Đảo chính ở Thổ Nhĩ Kỳ: Hệ luỵ và những bài học

Dù bị dập tắt trong vòng vài giờ nhưng tác động của cuộc đảo chính tại Thổ Nhĩ Kỳ không hề nhỏ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
dao chinh o tho nhi ky he luy va nhung bai hoc Truyền thông góp phần làm thất bại đảo chính ở Thổ Nhĩ Kỳ
dao chinh o tho nhi ky he luy va nhung bai hoc Facebook, Twitter và YouTube bị chặn trong đảo chính ở Thổ Nhĩ Kỳ

Xe tăng hùng hổ tiến vào Ankara và Istanbul. Chiến đấu cơ gầm rú trên bầu trời. Binh lính rầm rập tràn ra đường. Bom rơi, đạn nổ, khói lửa mịt mù cùng tiếng la hét khắp nơi.

Sự kiện bất ngờ

Tối 15/7, cả thế giới bàng hoàng trước những hình ảnh hỗn loạn ở thủ đô Ankara và thành phố Istanbul liên tục được phát đi trên truyền thông quốc tế. Cuộc đảo chính nổ ra vào khoảng 9h30 tối (giờ địa phương), bắt đầu bằng sự kiện xe tăng phong tỏa cây cầu nổi tiếng Bosphorus ở Istanbul. Cùng lúc đó, ở thủ đô Ankara, trực thăng quần đảo trên trời và binh lính tham gia đảo chính tiến hành một loạt cuộc đột kích vào các cơ quan truyền thông, trụ sở cảnh sát, tòa nhà Quốc hội và dinh Tổng thống…

dao chinh o tho nhi ky he luy va nhung bai hoc
Một người dân cố gắng chặn xe tăng của phe đảo chính tiến vào sân bay Ataturk ở thủ đô Ankara, đêm 15/7. (Nguồn: Reuters).

Sau phút ngỡ ngàng, Tổng thống Recep Tayyip Erdogan nhanh chóng xuất hiện qua Facetime và phát đi lời hiệu triệu người dân. Với tuyên bố “không quyền lực hay sức mạnh nào có thể hơn được sức mạnh của nhân dân”, ông Erdogan đã khiến hàng nghìn người đổ ra đường, sẵn sàng đối mặt với xe tăng, lửa đạn để chặn bước tiến của lực lượng đảo chính. Nước cờ khôn ngoan dựa vào nhân dân của Tổng thống Erdogan đã giúp Ankara nhanh chóng dập tắt cuộc đảo chính. Dù vậy, cuộc binh biến bất thành này cũng khiến gần 300 người thiệt mạng và hơn 2.000 người bị thương.

Thế cờ lật ngược

Toàn bộ âm mưu đảo chính lật đổ chính quyền Tổng thống Erdogan do một nhóm sĩ quan cấp trung dàn dựng, đứng đầu là Đại tá Muharram Kusa - cố vấn pháp luật của Tổng Tham mưu trưởng quân đội Thổ Nhĩ Kỳ. Tuy nhiên, liệu có ai đứng đằng sau nhóm này hay không đang gây rất nhiều hoài nghi.

Chính quyền của Tổng thống Erdogan đổ mọi tội lỗi lên giáo sĩ Fethullah Gulen - người đang sống lưu vong ở Mỹ. Ông Gulen, 77 tuổi, từng là đồng minh thân thiết với Tổng thống Erdogan trước khi trở thành kẻ thù “không đội trời chung” của nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ. Ông Gulen đã bác bỏ cáo buộc trên, đồng thời tố ngược lại rằng chính Tổng thống Erdogan mới là chủ mưu của cuộc đảo chính nhằm giúp ông này củng cố quyền lực.

Nhiều người tin rằng, phát biểu của ông Erdogan cho rằng cuộc đảo chính là “phúc lành được ban xuống từ Thánh Allah” để giúp Thổ Nhĩ Kỳ thanh trừng nội bộ trong quân đội, là một minh chứng chứng tỏ ông Erdogan đứng sau sự kiện này. Dư luận không khỏi có những hoài nghi nhất định bởi người được lợi nhất trong cuộc đảo chính lần này là Tổng thống Erdogan. Ông Tổng thống đang phải đối mặt với sự chỉ trích gay gắt ở cả trong nước và từ các đồng minh phương Tây về vấn đề đàn áp lực lượng đối lập, đàn áp truyền thông cũng như những cáo buộc về vi phạm nhân quyền. Nhờ cuộc đảo chính, Tổng thống Erdogan đã lật ngược thế cờ, từ vị lãnh đạo đang vấp phải nhiều chỉ trích chuyển sang tư thế của người chiến thắng với sự ủng hộ rộng khắp của người dân.

Mở đầu giai đoạn bất ổn

Điều đáng lo ngại nhất lúc này là cuộc đảo chính kết thúc không đồng nghĩa với việc mọi sự hỗn loạn ở Thổ Nhĩ Kỳ đã qua đi. Trái lại, đây chỉ là màn mở đầu cho một giai đoạn bất ổn lâu dài ở Thổ Nhĩ Kỳ - đất nước từng được xem là khá ổn định trong khu vực.

Sau cuộc đảo chính, người ta đang phải chứng kiến một chiến dịch trả thù đáng sợ khi Tổng thống Erdogan tuyên bố không loại trừ hình phạt tử hình cho những “kẻ phản bội”. Hơn 7.500 người bị bắt giữ, trong đó có 103 tướng lĩnh và sĩ quan cấp cao cùng hơn 2.800 binh sĩ và 2.745 thẩm phán. 8.000 cảnh sát bị sa thải và hàng chục nghìn giáo viên cũng đang bị “sờ gáy”.

Những hành động trên của chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ khiến các đồng minh phương Tây của Thổ Nhĩ Kỳ cực kỳ quan ngại dù trước đó họ ủng hộ ông Erdogan trong cuộc đảo chính. Mỹ và Liên minh châu Âu đều đưa ra những cảnh báo nghiêm khắc đối với Tổng thống Erdogan liên quan đến cuộc thanh trừng mà ông này đang thực hiện nhằm vào các thành phần đối lập sau cuộc đảo chính.

Từ cuộc đảo chính ở Thổ Nhĩ Kỳ, người ta có thể rút ra được rất nhiều bài học, trong đó bài học lớn nhất chính là lòng dân. “Đẩy thuyền cũng là dân, lật thuyền cũng là dân”. Bất kỳ hành động nào không được lòng dân thì đều phải đối mặt với thất bại. Bài học thứ hai là việc chọn cách giải quyết vấn đề bằng can thiệp quân sự thường khó nhận được ủng hộ và khó thành công bởi người dân đã quá chán ghét bạo lực, những cuộc xung đột, chiến tranh.

Về phía Tổng thống Erdogan, ông này cũng cần phải xem xét, nhìn nhận lại chính sách trong việc điều hành, quản lý đất nước nếu muốn tiếp tục giữ vững sự ổn định của chính quyền.     

dao chinh o tho nhi ky he luy va nhung bai hoc Đảo chính Thổ Nhĩ Kỳ liên quan đến một số quốc gia?

Ngày 20/7, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan cho rằng một số quốc gia có thể đã dính líu tới âm mưu đảo chính ...

dao chinh o tho nhi ky he luy va nhung bai hoc Thổ Nhĩ Kỳ nối lại chiến dịch không kích PKK

Ngày 20/7, các máy bay chiến đấu F-16 của Thổ Nhĩ Kỳ đã tái không kích các mục tiêu của lực lượng Đảng Công nhân ...

dao chinh o tho nhi ky he luy va nhung bai hoc Đảo chính ở Thổ Nhĩ Kỳ: 17 sĩ quan cảnh sát thiệt mạng

Theo AFP, 17 sĩ quan cảnh sát đã thiệt mạng trong vụ đảo chính ngày 15/7 ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Hải Yến

Đọc thêm

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Quyết định của ông Choi Kyo-jin được đưa ra sau kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia, trong bối cảnh lo ngại về gian lận bằng công nghệ AI ...
Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Quân đội Mexico đã bắt giữ Fausto Isidro Meza-Flores, thủ lĩnh băng đảng Los Mazatlecos và nằm trong danh sách 10 đối tượng bị FBI truy nã.
Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục khẳng định mối quan hệ cá nhân tốt đẹp với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, gọi nhà lãnh đạo Nga là “bạn tôi”.
Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ và Iran cùng phát đi tín hiệu sẵn sàng hướng tới một thỏa thuận chấm dứt xung đột kéo dài gần 9 tháng qua, dù vẫn còn những bất đồng về các điều kiện ...
Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Châu Phi được đánh giá có tiềm năng trở thành một nguồn cung thay thế đáng kể nếu đẩy nhanh khai thác, chế biến và tinh luyện đất hiếm.
Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Cập nhật những diễn biến mới nhất trong quan hệ Mỹ-Iran ngày hôm nay.
Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định các quốc gia châu Âu đang muốn ‘thu mình lại’ hòng né tránh việc đối thoại với Tổng thống Nga.
Ukraine 'nóng lòng' muốn phương Tây làm rõ một việc, không phải bằng lời nói mà phải cam kết trên giấy

Ukraine 'nóng lòng' muốn phương Tây làm rõ một việc, không phải bằng lời nói mà phải cam kết trên giấy

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Kiev vẫn chưa nhận được các cam kết bằng văn bản, làm rõ cách thức bảo đảm an ninh theo mô hình Điều 5 NATO.
Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga và những vấn đề đặt ra với thế giới

Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga và những vấn đề đặt ra với thế giới

Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga bên lề Hội nghị cấp cao APEC tại Thâm Quyến (Trung Quốc) ngày 19/11 khép lại với tuyên bố chung về những vấn đề chiến lược.
Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Thổ Nhĩ Kỳ đang đẩy mạnh vai trò trung gian hòa giải nhờ khả năng tiếp xúc với các bên xung đột tại khu vực.
Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Mong muốn hội nhập trở lại với châu lục đang chi phối bầu không khí London trước Hội nghị thượng đỉnh EU - Anh vào cuối tuần này.
Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng một khuôn khổ quản trị toàn cầu bao trùm và có trách nhiệm.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Liệu sự phục hồi chính sách công nghiệp ở Đông Á có mang lại tăng trưởng bền vững, thịnh vượng rộng khắp và khả năng phục hồi kinh tế tốt hơn hay không vẫn còn ...
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Phiên bản di động