 |
| Các nhà lãnh đạo châu Âu tại Hội nghị Cộng đồng Chính trị châu Âu ở Dublin hôm 12/11. (Nguồn: Getty Image) |
Sau hai ngày đàm phán ba bên với Nga và Ukraine tại Abu Dhabi, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), Đặc phái viên Mỹ Jared Kushner thừa nhận, Moscow và Kiev hiện không có lòng tin, các cuộc thảo luận diễn ra khó khăn, đặc biệt là vấn đề lãnh thổ tranh chấp.
| More from WVR |
 Tổng thống Ukraine cảnh báo việc Nga-Mỹ thảo luận an ninh, Tổng thống Putin tuyên bố không chấp nhận một điều |
Dù chưa đạt được đột phá, hai bên đã nhất trí về khả năng tiến hành một đợt trao đổi tù binh quy mô lớn. Tuy nhiên, số lượng cụ thể vẫn cần được hoàn tất và chờ Tổng thống Putin phê chuẩn.
Đáng chú ý, báo Politico dẫn lời ông Kushner cho biết, Washington muốn các đại diện châu Âu tham gia vòng đàm phán tiếp theo. Theo ông, Mỹ đã nhiều lần trực tiếp trao đổi với Tổng thống Putin và nhóm của nhà lãnh đạo Nga rằng sự hiện diện của châu Âu là điều cần thiết để tiến trình đạt kết quả. Đặc phái viên Mỹ cho biết, nguyên thủ Nga sẽ cân nhắc trao cho châu Âu “cơ hội”.
Mới đây, tại Dublin, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cũng cho biết, châu Âu sẽ có mặt trong các cuộc đàm phán tiếp theo. Đây được xem là chuyển động đáng chú ý trong cách tiếp cận của Washington, sau thời gian các nước châu Âu liên tục đề nghị được tham gia thảo luận về tương lai Ukraine và an ninh của chính mình.
Theo ông Kushner, việc đưa châu Âu vào bàn đàm phán còn nhằm giải quyết những vấn đề rộng hơn mà Nga quan tâm, trong đó có quan hệ với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và cấu trúc an ninh châu Âu sau xung đột. Điều này cho thấy tiến trình đàm phán không chỉ xoay quanh các điều kiện chấm dứt giao tranh tại Ukraine mà còn liên quan những vấn đề an ninh rộng lớn hơn của toàn khu vực.
Điều châu Âu muốn
Tại Hội nghị Cộng đồng chính trị châu Âu (EPC) ở Dublin, nhiều nhà lãnh đạo nhấn mạnh sự cần thiết phải có tiếng nói của châu Âu trong tiến trình đàm phán.
Thủ tướng Ireland Micheál Martin cho rằng, Liên minh châu Âu (EU) và EPC có vai trò không thể thiếu trong việc hỗ trợ Ukraine. Theo ông, sự hỗ trợ về tài chính, quốc phòng và quân sự của châu Âu vẫn có ý nghĩa thiết yếu đối với Kiev. Các nước cần phối hợp để xây dựng tầm nhìn chung về một nền hòa bình lâu dài tại Ukraine.
Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa khẳng định, an ninh của Ukraine không thể tách rời an ninh của châu Âu. Theo ông, không thể thảo luận về an ninh châu Âu nếu thiếu tiếng nói của chính châu Âu tại bàn đàm phán. Ông đồng thời nhấn mạnh Ukraine, với tư cách một quốc gia có chủ quyền, phải được tự do lựa chọn đối tác, đồng minh và định hướng tương lai.
Ông Costa cũng lưu ý, chỉ Ukraine mới có đủ tính chính danh để thảo luận và đàm phán về lãnh thổ của mình. EU có thể đảm nhận vai trò trao đổi về tương lai kinh tế và sự thịnh vượng của Ukraine, trong khi những vấn đề khác cần có sự tham gia của các đại diện châu Âu phù hợp.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron kêu gọi các nước xây dựng một tầm nhìn rõ ràng và thống nhất về tương lai Ukraine cũng như an ninh của chính châu Âu. Theo ông, châu Âu cần làm rõ đề xuất hòa bình của mình, chủ động nối lại đối thoại với Nga và xây dựng khuôn khổ an ninh tương lai.
Nhà lãnh đạo Pháp cũng lưu ý, một tuyên bố và hiến chương về các nguyên tắc chung cho an ninh châu Âu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nhiều bên muốn thảo luận về sự ổn định của khu vực mà không có sự tham gia đầy đủ của châu Âu.
Trong khi đó, Thủ tướng Phần Lan Petteri Orpo tái khẳng định quan điểm của các quốc gia châu Âu rằng, không ai có thể đàm phán thay cho các nước trên lục địa này, đồng thời khẳng định ưu tiên hàng đầu vẫn là hỗ trợ Ukraine. Về phần mình, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho rằng Ukraine, châu Âu, Mỹ và Nga đều phải có mặt tại bàn đàm phán.
Bài toán đoàn kết
 |
| Dù có cơ hội tham gia trực tiếp vào đàm phán Nga-Ukraine, châu Âu vẫn chưa thể tìm được tiếng nói chung về lập trường và người đại diện. (Nguồn: TSU) |
Dù có cơ hội tham gia trực tiếp vào đàm phán Nga-Ukraine, châu Âu vẫn chưa thể tìm được tiếng nói chung về lập trường và người đại diện.
Trước đó, tại Abu Dhabi, bên cạnh đại diện của Ủy ban châu Âu, Hội đồng châu Âu và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), các nước Anh, Pháp, Đức và Italy cũng cử đại diện đến song không tham gia trực tiếp cuộc đàm phán ba bên Nga-Mỹ-Ukraine. Đặc phái viên Mỹ Jared Kushner đánh giá, sự tham gia của nhiều bên là một cách tiếp cận có sức mạnh, nhưng cho rằng việc châu Âu xác định được một người đại diện chung sẽ là bước tiến lớn hơn.
Về phần mình, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho rằng châu Âu nên có một đại diện chung và Kiev cần được tham vấn về nhân vật này. Ông mong muốn các nước châu Âu đưa ra quyết định ngay trong tháng 11.
Tuy nhiên, ý tưởng này không nhận được sự đồng thuận hoàn toàn. Đại diện cấp cao EU về chính sách an ninh và đối ngoại Kaja Kallas đặt câu hỏi vì sao châu Âu chỉ có một ghế tại bàn đàm phán trong khi Mỹ có hai đại diện. Một số nhà lãnh đạo cũng không muốn trao vai trò đại diện cho một đặc phái viên riêng, trong khi nhiều nước vẫn muốn trực tiếp tham gia các cuộc thảo luận.
Bất đồng không chỉ nằm ở việc ai sẽ đại diện mà còn ở cách châu Âu xác định vai trò của mình trong tiến trình thương lượng. Một số nước muốn thúc đẩy đối thoại với Nga và xây dựng khuôn khổ an ninh rộng hơn; những nước khác thận trọng trước nguy cơ các cuộc thảo luận có thể dẫn đến việc chấp nhận những yêu cầu của Moscow liên quan NATO và cấu trúc an ninh châu Âu.
Tổng thống Lithuania Gitanas Nausėda cảnh báo, Nga có thể sử dụng đàm phán để kéo dài thời gian và cho rằng ngừng bắn cần là điều kiện trọng tâm. Ông cũng nhấn mạnh, cần duy trì cấu trúc an ninh châu Âu lấy NATO làm trung tâm, đồng thời phản đối việc hình thành các vùng ảnh hưởng. Trong khi đó, một số quan chức Đức lo ngại tiến trình hiện nay có thể tạo lợi thế cho Nga.
Những bất đồng về mức độ hỗ trợ Ukraine cũng tiếp tục bộc lộ trong nội bộ châu Âu. Thủ tướng Slovakia Robert Fico phản đối việc tiếp tục hỗ trợ tài chính và quân sự cho Kiev, trong khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz cảnh báo có thể ngăn cản ngân sách dài hạn tiếp theo của EU nếu các nước thành viên không thống nhất được việc tài trợ cho Ukraine.
Bên cạnh đó, châu Âu còn phải tính đến cách thức phối hợp với Mỹ. Một số nhà lãnh đạo lo ngại Washington có thể chấp nhận những yêu cầu của Nga liên quan NATO để đổi lấy tiến triển trong đàm phán, trong khi các nước châu Âu muốn bảo đảm những nguyên tắc an ninh của mình không bị đặt sang một bên.
Khi các cuộc thương lượng về Ukraine ngày càng gắn chặt với tương lai an ninh của toàn châu Âu, khả năng phối hợp và tìm kiếm đồng thuận trong nội khối sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ hiện diện và vai trò của châu Âu trong tiến trình này.
| Đặc phái viên Mỹ tới Moscow, thảo luận loạt đề xuất ngừng bắn Ngày 12/11, hai Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner đã tới Moscow, Nga, để tiến hành đàm phán với Tổng thống Nga ... |
| Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết. |
| Nga-Ukraine cáo buộc lẫn nhau 'khai hỏa' hậu đàm phán ở UAE Ngày 12/11,Nga và Ukraine cáo buộc lẫn nhau tiến hành các cuộc tấn công trong đêm sau khi hai bên kết thúc đàm phán ba ... |
|
| Tổng thống Ukraine cảnh báo việc Nga-Mỹ thảo luận an ninh, Tổng thống Putin tuyên bố không chấp nhận một điều Ngày 12/11, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cảnh báo các nước châu Âu cần thận trọng trước những cuộc thảo luận giữa Mỹ và Nga ... |
| Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong ... |
