Vì sao học sinh các nước Đông Á vượt xa học sinh phương Tây?

Kết quả đánh giá mới đây nhất của đề tài Nghiên cứu về Xu hướng trong Toán học và Khoa học Quốc tế (TIMSS) và Chương trình Đánh giá Học sinh Quốc tế (PISA) đã được công bố và một lần nữa, các nước Đông Á lại đứng đầu ở cả hai bài kiểm tra đánh giá.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
vi sao hoc sinh cac nuoc dong a vuot xa hoc sinh phuong tay Du học Mỹ: Khi giấc mơ không chỉ màu hồng
vi sao hoc sinh cac nuoc dong a vuot xa hoc sinh phuong tay Nước mắt của các “hoàng đế nhỏ”: Kỳ cuối: Áp lực kinh hoàng!

Trong những năm qua, vị trí của các nước khác đã có nhiều thay đổi trong bảng xếp hạng, nhưng nền giáo dục Đông Á - bao gồm Trung Quốc, Singapore, Đài Loan (Trung Quốc), Hàn Quốc và Nhật Bản - vẫn tiếp tục chiếm ưu thế. Và, khoảng cách giữa các quốc gia này với các nước khác trên thế giới đang được nới rộng thêm.

Đã có nhiều tranh luận xoay quanh lý do vì sao các nước Đông Á lại vượt xa các nước khác trong giáo dục. Về cơ bản, những lý do này quy tụ lại trong 4 yếu tố sau đây.

vi sao hoc sinh cac nuoc dong a vuot xa hoc sinh phuong tay
Học sinh Nhật Bản hào hứng với giờ học. (Nguồn: Japan Times)

1. Văn hóa và tâm thế

Người dân các nước Đông Á đề cao giá trị của giáo dục và tin rằng nỗ lực mới là chìa khóa tới thành công, chứ không phải khả năng bẩm sinh. Các nhà nghiên cứu Đông Á thường chỉ ra điều này như yếu tố quan trọng nhất lý giải cho kết quả kiểm tra xuất sắc của các nước này.

Phương diện tích cực của cách tiếp cận này tới giáo dục là việc trông đợi thành công từ phần lớn học sinh. Người học không bị xếp loại và phân chia thành các nhóm dựa trên khả năng.

Tại các nước Đông Á, mọi học sinh đều có quyền tiếp cận chương trình học như nhau, điều này có nghĩa là sẽ có nhiều học sinh có cơ hội đạt điểm số cao hơn.

Việc học tập chính thức cũng được bổ sung thêm bằng các lớp học thêm sau giờ học - thậm chí nhiều trẻ còn học thêm vào buổi tối. Ngoài 2 giờ làm bài tập về nhà mỗi ngày, một số học sinh còn dành khoảng 3 giờ cho các buổi học thêm và làm bài tập bổ sung.

Cách thức ôn luyện sau giờ học này có thể đạt được kết quả, tuy nhiên ta cũng cần lưu ý rằng ở nhiều nước Đông Á, các nhà giáo dục tỏ ra lo ngại về chất lượng và ảnh hưởng tiêu cực của kiểu học “nhồi nhét” đối với sức khỏe tinh thần và thể chất của trẻ nhỏ.

Nhiều nghiên cứu xem xét trải nghiệm của trẻ em học thêm cho thấy mức độ stress cao và cảm giác áp lực đối với cả học sinh lẫn phụ huynh.

2. Chất lượng giáo viên

Nghề giáo là một nghề được tôn trọng ở Đông Nam Á, nơi có sự cạnh tranh gay gắt về việc làm, điều kiện phục vụ tốt, thời gian đào tạo dài và nhiều hỗ trợ cho việc phát triển nghiệp vụ tiếp diễn và chuyên sâu.

Ở Thượng Hải, khối lượng giảng dạy của giáo viên thấp hơn nhiều so với ở Anh, dù lớp có đông học sinh hơn. Họ cũng sử dụng các giáo viên chuyên dạy toán ở cấp Tiểu học, những người này dạy 2 tiết, mỗi tiết kéo dài 35-40 phút một ngày.

Điều này cho giáo viên thời gian chuẩn bị, hoặc cơ hội hỗ trợ thêm cho những học sinh cần được giúp đỡ, cùng với đó là thời gian để phát triển nghiệp vụ trong các nhóm nghiên cứu của giáo viên.

Ở Nhật Bản, “nghiên cứu giờ học” được áp dụng tại các trường tiểu học. Hoạt động này bao gồm việc giáo viên lên kế hoạch cho các bài học được thiết kế cẩn thận, quan sát quá trình dạy học của đồng nghiệp, sau đó rút ra các bài học từ những quan sát đó. Nghiên cứu giờ học cũng cho giáo viên thời gian để nghiên cứu và cùng nhau phát triển chuyên môn.

3. Sử dụng giáo cụ trực quan

Một điều rất trớ trêu là phần lớn cơ sở lý thuyết của giáo dục Đông Á chịu rất nhiều ảnh hưởng từ các nghiên cứu và phát triển ở phương Tây.

Chẳng hạn, lý thuyết các giai đoạn thể hiện của Jerome Bruner trong đó cho rằng người học cần có những trải nghiệm trực quan về một khái niệm nào đó, sau đó là thể hiện bằng hình ảnh, được coi là một cơ sở cho việc học các công thức biểu tượng hoặc ngôn ngữ.

Điều này đã được áp dụng ở Singapore bằng việc tập trung vào các mô hình trực quan, hình ảnh và trừu tượng trong việc học toán. Chẳng hạn như việc sắp xếp các dụng cụ học đếm thành hàng 5 để học bảng cửu chương 5, sau đó sử dụng tranh ảnh hình bàn tay mà mỗi bàn tay có 5 số, trước khi viết các số nhân bằng chữ, sau đó bổ sung thêm số và các dấu nhân và dấu bằng.

4. Một sự thúc đẩy đồng bộ

Vào những năm 1970, kết quả giáo dục của Singapore bị tụt hậu so với thế giới - sự chuyển mình của giáo dục Singapore đạt được là nhờ những thay đổi mang tính hệ thống ở cấp độ quốc gia, bao gồm phát triển chương trình học, sách giáo khoa phổ thông và giáo dục giáo viên đang và chuẩn bị tham gia dạy học.

Tương tự, ở Thượng Hải (Trung Quốc) và Hàn Quốc, những thay đổi và cải tiến về giáo dục được lên kế hoạch và chỉ đạo ở cấp quốc gia. Điều này có nghĩa là tất cả các trường đều sử dụng các tài liệu trong chương trình học được chính phủ thông qua, các yêu cầu đầu vào để trở thành giáo viên cũng nhất quán hơn, và có ít loại hình trường học khác nhau hơn so với ở Anh.

vi sao hoc sinh cac nuoc dong a vuot xa hoc sinh phuong tay Chuyện người Việt cho con vào học lớp 1 ở Nhật Bản

Một trong những nỗi lo lắng của du học sinh người Việt có con đi theo cùng ra nước ngoài là việc học hành của ...

vi sao hoc sinh cac nuoc dong a vuot xa hoc sinh phuong tay Trung Quốc: Sẽ nói “không” với bài tập về nhà?

Bộ Giáo dục Trung Quốc vừa đăng trên mạng dự thảo quy định giảm số lượng, tiến tới không giao bài tập về nhà dạng ...

vi sao hoc sinh cac nuoc dong a vuot xa hoc sinh phuong tay Giáo dục Trung Quốc dưới góc nhìn Âu Mỹ

Các cán bộ quản lý ngành giáo dục Trung Quốc và các bậc phụ huynh thì lại đang đau đầu về vấn nạn trong hoạt ...

(theo Vietnamplus.vn)

Đọc thêm

Giá nông sản hôm nay 6/10/2026: Giá cà phê trong nước có thể xuất hiện các nhịp tăng, Giá tiêu khó lên; Xuất khẩu gạo Thái Lan nguy cơ vỡ kế hoạch

Giá nông sản hôm nay 6/10/2026: Giá cà phê trong nước có thể xuất hiện các nhịp tăng, Giá tiêu khó lên; Xuất khẩu gạo Thái Lan nguy cơ vỡ kế hoạch

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 6/10/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế ...
Khởi động cuộc thi Tôi yêu PETROVIETNAM chặng 2 - 'Kiến tạo năng lượng quốc gia'

Khởi động cuộc thi Tôi yêu PETROVIETNAM chặng 2 - 'Kiến tạo năng lượng quốc gia'

Khởi động cuộc thi Tôi yêu PETROVIETNAM chặng 2 với chủ đề 'Kiến tạo năng lượng quốc gia'...
Trồng quả bí ngô nặng tương đương con hà mã, người đàn ông Anh phá kỷ lục thế giới

Trồng quả bí ngô nặng tương đương con hà mã, người đàn ông Anh phá kỷ lục thế giới

Ông Ian Paton, 65 tuổi, dành 6 giờ mỗi ngày chăm sóc một quả bí nặng 2.856,8 pound (1.295,8 kg), tương đương một con hà mã cái.
Nỗ lực phá giải thế bế tắc chính trị, Tổng thống Romania lần thứ 4 đề cử vị trí Thủ tướng

Nỗ lực phá giải thế bế tắc chính trị, Tổng thống Romania lần thứ 4 đề cử vị trí Thủ tướng

Tổng thống Romania Nicușor Dan đề cử Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Luca Niculescu làm Thủ tướng và giao nhiệm vụ thành lập chính phủ.
Hội thảo quốc gia bàn giải pháp khơi thông nguồn lực văn hóa

Hội thảo quốc gia bàn giải pháp khơi thông nguồn lực văn hóa

Hội thảo khoa học năm 2026 “Phát huy giá trị văn hóa Việt Nam thành một động lực quan trọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới” sẽ diễn ...
Tăng sức cạnh tranh, nâng chất lượng du lịch Việt

Tăng sức cạnh tranh, nâng chất lượng du lịch Việt

Hiệp hội Du lịch Việt Nam xây dựng Chương trình hành động giai đoạn 2026–2030 nhằm triển khai Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị.
Bộ GD&ĐT siết quy định mới sau nhiều 'lùm xùm' suất ăn bán trú

Bộ GD&ĐT siết quy định mới sau nhiều 'lùm xùm' suất ăn bán trú

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang xây dựng quy định về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú trong cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông.
Sinh viên Học viện Báo chí Tuyên truyền hào hứng tham gia hành trình ‘Vọng Hải Khai Tâm’

Sinh viên Học viện Báo chí Tuyên truyền hào hứng tham gia hành trình ‘Vọng Hải Khai Tâm’

Sự kiện đồng hành ‘Vọng Hải Khai Tâm’ tạo không gian để tân sinh viên khoa Xây dựng Đảng (Học viện Báo chí và Tuyên truyền) giao lưu, gắn kết.
Việt Nam giành 6 Huy chương Vàng tại IOAA 2026

Việt Nam giành 6 Huy chương Vàng tại IOAA 2026

Đoàn Việt Nam có thành tích nổi bật khi cả 10 học sinh tham dự đều giành huy chương, gồm 6 Huy chương Vàng và 4 Huy chương Bạc.
Giáo dục trí tuệ nhân tạo: Học để làm chủ công nghệ

Giáo dục trí tuệ nhân tạo: Học để làm chủ công nghệ

Giáo dục trí tuệ nhân tạo đang dần trở thành một phần quan trọng trong chương trình học, yêu cầu sự tổ chức và tiếp cận mới từ các nhà trường.
Trường ĐH Sư phạm Hà Nội thành lập thêm 3 trường mới

Trường ĐH Sư phạm Hà Nội thành lập thêm 3 trường mới

Trường ĐH Sư phạm Hà Nội vừa công bố thành lập thêm ba trường mới, nâng tổng số trường trực thuộc lên sáu.
Từ hội nhóm ‘con ghét bố mẹ’: Cha mẹ cần lắng nghe trước khi phán xét

Từ hội nhóm ‘con ghét bố mẹ’: Cha mẹ cần lắng nghe trước khi phán xét

Sự xuất hiện của hội nhóm 'con ghét bố mẹ' trên mạng xã hội đang đặt ra nhiều vấn đề về khoảng cách thế hệ.
Chuyến bay nghĩa tình: Đưa 15.401 mẫu hài cốt liệt sĩ ra Thủ đô Hà Nội giám định ADN

Chuyến bay nghĩa tình: Đưa 15.401 mẫu hài cốt liệt sĩ ra Thủ đô Hà Nội giám định ADN

Mỗi hài cốt liệt sĩ được tìm thấy, mỗi danh tính liệt sĩ được xác định là thêm một gia đình được đón người thân trở về, nỗi buồn được sẻ chia.
Lưu lượng xe cao tốc Bắc-Nam giảm trong tháng 9

Lưu lượng xe cao tốc Bắc-Nam giảm trong tháng 9

Lưu lượng xe trên cao tốc Bắc-Nam giảm trong tháng 9, song cơ quan quản lý cho rằng nguyên nhân chủ yếu do yếu tố mùa vụ, không phải lo ngại bị xử phạt.
Vun đắp hạnh phúc từ gắn kết cộng đồng

Vun đắp hạnh phúc từ gắn kết cộng đồng

Tại nhiều quốc gia, sự gắn kết đang trở thành một cách để con người tìm thấy niềm vui và vun đắp hạnh phúc.
Đừng bỏ qua những lợi ích sức khỏe từ quả bầu

Đừng bỏ qua những lợi ích sức khỏe từ quả bầu

Quả bầu chứa nhiều nước, ít năng lượng, phù hợp bổ sung vào chế độ ăn nhưng không thể thay thế thuốc điều trị bệnh.
Doanh nghiệp trăm tuổi Hong Kong (Trung Quốc) ‘khoác áo mới’ để giữ chân khách hàng

Doanh nghiệp trăm tuổi Hong Kong (Trung Quốc) ‘khoác áo mới’ để giữ chân khách hàng

Tại Hong Kong (Trung Quốc), các doanh nghiệp lâu đời đang đổi mới theo nhiều cách, từ tạo trải nghiệm mới, cải tổ vận hành đến ứng dụng AI.
El Niño làm gia tăng nguy cơ ngập lụt, xói mòn bờ Tây nước Mỹ

El Niño làm gia tăng nguy cơ ngập lụt, xói mòn bờ Tây nước Mỹ

Một khối nước ấm lớn đang di chuyển về phía bờ Tây nước Mỹ, có khả năng làm gia tăng nguy cơ ngập lụt và xói mòn tại California.
Tổng thống Trump mở lời sẵn sàng hỗ trợ Nga trước ca nghi mắc dịch hạch phổi ở Siberia

Tổng thống Trump mở lời sẵn sàng hỗ trợ Nga trước ca nghi mắc dịch hạch phổi ở Siberia

Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ sẵn sàng hỗ trợ Nga khi giới chức nước này điều tra một ca tử vong nghi mắc dịch hạch phổi tại Siberia.
Giải Nobel Y Sinh 2026 vinh danh công nghệ quang di truyền học

Giải Nobel Y Sinh 2026 vinh danh công nghệ quang di truyền học

Giải Nobel Y Sinh 2026 được trao cho Karl Deisseroth, Peter Hegemann và Georg Nagel với những phát hiện về quang di truyền học, công nghệ.
Thiền 10-15 phút mỗi ngày giúp hạ huyết áp và bảo vệ tim mạch

Thiền 10-15 phút mỗi ngày giúp hạ huyết áp và bảo vệ tim mạch

Thiền hằng ngày giúp kích hoạt hệ thần kinh đối giao cảm, giúp cơ thể thư giãn, làm giãn mạch và hạn chế huyết áp tăng khi căng thẳng.
Đổi mới công tác tiêm chủng: Bảo vệ sức khỏe nhân dân trọn đời

Đổi mới công tác tiêm chủng: Bảo vệ sức khỏe nhân dân trọn đời

Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 yêu cầu chuyển mạnh từ tập trung khám, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh nhằm bảo vệ sức khỏe.
Lo ngại gia tăng sử dụng thuốc điều trị rối loạn tăng động giảm chú ý trong học sinh ở Hàn Quốc

Lo ngại gia tăng sử dụng thuốc điều trị rối loạn tăng động giảm chú ý trong học sinh ở Hàn Quốc

Số lượng thuốc methylphenidate được kê đơn tại Hàn Quốc đang tăng nhanh, đặc biệt ở nhóm học sinh dưới 19 tuổi.
WHO: Tuổi thọ trung bình toàn cầu gần trở lại mức trước đại dịch Covid-19

WHO: Tuổi thọ trung bình toàn cầu gần trở lại mức trước đại dịch Covid-19

Ngày 2/10, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho biết tuổi thọ trung bình toàn cầu đang tiến gần mức ghi nhận trước đại dịch Covid-19.
Phiên bản di động