Nước Đức chuyển mình trước thách thức thời đại

Với một nhà lãnh đạo phù hợp, Đức có thể trở thành hình mẫu tiêu biểu của phương Tây về tính cởi mở và đa dạng trong thời đại mới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
khi berlin chuyen minh Đức thận trọng với các công ty công nghệ Trung Quốc
khi berlin chuyen minh Không có người Việt Nam bị ảnh hưởng trong vụ đâm xe tại Muenster, Đức

Thời gian gần đây, người ta thường nói nhiều về khó khăn mà Berlin phải đối mặt. Nước Đức, dưới ngòi bút của truyền thông quốc tế, là quốc gia với những công dân luôn đăm chiêu cùng một nền chính trị bế tắc.

Trong khi đó, Thủ tướng Angela Merkel tiếp tục duy trì phong cách điều hành từng bị chỉ trích là “quá thận trọng”. Bởi vậy, sự trỗi dậy của đảng Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) khiến bà phải đối mặt với không ít khó khăn và tốn tới 6 tháng chỉ để tìm kiếm một liên minh rời rạc. 

Tuy vậy, nếu nhìn toàn cảnh, có thể thấy nước Đức đang ở giai đoạn chuyển mình mới, với chu kì 25 năm/lần kể từ Chiến tranh Thế giới thứ Hai. Vòng lặp đầu tiên là quá trình tái thiết nước Đức thời hậu chiến. Vòng lặp thứ hai bắt đầu vào đầu những năm 1960, khi Berlin bắt đầu thẳng thắn đối diện với quá khứ chiến tranh của mình. Vòng lặp thứ ba diễn ra vào những năm 1990 với một nước Đức thống nhất, trở thành quốc gia bình thường và rũ bỏ hầu hết ám ảnh quá khứ.

Giờ đây, bánh xe lịch sử lại một lần nữa xoay vòng, khi kỷ nguyên của Thủ tướng Merkel dần đi đến hồi kết. Một số ý kiến cho rằng bà Merkel sẽ không nắm quyền đến hết nhiệm kỳ hiện tại. Những giá trị từng được gắn với nước Đức, từ tính đồng nhất sắc tộc và văn hóa, tinh thần thượng tôn nguyên tắc trong xã hội, cũng như sự miễn cưỡng trong thể hiện tầm ảnh hưởng quốc tế,... đang dần thay đổi.

khi berlin chuyen minh
Sự ra đi của Thủ tướng Angela Merkel sẽ đánh dấu chấm hết cho một kỷ nguyên của nước Đức. (Nguồn: Bloomberg)

Tín hiệu đầy hứa hẹn

Biến chuyển lớn nhất đến từ chính sách “mở cửa” của Thủ tướng Merkel đối với người tị nạn, đưa 1,2 triệu người vào nước Đức trong những năm 2015 – 2016. Điều này đã biến quốc gia trở nên đa dạng hơn và có cái nhìn thoáng hơn đối với những người không sinh ra và lớn lên tại đây.

Bên cạnh đó, xã hội Đức cũng đã có nhiều thay đổi tích cực. Tỷ lệ phụ nữ trong độ tuổi lao động tìm được việc làm đã tăng từ 58% lên 70% trong vòng 15 năm qua. Người Đức đang cưới ít đi và ly dị nhiều hơn. Năm 2000, sau hơn nửa thế kỷ không có bất kỳ một chiến dịch quân sự nào ngoài lãnh thổ, Berlin đã gửi quân tới Mali, Afghanistan và Lithuania.

Những biến chuyển này đang thay đổi Đức, quốc gia vốn đề cao sự ổn định. Nó cũng vạch rõ những khác biệt giữa phe chào đón sự mới mẻ và bên trân trọng giá trị cũ; giữa cử tri nông thôn và thành thị, hay giữa người trẻ và bậc cha ông của họ.

Sự nổi lên của thế hệ những nhà làm luật trẻ tuổi và nhiệt huyết, bước tiến lịch sử của AfD trong Bundestag hay tranh cãi về hướng đi mới nơi đảng Dân chủ Thiên chúa giáo (CDU) đều là một phần trong hành trình tìm kiếm “bản sắc” đất nước. Câu trả lời được người Đức lựa chọn sẽ không chỉ quyết định tương lai của nền kinh tế lớn nhất châu Âu, mà còn có sức ảnh hưởng vượt xa biên giới quốc gia. Quan trọng hơn, cách họ định nghĩa lại “bản sắc” của mình có thể là điều mà nhiều nước phương Tây, vốn đang đau đầu với sự trỗi dậy của chủ nghĩa dân túy, đang kiếm tìm.

khi berlin chuyen minh
Nước Đức đang đứng trước giai đoạn chuyển mình. (Nguồn: Alamy)

Chập chững thay đổi

Hơn ai hết, người Đức hiểu rõ những vấn đề mà họ đang phải đối mặt. Sau những năm 1990, Berlin đã rũ bỏ tàn dư kinh tế thời hậu thống nhất và tiếp tục phát triển, song phải tìm cách giải quyết thực trạng dân số già ở mức báo động bởi lứa tuổi chiếm đa số tại Đức là 50 – 54. Tốc độ mạng Internet ở mức chậm và thiếu ổn định; đường, trường, trạm đang dần xuống cấp; nhiều đạo luật ngăn cản ngành công nghiệp dịch vụ phát triển; và dưới thời bà Merkel, tuổi nghỉ hưu đang giảm dần, thậm chí là thấp hơn ở Pháp. Để duy trì sự thịnh vượng của đất nước, Chính phủ cần tiến hành nhiều cải cách hướng về tương lai. 

Bởi vậy, dòng người nhập cư có thể mang đến luồng sinh khí mới, phần nào hóa giải tình trạng già hóa dân số. Tuy nhiên, điều đó chỉ diễn ra nếu thủ tục nhập cảnh được tinh giản hóa, giáo dục được phổ cập một cách bình đẳng và giới hạn về những công việc “dành riêng cho người Đức” bị loại bỏ.

Trên chính trường quốc tế, đã đến lúc Berlin thể hiện sức mạnh tương xứng với tiềm năng. Đức vẫn đang tự “trói” mình trong tư tưởng nước nhỏ: rụt rè trong chi tiêu quốc phòng, từ chối đối mặt với chênh lệch đến từ thặng dư thương mại hay gánh thêm những trách nhiệm trong khu vực tiền tệ chung Eurozone.

Tuy nhiên, dưới sự thúc giục của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Đức đang dần chấp nhận một số bước đi để tiếp tục tiến trình hội nhập Eurozone, dù còn ở mức khiêm tốn. Việc nền kinh tế dễ bị ảnh hưởng bởi chiến tranh thương mại khiến Berlin buộc phải trở thành trung gian trong cuộc chiến tranh thuế quan. Hồi tháng 3, tân Bộ trưởng Kinh tế Peter Altmaier đã thuyết phục thành công Nhà Trắng hoãn kế hoạch đánh thuế thép và nhôm đối với Liên minh châu Âu (EU) và các đồng minh khác.

khi berlin chuyen minh
Đức cần thể hiện vai trò và tầm ảnh hưởng quốc tế tương xứng với tiềm năng đất nước. (Nguồn: Getty Images)

Trong Thượng đỉnh G20 2017 tại Hamburg, Thủ tướng Angela Merkel đã thúc đẩy kế hoạch “Hiệp ước với châu Phi” để củng cố phát triển và cải thiện khả năng quản trị của các chính phủ lục địa Đen. Dù thường bị đánh giá thấp và chưa được đầu tư đúng mức, dự án vẫn cho thấy tiềm năng của Đức trong kiến tạo động lực phát triển, duy trì ổn định trong khu vực và trên thế giới.

Cần "thuyền trưởng" táo bạo hơn

Từ những thực trạng trên, vai trò của người sẽ kế nhiệm vị Thủ tướng 63 tuổi càng trở nên cấp thiết và nổi bật. Phong cách ôn hòa, thậm chí đôi lúc có phần bị động, đã tỏ ra hữu ích cho bà Merkel trong nhiều thời khắc then chốt. Song, nước Đức mới sẽ cần một “thuyền trưởng” táo bạo hơn - người có thể duy trì thế chủ động tại quê nhà, thể hiện tham vọng nơi trường quốc tế và quan trọng là biết cách thuyết phục được những công dân Đức khó tính nhất về tầm nhìn của mình.

Với một người lãnh đạo như thế, tiềm năng sẽ có thể khai thác của Đức trở nên vô cùng to lớn. Trong giai đoạn lịch sử trước, Berlin đã dung hòa được người anh em bị chia cắt sau gần 50 năm, vượt qua khủng hoảng kinh tế những năm 2000, tiếp nhận và trao cho hơn 1 triệu người nhập cư cuộc sống mới. Đứng trước những thách thức thời đại, một lần nữa, Đức sẽ “thay da đổi thịt” để tiếp tục vươn tầm thế giới – Lịch sử thế giới đã nhiều lần chứng minh điều đó.

khi berlin chuyen minh Đức bắt đối tượng tình nghi âm mưu tấn công giải marathon

 Ngày 8/4, cảnh sát Đức cho biết đã bắt giữ một số đối tượng tình nghi đang lên kế hoạch tấn công nhằm vào giải ...

khi berlin chuyen minh Chiến tranh Lạnh sẽ kết thúc rất khác nếu…

Những tài liệu mới được tiết lộ cho thấy, ông Helmut Kohl khi đang giữ cương vị Thủ tướng Tây Đức (Cộng hòa Liên bang ...

khi berlin chuyen minh ​Đức, Jordan ủng hộ giải pháp chính trị tại Syria

Ngày 5/4, Đức và Jordan đã nhấn mạnh sự ủng hộ của hai nước này với việc tiếp tục những nỗ lực để đạt được ...

Minh Quân (theo The Economist)

Đọc thêm

Cập nhật bảng giá xe hãng Subaru mới nhất tháng 5/2026

Cập nhật bảng giá xe hãng Subaru mới nhất tháng 5/2026

Bảng giá xe hãng Subaru của các dòng WRX, The All New Forest, Crosstrek, BRZ, Outback, Forester sẽ được cập nhật chi tiết nhất trong bài viết dưới đây.
Iran cân nhắc sử dụng cá heo gài mìn nhằm phá vỡ phong tỏa eo biển Hormuz

Iran cân nhắc sử dụng cá heo gài mìn nhằm phá vỡ phong tỏa eo biển Hormuz

Iran đang cân nhắc sử dụng cá heo mang mìn để phá vỡ thế bế tắc tại eo biển Hormuz, khu vực đang bị Mỹ phong tỏa quân sự trong ...
Nhận định, dự đoán trận đấu Arsenal vs Fulham: Ngã rẽ trong cuộc đua vô địch Ngoại hạng Anh

Nhận định, dự đoán trận đấu Arsenal vs Fulham: Ngã rẽ trong cuộc đua vô địch Ngoại hạng Anh

Nhận định, dự đoán trận đấu Arsenal vs Fulham diễn ra vào lúc 23h30 ngày 2/5 trên sân Emirates ở vòng 35 Ngoại hạng Anh.
Việt Nam-Nhật Bản ký kết 6 văn kiện hợp tác trong chuyến thăm của Thủ tướng Takaichi Sanae

Việt Nam-Nhật Bản ký kết 6 văn kiện hợp tác trong chuyến thăm của Thủ tướng Takaichi Sanae

Kết thúc hội đàm, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và Thủ tướng Takaichi Sanae chứng kiến lễ ký 6 văn kiện quan trọng trong các lĩnh vực.
Tranh cãi trọng tài không đủ, Arsenal cần lời giải trên sân cỏ

Tranh cãi trọng tài không đủ, Arsenal cần lời giải trên sân cỏ

Sau trận hòa 1-1 trên sân của Atletico Madrid ở lượt đi bán kết UEFA Champions League, HLV Mikel Arteta bày tỏ sự không hài lòng với công tác trọng ...
Xuất khẩu trà xanh Nhật Bản tăng vọt nhờ một cơn sốt

Xuất khẩu trà xanh Nhật Bản tăng vọt nhờ một cơn sốt

Xuất khẩu trà xanh của Nhật Bản đang tăng trưởng mạnh mẽ, được thúc đẩy bởi làn sóng ưa chuộng matcha (bột trà xanh) lan rộng trên toàn thế giới.
Iran cân nhắc sử dụng cá heo gài mìn nhằm phá vỡ phong tỏa eo biển Hormuz

Iran cân nhắc sử dụng cá heo gài mìn nhằm phá vỡ phong tỏa eo biển Hormuz

Iran đang cân nhắc sử dụng cá heo mang mìn để phá vỡ thế bế tắc tại eo biển Hormuz, khu vực đang bị Mỹ phong tỏa quân sự trong nhiều tuần qua.
Xuất khẩu trà xanh Nhật Bản tăng vọt nhờ một cơn sốt

Xuất khẩu trà xanh Nhật Bản tăng vọt nhờ một cơn sốt

Xuất khẩu trà xanh của Nhật Bản đang tăng trưởng mạnh mẽ, được thúc đẩy bởi làn sóng ưa chuộng matcha (bột trà xanh) lan rộng trên toàn thế giới.
LHQ: Luật tử hình của Israel làm trầm trọng phân biệt đối xử với người Palestine

LHQ: Luật tử hình của Israel làm trầm trọng phân biệt đối xử với người Palestine

Luật tử hình mới của Israel có nguy cơ làm gia tăng phân biệt đối xử đối với người Palestine và gây xói mòn nghiêm trọng các quyền con người.
Nga cảnh báo về quan hệ giữa các ủy viên thường trực HĐBA và những hệ lụy có thể mang tính thảm họa với nhân loại

Nga cảnh báo về quan hệ giữa các ủy viên thường trực HĐBA và những hệ lụy có thể mang tính thảm họa với nhân loại

Nga cảnh báo quan hệ giữa 5 ủy viên thường trực Hội đồng Bảo an đã 'suy giảm sâu sắc', kéo theo nguy cơ chiến lược gia tăng.
Hai nước Đông Nam Á tăng cường đối phó nạn buôn bán ma túy xuyên quốc gia

Hai nước Đông Nam Á tăng cường đối phó nạn buôn bán ma túy xuyên quốc gia

Indonesia và Malaysia đã nhất trí tăng cường phối hợp nhằm đối phó với tình trạng buôn bán ma túy xuyên quốc gia.
Vận tải đường thủy qua eo biển Hormuz giảm hơn 90% từ khi xung đột Trung Đông bùng nổ

Vận tải đường thủy qua eo biển Hormuz giảm hơn 90% từ khi xung đột Trung Đông bùng nổ

Từ ngày 1/3 đến ngày 27/4, tổng cộng 41 sự cố an ninh đã được ghi nhận tại eo biển Hormuz và vùng biển xung quanh.
UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

Động thái rời bỏ OPEC của UAE gây ảnh hưởng đến uy tín của Saudi Arabia, đồng thời có thể củng cố vai trò của Mỹ trong khu vực.
Đổi mới sáng tạo: Từ các mô hình dẫn đầu đến bài toán của Việt Nam

Đổi mới sáng tạo: Từ các mô hình dẫn đầu đến bài toán của Việt Nam

Đằng sau khác biệt trong cách thức thúc đẩy đổi mới sáng tạo là các nguyên tắc chung, mang tính quyết định với năng lực cạnh tranh quốc gia.
UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

Bảo vệ di sản đã trở thành một vấn đề có ý nghĩa chiến lược, đòi hỏi sự tham gia của cộng đồng quốc tế. Trong đó, UNESCO giữ vai trò trung tâm.
Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động, một yếu tố khó đo lường nhưng quan trọng, đóng vai trò then chốt trong hiệu quả vận hành kinh tế.
Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Sự trỗi dậy của Vùng Vịnh như một trung tâm công nghệ toàn cầu đang đối mặt với nguy cơ mới trong bối cảnh xung đột Trung Đông.
Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Việc mất một máy bay AWACS không chỉ là tổn thất về khí tài mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới khả năng giám sát của Mỹ tại Trung Đông.
UAE rời OPEC: Tương lai của liên minh dầu mỏ và giá dầu thô thế giới sẽ ra sao?

UAE rời OPEC: Tương lai của liên minh dầu mỏ và giá dầu thô thế giới sẽ ra sao?

Việc UAE rời OPEC sẽ tác động gì đến tương lai của liên minh dầu mỏ và giá dầu thô thế giới?
Vai trò nào cho 'Phương Nam toàn cầu' trong trật tự thế giới rạn nứt?

Vai trò nào cho 'Phương Nam toàn cầu' trong trật tự thế giới rạn nứt?

Vai trò nào cho 'Phương Nam toàn cầu' trong trật tự thế giới rạn nứt?
Công nghệ của Trung Quốc: AI đang tiến vào thế giới vật lý với tốc độ chóng mặt

Công nghệ của Trung Quốc: AI đang tiến vào thế giới vật lý với tốc độ chóng mặt

Theo nhận định của CNBC, công nghệ AI của Trung Quốc đang tiến vào thế giới vật lý với tốc độ chóng mặt.
Cơn sốt AI, Apple và di sản của CEO Tim Cook: Liệu bong bóng công nghệ có sắp tan vỡ?

Cơn sốt AI, Apple và di sản của CEO Tim Cook: Liệu bong bóng công nghệ có sắp tan vỡ?

Câu hỏi lớn nhất đang bao trùm thị trường tài chính toàn cầu không còn là "AI có thể làm được gì?" mà là "Ai sẽ trả tiền cho tất cả những thứ này?"
Ngoại trưởng Australia công du Đông Bắc Á: Khi những thách thức chiến lược đan xen

Ngoại trưởng Australia công du Đông Bắc Á: Khi những thách thức chiến lược đan xen

Chuyến công du Đông Bắc Á của Ngoại trưởng Australia Penny Wong là bài toán thử thách khả năng chèo lái con thuyền ngoại giao của đất nước chuột túi.
Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Sau khi căng thẳng xung đột biên giới Campuchia - Thái Lan leo thang vào giữa năm 2025, Trung Quốc đã liên tục tiến hành các nỗ lực trung gian nhằm thúc đẩy hòa bình ...
Phiên bản di động