Căng thẳng Ấn-Trung và sự im lặng khôn ngoan của các quốc gia Nam Á

Thái Bình
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Trong bối cảnh căng thẳng Ấn-Trung, các quốc gia ở Nam Á luôn tìm cách cân bằng mối quan hệ với cả hai phía để đảm bảo có được những thỏa thuận tốt nhất về nguồn đầu tư phát triển, cũng như các hợp đồng vũ khí và nhượng bộ ngoại giao.
Căng thẳng Ấn-Trung và sự im lặng khôn ngoan của các quốc gia Nam Á
Các quốc gia khác ở Nam Á đã lặng lẽ quan sát xung đột giữa hai cường quốc Trung Quốc và Ấn Độ. (Nguồn: ABP News)

Lặng lẽ quan sát hay tranh thủ cơ hội?

Trong năm 2020, mối quan hệ giữa Ấn Độ và Trung Quốc đã xấu đi nghiêm trọng. Các cuộc xâm phạm lãnh thổ của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) tại biên giới đang tranh chấp đã dẫn đến đụng độ quân sự và những cuộc giao tranh, điều chưa từng xảy ra trong nhiều thập kỷ qua. Mãi tới gần đây, hai nước mới bắt đầu xúc tiến quá trình hòa giải.

Khu vực lân cận của Ấn Độ ngày càng có xu hướng trở thành không gian tranh giành ảnh hưởng của hai cường quốc này.

Trong thập kỷ qua, Trung Quốc đã trở thành một trong những nhà xuất khẩu hàng đầu sang Nam Á. Nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đã đổ tiền đầu tư nhiều dự án cơ sở hạ tầng như đường sắt, cảng, đường cao tốc và các hành lang kinh tế kéo dài hàng nghìn km khắp khu vực. Ngoài Ấn Độ và Bhutan, tất cả các quốc gia Nam Á đều đã tham gia Sáng kiến “Vành đai và Con đường” của Trung Quốc.

Và các quốc gia Nam Á đã lặng lẽ quan sát xung đột Ấn - Trung tại biên giới Himalaya. Ngay cả Pakistan - đối tác được đánh giá là thân cận nhất của Trung Quốc trên thế giới và là nước nhận có thể được nhiều lợi ích nhất từ việc Ấn Độ bị "phân tâm" ở khu vực phía Đông – cũng không có động thái khác thường nào để thay đổi hiện trạng. Thay vào đó, ngày 25/2/2021, New Delhi và Islamabad bất ngờ tuyên bố ngừng bắn tại vùng biên giới tranh chấp.

Chỉ có Nepal là trường hợp ngoại lệ, khi nước này coi cuộc khủng hoảng như một cơ hội để chính thức công bố và hợp pháp hóa bản đồ mới về 3 vùng lãnh thổ nhỏ có tranh chấp lịch sử với Ấn Độ. New Delhi đã tuyên bố chủ quyền và kiểm soát các vùng lãnh thổ này trong nhiều thập kỷ, mà không vấp phải phản ứng chính thức nào từ phía Nepal.

Do đó, hành động chưa từng có của Kathmandu ngay trong bối cảnh Ấn-Trung nảy sinh tranh chấp được cho là động thái nhằm thẳng vào New Delhi và mặt khác cũng là cách để thừa nhận mối quan hệ đang phát triển với Trung Quốc.

Động thái mới này là bước tiến xa hơn những gì từng diễn ra trong xung đột Doklam vào năm 2017, khi giới lãnh đạo Nepal đổ lỗi cho Ấn Độ về cuộc khủng hoảng, song thừa nhận Kathmandu tốt hơn hết là nên đứng ngoài các mâu thuẫn.

Tìm cách cân bằng với cả hai phía

Các nước láng giềng của Ấn Độ vốn có các khúc mắc cần giải quyết có thể sẽ tìm cách khai thác bất kỳ xung đột Ấn-Trung nào trong tương lai.

Bối cảnh khu vực hiện nay đi theo xu hướng Trung Quốc ngày càng mở rộng và làm sâu sắc hơn các mối quan hệ kinh tế cũng như quân sự với nhiều nước nhỏ hơn, trong khi Ấn Độ không ngừng tìm cách đáp trả bằng các nỗ lực ngoại giao và tài chính để giảm bớt các tính toán của Trung Quốc.

Trong khi đó, các nước Nam Á luôn tìm cách cân bằng mối quan hệ với cả hai phía để đảm bảo có được những thỏa thuận tốt nhất về nguồn đầu tư phát triển, cũng như các hợp đồng vũ khí và nhượng bộ ngoại giao.

Cạnh tranh ở quy mô lớn hơn có thể dẫn đến việc Ấn Độ hoặc Trung Quốc bắt đầu đòi hỏi nhiều hơn đối với các quốc gia nhỏ. Bên nào có ảnh hưởng lớn hơn trên những bình diện này sẽ có tác động lớn nhất đến kết quả chung cuộc.

Tin liên quan
Lối thoát nào cho căng thẳng biên giới Ấn Độ-Trung Quốc? Lối thoát nào cho căng thẳng biên giới Ấn Độ-Trung Quốc?

Dù có tiềm lực tài chính và mối quan hệ rộng rãi nhưng Trung Quốc lại không có được vị thế này. Bắc Kinh đã nhận thấy những hạn chế của việc xây dựng một đế chế thương mại ở xa Đại lục. Và khi đó, Ấn Độ thường xuất hiện với những lựa chọn thay thế đáng tin cậy hơn.

Thủ tướng Sri Lanka đương nhiệm Mahinda Rajapaksa đã xây dựng mối quan hệ gần gũi với Trung Quốc vào thời điểm trước năm 2015 khi ông đảm nhiệm cương vị tổng thống, song người kế nhiệm ông là cựu Tổng thống Maithripala Sirisena lại kiên quyết lựa chọn Ấn Độ.

Ngay cả sau khi ông Rajapaksa trở thành thủ tướng vào năm 2019, Colombo đã thận trọng kêu gọi đầu tư cơ sở hạ tầng của Ấn Độ và Nhật Bản và xem đó như một hàng rào địa chính trị chống lại sự hiện diện của Trung Quốc.

Tại Maldives, New Delhi đã tránh được bẫy can thiệp quân sự, nảy sinh từ cuộc khủng hoảng hiến pháp vào năm 2018 khi Tổng thống lúc bấy giờ là Abdulla Yameen liên kết với Trung Quốc. Thay vào đó, Ấn Độ đã gây áp lực ngoại giao và ủng hộ ứng cử viên đối lập, Ibrahim Mohamed Solih, người hứa hẹn một mối quan hệ tốt hơn với Ấn Độ. Ông Solih đã thực hiện lời hứa của mình sau chiến thắng bất ngờ và New Delhi đáp lại bằng khoản đầu tư cơ sở hạ tầng trị giá 500 triệu USD.

Ở khu vực Nam Á, các nước nhỏ hơn thường lại có ảnh hưởng lớn nhất. Cả hai cường quốc đều muốn vun đắp mối quan hệ bền chặt với các quốc gia này để đảm bảo sự ủng hộ về mặt ngoại giao và ít nhất là để ngăn chặn chủ nghĩa cơ hội.

Ấn Độ có lợi ích trong việc đảm bảo hòa bình ở vùng ngoại vi của mình, trong khi Trung Quốc phải bảo vệ các khoản đầu tư trước những rủi ro chính trị, nhất là trong bối cảnh dịch Covid-19 cùng tác động tiêu cực đối với nền kinh tế khiến nhiều quốc gia khó trả các khoản vay của Trung Quốc.

Các quốc gia nhỏ hơn có thể bảo vệ lợi ích của mình dễ dàng hơn so với những thời điểm Ấn Độ được xem là nhân tố then chốt duy nhất tại khu vực. Sự bám rễ càng sâu về kinh tế của Trung Quốc đảm bảo rằng Ấn Độ không thể khai thác lợi thế kinh tế về cấu trúc với tư cách là một trong những thị trường lớn nhất trên thế giới.

Trong khi đó, mối quan hệ văn hóa và lịch sử sâu sắc của Ấn Độ với khu vực đảm bảo rằng Trung Quốc không thể đòi hỏi quá nhiều về mặt ngoại giao để đổi lại các khoản đầu tư vào đây.

Chiến lược cân bằng này không dễ dàng và dễ làm nảy sinh những tính toán chệch hướng, có nguy cơ lôi kéo hai cường quốc lớn vào cuộc cạnh tranh trực tiếp hơn, tương tự như Nepal từng trải qua vào năm ngoái.

Do đó, bất chấp việc lãnh thổ có thể bị ảnh hưởng trực tiếp từ khả năng xảy ra xung đột Ấn-Trung, các quốc gia về cơ bản vẫn lựa chọn cách giữ im lặng và chờ hai cường quốc này tự hạ nhiệt xung đột. Ngoại trừ trường hợp của Pakistan, đây có lẽ là chiến lược lý tưởng cho các nước Nam Á nhỏ bé hơn, ngay cả trong trường hợp căng thẳng giữa Trung Quốc và Ấn Độ trở nên gay gắt hơn.

TIN LIÊN QUAN
Căng thẳng Ấn Độ-Trung Quốc: Bắc Kinh lần đầu công bố đoạn video về vụ đụng độ ở biên giới
Căng thẳng Ấn Độ-Trung Quốc: Tướng Naravane phân tích bản chất của Bắc Kinh trong khu vực
Căng thẳng vì nông dân biểu tình, Ấn Độ tăng cường an ninh tại thủ đô New Delhi
Giữa căng thẳng với Trung Quốc, Australia tái khẳng định quyết tâm tuần tra trên Biển Đông
Căng thẳng biên giới Ấn-Trung: Ấn Độ tuyên bố cứng rắn, quyết không nhượng bộ dù chỉ 1cm lãnh thổ
(theo East Asia Forum)

Bài viết cùng chủ đề

Ấn Độ-Trung Quốc

Đọc thêm

Xuất khẩu ngày 25-27/9: Tôm bị cạnh tranh khốc liệt tại Mỹ, nhập khẩu ngô từ Ấn Độ tăng sốc, Pháp 'mạnh tay' mua tiêu Việt

Xuất khẩu ngày 25-27/9: Tôm bị cạnh tranh khốc liệt tại Mỹ, nhập khẩu ngô từ Ấn Độ tăng sốc, Pháp 'mạnh tay' mua tiêu Việt

Baoquocte.vn. Tôm Việt vẫn bị cạnh tranh khốc liệt tại Mỹ, nhập khẩu ngô từ Ấn Độ tăng hơn 500 lần... là những tin chính trong bản tin xuất khẩu.
Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần từ 27/9 đến ngày 3/10

Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần từ 27/9 đến ngày 3/10

Baoquocte.vn. Hội nghị G20 về Afghanistan, Thượng đỉnh Nga-Thổ Nhĩ Kỳ, Thủ tướng Hungary thăm Czech.. là những sự kiện thế giới nổi bật tuần này.
Căng thẳng tăng cao giữa Serbia-Kosovo, NATO và EU thay nhau ra mặt hòa giải

Căng thẳng tăng cao giữa Serbia-Kosovo, NATO và EU thay nhau ra mặt hòa giải

Baoquocte.vn. Tổng thư ký NATO đã điện đàm với Tổng thống Serbia và Thủ tướng Kosovo để thảo luận về những căng thẳng tăng cao tại CH Kosovo tự xưng.
Nhận định thị trường chứng khoán tuần 27/9 - 1/10 - Không lơ là tài khoản

Nhận định thị trường chứng khoán tuần 27/9 - 1/10 - Không lơ là tài khoản

Baoquocte.vn. Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch ...
AUKUS-nấc thang trên con đường thể chế hóa các liên minh đa phương

AUKUS-nấc thang trên con đường thể chế hóa các liên minh đa phương

Baoquocte.vn. AUKUS cho thấy Mỹ từ hợp tác song phương đang chuyển hướng sang đa phương nhiều hơn và từng bước thể chế hóa các liên minh.
48 giờ qua Hà Nội không có ca mắc Covid-19 mới; 96,15% dân số trên 18 tuổi được tiêm vaccine

48 giờ qua Hà Nội không có ca mắc Covid-19 mới; 96,15% dân số trên 18 tuổi được tiêm vaccine

Baoquocte.vn. 12 giờ qua Thành phố Hà Nội tiếp tục không ghi nhận ca mắc Covid-19 mới và còn 20 điểm phong toả phòng dịch, hơn 3.000 người đang cách ly ...
Khoảng 14.000 vũ khí hạt nhân được dự trữ trên toàn cầu, Tổng thư ký LHQ: Đã đến lúc bắt đầu một giai đoạn mới

Khoảng 14.000 vũ khí hạt nhân được dự trữ trên toàn cầu, Tổng thư ký LHQ: Đã đến lúc bắt đầu một giai đoạn mới

Baoquocte.vn. Tổng thư ký LHQ tuyên bố, cần phải loại bỏ vũ khí hạt nhân khỏi thế giới và bắt đầu một giai đoạn mới của đối thoại, tin cậy và ...
Ảnh ấn tượng tuần 20-26/9: Binh sĩ Ukraine bắn UAV ở Donetsk, kiểu nắm tay ‘viên kim cương Merkel’, Thổ Nhĩ Kỳ khoe sức mạnh ‘con ma’ F-4 Phantom II

Ảnh ấn tượng tuần 20-26/9: Binh sĩ Ukraine bắn UAV ở Donetsk, kiểu nắm tay ‘viên kim cương Merkel’, Thổ Nhĩ Kỳ khoe sức mạnh ‘con ma’ F-4 Phantom II

Baoquocte.vn. Tiêm kích F4 Phantom II của Thổ Nhĩ Kỳ, binh sĩ Ukraine tại Donetsk, tình hình Covid-19, Afghanistan… là những ảnh ấn tượng trong tuần.
11 tháng 5 ngày: Phản ứng của vợ Trung Ruồi khi chồng đóng với các nữ diễn viên trẻ đẹp

11 tháng 5 ngày: Phản ứng của vợ Trung Ruồi khi chồng đóng với các nữ diễn viên trẻ đẹp

Baoquocte.vn. Vợ Trung Ruồi chia sẻ, là diễn viên múa nên hiểu được phần nào công việc của chồng, cô không ghen khi chồng đóng cùng bạn diễn nữ xinh đẹp.
Quân đội Israel đột kích Bờ Tây, trấn áp và truy lùng trong đêm những nhân vật liên quan Hamas

Quân đội Israel đột kích Bờ Tây, trấn áp và truy lùng trong đêm những nhân vật liên quan Hamas

Baoquocte.vn. Các lực lượng an ninh Isreal đã mở các chiến dịch đột kích vào khu Bờ Tây trong cùng ngày, dẫn đến các vụ đấu súng với các tay súng ...
Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần từ 27/9 đến ngày 3/10

Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần từ 27/9 đến ngày 3/10

Baoquocte.vn. Hội nghị G20 về Afghanistan, Thượng đỉnh Nga-Thổ Nhĩ Kỳ, Thủ tướng Hungary thăm Czech.. là những sự kiện thế giới nổi bật tuần này.
Căng thẳng tăng cao giữa Serbia-Kosovo, NATO và EU thay nhau ra mặt hòa giải

Căng thẳng tăng cao giữa Serbia-Kosovo, NATO và EU thay nhau ra mặt hòa giải

Baoquocte.vn. Tổng thư ký NATO đã điện đàm với Tổng thống Serbia và Thủ tướng Kosovo để thảo luận về những căng thẳng tăng cao tại CH Kosovo tự xưng.
Khoảng 14.000 vũ khí hạt nhân được dự trữ trên toàn cầu, Tổng thư ký LHQ: Đã đến lúc bắt đầu một giai đoạn mới

Khoảng 14.000 vũ khí hạt nhân được dự trữ trên toàn cầu, Tổng thư ký LHQ: Đã đến lúc bắt đầu một giai đoạn mới

Baoquocte.vn. Tổng thư ký LHQ tuyên bố, cần phải loại bỏ vũ khí hạt nhân khỏi thế giới và bắt đầu một giai đoạn mới của đối thoại, tin cậy và hòa bình.
Ảnh ấn tượng tuần 20-26/9: Binh sĩ Ukraine bắn UAV ở Donetsk, kiểu nắm tay ‘viên kim cương Merkel’, Thổ Nhĩ Kỳ khoe sức mạnh ‘con ma’ F-4 Phantom II

Ảnh ấn tượng tuần 20-26/9: Binh sĩ Ukraine bắn UAV ở Donetsk, kiểu nắm tay ‘viên kim cương Merkel’, Thổ Nhĩ Kỳ khoe sức mạnh ‘con ma’ F-4 Phantom II

Baoquocte.vn. Tiêm kích F4 Phantom II của Thổ Nhĩ Kỳ, binh sĩ Ukraine tại Donetsk, tình hình Covid-19, Afghanistan… là những ảnh ấn tượng trong tuần.
Quân đội Israel đột kích Bờ Tây, trấn áp và truy lùng trong đêm những nhân vật liên quan Hamas

Quân đội Israel đột kích Bờ Tây, trấn áp và truy lùng trong đêm những nhân vật liên quan Hamas

Baoquocte.vn. Các lực lượng an ninh Isreal đã mở các chiến dịch đột kích vào khu Bờ Tây trong cùng ngày, dẫn đến các vụ đấu súng với các tay súng Palestine.
Trước thềm Thượng đỉnh Nga-Thổ Nhĩ Kỳ: Ankara điều thêm quân tới Syria, lộ toan tính với Moscow dễ khiến Mỹ 'nóng mặt'

Trước thềm Thượng đỉnh Nga-Thổ Nhĩ Kỳ: Ankara điều thêm quân tới Syria, lộ toan tính với Moscow dễ khiến Mỹ 'nóng mặt'

Baoquocte.vn. Thổ Nhĩ Kỳ điều quân tăng viện tới thành trì cuối cùng do phe nổi dậy kiểm soát ở Tây Bắc Syria khi Nga tăng cường không kích vào khu vực này.
Tổng thống Mỹ phát biểu tại Liên hợp quốc: Trong khác trước có giống trước

Tổng thống Mỹ phát biểu tại Liên hợp quốc: Trong khác trước có giống trước

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ đề cao chủ nghĩa đa phương, khác với người tiền nhiệm. Trong 'cái khác' ấy vẫn ẩn hiện nhiều điểm không khác với người tiền nhiệm. Báo TG&VN bình luận.
Bầu cử Canada: Vạch áo cho người xem lưng

Bầu cử Canada: Vạch áo cho người xem lưng

Baoquocte.vn. Chẳng những không thể giành đa số, đảng Tự do cầm quyền của Thủ tướng Justin Trudeau còn bộc lộ nhiều điểm yếu sau cuộc bầu cử sớm tại Canada ngày 20/9.
Chính sách Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới: Châu Âu tìm giai điệu riêng

Chính sách Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương mới: Châu Âu tìm giai điệu riêng

Baoquocte.vn. Chính sách mới phản ánh nhận thức, quyết tâm của Liên minh châu Âu (EU) về thúc đẩy hợp tác độc lập và toàn diện hơn với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
10 điều rút ra từ sự ra đời của thỏa thuận AUKUS

10 điều rút ra từ sự ra đời của thỏa thuận AUKUS

Baoquocte.vn. Sự ra đời của AUKUS là kết quả của những nỗ lực thương lượng không ngừng nghỉ trong nhiều tháng trước đó của quan chức cấp cao Mỹ, Anh và Australia.
Ba điểm khác biệt của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)

Ba điểm khác biệt của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)

Baoquocte.vn. Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS) tách mình khỏi nhiều cơ chế khác tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Bình luận của TG&VN.
Thượng đỉnh SCO và CSTO: Tầm nhìn riêng, quan tâm chung

Thượng đỉnh SCO và CSTO: Tầm nhìn riêng, quan tâm chung

Baoquocte.vn. Thượng đỉnh SCO và CSTO thể hiện tầm nhìn riêng của Trung Quốc và Nga, chia sẻ quan tâm chung về nhiều vấn đề nóng.
Dự đoán về sức mạnh của tàu ngầm Australia trong tương lai

Dự đoán về sức mạnh của tàu ngầm Australia trong tương lai

Baoquocte.vn. Một trong những điểm nhấn của AUKUS là việc Mỹ và Anh sẽ hỗ trợ Australia công nghệ để phát triển tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân.
Bầu cử Đức: Liên minh nào sẽ lập chính phủ sau thời bà Merkel?

Bầu cử Đức: Liên minh nào sẽ lập chính phủ sau thời bà Merkel?

Baoquocte.vn. Thay đổi về tỷ lệ ủng hộ trước thềm cuộc bầu cử Đức đang khiến tương lai của Berlin sau thời Thủ tướng Angela Merkel trở nên phức tạp hơn bao giờ hết.
Việt Nam-Liên hợp quốc: Chặng đường 44 năm tốt đẹp, tích cực, điển hình

Việt Nam-Liên hợp quốc: Chặng đường 44 năm tốt đẹp, tích cực, điển hình

Baoquocte.vn. Hợp tác Việt Nam-Liên hợp quốc đạt kết quả tốt, tích cực, là điển hình của một quốc gia từ thế bao vây cấm vận, từng bước hội nhập quốc tế.
Bầu cử Canada: Những gương mặt sáng giá cho chức Thủ tướng Canada

Bầu cử Canada: Những gương mặt sáng giá cho chức Thủ tướng Canada

Baoquocte.vn. Cuộc bầu cử Canada lần thứ 44 hứa hẹn sẽ là cuộc đua sát nút giữa Thủ tướng Justin Trudeau và lãnh đạo đảng Bảo thủ Erin O’Toole.
Angela Merkel: Người phụ nữ quyền lực của thế giới

Angela Merkel: Người phụ nữ quyền lực của thế giới

Baoquocte.vn. Với 16 năm lãnh đạo nước Đức, Thủ tướng Angela Merkel giúp nước Đức trở thành một lực lượng ổn định trên bàn cờ thế giới.
Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Baoquocte.vn. Nhờ khả năng linh hoạt, biết cách thay đổi theo thời thế, sau 33 năm, tổ chức khủng bố al-Qaeda, kẻ đứng sau vụ khủng bố 11/9 vẫn chưa bị tiêu diệt hoàn toàn.
Phiên bản di động