậy, NATO giờ chỉ còn là “điều kiện cần”, không còn là “điều kiện đủ” để đảm bảo an ninh cho EU nữa.

tranh doi dau cau doi thoai

Ông Trump, dù không thẳng thắn như ông Macron, lại là nhân tố khiến mọi người dè chừng hơn cả. Nếu như tuyên bố của nhà lãnh đạo Pháp mang tính đóng góp vào sự tồn vong của NATO thì phát ngôn của Tổng thống Mỹ đang thúc đẩy điều ngược lại. Từ thượng đỉnh NATO năm 2018 đến nay, ông Trump đã nhiều lần kêu gọi các thành viên tăng cường đóng góp, đạt định mức 2% GDP như cam kết.

Mới đây, hai đồng minh khác của Mỹ tại Đông Bắc Á là Nhật Bản và Hàn Quốc đã “tái mặt” khi Tổng thống Mỹ, thông qua chuyến thăm của Bộ trưởng Quốc phòng tới châu Á tuầnqua, kêu gọi Seoul và Tokyo tăng 5 lần đóng góp cho sự hiện diện của quân đội Mỹ tại đây. Do đó, vấn đề chi phí đóng góp cho NATO chắc chắn sẽ được ông Trump đề cập tại Thượng đỉnh NATO tới.

Tìm lại thế xưa

Trong cái thế vừa bị chia năm sẻ bảy, vừa phải đối mặt với những thách thức mới như sự trỗi dậy của Nga – Trung Quốc, khủng bố, an ninh mạng, NATO cần một Thượng đỉnh thành công.

Thứ nhất, NATO cần nỗ lực hàn gắn những bất đồng về lập trường, rạn nứt trong quan hệ giữa các quốc gia thành viên. NATO nói chung và lãnh đạo nước thành viên nói riêng sẽ cố gắng không đề cập vấn đề gây tranh cãi như đóng góp vào ngân sách quốc phòng của khối, đặc biệt trong những cuộc gặp có sự hiện diện của Tổng thống Mỹ Trump. NATO cũng dự kiến công bố số liệu tích cực, cho thấy các nước thành viên đang cố gắng đáp ứng định mức đóng góp 2% GDP và dự kiến sẽ hoàn thành chỉ tiêu vào năm 2024, để xoa dịu ông chủ Nhà Trắng.

Thứ hai, một số nội dung khác dự kiến được thảo luận là tình hình an ninh thế giới, nỗ lực chống khủng bố và an ninh không gian. Đây đều là những chủ đề có thể đạt được đồng thuận chung và nhận được sự quan tâm tích cực của Mỹ. Năm ngoái, ông Trump đã thành lập lực lượng không gian Mỹ, song vai trò và chiến lược của bộ phận này vẫn chưa rõ ràng. Đây có thể là dịp cho ông chủ Nhà Trắng làm rõ hơn quyết định kỳ lạ này. Hợp tác chống khủng bố cũng là lĩnh vực các nước có thể tăng cường hợp tác, trong bối cảnh tàn dư của Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng vẫn tiếp tục là mối nguy hiểm khó lường, đặc biệt với các quốc gia châu Âu.

Thứ ba, thượng đỉnh NATO lần này có lịch trình ngắn hơn so với các năm khác khi nhấn vào yếu tố kỷ niệm. Tối ngày 3/12, lãnh đạo các nước sẽ tham dự yến tiệc do Nữ hoàng Elizabeth chủ trì tại Điện Buckingham. Phiên làm việc kéo dài ba tiếng bắt đầu vào sáng ngày 4/12, trước khi Tổng Thư ký NATO Jens Stoltenberg tổ chức họp báo vào đầu giờ chiều. Lãnh đạo các quốc gia thành viên sẽ không ăn trưa chung và có thể thực hiện lịch trình cá nhân. Lịch trình ngắn nhưng thoải mái như vậy ít nhiều cũng làm giảm rủi ro đến từ Tổng thống Trump, người được biết đến với những phát ngôn bất ngờ, hướng tới làm giảm căng thẳng giữa các nước thành viên thông qua hoạt động giao lưu bên lề.

Dù vậy, “mưu sự tại nhân, hành sự tại thiên” – hiệu quả những sắp đặt khéo léo của NATO trong hàn gắn quan hệ giữa các thành viên, kết dính những mẩu rời rạc để cùng đối phó thách thức, hướng về tương lai chỉ có thể được kiểm chứng bằng kết quả của Thượng đỉnh ngày 3/12 tới.

tranh doi dau cau doi thoai

Gặp ông Trump, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ đánh giá bình luận của người đồng cấp Pháp về NATO

TGVN. Ngày 13/11, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan chỉ trích bình luận của người đồng cấp Pháp Emmanuel Macron cho rằng NATO đang ...

tranh doi dau cau doi thoai

Báo Thụy Sỹ bình luận phát ngôn của Tổng thống Pháp về NATO

TGVN. Báo Neue Zürcher Zeitung của Thụy Sỹ bình luận rằng, tuyên bố của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron về "cái chết não" của NATO là ...

tranh doi dau cau doi thoai

Nhà Trắng: 'NATO không có chỗ dành cho S-400'

TGVN. Ngày 10/11, Cố vấn An ninh Quốc gia Nhà Trắng Robert O'Brien cho biết, Mỹ hết sức thất vọng về việc Thổ Nhĩ Kỳ ...

Xem nhiều

Đọc thêm

Giành huy chương vàng SEA Games 31, đội tuyển bắn cung Philippines ‘nuôi’ giấc mơ Olympic Paris 2024

Giành huy chương vàng SEA Games 31, đội tuyển bắn cung Philippines ‘nuôi’ giấc mơ Olympic Paris 2024

Baoquocte.vn. Ở trận chung kết ở SEA Games 31, thành tích ấn tượng của Bidaure trong loạt luân lưu đã giúp Philippines giành chiến thắng trước đội chủ nhà Việt Nam.
Xung đột Nga-Ukraine: Moscow tuyên bố phá hủy vũ khí do Mỹ sản xuất; hé lộ thông tin bên trong nhà máy Azovstal

Xung đột Nga-Ukraine: Moscow tuyên bố phá hủy vũ khí do Mỹ sản xuất; hé lộ thông tin bên trong nhà máy Azovstal

Baoquocte.vn. Bộ Quốc phòng Nga cho biết, Lực lượng tên lửa và pháo binh nước này đã phá hủy một khẩu đội pháo M777 155mm do Mỹ sản xuất ở Ukraine.
Môn cử tạ SEA Games 31: Đoàn Việt Nam có huy chương đầu tiên

Môn cử tạ SEA Games 31: Đoàn Việt Nam có huy chương đầu tiên

Baoquocte.vn. Hôm nay (19/5), bộ môn Cử tạ SEA Games 31 bước vào ngày tranh tài đầu tiên với 3 nội dung ở các hạng cân: 45kg nữ, 55kg nam và ...
Sao Việt: Nghệ sĩ Lan Hương than thở vì vai mẹ chồng phim Thương ngày nắng về, Mai Phương Thúy khoe đường cong quyến rũ

Sao Việt: Nghệ sĩ Lan Hương than thở vì vai mẹ chồng phim Thương ngày nắng về, Mai Phương Thúy khoe đường cong quyến rũ

Baoquocte.vn. Nghệ sĩ Lan Hương than thở vì vai mẹ chồng trong phim Thương ngày nắng về, Hoa hậu Mai Phương Thúy khoe đường cong quyến rũ.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ sắp thăm Thái Lan

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ sắp thăm Thái Lan

Baoquocte.vn. Đây sẽ là chuyến thăm Thái Lan đầu tiên của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin kể từ khi được bổ nhiệm vào năm ngoái.
Chiến sĩ mũ nồi xanh Việt Nam trồng cây mừng sinh nhật Bác

Chiến sĩ mũ nồi xanh Việt Nam trồng cây mừng sinh nhật Bác

Baoquocte.vn. Các y bác sĩ, nhân viên Việt Nam của Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 3 và Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 4 đã chung tay trồng ...
Xổ số miền Nam hôm nay - XSMN 19/5 - kết quả xổ số 19/5/2022 - SXMN 19/5/2022

Xổ số miền Nam hôm nay - XSMN 19/5 - kết quả xổ số 19/5/2022 - SXMN 19/5/2022

Baoquocte.vn. XSMN 19/5. xổ số miền Nam. xổ số hôm nay. SXMN 19/5/2022. Kết quả xổ số. XSMN 19/5/2022. xổ số hôm nay ngày 19 tháng 5. KQXS hom nay. XSMN.
Đoàn đại biểu Đảng Cộng sản Việt Nam thăm và làm việc tại CHLB Đức

Đoàn đại biểu Đảng Cộng sản Việt Nam thăm và làm việc tại CHLB Đức

Baoquocte.vn. Lãnh đạo Đảng SPD, Chính phủ, Quốc hội Đức hoan nghênh và đánh giá cao chuyến thăm, làm việc của Đoàn đại biểu Đảng Cộng sản Việt Nam.
Hàn Quốc và Nhật Bản còn nhiều tiềm năng hợp tác

Hàn Quốc và Nhật Bản còn nhiều tiềm năng hợp tác

Baoquocte.vn. Cố vấn An ninh quốc gia Hàn Quốc Kim Sung-han gặp trực tuyến với người đồng cấp Nhật Bản Takeo Akiba lần đầu tiên sau khi được bổ nhiệm.
Hàn Quốc sẽ tham gia sáng kiến kinh tế mới do Mỹ dẫn đầu

Hàn Quốc sẽ tham gia sáng kiến kinh tế mới do Mỹ dẫn đầu

Baoquocte.vn. Bộ Thương mại, Công nghiệp và Năng lượng Hàn Quốc cho biết, nước này nhiều khả năng tham gia Khuôn khổ Kinh tế Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Xung đột Nga-Ukraine: Moscow tuyên bố phá hủy vũ khí do Mỹ sản xuất; hé lộ thông tin bên trong nhà máy Azovstal

Xung đột Nga-Ukraine: Moscow tuyên bố phá hủy vũ khí do Mỹ sản xuất; hé lộ thông tin bên trong nhà máy Azovstal

Baoquocte.vn. Bộ Quốc phòng Nga cho biết, Lực lượng tên lửa và pháo binh nước này đã phá hủy một khẩu đội pháo M777 155mm do Mỹ sản xuất ở Ukraine.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ sắp thăm Thái Lan

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ sắp thăm Thái Lan

Baoquocte.vn. Đây sẽ là chuyến thăm Thái Lan đầu tiên của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin kể từ khi được bổ nhiệm vào năm ngoái.
Hàn Quốc và Nhật Bản còn nhiều tiềm năng hợp tác

Hàn Quốc và Nhật Bản còn nhiều tiềm năng hợp tác

Baoquocte.vn. Cố vấn An ninh quốc gia Hàn Quốc Kim Sung-han gặp trực tuyến với người đồng cấp Nhật Bản Takeo Akiba lần đầu tiên sau khi được bổ nhiệm.
Ukraine nhận tin vui, Italy tỏ ý sẵn sàng hỗ trợ Kiev

Ukraine nhận tin vui, Italy tỏ ý sẵn sàng hỗ trợ Kiev

Baoquocte.vn. Các nước tiếp tục hứa cấp viện trợ tài chính cũng như quân sự cho Ukraine trong bối cảnh cuộc xung đột giữa nước này với Nga tiếp tục căng thẳng.
Sắp họp Thượng đỉnh Bộ tứ, hồ sơ nào đang 'xếp hàng'?

Sắp họp Thượng đỉnh Bộ tứ, hồ sơ nào đang 'xếp hàng'?

Baoquocte.vn. Các nhà lãnh đạo nhóm Bộ tứ dự kiến sẽ thảo luận về các lợi ích, mối quan tâm và quan điểm của các thành viên trong cuộc gặp thượng đỉnh sắp tới.
Mỹ tuyên bố chính thức 'trở lại' Kiev, bổ nhiệm Đại sứ tại Ukraine sau 3 năm bỏ trống

Mỹ tuyên bố chính thức 'trở lại' Kiev, bổ nhiệm Đại sứ tại Ukraine sau 3 năm bỏ trống

Baoquocte.vn. Đại sứ quán Mỹ tại Kiev đã mở cửa trở lại từ ngày 18/5, sau 3 tháng đóng cửa vì chiến dịch quân sự đặc biệt mà Nga phát động ở Ukraine hôm 24/2.
5 vũ khí Nga siêu cấp dễ khiến NATO phải 'toát mồ hôi hột'

5 vũ khí Nga siêu cấp dễ khiến NATO phải 'toát mồ hôi hột'

Baoquocte.vn. Xung đột tại Ukraine đã làm gia tăng căng thẳng Nga-NATO. Một số vũ khí Nga có thể khiến NATO phải dè chừng trước khi có bất cứ động thái nào.
Phục hồi tài nguyên đất: Vấn đề và giải pháp

Phục hồi tài nguyên đất: Vấn đề và giải pháp

Baoquocte.vn. Suy thoái tài nguyên đất cũng là nguyên nhân của 'dịch bệnh được truyền nhiễm từ động vật hoang dã sang người'.
Thổ Nhĩ Kỳ: Cuộc chiến về sự tồn vong của AKP

Thổ Nhĩ Kỳ: Cuộc chiến về sự tồn vong của AKP

Baoquocte.vn. Thổ Nhĩ Kỳ thông báo nước này phát động chiến dịch có quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu thuộc PKK ở vùng biên giới miền Bắc Iraq giáp với nước này.
60 năm sau khi được coi là 'đã chết', sông Thames bất ngờ 'hồi sinh'

60 năm sau khi được coi là 'đã chết', sông Thames bất ngờ 'hồi sinh'

Baoquocte.vn. Sông Thames đã trải qua một cú 'chuyển mình' ngoạn mục và trở thành một trong những con sông sạch nhất thế giới chảy qua một thành phố.
Phương Tây cung cấp vũ khí gì cho Ukraine

Phương Tây cung cấp vũ khí gì cho Ukraine

Baoquocte.vn. Các nước phương Tây liên tục tung ra các gói hỗ trợ quân sự, bao gồm các loại vũ khí tấn công tối tân, giúp Ukraine tăng cường khả năng phòng thủ.
Sự thật đằng sau cáo buộc Nga sử dụng vũ khí hóa học tại Mariupol

Sự thật đằng sau cáo buộc Nga sử dụng vũ khí hóa học tại Mariupol

Baoquocte.vn. Tại Mariupol, Ukraine cáo buộc Nga sử dụng 'một chất độc không rõ nguồn gốc' bị tình nghi là vũ khí hóa học làm dấy lên lo ngại. Đâu là sự thật?
Khởi động chiến lược kinh tế mới đối với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Mỹ tham vọng gì?

Khởi động chiến lược kinh tế mới đối với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Mỹ tham vọng gì?

Baoquocte.vn. Chiến lược kinh tế mới của Mỹ đối với khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương có thể được Tổng thống Biden khởi động trong chuyến công du châu Á tới đây.
Chính sách của Australia đối với Trung Quốc hậu bầu cử: Tiếp tục đường lối cứng rắn?

Chính sách của Australia đối với Trung Quốc hậu bầu cử: Tiếp tục đường lối cứng rắn?

Baoquocte.vn. Quan hệ giữa Australia và Trung Quốc sẽ tiếp tục đối kháng. Trung Quốc đang đặt ra nhiều mối lo ngại về an ninh đối với Thái Bình Dương.
Vũ khí khí đốt Nga có thực sự lợi hại?

Vũ khí khí đốt Nga có thực sự lợi hại?

Baoquocte.vn. Liệu vũ khí khí đốt Nga nhằm ổn định nền kinh tế trước các lệnh trừng phạt và gây sức ép lên các quốc gia EU có hiệu quả?
Báo chí quốc tế: Việt Nam đóng vai trò chủ chốt trong định hình quan hệ Hoa Kỳ-ASEAN

Báo chí quốc tế: Việt Nam đóng vai trò chủ chốt trong định hình quan hệ Hoa Kỳ-ASEAN

Baoquocte.vn. Thủ tướng Việt Nam Phạm Minh Chính đã có chuyến thăm thành công tới Hoa Kỳ nhằm thúc đẩy quan hệ đối tác, bao gồm cả quan hệ ASEAN-Hoa Kỳ.
Thổ Nhĩ Kỹ và chiến lược ngoại giao 'không ngủ' trong tháng lễ Ramadan

Thổ Nhĩ Kỹ và chiến lược ngoại giao 'không ngủ' trong tháng lễ Ramadan

Baoquocte.vn. Trong tháng Ramadan, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan đã tiến hành các hoạt động ngoại giao dồn dập khi liên tục gặp 21 nhà lãnh đạo thế giới.
Philippines và 'hành trình mới' trong quan hệ với Trung Quốc và Mỹ

Philippines và 'hành trình mới' trong quan hệ với Trung Quốc và Mỹ

Baoquocte.vn. Cựu Thượng nghị sĩ Marcos Jr đã giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử tổng thống Philippines.
Phiên bản di động