Xung đột Ukraine - Cơ hội để Nhật Bản vươn tới 'khát vọng ngọn hải đăng'

Vy Anh
Cách ứng xử của Nhật Bản trước tình hình Ukraine tạo cho châu Âu một niềm tin về sự uy tín của Tokyo, giúp nước này ngày càng định vị vai trò của mình ở châu Âu và khu vực.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Nhật Bản tái định hình vai trò ở châu Âu “nhờ” xung đột Ukraine
Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio dự cuộc họp khẩn cấp ở Brussels để thảo luận về cuộc khủng hoảng Ukraine. (Nguồn: Topmostpopular.com)

Có được lòng tin của châu Âu

Đích thân Ngoại trưởng Đức Annalena Baerbock đã mời Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio tham dự cuộc họp khẩn cấp ở Brussels để thảo luận về cuộc khủng hoảng Ukraine.

Là đại diện châu Á duy nhất tại sự kiện này, ông Kishida có cơ hội kết nối lại với các nhà lãnh đạo của nhóm G7, trong đó Nhật Bản là một thành viên. Đức hiện là chủ tịch của G7. Ông Kishida cũng được mời tham dự một cuộc họp của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), mặc dù Nhật Bản không phải là thành viên của hiệp ước này.

Theo Yomiuri Shimbun, ông Kishida đã tỏ ra "bất ngờ" khi được mời tham dự hội nghị ở Bỉ, nhưng nhà lãnh đạo Nhật Bản đã đồng ý ngay lập tức cho dù lịch trình bận rộn.

Nhờ tham dự cuộc họp này, Thủ tướng Kishida có thể trò chuyện trực tiếp với Tổng thống Mỹ Joe Biden, Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg và Thủ tướng Đức Olaf Scholz. Cuộc trao đổi với ông Scholz dù ngắn nhưng tích cực.

Thủ tướng Đức nhiệt liệt nói về Nhật Bản với tư cách là một đối tác được đánh giá cao ở châu Á. Dưới thời người tiền nhiệm của ông Scholz là bà Angela Merkel, Nhật Bản đứng thứ hai sau Trung Quốc trong chính sách đối ngoại của Đức.

Trong bối cảnh có xung đột ở châu Âu, việc ông Kishida ủng hộ Mỹ và phương Tây không có gì bất ngờ, đồng thời nhấn mạnh mối quan ngại đặc biệt về nguy cơ sử dụng vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Ngay sau khi trở lại Nhật Bản, Thủ tướng Kishida đã tiếp tân Đại sứ Mỹ Rahm Emanuel trong chuyến thăm thành phố Hiroshima, nơi ông có bài phát biểu nhắc lại về sự tàn phá do vũ khí hạt nhân gây ra.

Những hành động và tuyên bố này rất quan trọng trong chương trình nghị sự quốc phòng và an ninh của Nhật Bản. Tuy nhiên, vai trò chính của ông Kishida tại cuộc họp G7 ở Brussels là tham gia thảo luận về cách giảm thiểu thiệt hại kinh tế liên quan đến cuộc khủng hoảng Ukraine.

Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã cảnh báo rằng hậu quả từ chiến tranh sẽ làm giảm sản lượng kinh tế toàn cầu 1,1%, trong đó châu Âu bị ảnh hưởng nghiêm trọng hơn Mỹ. Nhật Bản chỉ nhập khẩu 4% dầu và 9% khí đốt tự nhiên từ Nga, vì vậy nước này không phụ thuộc nhiều vào nguồn nhiên liệu của Moscow như châu Âu.

Tuy nhiên, các vấn đề trong nền kinh tế của các đối tác thương mại lớn, chẳng hạn như lạm phát kèm theo đình trệ, sẽ có tác động rất tiêu cực đến Nhật Bản. Hơn nữa, giá dầu thô tăng cao đang đè nặng lên tài khoản vãng lai của nước này. Theo Financial Times, tháng 1 năm nay, Nhật Bản ghi nhận mức thâm hụt thương mại lớn nhất trong 8 năm qua.

Những lo ngại trên không khiến ông Kishida chùn bước trong việc ủng hộ các nỗ lực quốc tế nhằm trừng phạt Nga.

Tin liên quan
Xung đột Nga-Ukraine: 4 vòng đàm phán và 2 cuộc họp khẩn Xung đột Nga-Ukraine: 4 vòng đàm phán và 2 cuộc họp khẩn

Phát biểu với các phóng viên tại Brussels, ông cho biết một dự thảo luật sẽ sớm được chuẩn bị nhằm mục đích ngừng xuất khẩu các mặt hàng xa xỉ, đồng thời cắt đứt liên kết giữa Nhật Bản với các nhà tài phiệt Nga. Các thành viên Nội các gần như chắc chắn sẽ ủng hộ các động thái như vậy.

Do Nhật Bản không phải là đối tác thương mại lớn của Moscow nên sự thay đổi về chính sách kinh tế của Tokyo với Moscow khó có thể ảnh hưởng nhiều đến Nga. Tuy nhiên, điều này có ý nghĩa quan trọng về mặt quan hệ quốc tế vì nó báo hiệu rằng Nhật Bản đã quyết định ngừng các nỗ lực thắt chặt quan hệ với Tổng thống Nga Vladimir Putin.

Ngày 23/3 vừa qua, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã được hoan nghênh khi phát biểu trước các nhà lập pháp ở Tokyo qua hình thức trực tuyến. Trong bài phát biểu, ông Zelensky kêu gọi Nhật Bản ban hành một lệnh cấm vận thương mại với Nga để giảm nguồn tài trợ cho quân đội Nga. Ông cho rằng cần phải bảo vệ những người Ukraine đang chiến đấu với quân đội Nga.

Thông điệp về chính sách nhất quán

Một mối quan tâm khác đối với Thủ tướng Kishida là quan hệ giữa Nga và Trung Quốc.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã mô tả mối quan hệ Trung Quốc-Nga là “vững như bàn thạch”, mặc dù Bộ Ngoại giao Trung Quốc khẳng định họ đang giữ lập trường khách quan đối với tình hình Ukraine, đồng thời cho biết những tuyên bố về việc Bắc Kinh ủng hộ chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga là “thông tin sai lệch”.

Tại hai cuộc họp song song ở Brussels, lãnh đạo các nước G7 cũng đã đề cập đến vai trò của Bắc Kinh trong cuộc khủng hoảng. Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg cũng kêu gọi Trung Quốc kiềm chế ủng hộ các chiến lược của Nga, đồng thời “sử dụng ảnh hưởng đáng kể của mình đối với Nga để thúc đẩy một giải pháp hòa bình và nhanh chóng”. Nếu Trung Quốc hỗ trợ Nga về quân sự, một làn sóng trừng phạt từ phương Tây có thể sẽ ập đến.

Các tác động quốc tế cũng rất sâu sắc. Cảnh báo của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) về mức suy giảm kinh tế toàn cầu 1,1% dường như vẫn còn rất “lạc quan” nếu Trung Quốc cũng bị cuốn vào vòng xoáy trừng phạt.

Trong viễn cảnh đó, Nhật Bản, quốc gia có tốc độ tăng trưởng kinh tế thấp trong nhiều thập kỷ, chắc chắn sẽ phải đối mặt với suy thoái.

Bất chấp chiến tranh ở châu Âu và căng thẳng leo thang ở Đông Á, tầm nhìn của Thủ tướng Kishida đối với Nhật Bản vẫn không bị hạn chế. Ông tin rằng đất nước của mình có thể nổi bật như một ngọn hải đăng. Thông điệp của Thủ tướng Kishida là không can thiệp và đôi bên cùng có lợi.

Có lẽ Bộ Ngoại giao Đức đã chấp nhận đây là một thông điệp đáng tin cậy và coi Nhật Bản là một đối tác quan trọng với nhiều đề xuất. Giờ đây, Thủ tướng Kishida sẽ phải thuyết phục các nhà lãnh đạo khác trên thế giới về giá trị của Nhật Bản, vào thời điểm rất rối ren này.

Xung đột Nga-Ukraine: Thụy Sỹ khẳng định sẵn sàng đăng cai tổ chức hòa đàm

Xung đột Nga-Ukraine: Thụy Sỹ khẳng định sẵn sàng đăng cai tổ chức hòa đàm

Tổng thống Thụy Sỹ Ignazio Cassis mới đây cho biết, nước này sẵn sàng đóng vai trò trung gian giải quyết xung đột tại Ukraine ...

Xung đột Ukraine: Căng thẳng Nga-phương Tây và thế khó xử của Trung Quốc

Xung đột Ukraine: Căng thẳng Nga-phương Tây và thế khó xử của Trung Quốc

Khi phương Tây đối đầu với Nga liên quan chiến dịch quân sự đặc biệt của nước này tại Ukraine, Trung Quốc bị đặt vào ...

(theo the Diplomat)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 6/5/2026 phục hồi từ đáy, vàng trong nước đã 'cắt sốt', kim loại quý vẫn còn cơ hội do sai lầm của các ngân hàng trung ương

Giá vàng hôm nay 6/5/2026 phục hồi từ đáy, vàng trong nước đã 'cắt sốt', kim loại quý vẫn còn cơ hội do sai lầm của các ngân hàng trung ương

Giá vàng hôm nay 6/5/2026 phục hồi từ đáy, vàng trong nước đã 'cắt sốt', kim loại quý vẫn còn cơ hội do sai lầm của các ngân hàng trung ...
Hà Nội khuyến khích người dân phản ánh công trình xây dựng gây bụi bẩn

Hà Nội khuyến khích người dân phản ánh công trình xây dựng gây bụi bẩn

Chủ tịch UBND TP. Hà Nội ký ban hành chỉ thị siết chặt các biện pháp bảo đảm vệ sinh môi trường trong quá trình thi công dự án đầu ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến New Delhi, bắt đầu thăm cấp Nhà nước Cộng hòa Ấn Độ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến New Delhi, bắt đầu thăm cấp Nhà nước Cộng hòa Ấn Độ

Chiều 5/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến sân bay quân sự Palam, bắt đầu thăm cấp nhà ...
Nga nỗ lực định vị sức mạnh mềm thông qua ngoại giao công chúng và văn hoá

Nga nỗ lực định vị sức mạnh mềm thông qua ngoại giao công chúng và văn hoá

Nga đang tích cực tái định nghĩa sức mạnh mềm và ngoại giao văn hóa như những công cụ chiến lược nhằm duy trì ảnh hưởng, thắt chặt quan hệ ...
3 bộ phim Hoa ngữ nổi bật sẽ lên sóng tháng 5

3 bộ phim Hoa ngữ nổi bật sẽ lên sóng tháng 5

Tháng 5 đánh dấu sự trở lại sôi động của màn ảnh Hoa ngữ như phim Vai chính, Ký sự bắt trộm và Phong Ảnh Nhiên Mai Hương.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự Hội nghị cấp cao ASEAN 48: Khẳng định một ưu tiên chiến lược hàng đầu của Việt Nam

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự Hội nghị cấp cao ASEAN 48: Khẳng định một ưu tiên chiến lược hàng đầu của Việt Nam

Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang đã trả lời phỏng vấn báo chí nhân dịp Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần ...
Thủ tướng Canada đề cao vai trò của châu Âu trong việc định hình trật tự quốc tế

Thủ tướng Canada đề cao vai trò của châu Âu trong việc định hình trật tự quốc tế

Thủ tướng Canada Mark Carney khẳng định, châu Âu sẽ không khuất phục trước một thế giới 'mang tính giao dịch, khép kín và khắc nghiệt hơn'.
Thái Lan tuyên bố hủy bỏ một thỏa thuận lâu dài với Campuchia

Thái Lan tuyên bố hủy bỏ một thỏa thuận lâu dài với Campuchia

Ngày 5/5, Thủ tướng Thái Lan cho biết, nội các nước này ngày đã thông qua việc hủy Biên bản ghi nhớ MOU44 với Campuchia.
Nhật Bản nhận lô dầu Nga, quan hệ song phương nguội lạnh có dấu hiệu 'ấm'

Nhật Bản nhận lô dầu Nga, quan hệ song phương nguội lạnh có dấu hiệu 'ấm'

Nhật Bản đã nhận được lô dầu đầu tiên từ Nga kể từ khi nguồn cung toàn cầu bị gián đoạn do xung đột Trung Đông.
Cộng đồng quốc tế nỗ lực hạ nhiệt xung đột Trung Đông

Cộng đồng quốc tế nỗ lực hạ nhiệt xung đột Trung Đông

Nhiều hoạt động ngoại giao đã diễn ra trên thế giới nhằm nỗ lực thúc đẩy việc hạ nhiệt xung đột ở Trung Đông.
Bốn động lực mạnh mẽ thúc đẩy giao lưu nhân dân Trung Quốc - Hàn Quốc

Bốn động lực mạnh mẽ thúc đẩy giao lưu nhân dân Trung Quốc - Hàn Quốc

Theo nhận định của Global Times, quan hệ Trung Quốc - Hàn Quốc đang có bốn động lực mạnh mẽ để thúc đẩy giao lưu nhân dân giữa hai nước.
Sân bay quốc tế ở thủ đô Khartoum bị tấn công, Sudan cáo buộc UAE và Ethiopia liên quan

Sân bay quốc tế ở thủ đô Khartoum bị tấn công, Sudan cáo buộc UAE và Ethiopia liên quan

Ngày 4/5, sân bay quốc tế ở thủ đô Khartoum của Sudan đã bị thiết bị bay không người lái (UAV) tấn công.
Nga phóng thành công tên lửa Soyuz-2.1: Khẳng định vị thế cường quốc không gian

Nga phóng thành công tên lửa Soyuz-2.1: Khẳng định vị thế cường quốc không gian

Việc phóng thành công tên lửa đẩy tầm trung Soyuz-2.1b mang ba vệ tinh quân sự vừa qua một lần nữa khẳng định vị thế cường quốc không gian của Nga.
Lệnh ngừng bắn Israel-Lebanon: Khoảng lặng giữa vòng xoáy

Lệnh ngừng bắn Israel-Lebanon: Khoảng lặng giữa vòng xoáy

Những diễn biến thực địa cho thấy đây nhiều khả năng chỉ là một ‘khoảng lặng tạm thời’.
Hungary hậu bầu cử: Những chuyển động mới và thách thức phía trước

Hungary hậu bầu cử: Những chuyển động mới và thách thức phía trước

Cuộc bầu cử Quốc hội Hungary vừa qua có ý nghĩa bước ngoặt, không chỉ đối với quốc gia này mà còn với Liên minh châu Âu (EU).
Libya - Niềm vui nhỏ giữa bộn bề lớn

Libya - Niềm vui nhỏ giữa bộn bề lớn

Libya lần đầu thông qua ngân sách nhà nước thống nhất sau hơn một thập niên chia rẽ, mở ra kỳ vọng cải thiện ổn định tài chính.
Nỗ lực sửa đổi Hiến pháp, Nhật Bản kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Nỗ lực sửa đổi Hiến pháp, Nhật Bản kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Không đơn thuần là thay đổi cho phù hợp với thực tế, nỗ lực sửa đổi Hiến pháp có thể coi là kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu của Nhật Bản.
Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử

Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử

Cuộc tổng tuyển cử tại Hungary đã khép lại kỷ nguyên 16 năm cầm quyền của Thủ tướng Viktor Orbán, khi đảng Fidesz chỉ giành chưa đến 1/3 số ghế Quốc hội.
UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

Động thái rời bỏ OPEC của UAE gây ảnh hưởng đến uy tín của Saudi Arabia, đồng thời có thể củng cố vai trò của Mỹ trong khu vực.
Đổi mới sáng tạo: Từ các mô hình dẫn đầu đến bài toán của Việt Nam

Đổi mới sáng tạo: Từ các mô hình dẫn đầu đến bài toán của Việt Nam

Đằng sau khác biệt trong cách thức thúc đẩy đổi mới sáng tạo là các nguyên tắc chung, mang tính quyết định với năng lực cạnh tranh quốc gia.
UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

Bảo vệ di sản đã trở thành một vấn đề có ý nghĩa chiến lược, đòi hỏi sự tham gia của cộng đồng quốc tế. Trong đó, UNESCO giữ vai trò trung tâm.
Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động, một yếu tố khó đo lường nhưng quan trọng, đóng vai trò then chốt trong hiệu quả vận hành kinh tế.
Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Sự trỗi dậy của Vùng Vịnh như một trung tâm công nghệ toàn cầu đang đối mặt với nguy cơ mới trong bối cảnh xung đột Trung Đông.
Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Việc mất một máy bay AWACS không chỉ là tổn thất về khí tài mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới khả năng giám sát của Mỹ tại Trung Đông.
Phiên bản di động