Đại dịch Covid-19 và các nền kinh tế mới nổi: Những bước lùi khó cưỡng

Tường Vy
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Bài báo ‘Bước thụt lùi nghiêm trọng ở các nước mới nổi’ được đăng trên báo Le Monde mới đây cho rằng đại dịch Covid-19 đã cản trở bước tiến của các nền kinh tế mới nổi.
Quỹ Tiền tệ quốc tế cảnh báo rằng nhiều việc làm đã mất trong khủng hoảng Covid-19 sẽ bị “xóa sổ” vĩnh viễn. (Nguồn: DW)
Quỹ Tiền tệ quốc tế cảnh báo rằng nhiều việc làm sẽ bị “xóa sổ” vĩnh viễn, nguyên do là chuyển đổi số trong đại dịch Covid-19. (Nguồn: DW)

Các thống kê chỉ ra rằng tốc độ tăng trưởng của các quốc gia mới nổi có dấu hiệu chậm lại trong những năm gần đây và hàng triệu người rơi vào cảnh nghèo đói.

Thực tế đáng ngại

Đối với hãng xe hơi Ford, thị trường Ấn Độ chỉ còn là quá khứ.

Ngày 9/9, nhà sản xuất ô tô Mỹ thông báo sẽ rút khỏi nước này sau khi ghi nhận khoản thua lỗ hơn 2 tỷ USD trong 10 năm qua. Đây là kết cục đáng buồn và bất ngờ đối với một tập đoàn mà chỉ vài năm trước vẫn xem đất nước châu Á 1,3 tỷ dân này là một trong những thị trường ô tô hứa hẹn nhất hành tinh.

Năm 2020, Harley-Davidson cũng đã phải rời bỏ Ấn Độ. General Motors đã rút lui vào năm 2017.

Trước thực tế này, chuyên gia nghiên cứu Rebecca Ray của Trung tâm chính sách phát triển tại toàn cầu thuộc Đại học Boston (Mỹ), nhận định: “Việc các công ty lớn có vốn đầu tư dài hạn như Ford phải rút khỏi một quốc gia mới nổi như Ấn Độ là điều đáng lo ngại. Cho dù sự suy thoái của nước này bắt đầu từ chục năm trước, nhưng rõ ràng khủng hoảng Covid-19 đang làm trầm trọng thêm xu hướng đó”.

Cuộc khủng hoảng Covid-19 phá vỡ khái niệm “mới nổi” phổ biến vào những năm 2000, khi các ngân hàng đầu tư và công ty tư vấn sử dụng khái niệm này để chỉ các nước đang phát triển có tốc độ tăng trưởng nhanh và hội nhập hoàn toàn vào kinh tế thế giới.

Tuy nhiên, kể từ năm 2020, tất cả các nước ngoại trừ Trung Quốc đều lao dốc từ đỉnh cao.

Với một số nước, như Ấn Độ và Mexico, quá trình này diễn ra rất nhanh, với tốc độ suy thoái lần lượt là 8,7% và 9,1% vào năm 2020.

Nới rộng khoảng cách

Đánh giá theo tốc độ tăng trưởng, các quốc gia mới nổi không còn tạo thành một nhóm đồng nhất do khoảng cách ngày càng bị nới rộng tính đến thời điểm năm 2020.

Xét trong cùng khu vực, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Philippines giảm 9,5% trong khi của Việt Nam tăng 2,9%.

Suy thoái kinh tế được kiềm chế ở châu Á, song lại được thể hiện rất rõ ở Nam Mỹ.

Trong khi đó, ở châu Phi, dù tốc độ tăng trưởng nhìn chung cao hơn so với phần còn lại của thế giới trong giai đoạn trước đại dịch (3,6% so với 2,7% vào năm 2019), nhưng thành quả này đã rơi về dưới mức trung bình toàn cầu kể từ khi đại dịch bắt đầu.

Phó Giám đốc Trung tâm phát triển của Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) Federico Bonaglia nêu lên một thực tế khác: “Thời gian khủng hoảng, trong khi việc sử dụng các dịch vụ y tế từ xa bùng nổ ở Trung Quốc và Indonesia, thì cả Lào và Campuchia lại rơi vào tình trạng thiếu điện”.

Trong khi đó, tầng lớp trung lưu, một chỉ số khác chỉ sự phát triển ở các nước mới nổi, cũng bị thu hẹp với cuộc sống của hàng triệu gia đình đang rơi xuống dưới mức nghèo khổ.

Trong một báo cáo được công bố vào năm 2020, Ngân hàng Thế giới (WB) chỉ ra rằng các quốc gia có thu nhập trung bình sẽ chiếm đến 80% trong số 100-150 triệu người rơi vào cảnh cùng cực của thế giới do hậu quả của khủng hoảng Covid-19.

Khu vực bị ảnh hưởng nhiều nhất là Đông Nam Á, tiếp theo là khu vực châu Phi ở phía Nam sa mạc Sahara. Những tầng lớp nghèo mới này chủ yếu làm việc trong khu vực phi chính thức, trong lĩnh vực sản xuất hoặc xây dựng và sống tập trung ở các đô thị.

Tăng tốc chuyển đổi số

Các nước mới nổi chống chọi với khủng hoảng yếu hơn các nền kinh tế phát triển. Các chuyên gia cho rằng nguyên do là các nước giàu sở hữu nguồn lực tài chính dồi dào hơn và các ngân hàng trung ương có thể làm mọi cách để bảo vệ nền kinh tế của họ.

Khủng hoảng y tế dường như không ảnh hưởng nhiều đến châu Phi và Đông Nam Á trong năm 2020, nhưng cuối cùng đã giáng những đòn nặng nề vào các khu vực này trong những tháng gần đây, chủ yếu do việc tiếp cận vaccine khó khăn hơn.

Năm 2020, các thị trường mới nổi đã chứng kiến đồng tiền của họ giảm giá hơn 20% so với đồng USD. (Nguồn: CNN)
Năm 2020, các thị trường mới nổi chứng kiến đồng tiền giảm giá hơn 20% so với đồng USD. (Nguồn: CNN)

Tháng 4/2021, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cảnh báo rằng nhiều việc làm đã mất trong khủng hoảng Covid-19 sẽ bị “xóa sổ” vĩnh viễn, do các lực lượng chuyển đổi số hóa và tự động hóa dây chuyền sản xuất tăng tốc rất nhanh trong 18 tháng qua.

Trong thời kỳ khủng hoảng, những robot phục vụ bàn đầu tiên đã xuất hiện trong các nhà hàng và thực tế, công nghệ kỹ thuật số đã xâm chiếm mọi lĩnh vực của nền kinh tế.

Tháng 4/2021, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cảnh báo rằng nhiều việc làm đã mất trong khủng hoảng Covid-19 sẽ bị “xóa sổ” vĩnh viễn, do các lực lượng chuyển đổi số hóa và tự động hóa dây chuyền sản xuất đã tăng tốc rất nhanh trong 18 tháng qua.

Các công việc đòi hỏi ít kỹ năng, hoặc lương thấp, tập trung ở các nước có thu nhập trung bình và thấp, là những công việc bị đe dọa nhiều nhất.

Ví dụ, trong một báo cáo công bố tháng 5/2021, Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed) ước tính từ nay đến năm 2022, ở Ấn Độ sẽ có khoảng 3,16 triệu việc làm trong ngành công nghệ thông tin biến mất vì tự động hóa.

Các quốc gia mới nổi sẽ chịu ảnh hưởng nhiều nhất bởi việc tự động hóa các công việc hoặc robot hóa nhân công, với 85% việc làm bị đe dọa trong 20 năm tới, so với 45% ở Mỹ.

Gánh nặng nợ nần

Cuộc khủng hoảng cũng làm tăng gánh nợ của các quốc gia mới nổi vào ở đúng thời điểm các nước cần phục hồi kinh tế hơn bao giờ hết.

Theo số liệu mới nhất từ Viện tài chính quốc tế (IIF), một hiệp hội các tổ chức tài chính có chi nhánh ở nhiều nơi trên thế giới, nợ của các quốc gia mới nổi (trừ Trung Quốc) đạt kỷ lục mới là 36.000 tỷ USD trong quý II/2021.

Nợ công tăng vọt từ 52% lên 62% GDP trong khoảng thời gian từ quý IV/2019 đến quý II/2021, trong khi tỷ trọng của khoản hoàn trả đang tăng lên cao hơn.

Báo cáo công bố ngày 15/9 của Hội nghị Liên hợp quốc về thương mại và phát triển cho biết, trong năm 2020, các thị trường mới nổi đã chứng kiến đồng tiền của họ giảm giá hơn 20% so với đồng USD, khiến giá trị các khoản nợ bằng ngoại tệ tăng lên.

Quyết định tăng lãi suất ở Mỹ, dù nhỏ nhất, cũng có thể dẫn đến tình trạng dòng vốn chảy ra từ các nước mới nổi, làm suy yếu đồng tiền bản địa và tăng chi phí nợ, trong khi quá trình phục hồi kinh tế của họ đang diễn ra chậm và muộn hơn nhiều.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư: Các địa phương cần chủ động xây dựng đề án khôi phục kinh tế sau đại dịch Covid-19

Bộ Kế hoạch và Đầu tư: Các địa phương cần chủ động xây dựng đề án khôi phục kinh tế sau đại dịch Covid-19

Ngày 14-15/9, Bộ Kế hoạch và Đầu tư tổ chức 3 Hội nghị trực tuyến về Xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế xã ...

ASEAN chung tay cùng các nước đối tác thúc đẩy phục hồi kinh tế sau đại dịch

ASEAN chung tay cùng các nước đối tác thúc đẩy phục hồi kinh tế sau đại dịch

Ngày 13/9, trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN lần thứ 53, các Hội nghị tham vấn cấp Bộ trưởng Kinh tế ...

Bài viết cùng chủ đề

Covid-19

Đọc thêm

Việt Nam-Ấn Độ: Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện trên nền tảng tình hữu nghị trong sáng và bạn bè thủy chung, tin cậy

Việt Nam-Ấn Độ: Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện trên nền tảng tình hữu nghị trong sáng và bạn bè thủy chung, tin cậy

Baoquocte.vn. Quan hệ gắn bó giữa Việt Nam và Ấn Độ vượt qua những thăng trầm của lịch sử, phát triển mạnh mẽ, toàn diện và sâu rộng...
XSDT 15/8, Trực tiếp kết quả xổ số Đồng Tháp hôm nay thứ 2 ngày 15/8/2022. KQXSDT 15/8/2022

XSDT 15/8, Trực tiếp kết quả xổ số Đồng Tháp hôm nay thứ 2 ngày 15/8/2022. KQXSDT 15/8/2022

Baoquocte.vn. XSDT 15/8. Trực tiếp kết quả xổ số Đồng Tháp nhanh nhất hôm nay - XSDT 15/8/2022. Ket qua xo so Dong Thap.
Vietlott 15/8, Kết quả xổ số Vietlott Max 3D hôm nay thứ 6 ngày 15/8/2022. xổ số Vietlott Max 3D

Vietlott 15/8, Kết quả xổ số Vietlott Max 3D hôm nay thứ 6 ngày 15/8/2022. xổ số Vietlott Max 3D

Baoquocte.vn. Vietlott 15/8. xổ số Vietlott Max 3D 15/8. Cập nhật trực tiếp kết quả xổ số Vietlott hôm nay 15/8/2022 từ trường quay. Vietlott 3D hôm nay.
XSHCM 15/8, kết quả xổ số TP. Hồ Chí Minh hôm nay 15/8/2022. KQXSHCM thứ 2

XSHCM 15/8, kết quả xổ số TP. Hồ Chí Minh hôm nay 15/8/2022. KQXSHCM thứ 2

Baoquocte.vn. XSHCM 15/8. Trực tiếp kết quả xổ số TP. Hồ Chí Minh nhanh nhất hôm nay - XSHCM 15/8/2022. ket qua so so TP Ho Chi Minh. xổ số thành ...
Lịch âm 16/8, âm lịch hôm nay Thứ Ba ngày 16/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 16/8/2022

Lịch âm 16/8, âm lịch hôm nay Thứ Ba ngày 16/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 16/8/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 16/8. âm lịch hôm nay 16/8. Xem âm lịch hôm nay ngày 16/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 16 tháng 8 năm 2022 hôm nay.
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 16/8/2022: Tuổi Tuất tài chính ổn định và vững chắc

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 16/8/2022: Tuổi Tuất tài chính ổn định và vững chắc

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 16/8/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
XSCM 15/8, kết quả xổ số Cà Mau hôm nay 15/8/2022. KQXSCM thứ 2

XSCM 15/8, kết quả xổ số Cà Mau hôm nay 15/8/2022. KQXSCM thứ 2

Baoquocte.vn. XSCM 15/8. Trực tiếp kết quả xổ số Cà Mau nhanh nhất hôm nay - XSCM 15/8/2022. Ket qua xo so Ca Mau.
'Đá đói' trên đáy sông cạn ở châu Âu báo hiệu thảm họa

'Đá đói' trên đáy sông cạn ở châu Âu báo hiệu thảm họa

Baoquocte.vn. Ở châu Âu, do hạn hán trên bề mặt những con sông khô cạn xuất hiện cái gọi là «đá đói», báo trước những tai họa sắp xảy đến, theo ...
Hơn 1.000 học sinh tranh tài giải thể dục aerobic Cúp Nestlé MILO lần V

Hơn 1.000 học sinh tranh tài giải thể dục aerobic Cúp Nestlé MILO lần V

Baoquocte.vn. 75 đội đến từ các trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông cùng nhau tranh tài Giải thể dục aerobic, aerobic dance, cheer dance.
Ban hành quy định về quản lý biên chế của hệ thống chính trị

Ban hành quy định về quản lý biên chế của hệ thống chính trị

Baoquocte.vn. Mới đây, Ban Chấp hành Trung ương Đảng ban hành Quy định 70-QĐ/TW về quản lý biên chế của hệ thống chính trị.
Mỹ: Nổ súng gần Đồi Capitol, cảnh sát cảnh báo 'nguy cơ' sau vụ FBI khám xét dinh thự của ông Trump

Mỹ: Nổ súng gần Đồi Capitol, cảnh sát cảnh báo 'nguy cơ' sau vụ FBI khám xét dinh thự của ông Trump

Baoquocte.vn. Cảnh sát thủ đô Washington (Mỹ) ngày 14/8 cho biết một người đàn ông đã đâm xe vào rào chắn gần Đồi Capitol, bắn chỉ thiên và đốt xe trước khi nổ súng tự sát.
Nga cảnh báo sẽ ‘lãng quên’ quan hệ với Mỹ, lên tiếng về Triều Tiên

Nga cảnh báo sẽ ‘lãng quên’ quan hệ với Mỹ, lên tiếng về Triều Tiên

Baoquocte.vn. Nga cảnh báo viễn cảnh quan hệ song phương với Mỹ nếu Moscow bị Washington liệt vào danh sách các ‘quốc gia tài trợ khủng bố’.
Mỹ xác nhận 5 công dân bị thương trong vụ xả súng tại Jerusalem

Mỹ xác nhận 5 công dân bị thương trong vụ xả súng tại Jerusalem

Baoquocte.vn. Ngày 14/8, Đại sứ quán của Mỹ tại Israel xác nhận có 5 công dân nước này bị thương trong vụ tấn công xả súng vào một xe buýt ở Jerusalem cùng ngày.
Slovakia chưa gửi MiG-29 cho Ukraine

Slovakia chưa gửi MiG-29 cho Ukraine

Baoquocte.vn. Slovakia khẳng định hiện các máy bay tiêm kích MiG-29 vẫn ở nước này thay vì đã chuyển giao cho Ukraine như một số tin đồn trên mạng xã hội.
Ukraine: Nguy cơ ‘gia tăng từng ngày’ tại nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia

Ukraine: Nguy cơ ‘gia tăng từng ngày’ tại nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia

Baoquocte.vn. Quan chức Ukraine cho rằng dưới sự kiểm soát của Nga, nguy cơ xảy ra thảm họa đối với nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia ngày càng lớn.
Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 15/8-21/8

Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 15/8-21/8

Baoquocte.vn. Thủ tướng Đức thăm Bắc Âu, Tổng thống Indonesia đọc Thông điệp liên bang... là những sự kiện quốc tế nổi bật trong tuần.
Mỹ tìm lại ‘hào quang’ ở châu Phi

Mỹ tìm lại ‘hào quang’ ở châu Phi

Baoquocte.vn. Châu Phi giờ đây đang trở thành tâm điểm mới trong cạnh tranh địa-chiến lược, địa kinh tế giữa các nước lớn.
Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Baoquocte.vn. Trước viễn cảnh nguồn cung khí đốt bị gián đoạn, giữa mùa Hè nắng nóng, Liên minh châu Âu đang gấp rút triển khai kế hoạch ứng phó với mùa Đông.
Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Baoquocte.vn. Việc Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh Al-Qaeda đã giáng đòn vào chủ nghĩa khủng bố, song cũng cho thấy thực tế đáng ngại cùng một số tác động tới Mỹ và khu vực.
Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, châu Á-Thái Bình Dương trở thành nơi cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn.
Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Baoquocte.vn. Trong hai tuần qua, Trung Đông bỗng nổi lên thành điểm quan tâm đặc biệt của dư luận với chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Biden và Tổng thống Nga Putin.
Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Baoquocte.vn. Quan hệ hợp tác thương mại và đầu tư giữa Indonesia và Trung Quốc khăng khít vẫn chưa thể khiến hai bên bớt thận trọng ở các vấn đề cốt lõi.
Cam kết ‘Net zero’ và giải pháp cho khu vực Đông Á

Cam kết ‘Net zero’ và giải pháp cho khu vực Đông Á

Baoquocte.vn. Các quốc gia đang gấp rút đặt ra các mục tiêu về 'Net zero' nhằm nhanh chóng thích ứng với tình hình biến đổi khí hậu.
Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Baoquocte.vn. PGS. TS, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao đánh giá về tầm quan trọng của UNCLOS 1982 trong lịch sử phát triển luật biển quốc tế.
Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Baoquocte.vn. Việc nhiều quốc gia trên thế giới đang tích cực chuyển dịch sang năng lượng tái tạo khiến bản đồ năng lượng toàn cầu bị thay đổi đáng kể.
Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Baoquocte.vn. Sự ra đi đột ngột của cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo đã tạo ra một cơn sốc với không chỉ với đất nước Nhật Bản mà với cả thế giới.
Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Baoquocte.vn. Việc học hỏi kinh nghiệm của các quốc gia có thể giúp Việt Nam tạo ra những chuyển biến ấn tượng trong việc phát triển kinh tế xanh.
‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

Baoquocte.vn. Ngày 30/6, ông Ferdinand Romualdez Marcos Jr. đã chính thức tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Philippines, đánh dấu sự chuyển mình mới của quốc gia này.
Phiên bản di động