Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử

Phan Hải
Cuộc tổng tuyển cử ngày 12/4 tại Hungary đã khép lại kỷ nguyên 16 năm cầm quyền của Thủ tướng Viktor Orbán, khi đảng Fidesz chỉ giành chưa đến 1/3 số ghế Quốc hội. Chiến thắng áp đảo thuộc về đảng trung hữu Tisza của ông Péter Magyar với 138/199 ghế – đủ đa số 2/3 để tiến hành cải cách sâu rộng.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử
Thủ tướng Viktor Orban chính thức thừa nhận thất bại, kết thúc 16 năm cầm quyền tại Hungary, một chính phủ thân EU sẽ được thành lập. (Nguồn: The Economists)

Không chỉ là một sự thay đổi lãnh đạo, kết quả này còn được giới quan sát quốc tế nhìn nhận như một bước ngoặt địa chính trị quan trọng của Hungary trong lòng châu Âu.

Vì sao ông Orbán thất bại?

Bất chấp sự ủng hộ công khai từ Phó Tổng thống Mỹ JD Vance và chính quyền Tổng thống Donald Trump, thất bại của ông Viktor Orbán cho thấy một thực tế quen thuộc trong các nền dân chủ: Yếu tố quyết định vẫn là tình hình trong nước.

More from WVR
Bầu cử Hungary: Thủ tướng Orbán chính thức thừa nhận thất bại, kết thúc 16 năm cầm quyền, một chính phủ thân EU sẽ được thành lập Bầu cử Hungary: Thủ tướng Orbán chính thức thừa nhận thất bại, kết thúc 16 năm cầm quyền, một chính phủ thân EU sẽ được thành lập

Thứ nhất, kinh tế suy giảm và áp lực đời sống. Lạm phát cao, chi phí sinh hoạt tăng, chất lượng dịch vụ công như y tế, tiền lương trì trệ đã tác động trực tiếp đến cử tri. Đây là những vấn đề “chạm túi tiền” – nơi mọi chiến dịch tuyên truyền đều trở nên kém hiệu quả.

Thứ hai, cáo buộc tham nhũng và “chủ nghĩa thân hữu”. Chính quyền ông Orbán từ lâu bị chỉ trích vận hành theo mô hình “kleptocracy” – nơi lợi ích nhóm chi phối chính sách.

Đáng chú ý, đối thủ Péter Magyar từng là người trong hệ thống cũ, khiến các đòn công kích chính trị nhằm vào ông trở nên kém thuyết phục.

Thứ ba, tâm lý mệt mỏi sau 16 năm cầm quyền. Tỷ lệ cử tri đi bầu lên tới 79,5%, một mức kỷ lục từ trước đến nay, cho thấy nhu cầu thay đổi mạnh mẽ. Hiệu ứng “cầm quyền quá lâu” đã phát huy tác động, khi một bộ phận lớn cử tri muốn “làm mới” hệ thống.

Thứ tư, chính sách đối ngoại gây tranh cãi. Lập trường thân Nga và việc nhiều lần cản trở viện trợ của EU cho Ukraine khiến ông Orbán vấp phải phản ứng trong xã hội. Trong khi đó, ông Magyar tranh cử với thông điệp “đưa Hungary trở lại châu Âu”.

Các nguyên nhân nội tại như kinh tế suy giảm, tham nhũng, sự mệt mỏi của cử tri và chính sách đối ngoại gây tranh cãi, là yếu tố quyết định. Nhận định này cũng được nhiều học giả và báo chí quốc tế đồng thuận.

Tờ The Financial Times bình luận rằng thất bại của ông Orbán là “một cuộc nổi dậy của cử tri đô thị và tầng lớp trung lưu đang chịu áp lực chi phí sinh hoạt”, đồng thời nhấn mạnh, mô hình cầm quyền tập trung quyền lực đã “mất dần tính chính danh khi không còn mang lại tăng trưởng”.

Trong khi đó, Tạp chí The Economist cho rằng đây là “hồi chuông cảnh báo đối với các mô hình dân túy cánh hữu tại châu Âu”, khi hiệu quả kinh tế suy giảm sẽ nhanh chóng làm xói mòn sự ủng hộ chính trị.

Giáo sư Ivan Krastev, Viện Khoa học Nhân văn Vienna, nhận định: “Orbán không thua vì đối thủ quá mạnh, mà vì xã hội Hungary đã thay đổi nhanh hơn hệ thống chính trị mà ông xây dựng”.

Sự ủng hộ từ Phó Tổng thống Mỹ JD Vance và phe Tổng thống Donald Trump không giúp ông Orbán xoay chuyển tình thế.

Theo tờ The New York Times, việc các chính trị gia Mỹ công khai ủng hộ ông Orbán “có thể đã phản tác dụng, khi làm dấy lên lo ngại về ảnh hưởng bên ngoài đối với nền dân chủ Hungary”.

Một số học giả tại Hội đồng Đối ngoại châu Âu (ECFR) cũng cho rằng kết quả bầu cử cho thấy “giới hạn của chủ nghĩa liên kết cánh hữu xuyên Đại Tây Dương”, khi cử tri châu Âu vẫn ưu tiên lợi ích nội địa hơn là các liên minh ý thức hệ.

Hungary “quay lại châu Âu”?

Phản ứng từ các lãnh đạo châu Âu mang tính tích cực rõ rệt.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tuyên bố: “Hungary đã chọn châu Âu, và châu Âu luôn chọn Hungary”. Thông điệp này được xem là lời chào đón Budapest trở lại quỹ đạo chung của EU.

Tờ The Politico Europe nhận định, chiến thắng của ông Magyar có thể “chấm dứt vai trò "kẻ phá bĩnh" của Hungary trong EU”, đặc biệt trong các vấn đề ngân sách và chính sách đối với Ukraine.

Trong khi đó, Le Monde (Pháp) đánh giá, đây là “cơ hội để khôi phục các chuẩn mực pháp quyền tại Hungary”, mở đường cho việc EU nối lại các khoản hỗ trợ tài chính bị đình chỉ trước đó.

Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử
Giới phân tích cho rằng chiến thắng của ông Péter Magyar lại được xem là bước “tái cân bằng” của Hungary trong EU, là tín hiệu tích cực cho sự thống nhất của châu Âu, đồng thời là một yếu tố gián tiếp có lợi cho Ukraine. (Nguồn: EU)

Tác động tới Nga và cuộc chiến Ukraine

Giới phân tích quốc tế nhìn nhận sự thay đổi tại Budapest sẽ có tác động đáng kể, dù không mang tính đột phá ngay lập tức.

Theo Viện nghiên cứu Carnegie Europe, Hungary dưới thời chính phủ mới “sẽ không còn là đồng minh chính trị đáng tin cậy của Moscow trong EU”, nhưng vẫn duy trì cách tiếp cận thực dụng do phụ thuộc năng lượng.

Tờ Der Spiegel (Đức) nhận định: “Chiến thắng của phe thân EU tại Hungary là tin tốt cho Ukraine, vì nó giúp củng cố sự thống nhất của châu Âu hơn là tăng thêm viện trợ quân sự trực tiếp”.

Các chuyên gia tại Chatham House cũng cho rằng Budapest nhiều khả năng sẽ ngừng cản trở các gói viện trợ của EU; cho phép trung chuyển hỗ trợ; ủng hộ chính trị đối với Kiev Nhưng “khó có khả năng trở thành một nhà cung cấp vũ khí tích cực trong ngắn hạn”.

Một trong những tác động đáng chú ý nhất của kết quả bầu cử là khả năng EU đạt được sự đồng thuận cao hơn trong chính sách đối với Nga.

Theo Reuters, Hungary từng nhiều lần làm chậm hoặc làm loãng các gói trừng phạt Nga. Việc thay đổi chính phủ “có thể giúp Brussels hành động nhanh và thống nhất hơn”. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng đây không phải là “bước ngoặt chiến lược” trong quan hệ Nga-EU.

Những mâu thuẫn cấu trúc về an ninh và địa chính trị vẫn sẽ duy trì căng thẳng trong trung và dài hạn.

Tựu trung, các chính trị gia, học giả và truyền thông quốc tế đều đồng thuận rằng: Thất bại của ông Viktor Orbán là kết quả của các yếu tố nội tại, không phải do thiếu sự ủng hộ từ bên ngoài.

Đồng thời, chiến thắng của ông Péter Magyar lại được xem là bước “tái cân bằng” của Hungary trong EU, là tín hiệu tích cực cho sự thống nhất của châu Âu, đồng thời là một yếu tố gián tiếp có lợi cho Ukraine.

Dù vậy, quá trình chuyển đổi sẽ diễn ra thận trọng. Hungary khó có những bước đi đột ngột về quân sự hay đối đầu với Nga, mà sẽ ưu tiên khôi phục kinh tế, thể chế và vị thế trong EU.

Như Tạp chí The Economist kết luận: “Đây không chỉ là sự kết thúc của một kỷ nguyên Orbán, mà còn là phép thử cho việc liệu Hungary có thể tái hòa nhập hoàn toàn vào dòng chảy chính trị châu Âu hay không”.

Bầu cử Hungary ‘nóng’ chưa từng có: Thủ tướng Orban đối mặt nguy cơ lớn sau 15 năm cầm quyền

Cuộc tổng tuyển cử tại Hungary ngày 12/4 thu hút sự chú ý lớn khi lần đầu tiên Thủ tướng Viktor Orban không còn nắm ...

Trước thềm cuộc bầu cử Hungary, Mỹ tặng quà lớn cho Thủ tướng Orban, Budapest khẳng định 'thời kỳ hoàng kim' trong quan hệ với Washington

Tối 6/4, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã tới Hungary để truyền tải sự ủng hộ của Tổng thống Donald Trump tới Thủ tướng ...

Bầu cử Hungary: Tổng thống Trump tuyên bố ủng hộ Thủ tướng Orban, kêu gọi cử tri bỏ phiếu bầu; kết quả thăm dò thực sự nói gì?

Lần đầu tiên kể từ khi ông Viktor Orbán lên nắm quyền Thủ tướng vào năm 2010, cử tri Hungary đang đối mặt với một ...

Trước thềm bầu cử Hungary: Chuyên gia dự đoán hai phe 'ngang cơ', Thủ tướng Orban kêu gọi châu Âu trở lại bình thường với Nga

Liên minh cầm quyền Fidesz do Thủ tướng Viktor Orbán đứng đầu và đảng Tisza đối lập có cơ hội gần như ngang nhau trong ...

Ngay trước thềm bầu cử, lãnh đạo một nước châu Âu bất ngờ công khai ủng hộ Thủ tướng Hungary Viktor Orban

Ngay trước thềm bầu cử Quốc hội Hungary, Thủ tướng Cộng hòa Czech Andrej Babis lên tiếng hậu thuẫn ông Viktor Orban, trong bối cảnh ...

Đọc thêm

Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Hơn 3.000 cầu thủ tham gia hệ thống giải đấu khu vực, 24 đội bóng xuất sắc tranh tài tại vòng chung kết toàn quốc FAVIJA CHAMPIONS CUP 2026.
Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 lao dốc về ngưỡng 3.500 USD/ounce, khiến nhà đầu tư giữ tâm lý bi quan.
Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị cao điểm cho Năm APEC 2027, với sự chỉ đạo xuyên suốt từ Trung ương và sự vào cuộc quyết liệt ...
Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Quân đội Mexico đã bắt giữ Fausto Isidro Meza-Flores, thủ lĩnh băng đảng Los Mazatlecos và nằm trong danh sách 10 đối tượng bị FBI truy nã.
Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục khẳng định mối quan hệ cá nhân tốt đẹp với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, gọi nhà lãnh đạo Nga là “bạn tôi”.
Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ và Iran cùng phát đi tín hiệu sẵn sàng hướng tới một thỏa thuận chấm dứt xung đột kéo dài gần 9 tháng qua, dù vẫn còn những bất đồng về các điều kiện ...
Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Châu Phi được đánh giá có tiềm năng trở thành một nguồn cung thay thế đáng kể nếu đẩy nhanh khai thác, chế biến và tinh luyện đất hiếm.
Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Cập nhật những diễn biến mới nhất trong quan hệ Mỹ-Iran ngày hôm nay.
Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định các quốc gia châu Âu đang muốn ‘thu mình lại’ hòng né tránh việc đối thoại với Tổng thống Nga.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Liệu sự phục hồi chính sách công nghiệp ở Đông Á có mang lại tăng trưởng bền vững, thịnh vượng rộng khắp và khả năng phục hồi kinh tế tốt hơn hay không vẫn còn ...
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Phiên bản di động