Xung đột biên giới Armenia-Azerbaijan: Ba rào cản 'hạ nhiệt'

Minh Vương
TGVN. Thiếu vắng sự nhượng bộ, nỗ lực trung gian hòa giải hiệu quả, xung đột biên giới phức tạp và dai dẳng Armenia-Azerbaijan sẽ khó hạ nhiệt trong thời gian ngắn. Bình luận của TG&VN.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Ngày 27/9, xung đột biên giới Armenia-Azerbaijan liên quan tới chủ quyền vùng Nagorno-Karabakh đã bùng phát. Đến nay ít nhất 39 người đã thiệt mạng, trong đó phía lực lượng ly khai Armenia khẳng định có 15 “chiến binh” đã thiệt mạng.

Theo Bộ Quốc phòng Armenia, ngày 28/9, lực lượng nước này đã đánh bật lực lượng Azerbaijan khỏi vị trí chiếm được ngày 27/9. Tuy nhiên, phía Azerbaijan khẳng định quân đội nước này đang “tấn công các vị trí của đối phương bằng pháo và không quân… đồng thời chiếm được một số vị trí chiến lược xung quanh làng Talysh”.

Armenia đã áp đặt thiết quân luật và triển khai lực lượng ngày 27/9, trong khi Azerbaijan cũng có hành động tương tự và giờ giới nghiêm tại một số thành phố lớn.

Xung đột biên giới Armenia-Azerbaijan: Ba rào cản 'hạ nhiệt'
Armenia - Azerbaijan có một lịch sử căng thẳng, xung đột phức tạp và dai dẳng. (Ảnh minh họa. Nguồn: TASS)

Trả lời phỏng vấn của AFP, chuyên gia Olesya Vartanyan của nhóm Khủng hoàng Quốc tế nhận định: “Chúng ta đang ở cách chiến tranh cục bộ chỉ một bước chân… Một trong nhiều lý do chính khiến căng thẳng leo thang đến từ việc thiếu vắng nỗ lực trung gian hòa giải từ các bên thứ ba trong nhiều tuần liền”.

Căng thẳng phức tạp và dai dẳng

Nhận định này hoàn toàn có cơ sở, khi xung đột Armenia-Azerbaijan vô cùng phức tạp.

Thứ nhất, xung đột giữa hai bên bắt nguồn từ chủ quyền và an ninh vùng Nagorno-Karabakh. Đây là khu vực có đa số người Armenia sinh sống, song lại nằm trong lãnh thổ của Azerbajian sau khi Liên Xô sụp đổ. Cùng năm, chính quyền nơi đây đã tuyên bố độc lập tách khỏi Azerbaijan và thành lập “Cộng hòa Artsakh”. Hành động này ngay lập tức gặp phản ứng mạnh từ phía Azerbaijan, khi đe dọa chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ quốc gia này.

Thứ hai, xung đột giữa Armenia và Azerbaijan đã kéo dài trong ba thập kỷ trở lại đây. Đối đầu giữa hai nước Liên Xô cũ từng bùng phát thành chiến tranh và chỉ kết thúc với hiệp định đình chiến năm 1994, song các vụ đụng độ nhỏ dọc biên giới vẫn xảy ra. Năm 2016, xung đột lớn nổ ra khiến hàng chục binh lính hai bên thiệt mạng.

Trước vụ đụng độ này ngày 27/9, ngày 12/7, đụng độ đã nổ ra và kéo dài trong 2 ngày, khiến 11 người Azerbaijan thiệt mạng, trong đó có hai sỹ quan cao cấp, Thiếu tướng Polad Hashimov và Đại tá Ilgar Mirzayev.

Dễ thấy đây là xung đột về lợi ích cốt lõi khó nhượng bộ và đã kéo dài ba thập kỷ. Vì thế, một giải pháp hòa bình bền vững xuất phát từ đàm phán song phương thời gian tới là khó khả thi.

Nhiều tuyên bố, ít hành động

Thứ ba, nhận thức được tình trạng đó, nhiều nỗ lực quốc tế đã được triển khai, song kết quả vẫn còn hạn chế. Từ năm 1992, các cuộc đối thoại tìm kiếm giải pháp cho vấn đề này được tổ chức với sự trung gian của nhóm Minsk thuộc Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE), cùng sự tham dự của nhiều nước lớn như Nga, Mỹ, Pháp, Đức…, song xung đột vẫn nhiều lần tái diễn.

Đây là xung đột về lợi ích cốt lõi khó nhượng bộ và kéo dài ba thập kỷ. Vì thế, một giải pháp hòa bình bền vững xuất phát từ đàm phán song phương thời gian tới là khó khả thi.

Ngày 27/9, Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Jens Stoltenberg tuyên bố, NATO quan ngại sâu sắc, kêu gọi các bên xung đột ngay lập tức chấm dứt các hành động thù địch vốn gây ra thương vong cho dân thường và cần nối lại đàm phán hòa bình.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres cũng bày tỏ “cực kỳ quan ngại trước việc tái diễn tình trạng thù địch”, đồng thời kêu gọi các bên chấm dứt giao tranh và trở lại đàm phán.

Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết đã liên lạc với hai nước để hối thúc chấm dứt lập tức các hành động thù địch, sử dụng các kênh liên lạc trực tiếp hiện có giữa hai bên để tránh leo thang thêm căng thẳng đồng thời, tránh những lời nói và hành động vô ích.

Trong khi đó, Thổ Nhĩ Kỳ “lên án mạnh mẽ cuộc tấn công của Armenia vào Azerbaijan” và khẳng định Armenia đã “vi phạm luật pháp quốc tế và không mong muốn xây dựng hòa bình và ổn định”, ủng hộ hết mình hành vi tự vệ của Azerbaijan.

Tuy nhiên, hầu hết phản ứng từ tổ chức, quốc gia nêu trên mới chỉ dừng lại ở phát ngôn và chưa được cụ thể hóa bằng hành động nhằm hạ nhiệt căng thẳng Armenia-Azerbaijian.

Một trong những bên tích cực nhất trong thúc đẩy tiến trình giảm căng thẳng Armenia-Azerbaijan là Nga. Năm 1994, trên cương vị trung gian hòa giải, Nga đã giúp hai bên ký hiệp định ngừng bắn, dù chưa thể giải quyết nguồn gốc của tranh chấp là chủ quyền và an ninh vùng Nagorno-Karabakh.

Khi xung đột bùng phát trở lại hồi tháng 7 và ngày 27/9, chính Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov cũng lên tiếng kêu gọi Armenia và Azerbaijan chấm dứt mọi xung đột vũ trang dọc ranh giới của khu vực Nagorno-Karabakh, đồng thời tiến hành điện đàm riêng rẽ với những người đồng cấp Armenia, Azerbaijan và Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong cuộc điện đàm với Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã bày tỏ “quan ngại sâu sắc” về các hành động quân sự thù địch quy mô lớn mới đây ở Nagorno-Karabakh và cho rằng cần thực hiện mọi nỗ lực cần thiết để hạn chế căng thẳng leo thang.

Tuy nhiên, hiện tại vẫn là quá sớm để khẳng định rằng nỗ lực của Nga sẽ mang lại kết quả cụ thể cho tình trạng hiện nay. Thiếu vắng sự nhượng bộ song phương và vai trò trung gian hòa giải tích cực của cộng đồng quốc tế, căng thẳng phức tạp và dai dẳng Armenia-Azerbaijan sẽ khó hạ nhiệt trong thời gian ngắn.

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Các tổ chức quốc tế đồng loạt lên tiếng, Mỹ đã liên lạc với cả hai bên

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Các tổ chức quốc tế đồng loạt lên tiếng, Mỹ đã liên lạc với cả hai bên

TGVN. Sáng 27/9, tình hình đã trở nên trầm trọng ở vùng tranh chấp Nagorno-Karabakh, Armenia và Azerbaijan đều đổ lỗi cho nhau.

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Thù địch leo thang, S-300 bị phá hủy, Mỹ mới lên tiếng Nga đã hành động

Xung đột Armenia-Azerbaijan: Thù địch leo thang, S-300 bị phá hủy, Mỹ mới lên tiếng Nga đã hành động

TGVN. Ngày 27/9, đụng độ nổ ra giữa Armenia và Azerbaijan liên quan tới vùng Nagorno-Karabakh tranh chấp. Xung đột đã một lần nữa làm ...

Xung đột Armenia-Azerbaijan quá nhạy cảm với Nga, Tổng thống Putin thảo luận cùng lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ

Xung đột Armenia-Azerbaijan quá nhạy cảm với Nga, Tổng thống Putin thảo luận cùng lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ

TGVN. Ngày 27/7, Điện Kremlin thông báo, Tổng thống Nga Vladimir Putin và người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan đã điện đàm thảo luận ...

Bài viết cùng chủ đề

Nagorno-Karabakh

Đọc thêm

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Chi phí cưới hỏi ngày càng nặng nề, trong khi các nghi thức truyền thống và áp lực chuẩn bị khiến nhiều cặp đôi trẻ mệt mỏi. Tại Trung Quốc, ...
Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Hơn 3.000 cầu thủ tham gia hệ thống giải đấu khu vực, 24 đội bóng xuất sắc tranh tài tại vòng chung kết toàn quốc FAVIJA CHAMPIONS CUP 2026.
Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 lao dốc về ngưỡng 3.500 USD/ounce, khiến nhà đầu tư giữ tâm lý bi quan.
Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị cao điểm cho Năm APEC 2027, với sự chỉ đạo xuyên suốt từ Trung ương và sự vào cuộc quyết liệt ...
Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Quân đội Mexico đã bắt giữ Fausto Isidro Meza-Flores, thủ lĩnh băng đảng Los Mazatlecos và nằm trong danh sách 10 đối tượng bị FBI truy nã.
Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục khẳng định mối quan hệ cá nhân tốt đẹp với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, gọi nhà lãnh đạo Nga là “bạn tôi”.
Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ và Iran cùng phát đi tín hiệu sẵn sàng hướng tới một thỏa thuận chấm dứt xung đột kéo dài gần 9 tháng qua, dù vẫn còn những bất đồng về các điều kiện ...
Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Châu Phi được đánh giá có tiềm năng trở thành một nguồn cung thay thế đáng kể nếu đẩy nhanh khai thác, chế biến và tinh luyện đất hiếm.
Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Cập nhật những diễn biến mới nhất trong quan hệ Mỹ-Iran ngày hôm nay.
Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định các quốc gia châu Âu đang muốn ‘thu mình lại’ hòng né tránh việc đối thoại với Tổng thống Nga.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Liệu sự phục hồi chính sách công nghiệp ở Đông Á có mang lại tăng trưởng bền vững, thịnh vượng rộng khắp và khả năng phục hồi kinh tế tốt hơn hay không vẫn còn ...
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Phiên bản di động