Hậu kỷ nguyên Abe, điều gì sẽ chờ đợi Nhật Bản?

Nga Đỗ
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Tờ Straits Times (Singapore) ngày 1/9 cho rằng, tuyên bố bất ngờ của Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo rằng ông sẽ rời nhiệm sở sớm hơn một năm gây ra cú sốc cho nhiều người.
TIN LIÊN QUAN
Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo từ chức, Ấn Độ mất những gì?
Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe: Di sản và ước vọng
hau-ky-nguyen-abe-nhat-ban-con-lai-nhung-gi
Việc ông Shinzo Abe bất ngờ từ chức sớm hơn một năm là một cú sốc cho nhiều người. (Nguồn: AP)

Ông Abe là Thủ tướng tại nhiệm lâu nhất của Nhật Bản trong thời kỳ hậu Thế chiến II. Tuy nhiên, căn bệnh viêm ruột kết mà ông mắc từ khi còn nhỏ bị tái phát đã khiến ông khó có thể hoàn thành nhiệm kỳ của mình như mong muốn.

Năm 2007, tình trạng bệnh tương tự đã khiến ông phải cắt giảm thời gian làm việc của mình chỉ sau một năm. Tuy nhiên, những tiến bộ của y học đã đưa ra phương thức điều trị giữ cho căn bệnh của ông trong tầm kiểm soát. Đến nay, trong bối cảnh cuộc chiến chống đại dịch viêm đường hô hấp cấp Covid-19 tồi tệ nhất trong lịch sử đang diễn biến phức tạp và những căng thẳng địa chính trị gia tăng, căn bệnh của ông lại tái phát.

Dấu ấn mang tên Abe

Ông Abe sẽ bị lỡ nhiều công việc, và không chỉ ở trong nước, nơi ông đã đem lại cho Nhật Bản sự quay trở lại mạnh mẽ, nổi bật là việc Nhật Bản trở thành nước chủ nhà đăng cai tổ chức Thế vận hội Olympic 2020 - một “tác phẩm” chưa hoàn thành do sự bùng phát của đại dịch Covid-19.

Trong nhiệm kỳ của Thủ tướng Abe, chính sách ngoại giao của Nhật Bản đã thể hiện sự hiện diện tuyến đầu ở châu Á trong việc tăng cường liên minh Nhật-Mỹ, thu hút sự ủng hộ rộng rãi hơn đối với khái niệm Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương như một kế hoạch mang tính chiến lược và kinh tế, hay trong việc làm "bà đỡ” cho một hiệp định thương mại đáng tin cậy sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump từ bỏ Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).

Ông cũng coi trọng việc đến thăm các nước thuộc Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), thể hiện sự đánh giá cao vai trò trung tâm của khu vực này trong các vấn đề của châu Á.

Tin liên quan
Chính thức từ chức, Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo nói Chính thức từ chức, Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo nói 'chưa đến lúc quyết định người kế nhiệm'

Vậy điều gì sẽ dành cho Nhật Bản trong kỷ nguyên hậu Abe? Điều này phần lớn phụ thuộc vào người sẽ kế nhiệm ông. Ông Shigeru Ishiba, cựu Bộ trưởng Quốc phòng, đối thủ lâu đời của ông Abe, là một nhân vật đáng chú ý. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của mình trong Chính phủ và đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền, ông Abe sẽ có thể có tiếng nói trong vấn đề này.

Làm việc một cách không mệt mỏi để đưa Nhật Bản trở thành một nước “bình thường” hơn theo rất nhiều cách thức, trong đó có việc diễn giải lại Hiến pháp cho phép quân đội hỗ trợ các nước đồng minh, ông Abe sẽ có khả năng đảm bảo việc tiếp tục thực hiện một biện pháp chính sách. Điều đó có thể đem lại nhiều cơ hội đảm nhận vị trí lãnh đạo Nhật Bản cho “cánh tay phải” của ông Abe là Chánh Văn phòng Nội các Yoshihide Suga, người dường như cũng mong muốn đảm nhận vị trí này.

Những ứng cử viên khác bao gồm Bộ trưởng Quốc phòng Taro Kono, Bộ trưởng Môi trường Shinjiro Koizumi, cựu Ngoại trưởng Fumio Kishida.

Ông Kono ủng hộ ý tưởng Nhật Bản gia nhập Quan hệ đối tác tình báo Five Eyes - một nhóm bao gồm Mỹ, Anh, Canada, Australia và New Zealand. Tuy nhiên, ngày 1/9, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản cho biết đã quyết định sẽ không ra tranh cử trong cuộc bầu cử Chủ tịch đảng LDP cầm quyền để chọn người kế nhiệm Thủ tướng Abe.

Cùng ngày, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Shigeru Ishiba đã chính thức thông báo ý định ra tranh cử trong cuộc bầu cử này.

Quan hệ Trung-Nhật sẽ ra sao?

Đây là câu hỏi được khá nhiều người quan tâm. Tờ Global Times ngày 29/8 có bài bình luận, khẳng định trong hai lần Thủ tướng Abe cầm quyền, tình hình thực tế của mối quan hệ Trung-Nhật là "lúc thăng lúc trầm". Điều này phản ánh sự chồng chéo về lợi ích quốc gia và tình cảm dân tộc giữa Trung Quốc và Nhật Bản.

Một mặt, Trung Quốc cần nỗ lực gia tăng lợi ích chung với Nhật Bản. Mặc khác, Trung Quốc cũng phải chú ý đến thực tế chính trị của Nhật Bản, giảm bớt cọ xát chính trị giữa hai nước, hoặc kiểm soát ảnh hưởng, tác động của những cọ xát chính trị đó, để hai bên có được mối quan hệ chặt chẽ hơn.

Nguyên nhân do Trung Quốc là một nước lớn, đang phải đối mặt với sự bao vây, ngăn chặn chiến lược toàn diện của Mỹ, nên cần tranh thủ những nước như Nhật Bản. Mặc dù Nhật Bản là đồng minh của Mỹ, nhưng Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của họ.

Xét về lâu dài, Nhật Bản chắc chắn sẽ theo đuổi chính sách ngoại giao độc lập hơn, ít chịu chi phối hơn từ Mỹ, bởi việc duy trì sự cân bằng chiến lược nhất định giữa Trung Quốc và Mỹ phù hợp với lợi ích của Nhật Bản. Trong khi đó, Trung Quốc cũng cần tiếp tục tạo ra các yếu tố tích cực để hai nước xích lại gần nhau hơn.

Trong bối cảnh quan hệ giữa Trung Quốc và Nhật Bản đang phức tạp, việc tạo ra một cục diện mới trong quan hệ ngoại giao Trung-Nhật là điều không dễ dàng, đòi hỏi sự nỗ lực chung của cả hai bên. Dù điều này sẽ gặp cản trở từ môi trường xung quanh, nhưng đây thực sự là một hướng đi có giá trị chiến lược cho quan hệ Trung-Nhật.

Tờ Nhật báo Bắc Kinh ngày 28/8 đăng bài viết của tác giả Vương Thái Bình cho rằng, với việc ông Abe từ chức, tình hình chính trị của Nhật Bản chắc chắn sẽ tạm thời có nhiều xáo trộn, nhưng sẽ không có sóng gió lớn, do quyền lực nằm trong tay đảng LDP và một thủ tướng mới sẽ chỉ được tạo ra trong nội bộ đảng của đảng này.

Ông Abe sẽ duy trì ảnh hưởng rất lớn đến việc lựa chọn thủ tướng mới. Do đó, sự ra đời của một nội các mới sẽ không phải là một "cú hích", làm thay đổi cơ bản đường lối ngoại giao của ông Abe.

Thay đổi quan hệ với Trung Quốc và đưa quan hệ hai nước đi đúng hướng là một thành tựu đáng kể trong chính sách ngoại giao của ông Abe. Đây là một phần quan trọng trong việc điều chỉnh chiến lược ngoại giao của Nhật Bản, phù hợp với lợi ích cơ bản của nước này.

Trong thời kỳ hậu Abe, chính sách coi trọng quan hệ với Trung Quốc của Nhật Bản sẽ không thay đổi. Tuy nhiên, tính hai mặt trong chính sách Trung Quốc của Nhật Bản sẽ tồn tại lâu dài, khiến mối quan hệ hai nước có nhiều biến động. Một mặt, Nhật Bản vẫn không thể tách khỏi Mỹ trong tương lai gần. Mặt khác, do hệ thống chính trị và nhân tố ý thức hệ, Nhật Bản vẫn cảnh giác trước sự trỗi dậy của Trung Quốc, do đó chưa thể đạt sự đồng thuận với Trung Quốc về nhiều quy tắc.

Những ứng cử viên sáng giá nhất cho vị trí của ông Abe Shinzo

Những ứng cử viên sáng giá nhất cho vị trí của ông Abe Shinzo

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng, Nhật Bản còn bị kẹt trong quan hệ Mỹ-Trung. Trong bối cảnh đó, Tokyo phải tự tìm kiếm vị trí tốt nhất trong mối quan hệ cạnh tranh này, đồng thời phát huy vai trò bên thứ ba để hưởng lợi từ cả Trung Quốc và Mỹ, qua đó tối đa hóa lợi ích quốc gia. Nhật Bản không muốn lựa chọn nghiêng về Trung Quốc hay Mỹ, nhưng với tư cách là một đồng minh của Mỹ, đôi khi Nhật Bản phải tuân theo Mỹ.

Cũng liên quan vấn đề này, china.com.cn ngày 29/8 đăng bài viết của tác giả Thái Lượng cho rằng, chính sách đối với Trung Quốc của Nhật Bản chịu tác động lớn từ Mỹ. Nếu ông Donald Trump tái đắc cử, mặc dù lập trường cứng rắn của ông đối với Trung Quốc vẫn được duy trì nhưng các động thái cọ xát nguy hiểm phục vụ mục đích bầu cử sẽ bị hạn chế. Do đó, khả năng Nhật Bản tiếp tục duy trì chính sách đối với Trung Quốc như thời kỳ chính quyền ông Abe là tương đối cao

Còn nếu ông Joe Biden đắc cử, thái độ của ông đối với Trung Quốc không hề ôn hòa, thậm chí có khả năng làm gia tăng mâu thuẫn Mỹ-Trung về hai vấn đề nhân quyền và tái thiết vòng vây Trung Quốc. Trong trường hợp này, ông Biden sẽ không chỉ áp đặt các biện pháp trừng phạt tài chính, thương mại mới đối với Trung Quốc, mà còn yêu cầu các đồng minh như Nhật giữ thái độ tương tự.

Trong bối cảnh đó, chính sách ngoại giao của chính quyền mới của Nhật Bản đối với Trung Quốc sẽ cứng rắn hơn so với thời Tổng thống Trump.

Tóm lại, chính sách Trung Quốc của Nhật Bản thời hậu Abe có khả năng thể hiện theo hướng “kiềm chế tổng thể và tiếp xúc từng phần”.

Người kế nhiệm ông Shinzo Abe sẽ 'chèo lái' Nhật Bản theo hướng nào?

Người kế nhiệm ông Shinzo Abe sẽ 'chèo lái' Nhật Bản theo hướng nào?

TGVN. Ngày 28/8, Thủ tướng Shinzo Abe tuyên bố từ chức vì lý do sức khỏe. Sự thay đổi nhân vật đứng đầu Nội các ...

Thủ tướng Nhật Shinzo Abe: Trở lại để lợi hại hơn

Thủ tướng Nhật Shinzo Abe: Trở lại để lợi hại hơn

TGVN. Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe từ chức thể hiện tố chất thức thời và thực tế sau khi phá kỷ lục về cầm ...

Abe Shinzo - Người khổng lồ rời bỏ chính trường Nhật Bản

Abe Shinzo - Người khổng lồ rời bỏ chính trường Nhật Bản

TGVN. Tiêu đề bài viết trên trang mạng Rediff.com ngày 29/8 của Giáo sư Rajaram Panda, từng là nghiên cứu viên cao cấp Viện nghiên ...

(theo Straits Times)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

XSMB 27/2 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 27/2/2021 - SXMB 27/2 - dự đoán XSMB 28/2

XSMB 27/2 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 27/2/2021 - SXMB 27/2 - dự đoán XSMB 28/2

XSMB 27/2. Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 ngày 27 tháng 2 năm 2021. xo so mien bac. XSMB thứ 7. SXMB 27/2. KQSXMB.
XSHCM 27/2 - Kết quả xổ số Hồ Chí Minh hôm nay 27/2/2021 - SXHCM 27/2 - KGXSHCM thứ 7

XSHCM 27/2 - Kết quả xổ số Hồ Chí Minh hôm nay 27/2/2021 - SXHCM 27/2 - KGXSHCM thứ 7

XSHCM 27/2. KQXSHCM 27/2. Xổ số Hồ Chí Minh hôm nay ngày 27 tháng 2 năm 2021. Xo so Ho Chi Minh. KQXSHCM.
Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 7 ngày 27/2/2021: Bạch Dương nhân duyên thịnh, Song Tử tài chính rủng rỉnh

Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 7 ngày 27/2/2021: Bạch Dương nhân duyên thịnh, Song Tử tài chính rủng rỉnh

Tử vi hôm nay 27/2 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Điện chia buồn nguyên Thủ tướng Nhà nước Papua New Guinea từ trần

Điện chia buồn nguyên Thủ tướng Nhà nước Papua New Guinea từ trần

Được tin nguyên Thủ tướng Nhà nước Papua New Guinea Michael Somare từ trần, ngày 26/2, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã có điện chia buồn.
Vụ bắt cóc gây chấn động ở Nigeria - hơn 300 nữ sinh mất tích

Vụ bắt cóc gây chấn động ở Nigeria - hơn 300 nữ sinh mất tích

Sáng 26/2, giới chức địa phương cho biết hàng trăm trẻ em tại một trường học ở bang Zamfara, miền Tây Bắc Nigeria, đã bị bắt cóc.
Covid-19 ở Việt Nam chiều 26/2: Ghi nhận thêm 5 ca mắc mới, riêng Hải Dương 4 ca

Covid-19 ở Việt Nam chiều 26/2: Ghi nhận thêm 5 ca mắc mới, riêng Hải Dương 4 ca

Theo Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch Covid-19, tính đến 18h ngày 28/2, Việt Nam thêm 5 ca mắc mới, riêng Hải Dương 4 ca và 1 ca ...
XSMN 27/2 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 27/2/2021 - SXMN 27/2 - dự đoán XSMN 28/2

XSMN 27/2 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 27/2/2021 - SXMN 27/2 - dự đoán XSMN 28/2

XSMN 27/2. Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 27 tháng 2 năm 2021. xo so mien nam. XSMN thứ 7. SXMN 27/2. KQSXMN.
Việt Nam tăng 3 bậc trong bảng xếp hạng quyền lực mềm toàn cầu

Việt Nam tăng 3 bậc trong bảng xếp hạng quyền lực mềm toàn cầu

Vị trí của Việt Nam cũng được cải thiện, tăng 2,5 điểm, nâng thêm 3 bậc, từ 50/60 lên 47/105 quốc gia được xếp hạng.
Thị trường chứng khoán ngày 26/2: Chút hồi phục bất chấp rung lắc

Thị trường chứng khoán ngày 26/2: Chút hồi phục bất chấp rung lắc

Thị trường chứng khoán ngày 26/2 áp lực bán diện rộng tuy nhiên về giữa phiên thị trường lấy lại được cân bằng. Chốt phiên thị trường tăng điểm nhẹ.
Nga sẽ phóng thử tên lửa Zircon từ tàu ngầm Severodvinsk

Nga sẽ phóng thử tên lửa Zircon từ tàu ngầm Severodvinsk

Tàu ngầm Severodvinsk sẽ là tàu ngầm đầu tiên của Nga bắn tên lửa siêu thanh Zircon, Sputnik cho biết.
Mỹ bất ngờ không kích Syria: 17 chiến binh thân Iran thiệt mạng, Trung Quốc nói gì?

Mỹ bất ngờ không kích Syria: 17 chiến binh thân Iran thiệt mạng, Trung Quốc nói gì?

Có ít nhất 17 tay súng thuộc lực lượng do Iran hậu thuẫn đã thiệt mạng trong các cuộc không kích của Mỹ ở Syria tại biên giới Iraq vào đêm 25/2.
Boeing 777 hạ cánh khẩn cấp ở Nga do lỗi động cơ

Boeing 777 hạ cánh khẩn cấp ở Nga do lỗi động cơ

Ngày 26/2, hãng hàng không Rossiya của Nga cho biết một máy bay Boeing 777 của hãng này đã phải hạ cánh khẩn cấp ở Moscow vì gặp sự cố động cơ.
Nhật Bản, Australia đồng loạt bày tỏ quan ngại sâu sắc về Luật Hải cảnh Trung Quốc

Nhật Bản, Australia đồng loạt bày tỏ quan ngại sâu sắc về Luật Hải cảnh Trung Quốc

Ngày 25/2, Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Australia Scott Morrison.
Tình hình Myanmar: Kết quả bầu cử 2020 bị hủy bỏ, rộ tin một nhà báo Nhật Bản bị bắt trong cuộc biểu tình ở Yangon

Tình hình Myanmar: Kết quả bầu cử 2020 bị hủy bỏ, rộ tin một nhà báo Nhật Bản bị bắt trong cuộc biểu tình ở Yangon

Theo CGTN, ngày 26/2, Ủy ban bầu cử mới của Myanmar đã chính thức hủy bỏ kết quả bầu cử năm 2020.
Mỹ bất ngờ không kích Syria: Damascus xác nhận, Lầu Năm Góc ra tuyên bố, Nga lập tức lên tiếng

Mỹ bất ngờ không kích Syria: Damascus xác nhận, Lầu Năm Góc ra tuyên bố, Nga lập tức lên tiếng

Nga lên án vụ Mỹ không kích Syria, coi đây là hành động vi phạm luật pháp quốc tế không thể chấp nhận.
Thượng nghị sĩ Nga: NATO sẽ chẳng còn tồn tại nếu từ bỏ khái niệm 'mối đe dọa hư cấu' từ Moscow

Thượng nghị sĩ Nga: NATO sẽ chẳng còn tồn tại nếu từ bỏ khái niệm 'mối đe dọa hư cấu' từ Moscow

Thượng nghị sĩ Nga nhận định, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ bắt đầu tan rã nếu họ từ bỏ khái niệm 'mối đe dọa' từ Moscow.
Xung đột biên giới Ấn Độ-Trung Quốc: Tưởng dễ, hóa khó

Xung đột biên giới Ấn Độ-Trung Quốc: Tưởng dễ, hóa khó

Căng thẳng Ấn Độ-Trung Quốc có thể tạm thời hạ nhiệt, song quan hệ New Delhi-Bắc Kinh còn nhiều thách thức khó giải quyết một sớm một chiều. TG&VN bình luận.
Mỹ và 'sự trở lại' với G7: Hồi sinh thời thân ái

Mỹ và 'sự trở lại' với G7: Hồi sinh thời thân ái

Ông Biden tỏ ra coi trọng G7 để chứng tỏ khác biệt với người tiền nhiệm và để chứng minh là nghĩ thật làm thật với chủ trương đưa 'Nước Mỹ trở lại'.
Thái Lan hậu bỏ phiếu bất tín nhiệm: Sóng gió còn đó

Thái Lan hậu bỏ phiếu bất tín nhiệm: Sóng gió còn đó

Nội các Thái Lan đã vượt qua các cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm, song sóng gió với chính quyền Thủ tướng Prayut Chan-o-cha vẫn còn ở phía trước.
Nước Mỹ dưới thời ông Joe Biden ‘đã trở lại’, có lợi hại hơn xưa?

Nước Mỹ dưới thời ông Joe Biden ‘đã trở lại’, có lợi hại hơn xưa?

Ông Joe Biden tin rằng ‘nước Mỹ đã trở lại’ và sẵn sàng dẫn dắt thế giới đương đầu với thách thức một lần nữa, song đi thì dễ, mà về thì khó.
Thủ tướng Italy từ chức: Khó khăn riêng, thách thức chung thời Covid-19

Thủ tướng Italy từ chức: Khó khăn riêng, thách thức chung thời Covid-19

Chuyện ông Giuseppe Conte từ chức Thủ tướng Italy cho thấy hai thách thức lớn mà Italy nói riêng và thế giới nói chung đang phải đối mặt thời Covid-19.
Tân Tổng thống Joe Biden 'chữa lành vết thương' cho nước Mỹ như thế nào?

Tân Tổng thống Joe Biden 'chữa lành vết thương' cho nước Mỹ như thế nào?

Máu đã đổ, nước mắt đã rơi, nhưng những thời khắc khó khăn nhất vẫn đang chờ đón Tổng thống Joe Biden sau ngày 20/1.
Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Sự việc năm 1898 là cuộc đảo chính thành công duy nhất trong lịch sử Mỹ, nhưng cũng là ‘vết nhơ’ đáng quên bởi những câu chuyện đằng sau đó.
Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Châu Á có tới 5 trên 9 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân, và đây được xem là kho 'thuốc nổ' mà Tổng thống Mỹ Joe Biden cần giải quyết.
Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Mời bạn tham gia bài trắc nghiệm về vaccine Covid-19.
Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Thành phố và bang New York đang đối mặt nhiều thách thức trong triển khai một chương trình tiêm chủng vaccine Covid-19 công bằng và toàn diện hơn.
Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Học tập từ sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc, Italy đang muốn định vị bản thân thành một trung tâm thương mại ở Nam Âu và hơn thế nữa.
Hỏi đáp về CPTPP: Những điều cần biết về Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương

Hỏi đáp về CPTPP: Những điều cần biết về Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương

Hiệp định CPTPP hứa hẹn mang lại nhiều lợi ích về kinh tế cho Việt Nam cũng như các nước thành viên. Bạn có biết những thông tin cơ bản?
Phiên bản di động