Trung Quốc đang 'hụt hơi' trong chiến lược ngoại giao vaccine

Thái Hoàng
Trong cuộc đua ngoại giao vaccine Covid-19, thành công của Trung Quốc sẽ phụ thuộc vào 3 điều kiện: nguồn cung, tốc độ cấp phép và nhu cầu thực. Dù được triển khai sớm nhưng dường như Bắc Kinh đang có phần "hụt hơi" trên cả 3 phương diện.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Chiến lược ngoại giao vaccine Covid-19 của Trung Quốc đang bị 'mất đà'. (Nguồn: AFP)
Chiến lược ngoại giao vaccine Covid-19 của Trung Quốc đang bị mất đà. (Nguồn: AFP)

Giành lợi thế từ ngoại giao vaccine

Nhìn tổng thể, Trung Quốc đang giành lợi thế khi sớm triển khai chính sách ngoại giao vaccine, giúp gia tăng sức mạnh mềm và mở rộng ảnh hưởng trên trường quốc tế. Bắc Kinh đã chuyển 114 triệu liều vaccine ra nước ngoài, cam kết tài trợ cho Ấn Độ, Nga cũng như nhiều quốc gia đang loay hoay vật lộn với làn sóng thứ ba, thứ tư của Covid-19.

Để thúc đẩy chính sách ngoại giao này, hai vaccine do Trung Quốc sản xuất cũng đang trong quá trình đợi nhận giấy phép sử dụng khẩn cấp từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) trong tháng Tư.

Tin liên quan
‘Ngoại giao vaccine Covid-19’: Chiến lược mới giúp Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng ‘Ngoại giao vaccine Covid-19’: Chiến lược mới giúp Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng

Trong khi đó, đang có những lo ngại ngày càng tăng về tính hiệu quả và an toàn của vaccine AstraZeneca – vaccine do Cơ chế tiếp cận toàn cầu vaccine Covid-19 (COVAX) phân phối.

Ngoài ra, số ca bệnh gia tăng chóng mặt theo cấp số nhân cũng đang khiến Ấn Độ - đối thủ cạnh tranh sản xuất vaccine hàng đầu của Trung Quốc điêu đứng.

Giới quan sát nhận định, lợi thế lớn nhất của Trung Quốc trong chính sách ngoại giao vaccine chính là tốc độ. Thông qua chiến lược cung cấp vaccine Covid-19 từ khá sớm, Bắc Kinh có thể đã gia tăng quyền lực mềm vào thời điểm mà các nước tiếp nhận chưa thể tiếp cận với vaccine từ phương Tây.

Hơn nữa, động thái nhanh chóng của Trung Quốc còn gia tăng sức cạnh tranh của vaccine, không chỉ với những vaccine có hiệu quả cao của Mỹ mà còn đối với các “đối thủ” đến từ Nga hay Ấn Độ vốn chưa được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cấp phép.

Bắc Kinh đang giảm dần ảnh hưởng

Tuy nhiên, bất chấp những yếu tố thuận lợi hiện có, khả năng Trung Quốc có thể tuân thủ các cam kết và gặt hái được những lợi ích lâu dài từ chiến dịch ngoại giao vaccine vẫn chưa thực sự được đảm bảo.

Trong cuộc đua ngoại giao vaccine Covid-19, thành công của Trung Quốc sẽ phụ thuộc vào 3 điều kiện: nguồn cung, tốc độ cấp phép và nhu cầu thực. Thật không may, dù được triển khai sớm nhưng dường như Bắc Kinh đang có phần hụt hơi trên cả 3 phương diện.

Trung Quốc gần đây cam kết đến tháng Sáu năm nay sẽ hoàn thành tiêm chủng cho 40% dân số, tương đương 560 triệu người. Để đạt được mục tiêu này, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới sẽ phải sản xuất khoảng 1,12 tỷ liều vaccine và quản lý quy mô tiêm chủng với tốc độ 11,5 triệu liều mỗi ngày.

Vấn đề là với năng lực sản xuất hiện tại, Trung Quốc không thể đáp ứng được mục tiêu đó.

Hiện tại Công ty Công nghệ sinh học Sinovac Biotech và Tập đoàn Dược phẩm Quốc gia Trung Quốc (còn được gọi là Sinopharm) chỉ có khả năng sản xuất được 5 triệu liều vaccine Covid-19 mỗi ngày. Đã có ít nhất 5 tỉnh của Trung Quốc báo cáo đang trong tình trạng thiếu hụt vaccine.

Trong khi đó, từ Thổ Nhĩ Kỳ đến Brazil, tình trạng giao hàng chậm trễ và thiếu vaccine từ Trung Quốc đang khiến các chiến dịch tiêm chủng tại các quốc gia này bị ảnh hưởng, làm dấy lên những lo ngại liệu rằng Trung Quốc có đang lạm dụng chính sách ngoại giao vaccine để thúc đẩy mục tiêu chính trị của mình hay không.

Nhận thức sâu sắc về những tác động bất lợi này, Bắc Kinh cũng đang nỗ lực tăng cường năng lực sản xuất trong nước. Hiện Công ty Sinovac Biotech đang tăng công suất hàng năm lên 2 tỷ liều/năm và Sinopharm đang đặt mục tiêu sản xuất 1,1 tỷ liều/năm.

Tuy vậy, việc tăng cường sản xuất vaccine của Trung Quốc chưa thể làm giảm bớt tình trạng thiếu hụt ngay lập tức và cần có thời gian để kiểm chứng.

Theo các chuyên gia y tế, năng lực sản xuất của Trung Quốc gần như chắc chắn sẽ giảm trong 2 hoặc 3 tháng tới, buộc quốc gia này phải phân bổ có chọn lọc hoặc thay đổi chiến lược quản lý vaccine.

Nếu tình trạng thiếu hụt vẫn diễn ra và chất lượng vaccine không được nâng cao, Trung Quốc sẽ không thể đạt được mục tiêu tiêm phòng vào cuối tháng Sáu – thời điểm Mỹ dự kiến sẽ đạt được miễn dịch cộng đồng.

Do nguồn vaccine Covid-19 phải ưu tiên cho việc triển khai tiêm chủng mở rộng trong nước nên nguồn cung cấp vaccine của Trung Quốc cho bên ngoài sẽ sụt giảm, quy mô chiến dịch ngoại giao vaccine của Bắc Kinh vì thế có thể bị thu hẹp trong những tháng tới. Bắc Kinh sẽ có thể phải duy trì bằng cách trì hoãn giao hàng, giữ lại các hợp đồng và viện trợ bổ sung, hoặc cả hai.

Cạnh tranh gay gắt từ phương Tây

Mặc dù sự chậm trễ trong chính sách ngoại giao vaccine của Trung Quốc chỉ là tạm thời nhưng điều này cũng có thể gây tác hại cho chính sách ngoại giao vaccine dài hạn của Trung Quốc khi các nước phương Tây, đặc biệt là Mỹ, chuyển đổi từ quốc gia tiêu thụ vaccine trở thành nhà cung cấp vaccine.

Khi Mỹ triển khai tiêm chủng trên diện rộng và dần tiến gần đến miễn dịch cộng đồng, quốc gia này chắc chắn sẽ nỗ lực thúc đẩy sản xuất để phân phối trên quy mô toàn cầu và tăng cường hỗ trợ các nước.

Ba loại vaccine Covid-19 do Mỹ sản xuất, từ Johnson & Johnson, Moderna và Pfizer, đều đã nhận được sự chấp thuận của WHO, đặc biệt là hai loại vaccine sau cũng được chứng minh là có khả năng kháng các biến thể mới của virus SARS-CoV-2.

Đáng chú ý, Mỹ cũng đang nhập hàng triệu liều vaccine của AstraZeneca và các loại vaccine khác, không phải để dùng cung cấp trong nước mà có khả năng cho vay hoặc hỗ trợ các quốc gia có nhu cầu.

Đối với các nước chưa triển khai tiêm vaccine của Trung Quốc, việc có thêm những lựa chọn về nguồn cung từ Mỹ hay các nước phương Tây có thể khiến việc phân phối vaccine Trung Quốc với số lượng lớn có thể gặp khó khăn.

Tin liên quan
Yếu tố nào giúp Trung Quốc tự tin Yếu tố nào giúp Trung Quốc tự tin 'vượt mặt' Mỹ tại Đông Nam Á?

Xu hướng ưa chuộng và lựa chọn vaccine từ phương Tây trên toàn cầu cũng có thể trở nên mạnh mẽ hơn sau khi những nghi ngờ về hiệu quả của vaccine Trung Quốc ngày càng gia tăng. Trong khi Trung Quốc báo cáo tỷ lệ hiệu quả của vaccine do Sinopharm sản xuất là 79% thì một nghiên cứu ở Peru lại ghi nhận tỷ lệ hiệu quả thấp hơn rất nhiều, chỉ dừng ở mức 33%.

Đối với vaccine do Sinovac sản xuất, các nhà nghiên cứu Brazil mới đây đã phát hiện ra vaccine này chỉ cho hiệu quả 50,7% trong việc ngăn ngừa những ca nhiễm Covid-19 có biểu hiện triệu chứng.

Ngoài ra, những băn khoăn về việc liệu vaccine Trung Quốc có bảo vệ hiệu quả trước các biến thể mới mà không cần tiêm nhắc lại hay không vẫn chưa chắc chắn.

Bất chấp việc triển khai rộng rãi vaccine Trung Quốc ở Chile và UAE, các ca bệnh vẫn đang không ngừng tăng lên. Đối với các quốc gia đang vật lộn với làn sóng mới trước các biến thể nguy hiểm và có khả năng lây truyền cao hơn, những nghi ngờ về tính hiệu quả của vaccine Trung Quốc có thể khiến chiến lược ngoại giao vaccine của Bắc Kinh bị suy giảm rõ rệt.

Mặc dù tình trạng thiếu hụt và tính hiệu quả của vaccine sẽ sớm được Trung Quốc khắc phục vào nửa cuối năm nay nhưng thời điểm đó, Trung Quốc chắc chắn sẽ có thêm nhiều đối thủ hơn và chính sách ngoại giao vaccine sẽ không gây được sức ảnh hưởng như trước đây.

TIN LIÊN QUAN
Trung Quốc: Bùng nổ tranh cãi về việc ưu ái người tiêm vaccine Covid-19 'Made in China'
Cạnh tranh với Trung Quốc, Ấn Độ cũng đang vận dụng hiệu quả 'vaccine hữu nghị'
Nam Phi giữa 'ngã ba đường' trong ngoại giao vaccine Covid-19
Ngoại giao vaccine Covid-19: Trung Quốc 'đối đầu' Nga ở châu Phi
Vaccine Covid-19: Ngoại giao thời dịch bệnh
(theo Nikkei Asia)

Bài viết cùng chủ đề

Dịch virus corona

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Xây dựng cộng đồng người Việt tại Khammouane đoàn kết, hội nhập và phát triển

Xây dựng cộng đồng người Việt tại Khammouane đoàn kết, hội nhập và phát triển

Ngày 16/11, Hội người Việt Nam tỉnh Khammouane (Lào) long trọng tổ chức Đại hội lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031.
Lan tỏa tình yêu tiếng Việt trong thế hệ trẻ tại Lào

Lan tỏa tình yêu tiếng Việt trong thế hệ trẻ tại Lào

Sáng 17/11, Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Pakse phối hợp với Hội người Việt Nam tỉnh Champasak và nhà trường tổ chức chương trình 'Em yêu tiếng Việt'.
Việt Nam-Timor-Leste tăng cường hợp tác bảo đảm an ninh, trật tự và phòng, chống tội phạm

Việt Nam-Timor-Leste tăng cường hợp tác bảo đảm an ninh, trật tự và phòng, chống tội phạm

Ngày 17/11, Đại sứ Việt Nam tại Timor-Leste Phạm Bình Đàm đã tiếp ông Hermenegildo Gonçalves da Cruz, Tổng Thanh tra Cảnh sát quốc gia Timor-Leste (PNTL).
Thúc đẩy hợp tác giáo dục, nghiên cứu khoa học giữa Việt Nam với Thượng Hải (Trung Quốc)

Thúc đẩy hợp tác giáo dục, nghiên cứu khoa học giữa Việt Nam với Thượng Hải (Trung Quốc)

Ngày 13/11 đã diễn ra Lễ ký kết thỏa thuận hợp tác và Lễ ra mắt Trung tâm Nghiên cứu chung giữa ĐH Kinh tế Quốc dân với ĐH Tài chính và Kinh tế Thượng ...
Đảng Cộng sản Việt Nam luôn coi trọng và mong muốn mở rộng hợp tác với Đảng BSP

Đảng Cộng sản Việt Nam luôn coi trọng và mong muốn mở rộng hợp tác với Đảng BSP

Thứ trưởng Ngô Lê Văn tiếp Giáo sư Svetlana Sharenkova, Ủy viên Thường vụ Hội đồng Quốc gia, Trưởng đoàn đại biểu Đảng Xã hội chủ nghĩa Bulgaria (BSP).
Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường tiếp Tổng Lãnh sự Lào tại TP. Hồ Chí Minh chào từ biệt

Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường tiếp Tổng Lãnh sự Lào tại TP. Hồ Chí Minh chào từ biệt

Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường đã tiếp đồng chí Phonesy Bounmixay, Tổng Lãnh sự Lào tại TP. Hồ Chí Minh.
Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tăng cường hợp tác bảo hộ công dân tại Đông Bắc Thái Lan

Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tăng cường hợp tác bảo hộ công dân tại Đông Bắc Thái Lan

Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Khon Kaen (Thái Lan) đã tiếp và làm việc với Thiếu tướng Phairach Pookcharoen, Tư lệnh cảnh sát Hoàng gia Thái Lan.
Việt Nam phản đối tấn công dân thường, kêu gọi giải quyết hòa bình xung đột tại Saudi Arabia

Việt Nam phản đối tấn công dân thường, kêu gọi giải quyết hòa bình xung đột tại Saudi Arabia

Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng khẳng định Việt Nam mạnh mẽ lên án các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng dân sự tại Saudi Arabia.
Tìm hiểu và xác minh thông tin một công dân Việt Nam mất tích trong thảm họa Nepal

Tìm hiểu và xác minh thông tin một công dân Việt Nam mất tích trong thảm họa Nepal

Đại sứ quán Việt Nam tại Ấn Độ kiêm nhiệm Nepal và Bhutan đang phối hợp với các bên liên quan tại Nepal tiến hành tìm hiểu và xác minh thông tin.
Tin bảo hộ công dân ngày 27/8 về tình hình lũ quét, sạt lở đất tại khu vực biên giới Nepal và Trung Quốc

Tin bảo hộ công dân ngày 27/8 về tình hình lũ quét, sạt lở đất tại khu vực biên giới Nepal và Trung Quốc

Bộ Ngoại giao Việt Nam đang khẩn trương xác minh tình hình công dân Việt Nam sau vụ lũ quét, sạt lở tại khu vực biên giới Nepal - Trung Quốc.
Xu hướng chống tội phạm xuyên quốc gia, lừa đảo trực tuyến tại Đông Nam Á và kinh nghiệm cho người lao động Việt Nam tại Philippines

Xu hướng chống tội phạm xuyên quốc gia, lừa đảo trực tuyến tại Đông Nam Á và kinh nghiệm cho người lao động Việt Nam tại Philippines

Việc nhiều người Việt Nam bị phát hiện trong các cơ sở lừa đảo hoặc bị trục xuất do vi phạm nhập cư gây tác động tiêu cực tới hình ảnh cộng đồng người Việt ...
Toàn bộ công dân Việt Nam ở Colombia đều an toàn sau động đất

Toàn bộ công dân Việt Nam ở Colombia đều an toàn sau động đất

Toàn bộ cộng đồng người Việt ở Colombia đều an toàn sau trận động đất tại địa bàn sáng ngày 10/8.
Khám phá Palestine giàu bản sắc văn hóa qua Liên hoan Văn hóa Ẩm thực quốc tế 2026

Khám phá Palestine giàu bản sắc văn hóa qua Liên hoan Văn hóa Ẩm thực quốc tế 2026

Đại sứ Shadi Abu Zarqa mong muốn lan tỏa vẻ đẹp văn hóa dân tộc, gửi gắm thông điệp hữu nghị và hòa bình tới công chúng Việt Nam qua ẩm thực.
Liên hoan Văn hóa Ẩm thực quốc tế 2026: Đặc sắc những màn quảng diễn ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực quốc tế 2026: Đặc sắc những màn quảng diễn ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực quốc tế 2026 giới thiệu tinh hoa ẩm thực Việt qua những màn quảng diễn đặc sắc, quy tụ nghệ nhân và đầu bếp trong, ngoài nước.
Văn hóa Việt Nam giàu bản sắc và luôn rộng mở giao lưu với thế giới!

Văn hóa Việt Nam giàu bản sắc và luôn rộng mở giao lưu với thế giới!

Mang trong mình chiều sâu lịch sử và bản sắc riêng, văn hóa Việt Nam không ngừng được bồi đắp qua quá trình giao lưu, tiếp biến với thế giới.
Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Nhân dịp Việt Nam tái trúng cử Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028, mời các bạn tham gia trắc nghiệm dưới đây.
Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Tối 18/11, tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, buổi hòa nhạc kỷ niệm 75 năm quan hệ ngoại giao Hungary – Việt Nam đã diễn ra, tôn vinh mối quan hệ hữu ...
Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) vừa được mở ký. Vậy Công ước này có những ưu điểm vượt trội gì về nội dung cam kết?
Phiên bản di động