Bạn trẻ hãy hiểu bản thân mình, để chọn nghề phù hợp...

Ths Lê Trường An*
Có lẽ, phụ huynh cần lắng nghe để hiểu con mình thích gì, có thể làm được gì để hướng nghiệp đúng, ủng hộ con chọn nghề, chọn trường đại học phù hợp.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Chọn nghề
Ths Lê Trường An nêu quan điểm: Bạn trẻ hãy mạnh dạn chọn nghề mình yêu thích và phù hợp với năng lực bản thân. (Ảnh: NVCC)

12 năm trước, tôi cũng là sĩ tử. Hẳn, ai đến ngưỡng cửa phải chọn ngành chọn nghề và trường thi đều hồi hộp, bởi chưa biết mình phù hợp với ngành nào nhất. Rồi cả năng lực của mình, liệu sẽ thi vào được trường nào, làm thế nào để không rớt oan ức.

Dù lo thì cũng phải chọn. Tất nhiên, khi đó tôi được thầy cô tư vấn, nếu em thi vào trường này thì điểm phải cao mới đậu nổi nhưng đậu thì chất lượng đào tạo rất tốt, học phí rẻ hơn. Còn nếu thi trường kia, có thể em sẽ phải tốn học phí cao hơn, được cái điểm chuẩn thấp hơn.

Ở tuổi 18, tôi đặt lên bàn cân kinh tế gia đình với trường yêu thích, ngành phù hợp. Cuối cùng, tôi chọn thi vào ngành mình yêu thích và học phí vừa sức với gia đình. Tôi tự nhủ, miễn được học Đại học, còn giỏi hay không là do mình nữa chứ không lệ thuộc trường nào. “Có nhiều trường không phải hàng top nhưng nhiều người chịu khó học từ thầy cô trên giảng đường, từ thực tế, không ngừng trau dồi, tìm kiếm cơ hội thì họ cũng thành công”, một người thầy dạy bộ môn của tôi khuyên.

Tôi yên tâm và đặt bút ký vào hồ sơ đăng ký. Đúng như vị thầy ấy nói, học đại học là quá trình tự rèn luyện của mỗi người, nếu học trường “ngon” mà người học không có phương pháp học tốt thì cũng không giỏi được.

Tôi đã trải qua quá trình học và rèn luyện gắt gao ở đại học. Tự ý thức rằng mình phải giỏi hơn mình hôm qua, cứ thế tôi phấn đấu mỗi ngày như thể đó là “nhiệm vụ bắt buộc”, mình học cho mình, vì đồng tiền bát gạo khó nhọc của phụ huynh.

Đến nay, sau khi đã tốt nghiệp, rồi học cao học hai chuyên ngành khác nhau, ở cả trong nước lẫn liên kết với một đại học ở Australia, tôi nghĩ về việc chọn nghề của các em hiện tại. Đâu đó vẫn có nhiều em phải “học đại” một ngành nghề mà không tìm hiểu kỹ, chỉ vì đó là ngành dễ kiếm việc.

Tại sao các em không chọn ngành và trường phù hợp? Thực tế hiện nay, công tác tư vấn hướng nghiệp đã được phổ biến rộng rãi. Nếu nói rằng thiếu thông tin để “học đại” là không thể chấp nhận được. Điện thoại thông minh đã phổ biến đến tận miền xa nhất, hầu như học sinh nào cũng sử dụng máy tính, truy cập mạng.

Và đâu đó, cũng có những bạn trẻ đã phải “học theo” định hướng từ gia đình. Có sinh viên từng than với tôi rằng, “thực ra em không thích ngành này nhưng ba mẹ nói, con phải học ngành đó để ra trường dễ xin việc, ba mẹ có thể gửi con vào chỗ A, chỗ B”…

Sẽ không bao giờ hiệu quả nếu các bạn trẻ học đại học theo kiểu học đại hoặc học theo định hướng như vậy. Thậm chí có bạn học để… tránh đi nghĩa vụ quân sự hoặc để được “nhận lương” từ ba mẹ. “Nếu con không học thì ba mẹ không cho bất cứ thứ gì”, một sinh viên không ngần ngại tâm sự như vậy.

Có thể nói, kiến thức đại học là kiến thức cơ bản, nền tảng để các em tiếp tục bổ sung các kiến thức, kỹ năng khác, hoàn thiện chuyên môn sâu hơn khi đi làm, va chạm thực tế. Tôi không theo chủ nghĩa bằng cấp nhưng không thể phủ nhận, người có một bằng cấp nào đó cũng phần nào đánh giá năng lực của người ấy.

Tôi chưa có cơ hội để ngồi trong các chương trình tư vấn mùa thi nhưng nếu có, tôi sẽ không ngần ngại nói với các bạn trẻ, hãy lắng nghe trái tim mình, để hiểu những sở trường và năng lực tự thân, mạnh dạn chọn ngành nghề mình yêu thích để thi và học.

Nếu lỡ chọn sai thì cũng đừng tiếc công học 1-2 năm mà “phóng lao phải theo lao”, có thể chọn lại để vững vàng tương lai mình hơn. Còn với phụ huynh, có lẽ cũng cần lắng nghe để hiểu con mình thích gì, có thể làm được gì để định hướng đúng, ủng hộ con theo nghề, chọn trường phù hợp.

Cơ chế học tập tốt, sáng tạo và thành công chính là học ngành đúng sở trường, thế mạnh của bản thân (khác với sở thích) và làm công việc đúng với đam mê của mình. Tình yêu và mong muốn được tỏa sáng với công việc của mình giúp cho mỗi người bền bỉ và không bao giờ bỏ cuộc khi gặp một khó khăn nào đó.


*Giảng viên Trường Đại học Mở TP. Hồ Chí Minh, nghiên cứu sinh Đại học Kỹ thuật Suranaree, Thái Lan.

Đi dã ngoại để rèn các kỹ năng sống, kỹ năng sinh tồn cho trẻ nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ

Đi dã ngoại để rèn các kỹ năng sống, kỹ năng sinh tồn cho trẻ nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ

Việc tổ chức chuyến dã ngoại, trải nghiệm thực tế là một trong những hoạt động quan trọng của công tác giáo dục nhưng nó ...

GS. Hà Vĩnh Thọ: Trường học hạnh phúc nên chú trọng các giá trị đạo đức

GS. Hà Vĩnh Thọ: Trường học hạnh phúc nên chú trọng các giá trị đạo đức

Điều quan trọng giáo viên phải hiểu rằng, hạnh phúc của họ đi liền với hạnh phúc của người khác, của xã hội và lợi ...

Làm gì để kiểm chứng mức độ hiệu quả và hữu ích của buổi dã ngoại?

Làm gì để kiểm chứng mức độ hiệu quả và hữu ích của buổi dã ngoại?

TS. Vũ Thu Hương băn khoăn, làm cách gì để kiểm chứng mức độ hiệu quả và hữu ích của buổi dã ngoại đến giá ...

Cần những hoạt động dã ngoại mang tính giáo dục cao, để không 'cưỡi ngựa xem hoa'

Cần những hoạt động dã ngoại mang tính giáo dục cao, để không 'cưỡi ngựa xem hoa'

Không phải ngẫu nhiên, câu chuyện học sinh đi dã ngoại lại trở thành đề tài nóng, nhận được nhiều sự quan tâm như hiện ...

TP. Hồ Chí Minh: Chi tiết lịch thi vào lớp 10 mới nhất

TP. Hồ Chí Minh: Chi tiết lịch thi vào lớp 10 mới nhất

Sở GD&ĐT TP. Hồ Chí Minh vừa ban hành văn bản hướng dẫn tổ chức kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2023-2024 ...

Bài viết cùng chủ đề

Giáo dục Việt Nam

Đọc thêm

Khai trương đường bay thường xuyên đầu tiên kết nối Belarus và Việt Nam

Khai trương đường bay thường xuyên đầu tiên kết nối Belarus và Việt Nam

Tối 19/3, tại Sân bay quốc gia Minsk, Hãng hàng không Belavia chính thức khai trương đường bay thường xuyên đầu tiên kết nối Belarus và Việt Nam.
Australia và Việt Nam tăng cường quan hệ đối tác nông nghiệp - thực phẩm thông qua các sản phẩm cao cấp và đổi mới chuỗi cung ứng

Australia và Việt Nam tăng cường quan hệ đối tác nông nghiệp - thực phẩm thông qua các sản phẩm cao cấp và đổi mới chuỗi cung ứng

Chương trình kết nối thương mại và đầu tư Australia-Việt Nam-Campuchia, quy tụ 28 doanh nghiệp nông nghiệp - thực phẩm hàng đầu của Australia.
Chuẩn hóa vị trí việc làm: Bước đi nền tảng nâng cao hiệu quả công vụ ngành Ngoại giao

Chuẩn hóa vị trí việc làm: Bước đi nền tảng nâng cao hiệu quả công vụ ngành Ngoại giao

Sáng 20/3, Bộ Ngoại giao đã tổ chức Hội nghị tập huấn về vị trí việc làm công chức với sự tham dự của đại diện các đơn vị trong ...
Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp Đoàn đại biểu cấp cao Bộ Công an Lào

Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp Đoàn đại biểu cấp cao Bộ Công an Lào

Chiều 20/3, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp đồng chí Thượng tướng Vanthong Kongmany, Bí thư Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Công an Lào.
Khởi công Hội trường quốc tế Học viện Ngoại giao: Biểu tượng cho niềm tin và quan hệ hữu nghị bền chặt Việt Nam-Hàn Quốc

Khởi công Hội trường quốc tế Học viện Ngoại giao: Biểu tượng cho niềm tin và quan hệ hữu nghị bền chặt Việt Nam-Hàn Quốc

Ngày 20/3, tại Hà Nội, Học viện Ngoại giao đã long trọng tổ chức Lễ khởi công xây dựng Hội trường quốc tế.
Ngắm hoa anh đào tại văn phòng: Xu hướng mới của người Nhật năm 2026

Ngắm hoa anh đào tại văn phòng: Xu hướng mới của người Nhật năm 2026

Thủ đô Tokyo chính thức bước vào mùa hoa anh đào khi những bông hoa đầu tiên của cây hoa anh đào mẫu giống Somei Yoshino ở đền Yasukuni hé ...
Tập huấn triển khai dự án cứu trợ khẩn cấp hộ gia đình thiệt hại do bão và hoàn lưu sau bão

Tập huấn triển khai dự án cứu trợ khẩn cấp hộ gia đình thiệt hại do bão và hoàn lưu sau bão

Ngày 20/3 đã diễn ra Hội nghị tập huấn triển khai dự án cứu trợ khẩn cấp hộ gia đình thiệt hại do bão số 3, số 10, số 11 và hoàn lưu sau bão ...
Ngắm hoa anh đào tại văn phòng: Xu hướng mới của người Nhật năm 2026

Ngắm hoa anh đào tại văn phòng: Xu hướng mới của người Nhật năm 2026

Thủ đô Tokyo chính thức bước vào mùa hoa anh đào khi những bông hoa đầu tiên của cây hoa anh đào mẫu giống Somei Yoshino ở đền Yasukuni hé nở.
Hạnh phúc trong mắt các ngôi sao thế giới

Hạnh phúc trong mắt các ngôi sao thế giới

Qua chia sẻ trên truyền thông báo chí, nhiều ngôi sao quốc tế đã hé lộ những quan niệm cá nhân và sâu sắc về hạnh phúc.
Hạnh phúc bền vững bắt đầu từ chính mình

Hạnh phúc bền vững bắt đầu từ chính mình

Khi đời sống vật chất ngày càng đủ đầy, câu hỏi 'thế nào là hạnh phúc' trở nên đáng suy ngẫm hơn bao giờ hết.
1.000 người Ấn Độ kẹt lại Iran, hàng chục nghìn học sinh bỏ lỡ kỳ thi tốt nghiệp trung học

1.000 người Ấn Độ kẹt lại Iran, hàng chục nghìn học sinh bỏ lỡ kỳ thi tốt nghiệp trung học

Xung đột leo thang tại Trung Đông đang gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cộng đồng kiều bào Ấn Độ.
Tàu chở nhiên liệu Nga trôi dạt ở Địa Trung Hải, tiềm ẩn nguy cơ gây thảm họa

Tàu chở nhiên liệu Nga trôi dạt ở Địa Trung Hải, tiềm ẩn nguy cơ gây thảm họa

Một xác tàu dầu của Nga đang trôi dạt tự do trên Địa Trung Hải gần hai tuần qua, làm dấy lên lo ngại về một sự cố môi trường nghiêm trọng.
Phân loại 3 dạng béo phì và cách phòng tránh, điều trị

Phân loại 3 dạng béo phì và cách phòng tránh, điều trị

Các chuyên gia cho rằng, hiểu đúng kiểu béo phì giúp kiểm soát cân nặng khoa học và bền vững hơn.
Đột phá mới về cảm biến giúp phát hiện bệnh sớm theo thời gian thực

Đột phá mới về cảm biến giúp phát hiện bệnh sớm theo thời gian thực

Giới khoa học Australia vừa phát triển thành công một loại cảm biến sinh học mô phỏng tế bào, cho phép theo dõi biến đổi phân tử trong máu theo thời gian thực.
Bảo vệ sức khỏe tim mạch, không nên làm 7 việc này sau 19h

Bảo vệ sức khỏe tim mạch, không nên làm 7 việc này sau 19h

Hơn 20 năm kinh nghiệm trong ngành tim mạch, bác sĩ Sanjay Bhojraj không bao giờ ăn tối muộn, xem chương trình căng thẳng, tập cường độ cao.
Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam-Trung Quốc khởi công xây dựng Trạm Y tế hữu nghị Hải Sơn, Quảng Ninh

Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam-Trung Quốc khởi công xây dựng Trạm Y tế hữu nghị Hải Sơn, Quảng Ninh

Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Trung Quốc đã tham dự lễ khởi công Trạm Y tế hữu nghị xã Hải Sơn, tỉnh Quảng Ninh.
Cùng lúc bổ sung vitamin C, D tăng miễn dịch, xương chắc khỏe hơn

Cùng lúc bổ sung vitamin C, D tăng miễn dịch, xương chắc khỏe hơn

Bổ sung vitamin C và D cùng lúc có thể tăng miễn dịch, xương chắc khỏe hơn, vết thương lành nhanh hay quá trình điều trị ung thư khả quan hơn.
Bốn nguyên nhân khiến đường huyết tăng nhanh

Bốn nguyên nhân khiến đường huyết tăng nhanh

Ngủ kém, căng thẳng, nhịn ăn kéo dài và uống cà phê ngay khi thức dậy là những việc tưởng vô hại nhưng có thể khiến đường huyết tăng vọt.
Phiên bản di động