Một số cơ chế đối thoại đa phương tiêu biểu

Như Mai
Những biến động nhanh, khó dự báo về tình hình thế giới và khu vực đặt ra nhiều thách thức cho các quốc gia. Bối cảnh đó thúc đẩy nhu cầu thiết lập và duy trì thường xuyên các cơ chế đối thoại đa phương quy mô lớn để các bên tham gia cùng thảo luận, tìm cách chung tay giải quyết các vấn đề cấp bách nhất.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Hội nghị an ninh Munich lần thứ 60 diễn ra từ ngày 16-18/2 tại Munich, Đức. (Nguồn: AFP)
Hội nghị an ninh Munich lần thứ 60 diễn ra từ ngày 16-18/2 tại Munich, Đức. (Nguồn: AFP)

Hội nghị an ninh Munich

Hội nghị an ninh Munich (MSC) là diễn đàn an ninh hàng đầu thế giới thảo luận về chính sách an ninh quốc tế, được tổ chức thường niên tại Munich, Đức từ năm 1963.

Đây là nơi các đại biểu tham dự đưa ra các đề xuất ngoại giao chính thức và không chính thức, giúp giải quyết các vấn đề an ninh cấp bách nhất của thế giới.

MSC đầu tiên được tổ chức năm 1963 giữa các nhà lãnh đạo Đức và các nước thành viên NATO trong bối cảnh Chiến tranh Lạnh - được gọi là “cuộc gặp gia đình xuyên Đại Tây Dương”.

Hàng năm, MSC tập hợp hơn 450 đại biểu có tầm ảnh hưởng, các nhà hoạch định chính sách cấp cao và các nhà tư tưởng lớn trên khắp thế giới. Thành phần tham dự MSC mỗi năm đều rất đa dạng, bao gồm một số nguyên thủ quốc gia, các bộ trưởng, lãnh đạo quân sự, tình báo, các nhà ngoại giao hàng đầu, các nhân vật tiêu biểu đến từ các tổ chức quốc tế và phi chính phủ, đại diện cấp cao của các ngành công nghiệp, giới truyền thông, các cơ quan nghiên cứu, tham mưu.

Mục tiêu của MSC là xây dựng lòng tin, góp phần giải quyết hòa bình các xung đột quân sự thông qua duy trì đối thoại liên tục, có chọn lọc.

MSC không chỉ mở ra không gian đối thoại chuyên sâu với cường độ cao trong ba ngày mà còn tạo điều kiện cho quan chức cấp cao của các nước gặp mặt không chính thức bên lề Hội nghị. Ngoài Hội nghị thường niên chính tại Munich, MSC còn thường xuyên tổ chức các sự kiện tầm cỡ thảo luận về các chủ đề/khu vực cụ thể; và xuất bản Báo cáo an ninh Munich cũng như các báo cáo tóm tắt, số liệu, bản đồ và công trình nghiên cứu về các thách thức an ninh quốc tế quan trọng.

Mặc dù có nguồn gốc châu Âu và xuyên Đại Tây Dương nhưng MSC hiện đang tiến hành các hoạt động đa dạng về địa lý và tiếp cận đại biểu đến từ nhiều nước trên thế giới. MSC cũng chú ý đưa vào chương trình thảo luận những thách thức an ninh phù hợp, cấp bách nhất với toàn thế giới trên nhiều lĩnh vực an ninh từ quân sự đến kinh tế, môi trường, con người.

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn cùng Ngoại trưởng các nước ASEAN và các nước Đối tác đối thoại  tham dự Diễn đàn khu vực ASEAN lần thứ 30, tại Jakarta, tháng 7/2023. (Ảnh: Tuấn Anh)
Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn cùng Ngoại trưởng các nước ASEAN và các nước Đối tác đối thoại tham dự Diễn đàn khu vực ASEAN lần thứ 30, tại Jakarta, tháng 7/2023. (Ảnh: Tuấn Anh)

Diễn đàn khu vực ASEAN

Được tổ chức từ năm 1994 tại Bangkok (Thái Lan), Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF) là một cơ chế do ASEAN dẫn dắt, đóng vai trò là diễn đàn quan trọng cho các bên đối thoại về các vấn đề an ninh ở châu Á – Thái Bình Dương. Tại Diễn đàn, các đại biểu thảo luận về các vấn đề an ninh hiện hành, cùng xây dựng các biện pháp hợp tác để tăng cường đảm bảo hòa bình và an ninh khu vực.

Đại biểu tham dự ARF đến từ 27 nước, gồm 10 nước thành viên ASEAN và 10 Đối tác đối thoại là Australia, Canada, Trung Quốc, EU, Ấn Độ, Nhật Bản, New Zealand, Hàn Quốc, Nga và Mỹ; một nước quan sát viên là Papua New Guinea cùng các nước là đối tác đối thoại không đầy đủ là Triều Tiên, Mông Cổ, Pakistan, Bangladesh, Sri Lanka và Timor Leste. Diễn đàn do nước Chủ tịch luân phiên của ASEAN chủ trì.

ARF hoạt động theo nguyên tắc đối thoại thẳng thắn và đưa ra quyết định trên cơ sở đồng thuận, không can thiệp và tiến từng bước.

Mục tiêu của ARF bao gồm thúc đẩy đối thoại và tham vấn mang tính xây dựng về các vấn đề chính trị, an ninh mà các bên cùng quan tâm và có lợi ích chung; và có đóng góp đáng kể cho việc xây dựng lòng tin và ngoại giao phòng ngừa ở châu Á – Thái Bình Dương.

Trong hai thập kỷ qua, ARF đã gặt hái được nhiều thành tựu, đóng góp cho việc duy trì hòa bình, an ninh và hợp tác trong khu vực thông qua kiến tạo thói quen đối thoại, tham vấn giữa các bên về các vấn đề chính trị và an ninh.

Nhìn chung, ARF đóng vai trò là diễn đàn tư vấn, thúc đẩy đối thoại cởi mở, minh bạch về hợp tác chính trị, an ninh trong khu vực, từ đó giúp xây dựng lòng tin và phát triển mạng lưới kết nối quan chức an ninh của các quốc gia.

Đối thoại Shang-ri La

Đối thoại Shang-ri La (SLD), hay còn gọi là Hội nghị thượng đỉnh an ninh châu Á, được tổ chức thường niên tại Singapore từ năm 2002.

Đây là cơ chế đối thoại về quốc phòng hàng đầu ở châu Á, do cơ quan tham mưu độc lập là Viện Nghiên cứu chiến lược quốc tế (IISS) có trụ sở chính ở London, Anh tổ chức. SLD ra đời trong bối cảnh các nước châu Á – Thái Bình Dương có nhu cầu ngồi lại với nhau trong một diễn đàn để đối thoại, xây dựng lòng tin và thúc đẩy hợp tác thực tế về an ninh.

SLD tập hợp các nhà hoạch định chính sách, các bộ trưởng và quan chức quốc phòng cấp cao ở khắp châu Á-Thái Bình Dương, Bắc Mỹ, châu Âu và Trung Đông, cũng như có sự tham gia của lãnh đạo các doanh nghiệp, các chuyên gia, học giả về an ninh, đại diện các tổ chức phi chính phủ, giới báo chí.

Hàng năm, Đối thoại thảo luận về các vấn đề an ninh khu vực cấp bách nhất và các bên cùng chia sẻ về các phản ứng chính sách của nhau.

Chương trình của SLD gồm các phiên toàn thể do các quan chức cấp bộ trưởng chủ trì (thảo luận mở), các phiên thảo luận nhóm nhỏ (thảo luận kín), một bài phát biểu dẫn đề do quan chức cấp cao của một nước trình bày và các bài phát biểu khác, cùng các cuộc gặp song phương - đa phương bên lề Đối thoại. SLD không yêu cầu cần thông qua tuyên bố chung hay đạt được đồng thuận khi kết thúc Đối thoại. Trong lịch sử hình thành và phát triển của mình, SLD có vai trò lớn trong thúc đẩy ngoại giao quốc phòng giữa các bên tham gia.

Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh

Tên ban đầu là Diễn đàn Hương Sơn, được Hiệp hội Khoa học quân sự Trung Quốc (CAMS) khởi xướng vào năm 2006 như một diễn đàn học giả kênh 2 cho đối thoại về các vấn đề an ninh ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Diễn đàn được phát triển thành kênh 1,5 tại Diễn đàn lần thứ năm tổ chức vào năm 2014. Kể từ đó, Diễn đàn bắt đầu có sự tham gia rộng rãi hơn của các nhà lãnh đạo quốc phòng và quân sự các nước, người đứng đầu các tổ chức quốc tế, các cựu chính khách và các tướng lĩnh quân đội đã nghỉ hưu, cũng như các học giả nổi tiếng trong và ngoài khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Từ năm 2015, Diễn đàn Hương Sơn do CAMS và Viện Nghiên cứu chiến lược quốc tế Trung Quốc (CIISS) đồng tổ chức, đổi tên thành Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh vào năm 2018.

Đến nay, Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh phát triển thành một diễn đàn an ninh và quốc phòng cấp cao ở châu Á-Thái Bình Dương và ngày càng khẳng định là diễn đàn an ninh quan trọng trong khu vực và trên thế giới.

Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh lần thứ 10 diễn ra từ ngày 29-31/10/2023 tại thủ đô Bắc Kinh có sự tham gia của hơn 100 quốc gia và tổ chức quốc tế, hơn 1.800 đại biểu tham dự, gồm lãnh đạo Bộ Quốc phòng, quân đội và chuyên gia học giả các nước. Đây là lần đầu tiên diễn đàn được tổ chức trực tiếp kể từ khi đại dịch Covid-19 bùng phát năm 2019.

Đối thoại Raisina

Đối thoại Raisina là diễn đàn đa phương chủ lực của Ấn Độ, thảo luận về các vấn đề chính sách đối ngoại, địa chính trị và địa chiến lược. Đối thoại được tổ chức thường niên tại thủ đô New Delhi kể từ năm 2016. Cơ chế này được Bộ Ngoại giao Ấn Độ phối hợp với Quỹ Nghiên cứu quan sát viên (ORF) – một cơ quan tham mưu độc lập hàng đầu tại Ấn Độ đồng tổ chức, với sự hỗ trợ của các viện nghiên cứu, tổ chức và cá nhân khác.

Mục tiêu của Đối thoại Raisina là kết nối các chủ thể trên toàn cầu với châu Á và kết nối châu Á với thế giới. Đối thoại này ra đời ngay sau khi Thủ tướng Narenda Modi nhậm chức với nội dung chính trong chính sách đối ngoại của ông là tăng cường ảnh hưởng và can dự ngoại giao của Ấn Độ trên thế giới.

Đối thoại Raisina có thành phần tham dự đa dạng, gồm các nguyên thủ quốc gia, các bộ trưởng, các quan chức chính quyền địa phương, lãnh đạo các doanh nghiệp, các nhà tư tưởng lớn khối tư nhân, giới truyền thông, các chuyên gia, học giả và đại diện các tổ chức phi chính phủ.

Hàng năm, các đại biểu tham dự Đối thoại cùng thảo luận về tình hình thế giới và các cơ hội hợp tác trong nhiều vấn đề an ninh đương đại.

Các cuộc thảo luận của Đối thoại Raisina có tính chất liên ngành, nhiều bên liên quan.

Diễn đàn Hà Nội về Tương lai ASEAN (HFA)

Diễn đàn Hà Nội về tương lai ASEAN (HFA) lần thứ nhất dự kiến được tổ chức tại Hà Nội trong tháng 4/2024. Đây là cơ chế đối thoại đa phương bán chính thức có quy mô lớn, được Việt Nam đăng cai tổ chức thường niên kể từ năm 2024. Diễn đàn dự kiến thảo luận, dự báo về tình hình khu vực, tương lai phát triển toàn diện của ASEAN trên cả ba trụ cột Cộng đồng.

Tham dự HFA sẽ là các chính khách, chuyên gia, lãnh đạo các doanh nghiệp hàng đầu của ASEAN và các nước đối tác. Trong khuôn khổ Diễn đàn còn có một số sự kiện bên lề như Diễn đàn Các nhà lãnh đạo trẻ ASEAN (ASEAN Young Leaders’ Forum), Diễn đàn Doanh nghiệp ASEAN (ASEAN Business Forum).

Bất ngờ Mỹ-Trung tại Munich

Bất ngờ Mỹ-Trung tại Munich

Cuộc gặp của quan chức ngoại giao Mỹ-Trung bên lề Hội nghị An ninh Munich đã mang tới nhiều bất ngờ đáng chú ý.

Quan hệ đối tác ASEAN-EU: Khẳng định sức sống của chủ nghĩa đa phương

Quan hệ đối tác ASEAN-EU: Khẳng định sức sống của chủ nghĩa đa phương

ASEAN-EU đều nhất quán rằng tầm quan trọng của việc củng cố trật tự đa phương dựa trên luật lệ là chìa khóa để thúc ...

Bức tranh thế giới đầu năm 2024 và những vấn đề mang tính toàn cầu

Bức tranh thế giới đầu năm 2024 và những vấn đề mang tính toàn cầu

Bất ổn, xung đột chuyển từ năm 2023 tiếp tục diễn biến phức tạp, phát sinh những vấn đề mới khó lường ngay trong tháng ...

Vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực

Vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực

Giữ vững bản sắc và vai trò trung tâm luôn là yếu tố quan trọng hàng đầu giúp ASEAN làm nên thương hiệu và sự ...

Trung Quốc khai mạc Diễn đàn quốc phòng Hương Sơn lần thứ 10

Trung Quốc khai mạc Diễn đàn quốc phòng Hương Sơn lần thứ 10

Diễn đàn Hương Sơn, sự kiện ngoại giao quân sự thường niên lớn nhất của Trung Quốc, đã khai mạc sáng ngày 29/10 tại thủ ...

Đọc thêm

100 sân bay tốt nhất thế giới: 2 đại diện Việt Nam vượt qua Mỹ, Trung Quốc và Đức

100 sân bay tốt nhất thế giới: 2 đại diện Việt Nam vượt qua Mỹ, Trung Quốc và Đức

Sân bay quốc tế Nội Bài của thủ đô Hà Nội và sân bay quốc tế Đà Nẵng nằm trong danh sách Top 100 sân bay hàng đầu thế giới ...
Nhận định, soi kèo Wolves vs Arsenal, 01h30 ngày 21/4 - Vòng 34 Ngoại hạng Anh

Nhận định, soi kèo Wolves vs Arsenal, 01h30 ngày 21/4 - Vòng 34 Ngoại hạng Anh

Nhận định trận đấu, soi kèo Wolves vs Arsenal tại vòng 34 giải Ngoại hạng Anh được diễn ra vào lúc 01h30 ngày 21/4.
Giá cà phê hôm nay 20/4/2024: Giá cà phê thế giới hồi phục nhẹ, trong nước 'mình một chợ', nguồn cung bao giờ hết căng thẳng?

Giá cà phê hôm nay 20/4/2024: Giá cà phê thế giới hồi phục nhẹ, trong nước 'mình một chợ', nguồn cung bao giờ hết căng thẳng?

Giá cà phê hôm nay 20/4/2024: Giá cà phê thế giới hồi phục nhẹ, trong nước 'mình một chợ', nguồn cung bao giờ hết căng thẳng?
Cận cảnh Mazda CX-80 vừa ra mắt: Thiết kế 3 hàng ghế, chỉ có động cơ hybrid

Cận cảnh Mazda CX-80 vừa ra mắt: Thiết kế 3 hàng ghế, chỉ có động cơ hybrid

SUV cỡ lớn Mazda CX-80 chính thức ra mắt với thiết kế 3 hàng ghế gồm cấu hình 6 hoặc 7 chỗ, đáng chú ý chỉ có trang bị động ...
Lệnh cấm LNG Nga chưa thể thực hiện bởi Moscow và châu Âu vẫn 'cần có nhau'

Lệnh cấm LNG Nga chưa thể thực hiện bởi Moscow và châu Âu vẫn 'cần có nhau'

Những nỗ lực nhằm hạn chế khối lượng nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) kỷ lục từ Nga của châu Âu cần được tiếp cận một cách thận ...
Top 4 mẫu xe mui trần cứng tốt nhất năm 2024

Top 4 mẫu xe mui trần cứng tốt nhất năm 2024

Nhắc đến xe mui trần cứng người ta sẽ nghĩ ngay đến những mẫu xe có thiết kế đậm chất thể thao, cá tính nhưng không kém phần sang trọng.
Chính phủ đã nhượng bộ, vẫn không có đột phá trong bế tắc y tế tại Hàn Quốc

Chính phủ đã nhượng bộ, vẫn không có đột phá trong bế tắc y tế tại Hàn Quốc

Cuộc khủng hoảng ngành y tế Hàn Quốc vẫn chưa thể được giải quyết, dù chính phủ Hàn Quốc đã có nhượng bộ, vì lý do gì?
Coi vấn đề Triều Tiên và Trung Quốc là thách thức toàn cầu, G7 đồng lòng chặn việc né tránh các lệnh trừng phạt; Bình Nhưỡng lại thử vũ khí mới

Coi vấn đề Triều Tiên và Trung Quốc là thách thức toàn cầu, G7 đồng lòng chặn việc né tránh các lệnh trừng phạt; Bình Nhưỡng lại thử vũ khí mới

Coi vấn đề Triều Tiên và Trung Quốc là thách thức toàn cầu, G7 đồng lòng chặn việc né tránh các lệnh trừng phạt...
Ukraine lần đầu bắn hạ thành công máy bay ném bom chiến lược của Nga, Tổng thống Zelensky 'đánh tiếng' cần ít nhất 7 hệ thống phòng không Patriot

Ukraine lần đầu bắn hạ thành công máy bay ném bom chiến lược của Nga, Tổng thống Zelensky 'đánh tiếng' cần ít nhất 7 hệ thống phòng không Patriot

Ukraine lần đầu bắn hạ thành công máy bay ném bom chiến lược của Nga, Tổng thống Zelensky 'đánh tiếng' cần ít nhất 7 hệ thống phòng không Patriot.
Tổng thư ký LHQ kêu gọi ngừng trả đũa tại Trung Đông, học giả quốc tế nói Israel và Iran đều đã kiềm chế

Tổng thư ký LHQ kêu gọi ngừng trả đũa tại Trung Đông, học giả quốc tế nói Israel và Iran đều đã kiềm chế

Tổng thư ký LHQ kêu gọi chấm dứt chu kỳ trả đũa tại Trung Đông, học giả quốc tế nói Israel và Iran đều đã kiềm chế...
Lào-Campuchia thắt chặt quan hệ láng giềng

Lào-Campuchia thắt chặt quan hệ láng giềng

Chủ tịch nước Lào Thongloun Sisoulith cùng Phu nhân Naly Sisoulith sẽ có chuyến thăm cấp nhà nước tới Campuchia vào tuần tới.
Thăm Indonesia, Ngoại trưởng Trung Quốc tìm cách tăng cường đầu tư sâu hơn vào một số lĩnh vực

Thăm Indonesia, Ngoại trưởng Trung Quốc tìm cách tăng cường đầu tư sâu hơn vào một số lĩnh vực

Indonesia và Trung Quốc tìm cách tăng cường hơn nữa quan hệ kinh tế thông qua đầu tư sâu hơn vào cơ sở hạ tầng, hạ nguồn, an ninh lương thực và quá trình chuyển ...
Thủ tướng Đức thăm Trung Quốc: Rủi ro hay bảo đảm?

Thủ tướng Đức thăm Trung Quốc: Rủi ro hay bảo đảm?

Vừa thúc đẩy hợp tác, vừa thể hiện thái độ về thương mại và xung đột Nga-Ukraine là nhiệm vụ không dễ dàng với Thủ tướng Olaf Scholz ở Trung Quốc.
Thủ tướng Nhật Bản thăm Mỹ: Chuyến đi 'một công nhiều việc'

Thủ tướng Nhật Bản thăm Mỹ: Chuyến đi 'một công nhiều việc'

Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio bắt đầu chuyến thăm cấp nhà nước tại Mỹ, với nhiều mục đích, mục tiêu, cả trong quan hệ song phương và đa phương...
Hướng đi chiến lược mới của Bình Nhưỡng

Hướng đi chiến lược mới của Bình Nhưỡng

Bình Nhưỡng đang tìm 'lối ra' cho bế tắc trên bán đảo Triều Tiên thông qua hợp tác chặt chẽ hơn với Nga.
Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Giọt nước có tràn ly?

Vụ tấn công Đại sứ quán Iran ở Syria: Giọt nước có tràn ly?

Sự việc ngày 1/4 dường như là lần đầu tiên một cơ quan đại diện ngoại giao lớn là mục tiêu tấn công.
Chặng đường mới của Tổng thống Ai Cập

Chặng đường mới của Tổng thống Ai Cập

Đương kim Tổng thống Abdel Fattah El-Sissi đã chính thức tuyên thệ nhậm chức vào ngày 2/4, trở thành người đứng đầu Ai Cập ba nhiệm kỳ liên tiếp.
Mồi lửa mới đốt 'chảo lửa' Trung Đông

Mồi lửa mới đốt 'chảo lửa' Trung Đông

Vụ tấn công bất ngờ vào tòa nhà lãnh sự Iran tại Syria sẽ khiến bầu không khí căng thẳng tại khu vực Trung Đông thêm 'nóng rẫy'.
Đại diện cấp cao EU: Thừa nhận cái giá phũ phàng từ ‘chảo lửa’ Trung Đông, EU chìm trong ‘ảo tưởng’ quá lâu, đặt an ninh vào tay Mỹ quá lâu

Đại diện cấp cao EU: Thừa nhận cái giá phũ phàng từ ‘chảo lửa’ Trung Đông, EU chìm trong ‘ảo tưởng’ quá lâu, đặt an ninh vào tay Mỹ quá lâu

Liên minh châu Âu (EU) cần thay đổi mô hình về sự hội nhập và mối quan hệ với phần còn lại của thế giới.
Liên minh Mỹ-Nhật: Tăng cường an ninh và mở rộng hợp tác

Liên minh Mỹ-Nhật: Tăng cường an ninh và mở rộng hợp tác

Nhật Bản và Mỹ nhất trí tăng cường liên minh an ninh ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, đồng thời cam kết trở thành đối tác toàn cầu.
Những điểm nhấn trong chuyến thăm Trung Quốc của Ngoại trưởng Nga

Những điểm nhấn trong chuyến thăm Trung Quốc của Ngoại trưởng Nga

Trong chuyến thăm Trung Quốc từ ngày 8-9/4, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã thảo luận nhằm tăng cường hợp tác an ninh trước nhiều thách thức.
Sẽ thế nào nếu NATO vắng bóng Mỹ?

Sẽ thế nào nếu NATO vắng bóng Mỹ?

Liệu NATO có thể củng cố quốc phòng và an ninh tập thể để thích ứng với chiến thắng có thể xảy ra của ông Donald Trump tại bầu cử Mỹ 2024 không?
Tác động của việc Triều Tiên thử thành công vũ khí siêu thanh chiến lược

Tác động của việc Triều Tiên thử thành công vũ khí siêu thanh chiến lược

Việc Triều Tiên thử nghiệm tên lửa siêu thanh mới cho thấy bước tiến về khả năng răn đe hạt nhân, đồng thời gia tăng cẳng thẳng khu vực.
Vụ tấn công khủng bố ở Moscow sẽ thay đổi cục diện xung đột Nga-Ukraine như thế nào?

Vụ tấn công khủng bố ở Moscow sẽ thay đổi cục diện xung đột Nga-Ukraine như thế nào?

Vụ khủng bố đẫm máu ở Moscow hôm 22/3 có thể tác động lớn đến chính sách đối ngoại của Nga, tạo ra bước ngoặt của xung đột Nga-Ukraine.
Phiên bản di động