 |
| Tổng thư ký NATO Mark Rutte (thứ 2 từ trái) phát biểu tại Nghị viện châu Âu ngày 26/1. (Nguồn: NATO) |
Phát biểu trước các nghị sĩ thuộc Ủy ban Quốc phòng và Ủy ban Đối ngoại của Nghị viện châu Âu, ông Rutte nhấn mạnh: “Nếu ai đó ở đây nghĩ rằng Liên minh châu Âu (EU) hay châu Âu nói chung có thể tự phòng thủ mà không cần Mỹ thì cứ tiếp tục mơ mộng. Điều đó là không thể”.
| More from WVR |
 Lần đầu tiên sau 8 năm, Thủ tướng Anh thăm Bắc Kinh 'cài đặt lại' quan hệ, tuyên bố sẽ không chọn phe giữa Trung Quốc và Mỹ |
Theo người đứng đầu NATO, ý tưởng xây dựng một “trụ cột châu Âu” trong NATO thực chất chỉ là khái niệm mơ hồ. Việc thành lập một quân đội châu Âu riêng biệt sẽ gây chồng chéo lớn với NATO, trong khi đây lại là điều mà Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ hoan nghênh.
Theo Tổng thư ký NATO, châu Âu cần tiếp tục duy trì quan hệ chặt chẽ với Washington và không nên đóng các kênh hợp tác với Mỹ, đồng thời khẳng định Tổng thống Trump vẫn cam kết với NATO. Mỹ, theo ông, vẫn duy trì “cam kết hoàn toàn” đối với nguyên tắc phòng thủ tập thể, và “Washington cần NATO”.
Ông Rutte cũng ghi nhận vai trò của ông Trump trong việc thúc đẩy toàn bộ các nước NATO nâng chi tiêu quốc phòng lên ít nhất 2% GDP kể từ năm ngoái, nhấn mạnh:“Liệu Tây Ban Nha, Italy, Bỉ hay Canada có nâng chi tiêu từ 1,5% lên 2% nếu không có ông Trump hay không? Không thể nào”.
Tổng thư ký NATO cảnh báo, nếu không có Mỹ, chi phí để châu Âu tự bảo đảm an ninh sẽ ở mức khổng lồ. Theo ông, ngay cả khi các nước NATO cam kết nâng chi tiêu quốc phòng lên 5% GDP vào năm 2035, con số đó vẫn là không đủ nếu châu Âu muốn “đi một mình”.
“Khi đó, mức cần thiết sẽ là 10% GDP”, ông Rutte nói, đồng thời cho rằng châu Âu sẽ phải chi “hàng tỷ Euro” để thay thế vai trò răn đe hạt nhân của Mỹ.
Những tuyên bố của ông Rutte được đưa ra sau nhiều tuần Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục đe dọa có thể giành quyền kiểm soát Greenland và áp thuế đối với các nước châu Âu liên quan việc triển khai lực lượng hạn chế tại vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch này.
Tuần trước, ông Trump tuyên bố không sử dụng vũ lực và rút lại kế hoạch áp thuế, sau khi đưa ra một thỏa thuận mà ông cho rằng sẽ giúp Mỹ gia tăng quyền kiểm soát đối với hòn đảo Bắc Cực rộng lớn này. Tuy nhiên, cả Đan Mạch và hòn đảo tự quản Greenland đều khẳng định không nhượng bộ về chủ quyền.
Ông Rutte - người được ông Trump cho là đã góp phần thúc đẩy thỏa thuận - thừa nhận không có thẩm quyền đàm phán thay mặt Đan Mạch, đồng thời bác bỏ việc các cuộc thảo luận về Greenland có liên quan bảo đảm an ninh của Mỹ đối với Ukraine.
Bên cạnh đó, Tổng Thư ký NATO cũng kêu gọi EU không loại các tập đoàn quốc phòng Mỹ khỏi gói vay 90 tỷ Euro dành cho Ukraine, bất chấp nỗ lực của một số quốc gia thành viên, trong đó có Pháp, muốn ưu tiên chi tiêu cho các nhà sản xuất quốc phòng nội khối.
Khoản vay này, theo ông, “sẽ tạo ra khác biệt lớn đối với an ninh của Ukraine”, song EU cần bảo đảm tính linh hoạt trong việc sử dụng nguồn tiền, tránh áp đặt cứng nhắc các điều kiện “mua hàng châu Âu”.
Theo đề xuất được Ủy ban châu Âu công bố trong tháng này, hai phần ba khoản vay sẽ được dành cho chi tiêu quân sự của Ukraine, trong đó các nhà sản xuất vũ khí EU được ưu tiên. Ukraine chỉ có thể mua vũ khí ngoài châu Âu trong trường hợp “nhu cầu khẩn cấp” và không có lựa chọn thay thế, đồng thời phải được EU và các nước thành viên chấp thuận.
Cảnh báo trước nguy cơ hạn chế năng lực tác chiến của Kiev, ông Rutte cho rằng, ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu hiện nay chưa thể cung cấp đủ vũ khí mà Ukraine cần ngay lập tức để tự vệ, nói rõ: “Châu Âu đang xây dựng năng lực quốc phòng, nhưng ở thời điểm hiện tại, vẫn chưa thể đáp ứng gần đủ những gì Ukraine cần để bảo vệ mình hôm nay”, ông nói, đồng thời kêu gọi EU đặt nhu cầu thực tế của Ukraine lên hàng đầu khi triển khai khoản vay này.
Nghị viện châu Âu tuần trước đã nhất trí đẩy nhanh tiến trình thông qua gói vay, dự kiến kéo dài đến năm 2027, trong khi các nước thành viên đang tiếp tục đàm phán nhằm tìm kiếm thỏa hiệp về khuôn khổ pháp lý liên quan.
| Virus Nipah tại Ấn Độ: Chưa có thuốc điều trị, tỷ lệ tử vong cao và những điều cần biết Các cơ quan y tế trên khắp châu Á đang tăng cường giám sát và kiểm soát y tế đối với người nhập cảnh, sau ... |
|
| Lần đầu tiên sau 8 năm, Thủ tướng Anh thăm Bắc Kinh 'cài đặt lại' quan hệ, tuyên bố sẽ không chọn phe giữa Trung Quốc và Mỹ Dự kiến, tối 27/1, Thủ tướng Keir Starmer lên đường thăm Trung Quốc, đánh dấu chuyến thăm chính thức đầu tiên của một thủ tướng ... |
| Vấn đề Greenland: Không vũ lực hay áp thuế, đây là cách Tổng thống Trump cân nhắc để thâu tóm hòn đảo? Liệu NATO có thỏa hiệp nào sau lưng Đan Mạch? Tổng thống Mỹ Donald Trump đang cân nhắc đề nghị trả 1 triệu USD cho mỗi cư dân Greenland nếu người dân hòn đảo này ... |
| Nga tăng cường phối hợp quốc phòng với Belarus, lên tiếng về cam kết triển khai quân tới Ukraine của hai thành viên NATO Ngày 25/1, phía Nga nhấn mạnh phối hợp quốc phòng với Belarus trong bối cảnh an ninh hiện tại, đồng thời bày tỏ quan điểm ... |
| Tình hình Iran: Tàu sân bay đã đến Trung Đông, Tổng thống Mỹ tuyên bố tung hạm đội lớn, còn cơ hội nào cho đối thoại? Nhóm tác chiến tàu sân bay USS Abraham Lincoln của Mỹ hiện đang ở Trung Đông, sau khi được điều hướng từ khu vực Ấn ... |
