Nước Đức chuyển mình trước thách thức thời đại

Với một nhà lãnh đạo phù hợp, Đức có thể trở thành hình mẫu tiêu biểu của phương Tây về tính cởi mở và đa dạng trong thời đại mới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
khi berlin chuyen minh Đức thận trọng với các công ty công nghệ Trung Quốc
khi berlin chuyen minh Không có người Việt Nam bị ảnh hưởng trong vụ đâm xe tại Muenster, Đức

Thời gian gần đây, người ta thường nói nhiều về khó khăn mà Berlin phải đối mặt. Nước Đức, dưới ngòi bút của truyền thông quốc tế, là quốc gia với những công dân luôn đăm chiêu cùng một nền chính trị bế tắc.

Trong khi đó, Thủ tướng Angela Merkel tiếp tục duy trì phong cách điều hành từng bị chỉ trích là “quá thận trọng”. Bởi vậy, sự trỗi dậy của đảng Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) khiến bà phải đối mặt với không ít khó khăn và tốn tới 6 tháng chỉ để tìm kiếm một liên minh rời rạc. 

Tuy vậy, nếu nhìn toàn cảnh, có thể thấy nước Đức đang ở giai đoạn chuyển mình mới, với chu kì 25 năm/lần kể từ Chiến tranh Thế giới thứ Hai. Vòng lặp đầu tiên là quá trình tái thiết nước Đức thời hậu chiến. Vòng lặp thứ hai bắt đầu vào đầu những năm 1960, khi Berlin bắt đầu thẳng thắn đối diện với quá khứ chiến tranh của mình. Vòng lặp thứ ba diễn ra vào những năm 1990 với một nước Đức thống nhất, trở thành quốc gia bình thường và rũ bỏ hầu hết ám ảnh quá khứ.

Giờ đây, bánh xe lịch sử lại một lần nữa xoay vòng, khi kỷ nguyên của Thủ tướng Merkel dần đi đến hồi kết. Một số ý kiến cho rằng bà Merkel sẽ không nắm quyền đến hết nhiệm kỳ hiện tại. Những giá trị từng được gắn với nước Đức, từ tính đồng nhất sắc tộc và văn hóa, tinh thần thượng tôn nguyên tắc trong xã hội, cũng như sự miễn cưỡng trong thể hiện tầm ảnh hưởng quốc tế,... đang dần thay đổi.

khi berlin chuyen minh
Sự ra đi của Thủ tướng Angela Merkel sẽ đánh dấu chấm hết cho một kỷ nguyên của nước Đức. (Nguồn: Bloomberg)

Tín hiệu đầy hứa hẹn

Biến chuyển lớn nhất đến từ chính sách “mở cửa” của Thủ tướng Merkel đối với người tị nạn, đưa 1,2 triệu người vào nước Đức trong những năm 2015 – 2016. Điều này đã biến quốc gia trở nên đa dạng hơn và có cái nhìn thoáng hơn đối với những người không sinh ra và lớn lên tại đây.

Bên cạnh đó, xã hội Đức cũng đã có nhiều thay đổi tích cực. Tỷ lệ phụ nữ trong độ tuổi lao động tìm được việc làm đã tăng từ 58% lên 70% trong vòng 15 năm qua. Người Đức đang cưới ít đi và ly dị nhiều hơn. Năm 2000, sau hơn nửa thế kỷ không có bất kỳ một chiến dịch quân sự nào ngoài lãnh thổ, Berlin đã gửi quân tới Mali, Afghanistan và Lithuania.

Những biến chuyển này đang thay đổi Đức, quốc gia vốn đề cao sự ổn định. Nó cũng vạch rõ những khác biệt giữa phe chào đón sự mới mẻ và bên trân trọng giá trị cũ; giữa cử tri nông thôn và thành thị, hay giữa người trẻ và bậc cha ông của họ.

Sự nổi lên của thế hệ những nhà làm luật trẻ tuổi và nhiệt huyết, bước tiến lịch sử của AfD trong Bundestag hay tranh cãi về hướng đi mới nơi đảng Dân chủ Thiên chúa giáo (CDU) đều là một phần trong hành trình tìm kiếm “bản sắc” đất nước. Câu trả lời được người Đức lựa chọn sẽ không chỉ quyết định tương lai của nền kinh tế lớn nhất châu Âu, mà còn có sức ảnh hưởng vượt xa biên giới quốc gia. Quan trọng hơn, cách họ định nghĩa lại “bản sắc” của mình có thể là điều mà nhiều nước phương Tây, vốn đang đau đầu với sự trỗi dậy của chủ nghĩa dân túy, đang kiếm tìm.

khi berlin chuyen minh
Nước Đức đang đứng trước giai đoạn chuyển mình. (Nguồn: Alamy)

Chập chững thay đổi

Hơn ai hết, người Đức hiểu rõ những vấn đề mà họ đang phải đối mặt. Sau những năm 1990, Berlin đã rũ bỏ tàn dư kinh tế thời hậu thống nhất và tiếp tục phát triển, song phải tìm cách giải quyết thực trạng dân số già ở mức báo động bởi lứa tuổi chiếm đa số tại Đức là 50 – 54. Tốc độ mạng Internet ở mức chậm và thiếu ổn định; đường, trường, trạm đang dần xuống cấp; nhiều đạo luật ngăn cản ngành công nghiệp dịch vụ phát triển; và dưới thời bà Merkel, tuổi nghỉ hưu đang giảm dần, thậm chí là thấp hơn ở Pháp. Để duy trì sự thịnh vượng của đất nước, Chính phủ cần tiến hành nhiều cải cách hướng về tương lai. 

Bởi vậy, dòng người nhập cư có thể mang đến luồng sinh khí mới, phần nào hóa giải tình trạng già hóa dân số. Tuy nhiên, điều đó chỉ diễn ra nếu thủ tục nhập cảnh được tinh giản hóa, giáo dục được phổ cập một cách bình đẳng và giới hạn về những công việc “dành riêng cho người Đức” bị loại bỏ.

Trên chính trường quốc tế, đã đến lúc Berlin thể hiện sức mạnh tương xứng với tiềm năng. Đức vẫn đang tự “trói” mình trong tư tưởng nước nhỏ: rụt rè trong chi tiêu quốc phòng, từ chối đối mặt với chênh lệch đến từ thặng dư thương mại hay gánh thêm những trách nhiệm trong khu vực tiền tệ chung Eurozone.

Tuy nhiên, dưới sự thúc giục của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Đức đang dần chấp nhận một số bước đi để tiếp tục tiến trình hội nhập Eurozone, dù còn ở mức khiêm tốn. Việc nền kinh tế dễ bị ảnh hưởng bởi chiến tranh thương mại khiến Berlin buộc phải trở thành trung gian trong cuộc chiến tranh thuế quan. Hồi tháng 3, tân Bộ trưởng Kinh tế Peter Altmaier đã thuyết phục thành công Nhà Trắng hoãn kế hoạch đánh thuế thép và nhôm đối với Liên minh châu Âu (EU) và các đồng minh khác.

khi berlin chuyen minh
Đức cần thể hiện vai trò và tầm ảnh hưởng quốc tế tương xứng với tiềm năng đất nước. (Nguồn: Getty Images)

Trong Thượng đỉnh G20 2017 tại Hamburg, Thủ tướng Angela Merkel đã thúc đẩy kế hoạch “Hiệp ước với châu Phi” để củng cố phát triển và cải thiện khả năng quản trị của các chính phủ lục địa Đen. Dù thường bị đánh giá thấp và chưa được đầu tư đúng mức, dự án vẫn cho thấy tiềm năng của Đức trong kiến tạo động lực phát triển, duy trì ổn định trong khu vực và trên thế giới.

Cần "thuyền trưởng" táo bạo hơn

Từ những thực trạng trên, vai trò của người sẽ kế nhiệm vị Thủ tướng 63 tuổi càng trở nên cấp thiết và nổi bật. Phong cách ôn hòa, thậm chí đôi lúc có phần bị động, đã tỏ ra hữu ích cho bà Merkel trong nhiều thời khắc then chốt. Song, nước Đức mới sẽ cần một “thuyền trưởng” táo bạo hơn - người có thể duy trì thế chủ động tại quê nhà, thể hiện tham vọng nơi trường quốc tế và quan trọng là biết cách thuyết phục được những công dân Đức khó tính nhất về tầm nhìn của mình.

Với một người lãnh đạo như thế, tiềm năng sẽ có thể khai thác của Đức trở nên vô cùng to lớn. Trong giai đoạn lịch sử trước, Berlin đã dung hòa được người anh em bị chia cắt sau gần 50 năm, vượt qua khủng hoảng kinh tế những năm 2000, tiếp nhận và trao cho hơn 1 triệu người nhập cư cuộc sống mới. Đứng trước những thách thức thời đại, một lần nữa, Đức sẽ “thay da đổi thịt” để tiếp tục vươn tầm thế giới – Lịch sử thế giới đã nhiều lần chứng minh điều đó.

khi berlin chuyen minh Đức bắt đối tượng tình nghi âm mưu tấn công giải marathon

 Ngày 8/4, cảnh sát Đức cho biết đã bắt giữ một số đối tượng tình nghi đang lên kế hoạch tấn công nhằm vào giải ...

khi berlin chuyen minh Chiến tranh Lạnh sẽ kết thúc rất khác nếu…

Những tài liệu mới được tiết lộ cho thấy, ông Helmut Kohl khi đang giữ cương vị Thủ tướng Tây Đức (Cộng hòa Liên bang ...

khi berlin chuyen minh ​Đức, Jordan ủng hộ giải pháp chính trị tại Syria

Ngày 5/4, Đức và Jordan đã nhấn mạnh sự ủng hộ của hai nước này với việc tiếp tục những nỗ lực để đạt được ...

Minh Quân (theo The Economist)

Đọc thêm

Iran chính thức thừa nhận sự thật về số phận của Lãnh tụ tối cao, cơn 'địa chấn lịch sử' trở nên rõ nét

Iran chính thức thừa nhận sự thật về số phận của Lãnh tụ tối cao, cơn 'địa chấn lịch sử' trở nên rõ nét

Hãng thông tấn Tasnim và hãng tin bán chính thức Fars của Iran xác nhận Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei đã qua đời.
Xung đột leo thang tại Trung Đông, Vietnam Airlines khẳng định các chuyến bay không bị ảnh hưởng

Xung đột leo thang tại Trung Đông, Vietnam Airlines khẳng định các chuyến bay không bị ảnh hưởng

Vietnam Airlines cho biết các chuyến bay giữa Việt Nam và châu Âu do hãng khai thác hiện vẫn hoạt động bình thường, không bị ảnh hưởng.
Du lịch Việt Nam bứt phá kỷ lục, tạo đà chinh phục mục tiêu 25 triệu khách quốc tế

Du lịch Việt Nam bứt phá kỷ lục, tạo đà chinh phục mục tiêu 25 triệu khách quốc tế

Du lịch Việt Nam cho thấy sức bật và phục hồi mạnh mẽ xuất phát từ nhu cầu thị trường gia tăng và sự đổi mới trong tư duy.
NSND Trịnh Thúy Mùi ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI tại Đồng Tháp

NSND Trịnh Thúy Mùi ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI tại Đồng Tháp

Khối Mặt trận Tổ quốc Việt Nam có 36 người ứng cử, trong đó có NSND Trịnh Thúy Mùi.
Điểm nóng Iran: Mỹ sử dụng chiến thuật 'một mũi tên trúng nhiều đích', Israel sẵn sàng đi đến cùng, Tehran bị 'bắt bài', mồi lửa xung đột lan rộng

Điểm nóng Iran: Mỹ sử dụng chiến thuật 'một mũi tên trúng nhiều đích', Israel sẵn sàng đi đến cùng, Tehran bị 'bắt bài', mồi lửa xung đột lan rộng

Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc không kích trên khắp Iran, trong khi Tehran đã đáp trả bằng các đòn tấn công.
Không gian Tết Việt nổi bật tại Lễ hội đèn lồng ở Khon Kaen, Thái Lan

Không gian Tết Việt nổi bật tại Lễ hội đèn lồng ở Khon Kaen, Thái Lan

Ngày 27/2, tại Khon Kaen, Thái Lan diễn ra lễ khai mạc Tết cộng đồng với chủ đề 'Lễ hội đèn lồng Tết Nguyên tiêu 2026'.
Iran chính thức thừa nhận sự thật về số phận của Lãnh tụ tối cao, cơn 'địa chấn lịch sử' trở nên rõ nét

Iran chính thức thừa nhận sự thật về số phận của Lãnh tụ tối cao, cơn 'địa chấn lịch sử' trở nên rõ nét

Hãng thông tấn Tasnim và hãng tin bán chính thức Fars của Iran xác nhận Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei đã qua đời.
Phản ứng quốc tế sau các đợt oanh kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Phản ứng quốc tế sau các đợt oanh kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cộng đồng quốc tế đồng loạt lên tiếng phản ứng sau cuộc tấn công quân sự dữ dội do Mỹ và Israel tiến hành nhằm vào Iran rạng sáng 28/2.
Ukraine trừng phạt 10 công ty vận tải và hậu cần của Nga

Ukraine trừng phạt 10 công ty vận tải và hậu cần của Nga

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngày 28/2 đã ký sắc lệnh áp đặt trừng phạt đối với 10 công ty vận tải và hậu cần của Nga.
Không phận bị đóng cửa, các hãng hàng không tạm ngừng chuyến bay khi Mỹ và Israel tấn công, Iran đáp trả

Không phận bị đóng cửa, các hãng hàng không tạm ngừng chuyến bay khi Mỹ và Israel tấn công, Iran đáp trả

Ít nhất 8 quốc gia đã đóng cửa không phận do hoạt động du lịch hàng không toàn cầu bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Mỹ tuyên bố Lãnh tụ tối cao Iran thiệt mạng, Tehran bác bỏ; Trung Đông đang ở trong 'khoảnh khắc lịch sử'

Mỹ tuyên bố Lãnh tụ tối cao Iran thiệt mạng, Tehran bác bỏ; Trung Đông đang ở trong 'khoảnh khắc lịch sử'

Ngày 28/2, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Lãnh tụ tối cao Iran đã thiệt mạng, khẳng định Mỹ tiếp tục không kích tại Trung Đông.
Điểm nóng Trung Đông: Israel có động thái mới với Iran, quốc tế lên tiếng hối thúc các bên hạ nhiệt căng thẳng

Điểm nóng Trung Đông: Israel có động thái mới với Iran, quốc tế lên tiếng hối thúc các bên hạ nhiệt căng thẳng

Trước tình hình căng thẳng an ninh tại Trung Đông, cộng đồng quốc tế đã lên tiếng ​​​​​​​hối thúc các bên hạ nhiệt căng thẳng.
Điểm danh 5 máy bay chiến đấu tốt nhất thế giới không đến từ Mỹ

Điểm danh 5 máy bay chiến đấu tốt nhất thế giới không đến từ Mỹ

Không chỉ Mỹ, một số nước đã sản xuất nhiều mẫu máy bay chiến đấu thế hệ mới xuất sắc, nổi bật với khả năng tàng hình, cơ động cao và hỏa lực mạnh.
Cuốn sách mang nhiều tư liệu quý về Hoàng Sa, Trường Sa

Cuốn sách mang nhiều tư liệu quý về Hoàng Sa, Trường Sa

Cuốn sách 'Quá trình xác lập và thực thi chủ quyền cúa Việt Nam tại Hoàng Sa, Trường Sa thời thuộc Pháp' của GS.TS. Hồ Sĩ Quý có nhiều nguồn tài liệu quý.
Venezuela - Mảnh đất giàu 'vàng đen'

Venezuela - Mảnh đất giàu 'vàng đen'

Với trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới, Venezuela được cho là còn nhiều tiềm năng để biến 'vàng đen' thành nguồn ngoại tệ cho đất nước.
Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Những ngày đầu về nước

Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Những ngày đầu về nước

Cuối năm 1940, đầu năm 1941, từ Quế Lâm, Tĩnh Tây đến Pắc Bó, Nguyễn Ái Quốc từng bước trở về Tổ quốc, trực tiếp chuẩn bị lực lượng, căn cứ và đường lối, mở ...
Kỷ niệm 85 năm Ngày Bác Hồ về nước: Chuyện Thiếu tá Hồ Quang ở Trung Quốc

Kỷ niệm 85 năm Ngày Bác Hồ về nước: Chuyện Thiếu tá Hồ Quang ở Trung Quốc

Những năm hoạt động ở Trung Quốc cuối thập niên 1930, với tên gọi Hồ Quang, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã âm thầm chuẩn bị để trở về trực tiếp lãnh đạo cách mạng.
Hiệp định Paris về Việt Nam năm 1973: Kỳ tích của lịch sử đấu tranh cách mạng

Hiệp định Paris về Việt Nam năm 1973: Kỳ tích của lịch sử đấu tranh cách mạng

Ngày 27/1 cách đây tròn 53 năm, Hiệp định về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam (gọi tắt là Hiệp định Paris về Việt Nam) được ký kết.
Điểm nóng Iran: Mỹ sử dụng chiến thuật 'một mũi tên trúng nhiều đích', Israel sẵn sàng đi đến cùng, Tehran bị 'bắt bài', mồi lửa xung đột lan rộng

Điểm nóng Iran: Mỹ sử dụng chiến thuật 'một mũi tên trúng nhiều đích', Israel sẵn sàng đi đến cùng, Tehran bị 'bắt bài', mồi lửa xung đột lan rộng

Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc không kích trên khắp Iran, trong khi Tehran đã đáp trả bằng các đòn tấn công.
Jakarta Post: Việt Nam trở thành 'thỏi nam châm' thu hút đầu tư vào trung tâm dữ liệu AI

Jakarta Post: Việt Nam trở thành 'thỏi nam châm' thu hút đầu tư vào trung tâm dữ liệu AI

Việt Nam đang nổi lên là điểm đến hấp dẫn cho đầu tư trung tâm dữ liệu AI, cạnh tranh mạnh mẽ trong cuộc đua thu hút hạ tầng AI tại Đông Nam Á.
Chi tiêu dịp Tết Nguyên đán của Trung Quốc phản ánh điều gì về sức khoẻ của nền kinh tế?

Chi tiêu dịp Tết Nguyên đán của Trung Quốc phản ánh điều gì về sức khoẻ của nền kinh tế?

Chi tiêu dịp Tết Nguyên đán của Trung Quốc phản ánh điều gì về sức khoẻ của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới?
Tiết lộ sức khoẻ của nền kinh tế Mỹ sau một năm Tổng thống Trump nắm quyền

Tiết lộ sức khoẻ của nền kinh tế Mỹ sau một năm Tổng thống Trump nắm quyền

Sau một năm cầm quyền của Tổng thống Trump, sức khoẻ của nền kinh tế Mỹ ra sao?
Afghanistan: Gốc rễ của sự chia rẽ và khoảng trống quyền lực

Afghanistan: Gốc rễ của sự chia rẽ và khoảng trống quyền lực

Khi nhắc về Afghanistan, người ta thường nghĩ ngay đến lực lượng cầm quyền Taliban, những mùa bầu cử biến động hay những sự can thiệp từ cường quốc bên ngoài.
Vì sao hợp tác công nghiệp quốc phòng Mỹ-EU lúc này trở nên sống còn hơn bao giờ hết?

Vì sao hợp tác công nghiệp quốc phòng Mỹ-EU lúc này trở nên sống còn hơn bao giờ hết?

Việc hạn chế doanh nghiệp quốc phòng Mỹ tham gia các chương trình mua sắm của châu Âu làm suy yếu an ninh chung xuyên Đại Tây Dương.
Phiên bản di động