Cạnh tranh chiến lược:

Trung Quốc đơn độc

Hà Linh
TGVN. An ninh khu vực đang chứng kiến nhiều biến cố, trong đó không chỉ có xung khắc và cọ xát khốc liệt giữa Mỹ-Trung Quốc mà còn cả sự gia tăng về mức độ nghiêm trọng trong ứng xử của Trung Quốc. Mạng Project syndicate phân tích.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

TIN LIÊN QUAN
Australia dọn đường cho việc 'kết liễu' thỏa thuận Vành đai và Con đường?
Nhật Bản và Mỹ 'gật đầu' trong nỗ lực kiềm chế Trung Quốc tại Biển Đông và Biển Hoa Đông
Trung Quốc đơn độc
Các nhà sử học rất có thể sẽ xem năm 2020 là năm nhiều biến cố. Nhờ Covid-19, nhiều quốc gia đã học được những bài học “quý giá” về chuỗi cung ứng phụ thuộc vào Trung Quốc và thái độ của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc đã thay đổi. Nguồn: Internet.

TikTok và WeChat: Ba hệ lụy từ một lệnh cấm

TikTok và WeChat: Ba hệ lụy từ một lệnh cấm

TGVN. Sắc lệnh hành pháp ký ngày 7/8, cấm các giao dịch của Mỹ với ByteDance, công ty mẹ của ứng dụng TikTok sẽ để ...

Trong bài phát biểu Năm Mới gần đây nhất, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã tuyên bố rằng năm 2020 sẽ là “một cột mốc quan trọng”. Chủ tịch Tung Quốc đã đúng, nhưng không phải theo cách mà ông mong đợi. Không còn “bạn bè ở mọi nơi trên thế giới” như ông đã nói trong bài phát biểu, Trung Quốc đã làm tổn hại nghiêm trọng đến uy tín quốc tế, xa lánh các đối tác và chỉ để lại cho mình một đòn bẩy quyền lực thực sự: đó là vũ lực. Tuy nhiên, liệu viễn cảnh bị cô lập có thể ngăn cản được tham vọng đế quốc của Trung Quốc hay không thì vẫn còn phải chờ xem.

2020 – năm của nhiều biến cố!

Các nhà sử học rất có thể sẽ xem năm 2020 là năm nhiều biến cố. Nhờ Covid-19, nhiều quốc gia đã học được những bài học “quý giá” về chuỗi cung ứng phụ thuộc vào Trung Quốc và thái độ của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc đã thay đổi. Tình hình bắt đầu thay đổi khi có thông tin cho rằng Tung Quốc che giấu thế giới thông tin quan trọng về virus corona gây ra đại dịch Covid-19, lần đầu tiên được phát hiện ở Vũ Hán - một phát hiện được xác nhận trong một báo cáo gần đây của tình báo Mỹ. Vấn đề trở nên tồi tệ hơn khi Chủ tịch Tập Cận Bình cố gắng lợi dụng tình hình dịch bệnh, trước tiên là tích trữ sản phẩm y tế - một thị trường mà Trung Quốc thống trị - và sau đó là thúc đẩy hành động bành trướng hiếu chiến, đặc biệt ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Điều này đang làm thay đổi nhanh chóng bối cảnh địa chiến lược của khu vực, với các cường quốc khác đang chuẩn bị chống lại Trung Quốc.

Nhật Bản dường như bắt đầu hợp tác với nhóm “Five Eyes”- liên minh thu thập và chia sẻ thông tin tình báo lâu đời nhất thế giới, bao gồm Australia, Canada, New Zealand, Anh và Mỹ. Một liên minh mới “Six Eyes” sẽ đóng vai trò là trụ cột an ninh quan trọng của Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Hơn nữa, Nhóm Bộ Tứ - bao gồm Australia, Ấn Độ, Nhật Bản và Mỹ - dường như đã sẵn sàng để tăng cường hợp tác chiến lược sâu sắc hơn. Đặc biệt, điều này cho thấy một sự thay đổi rất đáng chú ý từ phía Ấn Độ, quốc gia đã dành nhiều năm để xoa dịu Trung Quốc.

Tin liên quan
'Đòn gió' của ông Trump với Trung Quốc

Phải thay đổi chính sách

Như Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Robert O'Brien đã lưu ý, “Trung Quốc gần đây tỏ ra hung hăng với Ấn Độ”. Kể từ cuối tháng 4/2020, Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) đã chiếm đóng một vài khu vực ở vùng Ladakh, phía Bắc Ấn Độ, làm gia tăng sức nóng cho cuộc xung đột biên giới âm ỉ kéo dài.

Điều này khiến Thủ tướng Narendra Modi không còn lựa chọn nào khác ngoài việc thay đổi chính sách. Ông Modi đang cân nhắc mời Australia tham gia cuộc tập trận hải quân thường niên Malabar với các lực lượng Nhật Bản, Mỹ và Ấn Độ vào cuối năm nay. Australia đã rút khỏi cuộc tập trận này vào năm 2008 khi đó chỉ có Mỹ và Ấn Độ tham gia. Mặc dù Nhật Bản chính thức tham gia vào năm 2015, song Ấn Độ vẫn do dự mời Australia tham gia trở lại cuộc tập trận này, vì sợ sẽ khiêu khích Trung Quốc. Giờ thì không còn sự do dự nữa. Với việc Australia một lần nữa tham gia cuộc tập trận Malabar, nhóm Bộ Tứ sẽ có một nền tảng chính thức, thiết thực cho các cuộc tập trận hải quân.

Hiện tại, sự hợp tác giữa các nước thành viên trong nhóm Bộ Tứ đang giành được một số lợi thế chiến lược. Tháng 6 vừa qua, Australia và Ấn Độ đã ký Thỏa thuận tương hỗ hậu cần nhằm tăng cường khả năng tương tác quân sự thông qua các hoạt động quốc phòng song phương. Ấn Độ có một thỏa thuận tương tự với Mỹ và dự kiến sẽ sớm ký thỏa thuận tương tự với Nhật Bản.

Về phần mình, Nhật Bản gần đây đã thêm Australia, Ấn Độ và Anh vào danh sách đối tác chia sẻ thông tin tình báo bằng cách điều chỉnh luật bí mật nhà nước năm 2014 mà trước đây chỉ có trao đổi với Mỹ. Điều này sẽ củng cố hợp tác an ninh của Nhật Bản theo luật năm 2016, trong đó xác định lại Hiến pháp hòa bình của Nhật Bản thời hậu chiến do Mỹ áp đặt, theo cách Nhật Bản có thể hỗ trợ các đồng minh đang bị tấn công.

Tin liên quan
Mỹ-Trung Quốc tiếp tục găng: Đối đầu để đến đích Mỹ-Trung Quốc tiếp tục găng: Đối đầu để đến đích

Lợi chung ích riêng

Do đó, các nền quốc gia Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đang thúc đẩy các mối quan hệ chiến lược chặt chẽ hơn để đối phó với mức độ hiếu chiến ngày càng gia tăng của Trung Quốc. Bước hợp lý tiếp theo sẽ là các nước này đóng vai trò phối hợp, đồng bộ hơn trong việc thúc đẩy an ninh khu vực rộng lớn hơn. Vấn đề là các lợi ích an ninh của Mỹ, Australia, Ấn Độ và Nhật Bản hoàn toàn không tương đồng.

Đối với Ấn Độ và Nhật Bản, mối đe dọa an ninh mà Trung Quốc tạo ra là cấp bách hơn nhiều, được thể hiện qua sự hung hăng của Trung Quốc đối với Ấn Độ và hoạt động xâm nhập thường xuyên hơn vào vùng biển Nhật Bản. Hơn nữa, Ấn Độ là thành viên duy nhất trong nhóm Bộ Tứ vẫn duy trì thế trận phòng thủ trên bộ, và họ sẽ đối mặt với viễn cảnh rất thực tế về một cuộc xung đột với Trung Quốc ở biên giới Himalaya.

Ngược lại, Mỹ chưa bao giờ nghĩ đến một cuộc chiến trên bộ với Trung Quốc. Mục tiêu hàng đầu của Mỹ là ngăn chặn các thách thức kinh tế, địa chính trị và hệ tư tưởng của Trung Quốc đối với sự ưu việt toàn cầu của Mỹ. Việc Mỹ theo đuổi mục tiêu này sẽ là di sản chính sách đối ngoại để lại hậu quả nặng nề nhất của Tổng thống Donald Trump.

Trong khi đó, Australia phải can dự với một hành động cân bằng tinh tế. Trong khi Australia muốn bảo vệ các giá trị và ổn định khu vực, họ vẫn phụ thuộc kinh tế vào Trung Quốc vốn chiếm 1/3 lượng xuất khẩu của nước này. Vì vậy, ngay cả khi Australia theo đuổi các mối quan hệ gần gũi của mình với nhóm Bộ Tứ, họ đã từ chối lời kêu gọi của Mỹ tham gia các cuộc tuần tra hải quân ở Biển Đông. Như Ngoại trưởng Australia Marise Payne gần đây tuyên bố rằng Australia “không có ý định làm tổn thương mối quan hệ với Trung Quốc”.

Nhật Bản và Mỹ 'gật đầu' trong nỗ lực kiềm chế Trung Quốc tại Biển Đông và Biển Hoa Đông

Nhật Bản và Mỹ 'gật đầu' trong nỗ lực kiềm chế Trung Quốc tại Biển Đông và Biển Hoa Đông

TGVN. Ngày 29/8 tại đảo Guam, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Taro Kono và người đồng cấp Mỹ Mark Esper cho biết hai nước ...

Mỹ chỉ trích cách tiếp cận 'gây hấn' của Trung Quốc, 'Bộ Tứ' sắp họp cấp cao

Mỹ chỉ trích cách tiếp cận 'gây hấn' của Trung Quốc, 'Bộ Tứ' sắp họp cấp cao

TGVN. Ngày 28/8, Cố vấn An ninh quốc gia Nhà Trắng Robert O'Brien tuyên bố Washington bác bỏ cáo buộc của Bắc Kinh về việc ...

Trung Quốc dọa tẩy chay Apple nếu Mỹ cấm WeChat

Trung Quốc dọa tẩy chay Apple nếu Mỹ cấm WeChat

TGVN. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên ngày 28/8 cảnh báo, người tiêu dùng nước này sẽ tẩy chay Apple ...

Mỹ cảnh báo hành vi khiêu khích của Trung Quốc tại Biển Đông, Biển Hoa Đông

Mỹ cảnh báo hành vi khiêu khích của Trung Quốc tại Biển Đông, Biển Hoa Đông

TGVN. Ngay 27/8, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper cảnh báo kế hoạch "gây hấn" của Trung Quốc khi hiện đại hóa các lực ...

(Nguồn: Project syndicate/ TTXVN)

Đọc thêm

Sẵn sàng cho Đại hội XIV của Đảng

Sẵn sàng cho Đại hội XIV của Đảng

Xuyên suốt các khâu từ chuẩn bị, công tác nhân sự đến thông tin tuyên truyền về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng là tinh ...
Việt Nam thúc đẩy hợp tác với Liên hợp quốc về khoa học, công nghệ và quản trị AI

Việt Nam thúc đẩy hợp tác với Liên hợp quốc về khoa học, công nghệ và quản trị AI

Ngày 16/1, Thứ trưởng Đặng Hoàng Giang tiếp ông Amandeep Singh Gill, Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc, Đặc phái viên của Tổng Thư ký Liên hợp quốc về ...
Chủ tịch nước Lương Cường giao nhiệm vụ cho các Đại sứ Việt Nam ở nước ngoài mới được bổ nhiệm

Chủ tịch nước Lương Cường giao nhiệm vụ cho các Đại sứ Việt Nam ở nước ngoài mới được bổ nhiệm

Chủ tịch nước nhấn mạnh, các Đại sứ, Trưởng cơ quan đại diện cần thực hiện tốt công tác đối ngoại, phục vụ chiến lược bảo vệ Tổ quốc 'từ ...
Dự báo thời tiết phục vụ Đại hội Đảng lần thứ XIV (18-25/1): Hà Nội ngày 21-25/1 xảy ra rét đậm, vùng núi Bắc Bộ có rét hại, Nam Bộ ngày nắng

Dự báo thời tiết phục vụ Đại hội Đảng lần thứ XIV (18-25/1): Hà Nội ngày 21-25/1 xảy ra rét đậm, vùng núi Bắc Bộ có rét hại, Nam Bộ ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực dịp diễn ra Đại hội Đảng lần thứ XIV (18-25/1) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Đồng Tháp thực hiện tốt công tác phòng, chống khai thác IUU; Quảng Ninh tái cơ cấu nghề cá phát triển bền vững

Đồng Tháp thực hiện tốt công tác phòng, chống khai thác IUU; Quảng Ninh tái cơ cấu nghề cá phát triển bền vững

Công tác chống khai thác IUU tiếp tục được nhiều địa phương ven biển đẩy mạnh trong thời gian qua.
Nguyễn Thị Tuyết Nhung: Doanh nhân kiến tạo giá trị văn hóa trong hành trình tái cấu trúc du lịch Việt Nam

Nguyễn Thị Tuyết Nhung: Doanh nhân kiến tạo giá trị văn hóa trong hành trình tái cấu trúc du lịch Việt Nam

Trong hành trình đổi mới của du lịch Việt Nam, giá trị văn hóa chỉ thực sự phát huy khi được đặt trong một cấu trúc quản trị hiện đại ...
Tổng thống Mỹ tuyên bố sẽ ký thỏa thuận giải giáp Hamas, ra tối hậu thư cho phong trào ở Dải Gaza

Tổng thống Mỹ tuyên bố sẽ ký thỏa thuận giải giáp Hamas, ra tối hậu thư cho phong trào ở Dải Gaza

Mỹ sẽ đạt thỏa thuận với Hamas giải giáp hoàn toàn lực lượng này, cảnh báo nhóm vũ trang sẽ đối mặt hậu quả nghiêm trọng nếu không chấp hành.
Mỹ ưu tiên ngoại giao để giải quyết căng thẳng với Iran, các điều kiện Tehran cần đáp ứng là gì?

Mỹ ưu tiên ngoại giao để giải quyết căng thẳng với Iran, các điều kiện Tehran cần đáp ứng là gì?

Chính quyền Tổng thống Donald Trump ưu tiên một giải pháp ngoại giao, thay vì hành động quân sự, nhằm xử lý căng thẳng đang leo thang với Iran.
Thủ tướng Canada thăm Trung Quốc: Ca ngợi quan hệ đối tác chiến lược mới với Bắc Kinh

Thủ tướng Canada thăm Trung Quốc: Ca ngợi quan hệ đối tác chiến lược mới với Bắc Kinh

Thủ tướng Canada cho biết, gắn kết và hợp tác sẽ là nền tảng của quan hệ đối tác chiến lược mới với Trung Quốc.
Cảnh báo nước Pháp 'đang trong tầm bắn của Nga', Tổng thống Macron tuyên bố: 'Để giữ tự do... phải mạnh mẽ'

Cảnh báo nước Pháp 'đang trong tầm bắn của Nga', Tổng thống Macron tuyên bố: 'Để giữ tự do... phải mạnh mẽ'

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cảnh báo năm 2026 sẽ là 'một năm đầy thách thức' đối với quốc phòng quốc gia.
Dải Gaza: Thêm bước đi lịch sử, Tổng thống Mỹ tuyên bố thành lập Hội đồng hòa bình 'vĩ đại và danh giá nhất'

Dải Gaza: Thêm bước đi lịch sử, Tổng thống Mỹ tuyên bố thành lập Hội đồng hòa bình 'vĩ đại và danh giá nhất'

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố thành lập một Hội đồng hòa bình nhằm giám sát việc quản trị Dải Gaza.
Tình hình Venezuela: Quyền Tổng thống tuyên bố không sợ đối mặt Mỹ về ngoại giao

Tình hình Venezuela: Quyền Tổng thống tuyên bố không sợ đối mặt Mỹ về ngoại giao

Chính phủ Venezuela không lo ngại đối đầu ngoại giao với Mỹ, quốc gia đã tiến hành cuộc đột kích và bắt Tổng thống Maduro cùng vợ ông.
Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Chuyến thăm chính thức Ấn Độ của Thủ tướng Đức Friedrich Merz diễn ra trong bối cảnh kinh tế và chính trị quốc tế đang trải qua nhiều biến động sâu sắc.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Chuyến thăm của Tổng thống Hàn Quốc đến Trung Quốc và Nhật Bản nhằm hàn gắn những vết nứt trong quá khứ, mở ra tương lai hợp tác.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung phản ánh nỗ lực cân bằng trong bối cảnh thế giới và khu vực chứng kiến nhiều biến chuyển sâu sắc.
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những yếu tố định hình thế giới 2026

Những yếu tố định hình thế giới 2026

Mười nhân tố bắt đầu bằng chữ 'T' tác động định hình thế giới năm 2026.
Tổng thống Ukraine thăm Mỹ: Bước đệm chiến thuật

Tổng thống Ukraine thăm Mỹ: Bước đệm chiến thuật

Chuyến thăm Mỹ của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky diễn ra trong một thời điểm đặc biệt nhạy cảm của cuộc xung đột Nga - Ukraine...
Bức tranh bầu cử 2026: Đoán định và biến số

Bức tranh bầu cử 2026: Đoán định và biến số

Bước sang năm 2026, chu kỳ bầu cử toàn cầu dự báo tiếp tục sự pha trộn giữa những kết cục có thể đoán trước và các biến số khó lường.
Giao thừa muôn sắc

Giao thừa muôn sắc

Dù năm mới được đón chờ trên khắp thế giới, mỗi quốc gia, mỗi cộng đồng lại chào đón thời khắc ấy theo những văn hóa và phong tục rất khác nhau.
Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki của Nga sẽ thực hiện nhiệm vụ gì ở Biển Baltic?

Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki của Nga sẽ thực hiện nhiệm vụ gì ở Biển Baltic?

Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki mới của Nga có khả năng sử dụng tên lửa hành trình Kalibr và hiệu quả trong tác chiến chống tàu ngầm.
Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 2): Thay đổi hay tiếp nối?

Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 2): Thay đổi hay tiếp nối?

Liệu những thay đổi trong chiến lược an ninh quốc gia của Mỹ hiện nay là nhất thời hay là sự trở lại của những luận điểm nền tảng trong lịch sử?
Đưa Không gian tranh Đông Hồ ra thế giới

Đưa Không gian tranh Đông Hồ ra thế giới

Tranh dân gian Đông Hồ bền bỉ như chính tinh thần của văn hóa làng Việt, nơi cái đẹp gắn với đạo lý, nghệ thuật gắn với đời sống.
Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 1): Luật chơi mới của siêu cường

Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 1): Luật chơi mới của siêu cường

Khép lại năm 2025, việc chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố Chiến lược An ninh Quốc gia (NSS) vào đầu tháng 12 đã trở thành tâm điểm của hồ sơ chính trị ...
Phiên bản di động