Cạnh tranh chiến lược:

Trung Quốc đơn độc

Hà Linh
TGVN. An ninh khu vực đang chứng kiến nhiều biến cố, trong đó không chỉ có xung khắc và cọ xát khốc liệt giữa Mỹ-Trung Quốc mà còn cả sự gia tăng về mức độ nghiêm trọng trong ứng xử của Trung Quốc. Mạng Project syndicate phân tích.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

TIN LIÊN QUAN
Australia dọn đường cho việc 'kết liễu' thỏa thuận Vành đai và Con đường?
Nhật Bản và Mỹ 'gật đầu' trong nỗ lực kiềm chế Trung Quốc tại Biển Đông và Biển Hoa Đông
Trung Quốc đơn độc
Các nhà sử học rất có thể sẽ xem năm 2020 là năm nhiều biến cố. Nhờ Covid-19, nhiều quốc gia đã học được những bài học “quý giá” về chuỗi cung ứng phụ thuộc vào Trung Quốc và thái độ của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc đã thay đổi. Nguồn: Internet.

TikTok và WeChat: Ba hệ lụy từ một lệnh cấm

TikTok và WeChat: Ba hệ lụy từ một lệnh cấm

TGVN. Sắc lệnh hành pháp ký ngày 7/8, cấm các giao dịch của Mỹ với ByteDance, công ty mẹ của ứng dụng TikTok sẽ để ...

Trong bài phát biểu Năm Mới gần đây nhất, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã tuyên bố rằng năm 2020 sẽ là “một cột mốc quan trọng”. Chủ tịch Tung Quốc đã đúng, nhưng không phải theo cách mà ông mong đợi. Không còn “bạn bè ở mọi nơi trên thế giới” như ông đã nói trong bài phát biểu, Trung Quốc đã làm tổn hại nghiêm trọng đến uy tín quốc tế, xa lánh các đối tác và chỉ để lại cho mình một đòn bẩy quyền lực thực sự: đó là vũ lực. Tuy nhiên, liệu viễn cảnh bị cô lập có thể ngăn cản được tham vọng đế quốc của Trung Quốc hay không thì vẫn còn phải chờ xem.

2020 – năm của nhiều biến cố!

Các nhà sử học rất có thể sẽ xem năm 2020 là năm nhiều biến cố. Nhờ Covid-19, nhiều quốc gia đã học được những bài học “quý giá” về chuỗi cung ứng phụ thuộc vào Trung Quốc và thái độ của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc đã thay đổi. Tình hình bắt đầu thay đổi khi có thông tin cho rằng Tung Quốc che giấu thế giới thông tin quan trọng về virus corona gây ra đại dịch Covid-19, lần đầu tiên được phát hiện ở Vũ Hán - một phát hiện được xác nhận trong một báo cáo gần đây của tình báo Mỹ. Vấn đề trở nên tồi tệ hơn khi Chủ tịch Tập Cận Bình cố gắng lợi dụng tình hình dịch bệnh, trước tiên là tích trữ sản phẩm y tế - một thị trường mà Trung Quốc thống trị - và sau đó là thúc đẩy hành động bành trướng hiếu chiến, đặc biệt ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Điều này đang làm thay đổi nhanh chóng bối cảnh địa chiến lược của khu vực, với các cường quốc khác đang chuẩn bị chống lại Trung Quốc.

Nhật Bản dường như bắt đầu hợp tác với nhóm “Five Eyes”- liên minh thu thập và chia sẻ thông tin tình báo lâu đời nhất thế giới, bao gồm Australia, Canada, New Zealand, Anh và Mỹ. Một liên minh mới “Six Eyes” sẽ đóng vai trò là trụ cột an ninh quan trọng của Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Hơn nữa, Nhóm Bộ Tứ - bao gồm Australia, Ấn Độ, Nhật Bản và Mỹ - dường như đã sẵn sàng để tăng cường hợp tác chiến lược sâu sắc hơn. Đặc biệt, điều này cho thấy một sự thay đổi rất đáng chú ý từ phía Ấn Độ, quốc gia đã dành nhiều năm để xoa dịu Trung Quốc.

Tin liên quan
'Đòn gió' của ông Trump với Trung Quốc

Phải thay đổi chính sách

Như Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Robert O'Brien đã lưu ý, “Trung Quốc gần đây tỏ ra hung hăng với Ấn Độ”. Kể từ cuối tháng 4/2020, Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) đã chiếm đóng một vài khu vực ở vùng Ladakh, phía Bắc Ấn Độ, làm gia tăng sức nóng cho cuộc xung đột biên giới âm ỉ kéo dài.

Điều này khiến Thủ tướng Narendra Modi không còn lựa chọn nào khác ngoài việc thay đổi chính sách. Ông Modi đang cân nhắc mời Australia tham gia cuộc tập trận hải quân thường niên Malabar với các lực lượng Nhật Bản, Mỹ và Ấn Độ vào cuối năm nay. Australia đã rút khỏi cuộc tập trận này vào năm 2008 khi đó chỉ có Mỹ và Ấn Độ tham gia. Mặc dù Nhật Bản chính thức tham gia vào năm 2015, song Ấn Độ vẫn do dự mời Australia tham gia trở lại cuộc tập trận này, vì sợ sẽ khiêu khích Trung Quốc. Giờ thì không còn sự do dự nữa. Với việc Australia một lần nữa tham gia cuộc tập trận Malabar, nhóm Bộ Tứ sẽ có một nền tảng chính thức, thiết thực cho các cuộc tập trận hải quân.

Hiện tại, sự hợp tác giữa các nước thành viên trong nhóm Bộ Tứ đang giành được một số lợi thế chiến lược. Tháng 6 vừa qua, Australia và Ấn Độ đã ký Thỏa thuận tương hỗ hậu cần nhằm tăng cường khả năng tương tác quân sự thông qua các hoạt động quốc phòng song phương. Ấn Độ có một thỏa thuận tương tự với Mỹ và dự kiến sẽ sớm ký thỏa thuận tương tự với Nhật Bản.

Về phần mình, Nhật Bản gần đây đã thêm Australia, Ấn Độ và Anh vào danh sách đối tác chia sẻ thông tin tình báo bằng cách điều chỉnh luật bí mật nhà nước năm 2014 mà trước đây chỉ có trao đổi với Mỹ. Điều này sẽ củng cố hợp tác an ninh của Nhật Bản theo luật năm 2016, trong đó xác định lại Hiến pháp hòa bình của Nhật Bản thời hậu chiến do Mỹ áp đặt, theo cách Nhật Bản có thể hỗ trợ các đồng minh đang bị tấn công.

Tin liên quan
Mỹ-Trung Quốc tiếp tục găng: Đối đầu để đến đích Mỹ-Trung Quốc tiếp tục găng: Đối đầu để đến đích

Lợi chung ích riêng

Do đó, các nền quốc gia Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đang thúc đẩy các mối quan hệ chiến lược chặt chẽ hơn để đối phó với mức độ hiếu chiến ngày càng gia tăng của Trung Quốc. Bước hợp lý tiếp theo sẽ là các nước này đóng vai trò phối hợp, đồng bộ hơn trong việc thúc đẩy an ninh khu vực rộng lớn hơn. Vấn đề là các lợi ích an ninh của Mỹ, Australia, Ấn Độ và Nhật Bản hoàn toàn không tương đồng.

Đối với Ấn Độ và Nhật Bản, mối đe dọa an ninh mà Trung Quốc tạo ra là cấp bách hơn nhiều, được thể hiện qua sự hung hăng của Trung Quốc đối với Ấn Độ và hoạt động xâm nhập thường xuyên hơn vào vùng biển Nhật Bản. Hơn nữa, Ấn Độ là thành viên duy nhất trong nhóm Bộ Tứ vẫn duy trì thế trận phòng thủ trên bộ, và họ sẽ đối mặt với viễn cảnh rất thực tế về một cuộc xung đột với Trung Quốc ở biên giới Himalaya.

Ngược lại, Mỹ chưa bao giờ nghĩ đến một cuộc chiến trên bộ với Trung Quốc. Mục tiêu hàng đầu của Mỹ là ngăn chặn các thách thức kinh tế, địa chính trị và hệ tư tưởng của Trung Quốc đối với sự ưu việt toàn cầu của Mỹ. Việc Mỹ theo đuổi mục tiêu này sẽ là di sản chính sách đối ngoại để lại hậu quả nặng nề nhất của Tổng thống Donald Trump.

Trong khi đó, Australia phải can dự với một hành động cân bằng tinh tế. Trong khi Australia muốn bảo vệ các giá trị và ổn định khu vực, họ vẫn phụ thuộc kinh tế vào Trung Quốc vốn chiếm 1/3 lượng xuất khẩu của nước này. Vì vậy, ngay cả khi Australia theo đuổi các mối quan hệ gần gũi của mình với nhóm Bộ Tứ, họ đã từ chối lời kêu gọi của Mỹ tham gia các cuộc tuần tra hải quân ở Biển Đông. Như Ngoại trưởng Australia Marise Payne gần đây tuyên bố rằng Australia “không có ý định làm tổn thương mối quan hệ với Trung Quốc”.

Nhật Bản và Mỹ 'gật đầu' trong nỗ lực kiềm chế Trung Quốc tại Biển Đông và Biển Hoa Đông

Nhật Bản và Mỹ 'gật đầu' trong nỗ lực kiềm chế Trung Quốc tại Biển Đông và Biển Hoa Đông

TGVN. Ngày 29/8 tại đảo Guam, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Taro Kono và người đồng cấp Mỹ Mark Esper cho biết hai nước ...

Mỹ chỉ trích cách tiếp cận 'gây hấn' của Trung Quốc, 'Bộ Tứ' sắp họp cấp cao

Mỹ chỉ trích cách tiếp cận 'gây hấn' của Trung Quốc, 'Bộ Tứ' sắp họp cấp cao

TGVN. Ngày 28/8, Cố vấn An ninh quốc gia Nhà Trắng Robert O'Brien tuyên bố Washington bác bỏ cáo buộc của Bắc Kinh về việc ...

Trung Quốc dọa tẩy chay Apple nếu Mỹ cấm WeChat

Trung Quốc dọa tẩy chay Apple nếu Mỹ cấm WeChat

TGVN. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên ngày 28/8 cảnh báo, người tiêu dùng nước này sẽ tẩy chay Apple ...

Mỹ cảnh báo hành vi khiêu khích của Trung Quốc tại Biển Đông, Biển Hoa Đông

Mỹ cảnh báo hành vi khiêu khích của Trung Quốc tại Biển Đông, Biển Hoa Đông

TGVN. Ngay 27/8, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper cảnh báo kế hoạch "gây hấn" của Trung Quốc khi hiện đại hóa các lực ...

(Nguồn: Project syndicate/ TTXVN)

Đọc thêm

Nhật Bản và Trung Quốc bất đồng tại Hội đồng Bảo an về tình hình trên biển

Nhật Bản và Trung Quốc bất đồng tại Hội đồng Bảo an về tình hình trên biển

Ngày 28/4, Nhật Bản và Trung Quốc tranh luận căng thẳng tại Hội đồng Bảo an về tình hình Biển Hoa Đông và Biển Đông.
Hành trình nghệ thuật dành riêng cho các bạn nhỏ Việt Nam: Nhạc kịch 'Hành trình tìm cháu gái của bà Geumdarae'

Hành trình nghệ thuật dành riêng cho các bạn nhỏ Việt Nam: Nhạc kịch 'Hành trình tìm cháu gái của bà Geumdarae'

Buổi biểu diễn nhạc kịch 'Hành trình tìm cháu gái của bà Geumdarae' do đoàn nghệ thuật Janchimadang biểu diễn tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh.
Triển lãm tranh vua Hàm Nghi thu hút khách quốc tế

Triển lãm tranh vua Hàm Nghi thu hút khách quốc tế

Triển lãm “Trời, Non, Nước | Allusive Panorama” mang đến một cách tiếp cận mới khi đặt tranh của vua Hàm Nghi trong không gian di sản.
Tổng thống Trump không hài lòng trước đề xuất mới của Tehran, triển vọng hòa giải thêm mờ mịt

Tổng thống Trump không hài lòng trước đề xuất mới của Tehran, triển vọng hòa giải thêm mờ mịt

Tổng thống Trump được cho là không đồng tình với đề xuất mới của Iran về chấm dứt xung đột, khiến hy vọng hạ nhiệt căng thẳng tiếp tục suy ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao Quyết định bổ nhiệm 5 Đại sứ Việt Nam ở nước ngoài

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao Quyết định bổ nhiệm 5 Đại sứ Việt Nam ở nước ngoài

Chiều 28/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì Lễ trao Quyết định bổ nhiệm cho 5 Đại sứ tại một số quốc gia và tổ chức ...
Từ 1/7, thống nhất tăng lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng

Từ 1/7, thống nhất tăng lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng

Bộ Nội vụ cho biết, Bộ Chính trị thống nhất điều chỉnh tăng mức lương cơ sở từ 2,34 triệu đồng lên 2,53 triệu đồng.
Nhật Bản và Trung Quốc bất đồng tại Hội đồng Bảo an về tình hình trên biển

Nhật Bản và Trung Quốc bất đồng tại Hội đồng Bảo an về tình hình trên biển

Ngày 28/4, Nhật Bản và Trung Quốc tranh luận căng thẳng tại Hội đồng Bảo an về tình hình Biển Hoa Đông và Biển Đông.
Tổng thống Trump không hài lòng trước đề xuất mới của Tehran, triển vọng hòa giải thêm mờ mịt

Tổng thống Trump không hài lòng trước đề xuất mới của Tehran, triển vọng hòa giải thêm mờ mịt

Tổng thống Trump được cho là không đồng tình với đề xuất mới của Iran về chấm dứt xung đột, khiến hy vọng hạ nhiệt căng thẳng tiếp tục suy giảm.
Campuchia-Thái Lan thúc đẩy đối thoại biên giới, nhấn mạnh tôn trọng luật pháp quốc tế

Campuchia-Thái Lan thúc đẩy đối thoại biên giới, nhấn mạnh tôn trọng luật pháp quốc tế

Ngoại trưởng Campuchia và Thái Lan trao đổi về vấn đề biên giới bên lề Hội nghị tại Brunei, nhằm duy trì hòa bình sau xung đột cuối năm 2025.
Tàu hỏa Indonesia va chạm thảm khốc, 14 người thiệt mạng, 84 người bị thương

Tàu hỏa Indonesia va chạm thảm khốc, 14 người thiệt mạng, 84 người bị thương

Số người thiệt mạng trong vụ tai nạn tàu hỏa gần Jakarta tăng lên 14, khi lực lượng cứu hộ hoàn tất công tác đưa nạn nhân ra khỏi hiện trường.
Mỹ xác định rõ các 'lằn ranh đỏ' trong đàm phán với Iran, Tổng thống Pháp chuẩn bị có hành động với Tehran

Mỹ xác định rõ các 'lằn ranh đỏ' trong đàm phán với Iran, Tổng thống Pháp chuẩn bị có hành động với Tehran

Chính quyền Mỹ khẳng định sẽ không đạt thỏa thuận với Iran nếu điều đó không mang lại lợi ích cho Washington và cộng đồng quốc tế.
Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc bất ngờ nóng lên vì một động thái cứng rắn của Bắc Kinh

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc bất ngờ nóng lên vì một động thái cứng rắn của Bắc Kinh

Ngày 28/4, cạnh tranh công nghệ Mỹ-Trung Quốc lại bất ngờ nóng lên vì một động thái cứng rắn của Bắc Kinh.
Nga phóng thành công tên lửa Soyuz-2.1: Khẳng định vị thế cường quốc không gian

Nga phóng thành công tên lửa Soyuz-2.1: Khẳng định vị thế cường quốc không gian

Việc phóng thành công tên lửa đẩy tầm trung Soyuz-2.1b mang ba vệ tinh quân sự vừa qua một lần nữa khẳng định vị thế cường quốc không gian của Nga.
Lệnh ngừng bắn Israel-Lebanon: Khoảng lặng giữa vòng xoáy

Lệnh ngừng bắn Israel-Lebanon: Khoảng lặng giữa vòng xoáy

Những diễn biến thực địa cho thấy đây nhiều khả năng chỉ là một ‘khoảng lặng tạm thời’.
Hungary hậu bầu cử: Những chuyển động mới và thách thức phía trước

Hungary hậu bầu cử: Những chuyển động mới và thách thức phía trước

Cuộc bầu cử Quốc hội Hungary vừa qua có ý nghĩa bước ngoặt, không chỉ đối với quốc gia này mà còn với Liên minh châu Âu (EU).
Libya - Niềm vui nhỏ giữa bộn bề lớn

Libya - Niềm vui nhỏ giữa bộn bề lớn

Libya lần đầu thông qua ngân sách nhà nước thống nhất sau hơn một thập niên chia rẽ, mở ra kỳ vọng cải thiện ổn định tài chính.
Nỗ lực sửa đổi Hiến pháp, Nhật Bản kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Nỗ lực sửa đổi Hiến pháp, Nhật Bản kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Không đơn thuần là thay đổi cho phù hợp với thực tế, nỗ lực sửa đổi Hiến pháp có thể coi là kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu của Nhật Bản.
Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử

Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử

Cuộc tổng tuyển cử tại Hungary đã khép lại kỷ nguyên 16 năm cầm quyền của Thủ tướng Viktor Orbán, khi đảng Fidesz chỉ giành chưa đến 1/3 số ghế Quốc hội.
Đổi mới sáng tạo: Từ các mô hình dẫn đầu đến bài toán của Việt Nam

Đổi mới sáng tạo: Từ các mô hình dẫn đầu đến bài toán của Việt Nam

Đằng sau khác biệt trong cách thức thúc đẩy đổi mới sáng tạo là các nguyên tắc chung, mang tính quyết định với năng lực cạnh tranh quốc gia.
UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

Bảo vệ di sản đã trở thành một vấn đề có ý nghĩa chiến lược, đòi hỏi sự tham gia của cộng đồng quốc tế. Trong đó, UNESCO giữ vai trò trung tâm.
Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động, một yếu tố khó đo lường nhưng quan trọng, đóng vai trò then chốt trong hiệu quả vận hành kinh tế.
Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Sự trỗi dậy của Vùng Vịnh như một trung tâm công nghệ toàn cầu đang đối mặt với nguy cơ mới trong bối cảnh xung đột Trung Đông.
Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Việc mất một máy bay AWACS không chỉ là tổn thất về khí tài mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới khả năng giám sát của Mỹ tại Trung Đông.
So găng sức mạnh hai ‘sát thủ bầu trời’ của Iran và Trung Quốc

So găng sức mạnh hai ‘sát thủ bầu trời’ của Iran và Trung Quốc

Dù tương đồng về thiết kế với UAV cảm tử Shahed-136 của Iran nhưng UAV do Trung Quốc phát triển được đánh giá là nguy hiểm hơn nhiều.
Phiên bản di động