Xung đột Ukraine - Cơ hội để Nhật Bản vươn tới 'khát vọng ngọn hải đăng'

Vy Anh
Cách ứng xử của Nhật Bản trước tình hình Ukraine tạo cho châu Âu một niềm tin về sự uy tín của Tokyo, giúp nước này ngày càng định vị vai trò của mình ở châu Âu và khu vực.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Nhật Bản tái định hình vai trò ở châu Âu “nhờ” xung đột Ukraine
Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio dự cuộc họp khẩn cấp ở Brussels để thảo luận về cuộc khủng hoảng Ukraine. (Nguồn: Topmostpopular.com)

Có được lòng tin của châu Âu

Đích thân Ngoại trưởng Đức Annalena Baerbock đã mời Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio tham dự cuộc họp khẩn cấp ở Brussels để thảo luận về cuộc khủng hoảng Ukraine.

Là đại diện châu Á duy nhất tại sự kiện này, ông Kishida có cơ hội kết nối lại với các nhà lãnh đạo của nhóm G7, trong đó Nhật Bản là một thành viên. Đức hiện là chủ tịch của G7. Ông Kishida cũng được mời tham dự một cuộc họp của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), mặc dù Nhật Bản không phải là thành viên của hiệp ước này.

Theo Yomiuri Shimbun, ông Kishida đã tỏ ra "bất ngờ" khi được mời tham dự hội nghị ở Bỉ, nhưng nhà lãnh đạo Nhật Bản đã đồng ý ngay lập tức cho dù lịch trình bận rộn.

Nhờ tham dự cuộc họp này, Thủ tướng Kishida có thể trò chuyện trực tiếp với Tổng thống Mỹ Joe Biden, Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg và Thủ tướng Đức Olaf Scholz. Cuộc trao đổi với ông Scholz dù ngắn nhưng tích cực.

Thủ tướng Đức nhiệt liệt nói về Nhật Bản với tư cách là một đối tác được đánh giá cao ở châu Á. Dưới thời người tiền nhiệm của ông Scholz là bà Angela Merkel, Nhật Bản đứng thứ hai sau Trung Quốc trong chính sách đối ngoại của Đức.

Trong bối cảnh có xung đột ở châu Âu, việc ông Kishida ủng hộ Mỹ và phương Tây không có gì bất ngờ, đồng thời nhấn mạnh mối quan ngại đặc biệt về nguy cơ sử dụng vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Ngay sau khi trở lại Nhật Bản, Thủ tướng Kishida đã tiếp tân Đại sứ Mỹ Rahm Emanuel trong chuyến thăm thành phố Hiroshima, nơi ông có bài phát biểu nhắc lại về sự tàn phá do vũ khí hạt nhân gây ra.

Những hành động và tuyên bố này rất quan trọng trong chương trình nghị sự quốc phòng và an ninh của Nhật Bản. Tuy nhiên, vai trò chính của ông Kishida tại cuộc họp G7 ở Brussels là tham gia thảo luận về cách giảm thiểu thiệt hại kinh tế liên quan đến cuộc khủng hoảng Ukraine.

Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã cảnh báo rằng hậu quả từ chiến tranh sẽ làm giảm sản lượng kinh tế toàn cầu 1,1%, trong đó châu Âu bị ảnh hưởng nghiêm trọng hơn Mỹ. Nhật Bản chỉ nhập khẩu 4% dầu và 9% khí đốt tự nhiên từ Nga, vì vậy nước này không phụ thuộc nhiều vào nguồn nhiên liệu của Moscow như châu Âu.

Tuy nhiên, các vấn đề trong nền kinh tế của các đối tác thương mại lớn, chẳng hạn như lạm phát kèm theo đình trệ, sẽ có tác động rất tiêu cực đến Nhật Bản. Hơn nữa, giá dầu thô tăng cao đang đè nặng lên tài khoản vãng lai của nước này. Theo Financial Times, tháng 1 năm nay, Nhật Bản ghi nhận mức thâm hụt thương mại lớn nhất trong 8 năm qua.

Những lo ngại trên không khiến ông Kishida chùn bước trong việc ủng hộ các nỗ lực quốc tế nhằm trừng phạt Nga.

Tin liên quan
Xung đột Nga-Ukraine: 4 vòng đàm phán và 2 cuộc họp khẩn Xung đột Nga-Ukraine: 4 vòng đàm phán và 2 cuộc họp khẩn

Phát biểu với các phóng viên tại Brussels, ông cho biết một dự thảo luật sẽ sớm được chuẩn bị nhằm mục đích ngừng xuất khẩu các mặt hàng xa xỉ, đồng thời cắt đứt liên kết giữa Nhật Bản với các nhà tài phiệt Nga. Các thành viên Nội các gần như chắc chắn sẽ ủng hộ các động thái như vậy.

Do Nhật Bản không phải là đối tác thương mại lớn của Moscow nên sự thay đổi về chính sách kinh tế của Tokyo với Moscow khó có thể ảnh hưởng nhiều đến Nga. Tuy nhiên, điều này có ý nghĩa quan trọng về mặt quan hệ quốc tế vì nó báo hiệu rằng Nhật Bản đã quyết định ngừng các nỗ lực thắt chặt quan hệ với Tổng thống Nga Vladimir Putin.

Ngày 23/3 vừa qua, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã được hoan nghênh khi phát biểu trước các nhà lập pháp ở Tokyo qua hình thức trực tuyến. Trong bài phát biểu, ông Zelensky kêu gọi Nhật Bản ban hành một lệnh cấm vận thương mại với Nga để giảm nguồn tài trợ cho quân đội Nga. Ông cho rằng cần phải bảo vệ những người Ukraine đang chiến đấu với quân đội Nga.

Thông điệp về chính sách nhất quán

Một mối quan tâm khác đối với Thủ tướng Kishida là quan hệ giữa Nga và Trung Quốc.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã mô tả mối quan hệ Trung Quốc-Nga là “vững như bàn thạch”, mặc dù Bộ Ngoại giao Trung Quốc khẳng định họ đang giữ lập trường khách quan đối với tình hình Ukraine, đồng thời cho biết những tuyên bố về việc Bắc Kinh ủng hộ chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga là “thông tin sai lệch”.

Tại hai cuộc họp song song ở Brussels, lãnh đạo các nước G7 cũng đã đề cập đến vai trò của Bắc Kinh trong cuộc khủng hoảng. Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg cũng kêu gọi Trung Quốc kiềm chế ủng hộ các chiến lược của Nga, đồng thời “sử dụng ảnh hưởng đáng kể của mình đối với Nga để thúc đẩy một giải pháp hòa bình và nhanh chóng”. Nếu Trung Quốc hỗ trợ Nga về quân sự, một làn sóng trừng phạt từ phương Tây có thể sẽ ập đến.

Các tác động quốc tế cũng rất sâu sắc. Cảnh báo của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) về mức suy giảm kinh tế toàn cầu 1,1% dường như vẫn còn rất “lạc quan” nếu Trung Quốc cũng bị cuốn vào vòng xoáy trừng phạt.

Trong viễn cảnh đó, Nhật Bản, quốc gia có tốc độ tăng trưởng kinh tế thấp trong nhiều thập kỷ, chắc chắn sẽ phải đối mặt với suy thoái.

Bất chấp chiến tranh ở châu Âu và căng thẳng leo thang ở Đông Á, tầm nhìn của Thủ tướng Kishida đối với Nhật Bản vẫn không bị hạn chế. Ông tin rằng đất nước của mình có thể nổi bật như một ngọn hải đăng. Thông điệp của Thủ tướng Kishida là không can thiệp và đôi bên cùng có lợi.

Có lẽ Bộ Ngoại giao Đức đã chấp nhận đây là một thông điệp đáng tin cậy và coi Nhật Bản là một đối tác quan trọng với nhiều đề xuất. Giờ đây, Thủ tướng Kishida sẽ phải thuyết phục các nhà lãnh đạo khác trên thế giới về giá trị của Nhật Bản, vào thời điểm rất rối ren này.

Xung đột Nga-Ukraine: Thụy Sỹ khẳng định sẵn sàng đăng cai tổ chức hòa đàm

Xung đột Nga-Ukraine: Thụy Sỹ khẳng định sẵn sàng đăng cai tổ chức hòa đàm

Tổng thống Thụy Sỹ Ignazio Cassis mới đây cho biết, nước này sẵn sàng đóng vai trò trung gian giải quyết xung đột tại Ukraine ...

Xung đột Ukraine: Căng thẳng Nga-phương Tây và thế khó xử của Trung Quốc

Xung đột Ukraine: Căng thẳng Nga-phương Tây và thế khó xử của Trung Quốc

Khi phương Tây đối đầu với Nga liên quan chiến dịch quân sự đặc biệt của nước này tại Ukraine, Trung Quốc bị đặt vào ...

(theo the Diplomat)

Đọc thêm

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/10: Đồng Euro giảm xuống mức thấp nhất trong 17 tháng so với đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/10: Đồng Euro giảm xuống mức thấp nhất trong 17 tháng so với đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/10 cho thấy đồng Euro đã giảm xuống mức thấp nhất trong 17 tháng so với đồng USD.
Thủ tướng Nhật Bản tuyên bố Trung Quốc là 'nước láng giềng quan trọng'

Thủ tướng Nhật Bản tuyên bố Trung Quốc là 'nước láng giềng quan trọng'

Thủ tướng Nhật Bản khẳng định, Trung Quốc là 'nước láng giềng quan trọng' của Tokyo.
Giải Nobel Y Sinh 2026 vinh danh công nghệ quang di truyền học

Giải Nobel Y Sinh 2026 vinh danh công nghệ quang di truyền học

Giải Nobel Y Sinh 2026 được trao cho Karl Deisseroth, Peter Hegemann và Georg Nagel với những phát hiện về quang di truyền học, công nghệ.
Căng thẳng leo thang, Anh phát cảnh báo cứng rắn với Israel

Căng thẳng leo thang, Anh phát cảnh báo cứng rắn với Israel

Anh sẽ trục xuất 27 nhà ngoại giao Israel ở London nếu quốc gia Trung Đông không hủy quyết định đóng cửa Tổng lãnh sự quán Anh tại Đông Jerusalem.
Iran: Chủ tịch Quốc hội cáo buộc Mỹ không thực hiện cam kết, Tổng thống nói đàm phán chẳng còn ý nghĩa

Iran: Chủ tịch Quốc hội cáo buộc Mỹ không thực hiện cam kết, Tổng thống nói đàm phán chẳng còn ý nghĩa

Chủ tịch Quốc hội và Tổng thống của Iran đồng loạt chỉ trích Mỹ không thực hiện các cam kết trong các thỏa thuận giữa hai nước.
Indonesia đăng quang FIFA ASEAN Cup 2026

Indonesia đăng quang FIFA ASEAN Cup 2026

Đội tuyển Indonesia đăng quang FIFA ASEAN Cup 2026 khi vượt qua Thái Lan trong loạt sút luân lưu, sau khi hai đội hòa trong 120 phút thi đấu.
Thủ tướng Nhật Bản tuyên bố Trung Quốc là 'nước láng giềng quan trọng'

Thủ tướng Nhật Bản tuyên bố Trung Quốc là 'nước láng giềng quan trọng'

Thủ tướng Nhật Bản khẳng định, Trung Quốc là 'nước láng giềng quan trọng' của Tokyo.
Căng thẳng leo thang, Anh phát cảnh báo cứng rắn với Israel

Căng thẳng leo thang, Anh phát cảnh báo cứng rắn với Israel

Anh sẽ trục xuất 27 nhà ngoại giao Israel ở London nếu quốc gia Trung Đông không hủy quyết định đóng cửa Tổng lãnh sự quán Anh tại Đông Jerusalem.
Iran: Chủ tịch Quốc hội cáo buộc Mỹ không thực hiện cam kết, Tổng thống nói đàm phán chẳng còn ý nghĩa

Iran: Chủ tịch Quốc hội cáo buộc Mỹ không thực hiện cam kết, Tổng thống nói đàm phán chẳng còn ý nghĩa

Chủ tịch Quốc hội và Tổng thống của Iran đồng loạt chỉ trích Mỹ không thực hiện các cam kết trong các thỏa thuận giữa hai nước.
Bốn nước châu Phi nhóm họp tại Ai Cập, tìm giải pháp cho thách thức an ninh chung

Bốn nước châu Phi nhóm họp tại Ai Cập, tìm giải pháp cho thách thức an ninh chung

Ai Cập, Eritrea, Somalia và Sudan kêu gọi giải pháp chính trị, hòa bình cho các điểm nóng khu vực, trong đó có tình hình Sudan và Ethiopia.
Lào có Thủ tướng và Chủ tịch Quốc hội mới

Lào có Thủ tướng và Chủ tịch Quốc hội mới

Lào bổ nhiệm cựu Phó Thủ tướng Saleumxay Kommasith làm Thủ tướng, trong khi Thủ tướng mãn nhiệm Sonexay Siphandone giữ chức Chủ tịch Quốc hội.
Thủ tướng Tây Ban Nha ấn định lịch bầu cử sớm

Thủ tướng Tây Ban Nha ấn định lịch bầu cử sớm

Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez thông báo tổ chức bầu cử sớm vào ngày 29/11, sau khi quốc hội bác các biện pháp hỗ trợ nhà ở của chính phủ.
Đàm phán hòa bình Nga - Ukraine: Cửa đã mở, đường còn xa

Đàm phán hòa bình Nga - Ukraine: Cửa đã mở, đường còn xa

Sau hơn bốn năm xung đột, cánh cửa ngoại giao giữa Nga và Ukraine đang có dấu hiệu mở trở lại.
Xung đột Mỹ - Iran: ‘Ngách cửa’ mới, rối ren cũ

Xung đột Mỹ - Iran: ‘Ngách cửa’ mới, rối ren cũ

Bước sang tháng thứ tám, xung đột Mỹ - Iran đang đưa ngoại giao trở lại vị trí trung tâm, song chưa đủ gần để tạo ra một bước đột phá.
Pháp - Tây Ban Nha củng cố trục hợp tác trong EU

Pháp - Tây Ban Nha củng cố trục hợp tác trong EU

Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tới Tây Ban Nha là chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên của một tổng thống Pháp kể từ năm 2009.
Từ thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc đến Đại hội đồng LHQ: Khi ngoại giao cường quốc trở lại trung tâm của thế giới

Từ thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc đến Đại hội đồng LHQ: Khi ngoại giao cường quốc trở lại trung tâm của thế giới

Việc Chủ tịch Trung Quốc thăm Washington đúng vào thời điểm Tuần lễ cấp cao Đại hội đồng LHQ diễn ra ở New York tạo nên hình ảnh đặc biệt.
Bầu cử Đức: Liệu gió có đổi chiều?

Bầu cử Đức: Liệu gió có đổi chiều?

Thất bại liên tiếp trong các cuộc bầu cử nghị viện bang đặt Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo cầm quyền của Thủ tướng Đức Friedrich Merz trước nhiều thách thức.
Thỏa thuận an ninh Greenland: Hạ nhiệt đối đầu, mở lối hợp tác

Thỏa thuận an ninh Greenland: Hạ nhiệt đối đầu, mở lối hợp tác

Mỹ, Đan Mạch và Greenland (vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch) đã nhất trí ký thỏa thuận an ninh ba bên tại New York ngày 22/9.
Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Công nghệ số trong bảo tồn di sản: ‘Bảo hiểm’ cho ký ức

Di sản văn hóa có thể biến mất bất cứ lúc nào và công nghệ số đang dần trở thành một lớp bảo vệ mới cho những lớp ký ức ấy.
Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Kinh tế bạc: Khi tuổi già trở thành nguồn lực

Dân số thế giới đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh chóng, tạo điều kiện cho một khái niệm chung đang dần định hình: Kinh tế bạc.
Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh: Cuộc đua tái cấu trúc toàn cầu

Kinh tế xanh không đơn thuần là câu chuyện về giảm phát thải hay bảo vệ môi trường.
5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

5 'mặt trận' định hình cuộc đua trí tuệ nhân tạo Mỹ-Trung Quốc

Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh vị thế dẫn đầu về trí tuệ nhân tạo (AI), với những lợi thế khác nhau ở từng khâu của chuỗi công nghệ.
Nghị định thư Montreal: ‘Chiếc ô’ của bầu khí quyển

Nghị định thư Montreal: ‘Chiếc ô’ của bầu khí quyển

Nghị định thư Montreal không chỉ giúp tầng ozone hồi phục mà còn giải quyết một bài toán mới: Làm mát Trái đất mà không làm nóng thêm khí hậu.
Lực lượng Houthi khuấy đảo Biển Đỏ: Vì sao eo biển Bab el-Mandeb trở thành điểm nóng?

Lực lượng Houthi khuấy đảo Biển Đỏ: Vì sao eo biển Bab el-Mandeb trở thành điểm nóng?

Eo biển Bab el-Mandeb đang trở thành tâm điểm mới trong cuộc khủng hoảng khu vực ngày càng lan rộng.
Phiên bản di động