Khởi đầu mới cho quan hệ Trung - Nhật

Liệu chuyến công du Bắc Kinh của Thủ tướng Shinzo Abe lần này có là bước khởi đầu mới cho quan hệ hai nước?   
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
khoi dau moi cho quan he trung nhat Quan hệ Trung - Nhật đang "thăng hoa" trở lại
khoi dau moi cho quan he trung nhat Trung - Nhật tăng cường hợp tác tài chính và tiền tệ

Trong chiều dài lịch sử, quan hệ Trung – Nhật chưa bao giờ thực sự bình yên. Xung đột, căng thẳng trong hai cuộc Chiến tranh Thế giới và vết thương thời hậu chiến càng khiến bang giao song phương trắc trở, bất chấp nỗ lực từ các bên. 

Tuần này 40 năm trước, nhà lãnh đạo Trung Quốc Đặng Tiểu Bình từng tới Tokyo ký kết Hiệp ước Hữu nghị Trung – Nhật, mở ra một chương mới trong lịch sử hai nước. Giờ đây, đến lượt Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe thân chinh tới Bắc Kinh nhằm cải thiện quan hệ với Trung Quốc. 

Ngày 24/10, ông cùng đoàn đại biểu đã được tiếp đón bởi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và dự lễ kỷ niệm 40 năm Hiệp ước Hữu nghị Trung – Nhật. Ngày 25/10, hai nhà lãnh đạo hội đàm và bàn thảo về mở rộng hợp tác kinh tế tại Trung Quốc và Nhật Bản cũng như nhiều nước khác, đi đến đồng thuận trong hơn 30 dự án cơ sở hạ tầng. 

Quá khứ chưa ngủ yên

Trong chuyến thăm 40 năm trước, nhà lãnh đạo Đặng Tiểu Bình, chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của Nhật Bản, từng khẳng định: “Trong tình hình thế giới biến động hiện nay, Bắc Kinh cần xây dựng quan hệ hữu nghị với Tokyo và ngược lại.” Giờ đây, khi đã vượt Nhật Bản trở thành nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, song Trung Quốc vẫn cần hữu hảo với xứ sở mặt trời mọc nhằm đương đầu với sóng gió đến từ nước Mỹ Tổng thống Mỹ Donald Trump. Làm thân với “bạn golf” của ông Trump, khơi mở lại tiềm năng từ thị trường lớn thứ hai sẽ giúp Trung Quốc phần nào vượt qua khó khăn trước mắt. 

khoi dau moi cho quan he trung nhat
Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình gặp gỡ trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Phương Đông ngày 12/9 vừa qua tại Vladivostok, Nga. (Nguồn: Kyodo)

Bà Yun Sun, chuyên gia về Trung Quốc tại Trung tâm Stimson ở Washington, lại cho rằng không chỉ Trung Quốc mà cả Nhật Bản cũng đang cảm nhận thấy hơi nóng phả ra từ phía Mỹ trong vấn đề thương mại. Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe cùng đại biểu các tập đoàn lớn sẽ tìm kiếm những thỏa thuận và hợp tác thương mại mới với Trung Quốc thay thế cho Mỹ, khi mà chủ nghĩa bảo hộ đang thống trị Washington. Tuy nhiên, nhiệm vụ này là không hề đơn giản khi đây là lần đầu tiên ông Abe chính thức tới Trung Quốc sau 7 năm, giữa bộn bề những khác biệt cần được giải quyết. 

Một trong số đó chính là vấn đề quần đảo Senkaku/Điếu Ngư. Việc Nhật Bản “quốc hữu hóa” khu vực tranh chấp chủ quyền với Trung Quốc vào năm 2012 đã kéo quan hệ song phương xuống mức thấp nhất trong vòng nhiều năm, với biểu tình chống Nhật Bản bùng phát nhiều nơi tại Trung Quốc. Gần đây nhất, Tokyo đã ra thông báo phản đối tàu Trung Quốc đi vào khu vực quần đảo này. Tìm kiếm đồng thuận về chủ quyền lãnh thổ chưa bao giờ là câu chuyện một sớm một chiều và điều duy nhất hai bên có thể làm ở thời điểm hiện tại là tránh các xung đột không cần thiết. 

Thêm vào đó, hồi tháng Chín, Lực lượng Phòng vệ Bờ biển Nhật Bản (JSMDF) đã tiến hành tập trận tàu ngầm trên Biển Đông, gần các đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây dựng và tuyên bố quyền chủ quyền. Ngay lập tức, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Cảnh Sảng tuyên bố Nhật Bản cần “thận trọng và không có hành động gây tổn hại hòa bình và ổn định trong khu vực”. Tuy nhiên, với bầu không khí kỷ niệm Hiệp ước Hữu nghị, nhiều khả năng vấn đề này khó được đề cập công khai và song phương sẽ chủ trương không có động thái khiêu khích nào trong thời gian tới.

Tình hình Triều Tiên cũng được thảo luận trong cuộc họp này. Hai bên có thể đồng ý về mục tiêu phi hạt nhân hóa trên bán đảo Triều Tiên, song Nhật Bản có lập trường cứng rắn hơn nhiều so với Trung Quốc và có thể thúc giục Bắc Kinh tác động mạnh mẽ hơn tới Bình Nhưỡng.

Hợp tác vì tương lai

Gạt sang một bên những bất đồng, Trung Quốc và Nhật Bản rõ ràng có lý do để lạc quan về một quan hệ song phương tốt đẹp hơn. Đầu năm nay, quan chức cấp cao của hai bên đã có nhiều chuyến trao đổi, nổi bật là chuyến công du Nhật Bản của Thủ tướng Lý Khắc Cường. 

Trung Quốc tiếp tục là thị trường lớn của Nhật Bản. Năm 2017, hơn một phần ba lượng hàng hóa toàn châu Á chảy về Bắc Kinh, tăng hơn 20% so với năm 2016. Tương tự, Nhật Bản là thị trường xuất khẩu lớn thứ hai của Trung Quốc, với giá trị hàng hóa lên tới 137,26 tỷ USD trong năm qua. Con số này dự kiến tiếp tục tăng thời gian tới, đặc biệt là sau cuộc gặp của hai nhà lãnh đạo. Giảm sự phụ thuộc vào thị trường Mỹ là một trong những cách khiến Trung Quốc vượt qua khó khăn trước mắt. 

Quan trọng hơn, Nhật Bản đang cho thấy nhiều tín hiệu rằng nước này có thể hợp tác với sáng kiến “Vành đai, Con đường” do Trung Quốc khởi xướng. Sự tham dự của Nhật Bản có thể khiến ông Abe nhận được sự ủng hộ của giới doanh nghiệp, vốn mong chờ cơ hội để tiếp cận những thị trường mới, đặc biệt về cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, ông Noriyuki Kawamura, giáo sư về quan hệ Trung - Nhật tại Đại học Quan hệ Quốc tế Nagoya cảnh báo nhiều người ủng hộ ông Abe vẫn duy trì lập trường chống Trung Quốc, lo ngại rằng hợp tác với Bắc Kinh có thể khiến quan hệ Tokyo - Washington gặp khó. 

Thực tế hiện nay sẽ đòi hỏi nhà lãnh đạo này khéo léo trong cách tiếp cận vấn đề nhằm tìm kiếm điểm đồng lợi ích từ cả hai bên. Tương tự, cải thiện quan hệ với Nhật Bản sẽ là một phương thức để Trung Quốc vượt qua khó khăn đến từ xung đột thương mại với Mỹ. Do đó, chuyến thăm Bắc Kinh lần này của Thủ tướng Shinzo Abe nhiều khả năng sẽ tạo ra bước khởi đầu mới trong quan hệ song phương.

khoi dau moi cho quan he trung nhat Trung - Nhật tăng cường hợp tác tài chính và tiền tệ

Thứ trưởng Bộ Tài chính Trung Quốc Sử Diệu Bân và Chánh văn phòng Nội các Nhật Bản Takao Ochi ngày 22/12 đã gặp mặt ...

khoi dau moi cho quan he trung nhat Trung - Nhật cạnh tranh đường sắt

Trung Quốc và Nhật Bản đang cạnh tranh để giành các dự án đường sắt tại khu vực Đông Nam Á. Nhờ đó, các nước ...

khoi dau moi cho quan he trung nhat Cơ hội hàn gắn quan hệ Trung - Nhật

Trong một vài ngày tới, Hội nghị thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) 2014 sẽ diễn ra tại ...

Minh Quân

Đọc thêm

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Khi đám cưới trở thành 'sân chơi' tài trợ thương hiệu

Chi phí cưới hỏi ngày càng nặng nề, trong khi các nghi thức truyền thống và áp lực chuẩn bị khiến nhiều cặp đôi trẻ mệt mỏi. Tại Trung Quốc, ...
Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Ngày hội bóng đá gắn kết cộng đồng người Việt tại Nhật Bản

Hơn 3.000 cầu thủ tham gia hệ thống giải đấu khu vực, 24 đội bóng xuất sắc tranh tài tại vòng chung kết toàn quốc FAVIJA CHAMPIONS CUP 2026.
Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 có thể giảm thêm 300 USD/ounce, nhà đầu tư chưa nên vội mua vào

Giá vàng hôm nay 23/11/2026 lao dốc về ngưỡng 3.500 USD/ounce, khiến nhà đầu tư giữ tâm lý bi quan.
Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Đường đến APEC 2027 - Tự hào, trách nhiệm và thời cơ

Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn bị cao điểm cho Năm APEC 2027, với sự chỉ đạo xuyên suốt từ Trung ương và sự vào cuộc quyết liệt ...
Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Quân đội Mexico đã bắt giữ Fausto Isidro Meza-Flores, thủ lĩnh băng đảng Los Mazatlecos và nằm trong danh sách 10 đối tượng bị FBI truy nã.
Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục khẳng định mối quan hệ cá nhân tốt đẹp với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, gọi nhà lãnh đạo Nga là “bạn tôi”.
Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ và Iran cùng phát đi tín hiệu sẵn sàng hướng tới một thỏa thuận chấm dứt xung đột kéo dài gần 9 tháng qua, dù vẫn còn những bất đồng về các điều kiện ...
Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Châu Phi được đánh giá có tiềm năng trở thành một nguồn cung thay thế đáng kể nếu đẩy nhanh khai thác, chế biến và tinh luyện đất hiếm.
Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Cập nhật những diễn biến mới nhất trong quan hệ Mỹ-Iran ngày hôm nay.
Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định các quốc gia châu Âu đang muốn ‘thu mình lại’ hòng né tránh việc đối thoại với Tổng thống Nga.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Liệu sự phục hồi chính sách công nghiệp ở Đông Á có mang lại tăng trưởng bền vững, thịnh vượng rộng khắp và khả năng phục hồi kinh tế tốt hơn hay không vẫn còn ...
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Phiên bản di động