Nhật Bản 'phá rào' xuất khẩu vũ khí, bước ngoặt lịch sử sau nhiều thập kỷ

Vương Anh
Ngày 21/4, Chính phủ Nhật Bản công bố thay đổi lớn trong quy định xuất khẩu quốc phòng, dỡ bỏ phần lớn hạn chế đối với việc bán vũ khí ra nước ngoài và mở đường cho xuất khẩu tàu chiến, tên lửa cùng nhiều loại khí tài khác.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Hệ thống đánh chặn tên lửa Patriot Advanced Capability-3 (PAC-3) được triển khai tại Tokyo, Nhật Bản. (Nguồn: Getty Images)
Hệ thống đánh chặn tên lửa Patriot Advanced Capability-3 (PAC-3) được triển khai tại Tokyo, Nhật Bản. (Nguồn: Getty Images)

Quyết định này được xem là cuộc cải cách lớn nhất trong chính sách xuất khẩu quốc phòng của Nhật Bản trong nhiều thập kỷ. Động thái đánh dấu bước tiếp theo trong quá trình nới lỏng các ràng buộc mang tính hòa bình đã định hình chính sách an ninh của nước này kể từ sau Thế chiến II.

Theo các nguồn tin ngoại giao và quan chức Nhật Bản, nhiều quốc gia từ Ba Lan đến Philippines, đang tìm hiểu khả năng mua sắm vũ khí của Tokyo, trong bối cảnh các nước đẩy mạnh hiện đại hóa quân đội. Một trong những thương vụ đầu tiên có thể là việc Nhật Bản xuất khẩu tàu chiến đã qua sử dụng cho Manila.

Sự thay đổi chính sách cũng diễn ra khi các cuộc xung đột tại Ukraine và Trung Đông đang gây áp lực lên năng lực sản xuất vũ khí của Mỹ. Trong khi đó, nhiều đồng minh của Washington tại châu Âu và châu Á đang tìm cách đa dạng hóa nguồn cung quốc phòng.

Theo quy định mới được chính phủ của Thủ tướng Sanae Takaichi phê duyệt, năm nhóm hạn chế trước đây sẽ được bãi bỏ. Các hạn chế này từng giới hạn xuất khẩu chủ yếu đối với thiết bị cứu hộ, vận tải, cảnh báo, giám sát và rà phá thủy lôi. Thay vào đó, từng thương vụ xuất khẩu sẽ được xem xét riêng lẻ.

Dù vậy, Nhật Bản vẫn duy trì ba nguyên tắc kiểm soát xuất khẩu. Các nguyên tắc này bao gồm kiểm tra nghiêm ngặt đối tác, hạn chế chuyển giao cho bên thứ ba và cấm bán vũ khí cho các quốc gia đang tham chiến. Tuy nhiên, chính phủ cho biết vẫn có thể đưa ra ngoại lệ nếu cần thiết vì lợi ích an ninh quốc gia.

Tokyo kỳ vọng việc mở rộng xuất khẩu quốc phòng sẽ giúp củng cố nền tảng công nghiệp quân sự trong nước. Chính sách cũng nhằm tăng quy mô sản xuất và giảm chi phí cho mỗi hệ thống vũ khí.

Các tập đoàn quốc phòng lớn như Mitsubishi Heavy Industries có khả năng chế tạo nhiều hệ thống tiên tiến như tàu ngầm, máy bay chiến đấu và tên lửa. Tuy nhiên, trong nhiều thập kỷ qua, các doanh nghiệp này chủ yếu chỉ nhận đơn đặt hàng từ Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản.

Bên cạnh đó, Nhật Bản đang tăng cường năng lực quân sự bằng cách mua sắm tên lửa, máy bay tàng hình và thiết bị bay không người lái. Những động thái này nhằm răn đe các mối đe dọa an ninh trong khu vực, đặc biệt liên quan đến Trung Quốc và các khu vực tranh chấp tại Biển Hoa Đông.

Trong những năm gần đây, Tokyo đã nâng chi tiêu quốc phòng lên khoảng 2% GDP và dự kiến tiếp tục tăng khi công bố chiến lược an ninh mới trong năm nay.

Nỗ lực sửa đổi Hiến pháp, Nhật Bản kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Không đơn thuần là thay đổi cho phù hợp với thực tế, nỗ lực sửa đổi Hiến pháp được cho là nhằm tăng cường vai ...

Tham vọng hiện đại hóa năng lực hàng hải, Australia lựa chọn loại khinh hạm này của Nhật Bản

Ngày 18/4, Nhật Bản và Australia xác nhận hoàn tất thỏa thuận cùng phát triển một đội tàu mới cho Hải quân Australia dựa trên ...

Nhật Bản, Australia tăng cường hợp tác an ninh quốc phòng, cùng phát triển tàu chiến mới

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi ngày 18/4 đã có cuộc hội đàm với Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Quốc phòng Australia ...

Triều Tiên phóng tên lửa đạn đạo không xác định, Hàn Quốc và Nhật Bản ngay lập tức lên tiếng

Quân đội Hàn Quốc cho biết Triều Tiên ngày 19/4 đã phóng ít nhất một tên lửa đạn đạo chưa xác định ra vùng biển ...

Du lịch Nhật Bản ‘cảm lạnh’ trước cơn gió ngược xung đột Trung Đông

Dù ghi nhận lượng du khách quốc tế đạt mức kỷ lục trong tháng trước, nhưng những hệ lụy kinh tế từ xung đột tại ...

(theo Reuters)

Đọc thêm

Cập nhật bảng tổng sắp huy chương Asian Para Games 2026: Đoàn Trung Quốc tạm dẫn đầu

Cập nhật bảng tổng sắp huy chương Asian Para Games 2026: Đoàn Trung Quốc tạm dẫn đầu

Đoàn thể thao người khuyết tật Việt Nam đang có được hai huy chương, tạm xếp thứ 21 trên bảng tổng sắp huy chương Asian Para Games 2026.
Tổ chức Hợp tác Thượng Hải: Trung Quốc nhấn mạnh việc tìm điểm chung, Ấn Độ lưu ý tôn trọng chủ quyền quốc gia

Tổ chức Hợp tác Thượng Hải: Trung Quốc nhấn mạnh việc tìm điểm chung, Ấn Độ lưu ý tôn trọng chủ quyền quốc gia

Tổ chức Hợp tác Thượng Hải cần mở rộng quan hệ với các đối tác quốc tế và chủ động phát huy vai trò trên trường toàn cầu.
Hôm nay 21/10, Quốc hội thảo luận về Luật Khám bệnh, chữa bệnh và nhiều dự án luật quan trọng khác

Hôm nay 21/10, Quốc hội thảo luận về Luật Khám bệnh, chữa bệnh và nhiều dự án luật quan trọng khác

Hôm nay, Quốc hội họp phiên toàn thể tại Hội trường, nghe trình bày Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về các nội dung như Luật Khám bệnh, chữa ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 21/10: Đồng USD cùng chiều với đà đi xuống của giá dầu

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 21/10: Đồng USD cùng chiều với đà đi xuống của giá dầu

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 21/10 ghi nhận đồng USD cùng chiều với đà đi xuống của giá dầu.
Quảng Trị và T&T Group bàn cách gỡ khó khăn, tăng tốc triển khai loạt dự án trọng điểm

Quảng Trị và T&T Group bàn cách gỡ khó khăn, tăng tốc triển khai loạt dự án trọng điểm

Ngày 19/10, UBND tỉnh Quảng Trị đã có buổi làm việc với Tập đoàn T&T Group nhằm rà soát tiến độ các dự án đầu tư trên địa bàn, thúc ...
Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Hơn 12,6 triệu cử tri bỏ phiếu sớm, đảng Cộng hòa nỗ lực tìm cách xoa dịu cử tri

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Hơn 12,6 triệu cử tri bỏ phiếu sớm, đảng Cộng hòa nỗ lực tìm cách xoa dịu cử tri

Hơn 12,6 triệu cử tri Mỹ đã bỏ phiếu sớm trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Quan hệ Mỹ - Iran và thế đấu trường kỳ

Không thể nhanh chóng đánh bại Iran về quân sự, Mỹ đang chuyển sang mặt trận kinh tế, hy vọng các biện pháp trừng phạt kéo dài sẽ buộc Tehran phải nhượng bộ.
Hiệp ước Mecca trước phép thử lửa đầu tiên

Hiệp ước Mecca trước phép thử lửa đầu tiên

Việc lực lượng Houthi tại Yemen gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào Saudi Arabia đặt Hiệp ước Phòng thủ chung Mecca trước thử thách thực tế đầu tiên.
Ukraine trong tính toán của Tổng thống Mỹ Donald Trump: Hòa bình hay bước ngoặt chiến lược?

Ukraine trong tính toán của Tổng thống Mỹ Donald Trump: Hòa bình hay bước ngoặt chiến lược?

Trong khi Mỹ tìm kiếm một giải pháp thực dụng cho xung đột Ukraine, Anh và nhiều nước châu Âu vẫn nhấn mạnh yêu cầu duy trì sức ép đối với Nga.
‘Lý thuyết chiến thắng’ và lằn ranh đỏ

‘Lý thuyết chiến thắng’ và lằn ranh đỏ

Diễn đàn An ninh Warsaw tại Ba Lan (12-13/10) có nhiều nội dung đáng chú ý liên quan tới ‘lý thuyết chiến thắng’ của NATO.
Hành trình nước rút của Tổng thống Trump

Hành trình nước rút của Tổng thống Trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang tích cực vận động nhằm duy trì quyền kiểm soát Hạ viện và Thượng viện trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ vào ngày 3/11 tới.
Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Phép thử quyền lực với Tổng thống Trump

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Phép thử quyền lực với Tổng thống Trump

Bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 tới đây sẽ quyết định 470 ghế tại Quốc hội Mỹ, gồm toàn bộ 435 ghế Hạ viện và 35 ghế Thượng viện.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Di sản văn hóa có thể biến mất bất cứ lúc nào và công nghệ số đang dần trở thành một lớp bảo vệ mới cho những lớp ký ức ấy.
Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Dân số thế giới đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh chóng, tạo điều kiện cho một khái niệm chung đang dần định hình: Kinh tế bạc.
Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh không đơn thuần là câu chuyện về giảm phát thải hay bảo vệ môi trường.
5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh vị thế dẫn đầu về trí tuệ nhân tạo (AI), với những lợi thế khác nhau ở từng khâu của chuỗi công nghệ.
Làm thế nào một siêu trí tuệ AI có thể thống trị thế giới?

Làm thế nào một siêu trí tuệ AI có thể thống trị thế giới?

Khi trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng mạnh mẽ và con người phụ thuộc nhiều hơn vào công nghệ này, nguy cơ một hệ thống siêu thông minh vượt khỏi tầm kiểm soát đang ...
Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ khiến các liên minh lung lay, châu Âu học cách tự đứng vững

Khi Mỹ tìm cách đòi hỏi các liên minh mang lại lợi ích trực tiếp hơn, châu Âu đang từng bước trưởng thành hơn với tư cách một chủ thể chiến lược.
Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Vì sao đường sắt tốc độ cao chưa phát triển ở Mỹ?

Đường sắt tốc độ cao đã phát triển mạnh tại nhiều quốc gia. Vậy đâu là những trở ngại khiến loại hình vận tải này khó phát triển tại Mỹ?
South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

South China Morning Post: Cơm gà Hội An là đại diện tiêu biểu cho ẩm thực miền Trung Việt Nam

Món cơm gà Hội An của Việt Nam vừa được giới thiệu trên SCMP, với những nhận xét tích cực về hương vị, cách chế biến và sự kết hợp tinh tế giữa các nguyên ...
Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Dấu hỏi lớn về kỷ nguyên Brexit, Thủ tướng Burnham đang tìm đường đưa Anh trở lại với châu Âu?

Thủ tướng Anh khiến nhiều người bất ngờ, trong đó có không ít thành viên nội các, khi bất ngờ mở lại vấn đề Brexit và quan hệ giữa Anh và EU.
Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Thấy gì từ việc Mỹ rút quân khỏi Iraq?

Việc Mỹ rút quân khỏi các căn cứ còn lại tại Iraq làm dấy lên lo ngại về việc khoảng trống an ninh có thể xuất hiện.
Phiên bản di động