Thời khắc khó khăn của Iran

Nhất Phong
Thảm kịch khiến Tổng thống Ebrahim Raisi thiệt mạng ngày 19/5 xảy ra trong bối cảnh Iran đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức, từ kinh tế, an ninh cho đến giải bài toán hóc búa trong mối quan hệ đang có chiều hướng leo thang căng thẳng với Mỹ và Israel.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Người dân tụ tập để thương tiếc cái chết của cố Tổng thống Iran Ebrahim Raisi, tại Tehran, Iran ngày 20/5/2024. [Ảnh/Xinhua]
Người dân tụ tập bày tỏ thương tiếc cố Tổng thống Iran Ebrahim Raisi, tại Tehran, Iran ngày 20/5/2024. (Nguồn: Xinhua)

Vụ tai nạn xảy ra vào thời điểm quốc gia Hồi giáo có tiếng nói trọng lượng ở Trung Đông đang phải căng mình trên nhiều mặt trận, cả trong và ngoài nước, xử lý êm thấm các mối quan hệ khó lường với nhiều quốc gia trong khu vực, trong khi nền kinh tế tiếp tục sa sút vì các lệnh trừng phạt kéo dài trong nhiều năm.

Thách thức bủa vây

Trong cuộc họp khẩn cấp ngày 20/5, Nhà lãnh đạo tối cao, Đại giáo chủ Ali Khamenei đã phê chuẩn Phó Tổng thống thứ nhất Mohammad Mokhber làm quyền Tổng thống và ấn định ngày tổ chức cuộc bầu cử tổng thống trong vòng 50 ngày theo Hiến pháp nước này. Cũng tại cuộc họp, Thứ trưởng thứ nhất Bộ Ngoại giao, ông Ali Bagheri đã được quyền Tổng thống Mokhber đề cử giữ chức quyền Bộ trưởng Ngoại giao.

Tuyên bố trấn an dân chúng trước sự ra đi đột ngột của Tổng thống Raisi, Đại giáo chủ Ali Khamenei khẳng định, các vấn đề quốc gia của Iran sẽ không bị gián đoạn vì sự cố nghiêm trọng này. Nhà lãnh đạo tối cao Iran đồng thời yêu cầu quyền Tổng thống Mohammad Mokhber và những người đứng đầu cơ quan lập pháp và tư pháp phối hợp chặt chẽ, ổn định tình hình và đảm bảo an ninh để chuẩn bị cho cuộc bầu cử sắp tới.

Trong cuộc họp đầu tiên với tư cách là nguyên thủ, quyền Tổng thống Mokhber nhấn mạnh, "Đất nước sẽ tiếp tục tiến lên. Sự cố này không thể gây trở ngại cho chính phủ và việc điều hành đất nước”.

Tuy nhiên, nhiều nhà quan sát cho rằng, sự ra đi của Tổng thống Raisi vào thời điểm này cũng có thể đẩy Iran vào tình trạng bất ổn trong bối cảnh quốc gia Tây Á này đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức. Điển hình là sự leo thang đối đầu giữa Tehran với Tel Aviv sau một loạt sự cố, các vụ "ăn miếng trả miếng" lẫn nhau trong khi "chảo lửa" Trung Đông vẫn tiếp tục tình trạng căng thẳng ở mức cao nhất trong nhiều năm qua.

Sự thù địch âm ỉ hàng thập kỷ giữa Iran và Israel đã chuyển thành hành vi gây hấn công khai sau khi Tehran thực hiện một cuộc không kích chưa từng có vào Israel để trả đũa việc Tel Aviv tấn công cơ sở ngoại giao của Iran ở Syria, khiến một số lãnh đạo quân sự cấp cao của Iran thiệt mạng.

Bên cạnh đó, là sự phản đối của phương Tây về chương trình hạt nhân của Iran. Kể từ khi ông Raisi lên nắm quyền tổng thống năm 2021, Iran bắt đầu phớt lờ các điều khoản của Kế hoạch hành động toàn diện chung (JCPOA), một thỏa thuận hạt nhân được Mỹ, Anh, Pháp, Nga, Trung Quốc và Đức thống nhất trước đó.

Giới chức Mỹ cho biết, sau khi gần đạt được thỏa thuận với Iran thông qua các trung gian châu Âu cách đây 2 năm, các nỗ lực đàm phán đã sụp đổ dưới thời Tổng thống Raisi.

Người dân tụ tập để thương tiếc cái chết của cố Tổng thống Iran Ebrahim Raisi, tại Tehran, Iran ngày 20/5/2024. [Ảnh/Xinhua]
Người dân Iran bày tỏ tiếc thương Tổng thống Iran Ebrahim Raisi khi thi hài ông được chuyển về Tehran, ngày 21/5. (Nguồn: AFP)

Không nhiều thay đổi

Mặc dù cuộc bầu cử tổng thống đã được Đại giáo chủ thông qua và dự kiến sẽ được tổ chức vào ngày 28/6 tới, nhưng khoảng thời gian này là tương đối ngắn ngủi để Lãnh tụ tối cao Khamenei chọn ra một nhân vật không chỉ trở thành tổng thống vào thời điểm quan trọng của đất nước mà còn có thể ở vị trí vững chắc để kế nhiệm vị trí lãnh đạo tối cao.

Do đó, thách thức trước mắt đối với quyền Tổng thống Mokhber và kể cả bất cứ ai sẽ là tổng thống mới của Iran sau cuộc bầu cử tới sẽ là không chỉ kiểm soát được những bất đồng trong nước mà còn cả yêu cầu của các phe phái có đường lối cứng rắn với phương Tây và xích lại gần hơn với Nga và Trung Quốc.

Thách thức lâu dài đối với Tehran là xử lý mối quan hệ với Israel. Dù hiện tại hai bên chưa có cuộc đối đầu quân sự trực tiếp nào, nhưng cuộc chiến ủy nhiệm vẫn tiếp tục khi Hamas và Hezbollah, hai lực lượng được cho là có sự hậu thuẫn mạnh mẽ của Tehran tiếp tục chống lại Tel Aviv.

Trong bối cảnh như thế, các nhà phân tích nhận định, sự ra đi “không đúng lúc” của Tổng thống Ebrahim Raisi ít nhiều có thể sẽ gây ra tình trạng bất ổn trong nội bộ nước này. Tuy nhiên, trước mắt, các chính sách của Tehran sẽ không có nhiều thay đổi vì Lãnh đạo tối cao Ayatollah Ali Khamenei mới là người ra mọi quyết định quan trọng và có tiếng nói cuối cùng trong các vấn đề trọng đại của Iran.

Và như vậy, có thể nhận định rằng, sự ra đi của Tổng thống Raisi sẽ không ảnh hưởng đến cuộc chiến ở Gaza, không làm chậm quá trình mở rộng sứ mệnh của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, cũng như sẽ không thay đổi sự bế tắc trong các cuộc đàm phán hạt nhân với Mỹ và không ảnh hưởng đến liên minh đang phát triển với Nga và Trung Quốc.

Vụ Tổng thống Iran thiệt mạng: Ấn định thời điểm bầu cử; Mỹ tiết lộ cự tuyệt một yêu cầu từ Tehran

Vụ Tổng thống Iran thiệt mạng: Ấn định thời điểm bầu cử; Mỹ tiết lộ cự tuyệt một yêu cầu từ Tehran

Ngày 20/5, Chủ tịch Cơ quan bầu cử Iran Mohsen Eslami thông báo, cuộc bầu cử bất thường để bầu ra Tổng thống mới của ...

Tổng thống Iran Raisi, Ngoại trưởng Amirabdollahian cùng đoàn tùy tùng tử vong, Pakistan tuyên bố để tang

Tổng thống Iran Raisi, Ngoại trưởng Amirabdollahian cùng đoàn tùy tùng tử vong, Pakistan tuyên bố để tang

Ngày 20/5, hãng thông tấn nhà nước Iran (IRNA) đưa tin, Tổng thống Ebrahim Raisi, Ngoại trưởng Hossein Amir-Abdollahian cùng các quan chức tháp tùng ...

Vụ máy bay chở Tổng thống Iran gặp nạn: Tìm thấy thi thể các nạn nhân, lãnh đạo tối cao Khamenei tuyên bố quốc tang 5 ngày, ai nắm quyền thay thế?

Vụ máy bay chở Tổng thống Iran gặp nạn: Tìm thấy thi thể các nạn nhân, lãnh đạo tối cao Khamenei tuyên bố quốc tang 5 ngày, ai nắm quyền thay thế?

Iran đã tìm thấy thi thể của Tổng thống Ebrahim Raisi và những quan chức tháp tùng của nước này trong vụ rơi máy bay ...

Tổng thống Iran Raisi tử nạn: Nhiều câu hỏi còn bỏ ngỏ, 'hỗn hợp dễ cháy' có thể bị kích hoạt, gây thêm rối ren ở Trung Đông

Tổng thống Iran Raisi tử nạn: Nhiều câu hỏi còn bỏ ngỏ, 'hỗn hợp dễ cháy' có thể bị kích hoạt, gây thêm rối ren ở Trung Đông

Vẫn còn một số câu hỏi bỏ ngỏ sau sự ra đi đột ngột của Tổng thống Iran Raisi trong vụ tai nạn máy bay ...

Lãnh đạo Việt Nam chia buồn về vụ tai nạn máy bay ở Iran

Lãnh đạo Việt Nam chia buồn về vụ tai nạn máy bay ở Iran

Ngày 20/5, lãnh đạo Việt Nam đã gửi điện chia buồn tới lãnh đạo Cộng hoà Hồi giáo Iran về vụ tai nạn máy bay ...

Đọc thêm

XSDN 19/6, kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 19/6/2024. xổ số Đồng Nai ngày 19 tháng 6

XSDN 19/6, kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 19/6/2024. xổ số Đồng Nai ngày 19 tháng 6

XSDN 19/6 - Trực tiếp kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay - XSDN 19/6/2024. XSDN thứ 4. Ket qua xo so dong nai. kết quả xổ số Đồng ...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 19/6/2024: Tuổi Mùi đầu tư hợp lý

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 19/6/2024: Tuổi Mùi đầu tư hợp lý

Xem tử vi 19/6 - tử vi 12 con giáp hôm nay 19/6/2024 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Lịch âm hôm nay 2024: Xem lịch âm 19/6/2024, Lịch vạn niên ngày 19 tháng 6 năm 2024

Lịch âm hôm nay 2024: Xem lịch âm 19/6/2024, Lịch vạn niên ngày 19 tháng 6 năm 2024

Lịch âm 19/6. Lịch âm hôm nay 19/6/2024? Âm lịch hôm nay 19/6. Lịch vạn niên 19/6/2024. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
XSST 19/6, kết quả xổ số Sóc Trăng hôm nay 19/6/2024. xổ số Sóc Trăng ngày 19 tháng 6

XSST 19/6, kết quả xổ số Sóc Trăng hôm nay 19/6/2024. xổ số Sóc Trăng ngày 19 tháng 6

XSST 19/6 - Trực tiếp kết quả xổ số Sóc Trăng hôm nay - XSST 19/6/2024. KQXSST thứ 4. Ket qua xo soc trang. xổ số Sóc Trăng ngày 19 ...
XSMN 19/6, kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ Tư 19/6/2024. xổ số hôm nay 19/6

XSMN 19/6, kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ Tư 19/6/2024. xổ số hôm nay 19/6

XSMN 19/6 - xổ số hôm nay 19/6. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam 19/6/2024. xổ số hôm nay ngày 19 tháng 6. XSMN thứ 4. xo so ...
Vietlott 19/6, kết quả xổ số Vietlott Mega thứ 4 ngày 19/6/2024. xổ số Mega 645

Vietlott 19/6, kết quả xổ số Vietlott Mega thứ 4 ngày 19/6/2024. xổ số Mega 645

Vietlott 19/6 - Cập nhật trực tiếp kết quả xổ số Vietlott Mega hôm nay 19/6/2024 từ trường quay tầng 19, tòa nhà VTC số 23 Lạc Trung, Hà Nội.
Điểm tin thế giới sáng 19/6: Malaysia sẽ sớm gia nhập BRICS, Armenia mua pháo tự hành CAESAR của Pháp, cảnh báo nắng nóng ở nhiều nước

Điểm tin thế giới sáng 19/6: Malaysia sẽ sớm gia nhập BRICS, Armenia mua pháo tự hành CAESAR của Pháp, cảnh báo nắng nóng ở nhiều nước

Báo Thế giới & Việt Nam điểm một số tin tức thế giới đáng chú ý sáng nay, 19/6.
Tin thế giới 18/6: Nga tuyên bố chấm dứt một 'trò hề' tranh cãi, NATO sửa lời về vũ khí hạt nhân? Hàn Quốc khôi phục quy trình tác chiến ở biên giới

Tin thế giới 18/6: Nga tuyên bố chấm dứt một 'trò hề' tranh cãi, NATO sửa lời về vũ khí hạt nhân? Hàn Quốc khôi phục quy trình tác chiến ở biên giới

Báo Thế giới & Việt Nam điểm một số tin quốc tế nổi bật trong 24 giờ qua.
Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường công du Malaysia

Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường công du Malaysia

Bộ Ngoại giao Malaysia vừa ra thông cáo cho biết, Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường thăm chính thức quốc gia Đông Nam Á này từ ngày 18-20/6.
Nga: Điều hàng chục phương tiện đến Thái Bình Dương tập trận; cảnh báo EU đòn 'ăn miếng trả miếng'

Nga: Điều hàng chục phương tiện đến Thái Bình Dương tập trận; cảnh báo EU đòn 'ăn miếng trả miếng'

Hạm đội Thái Bình Dương của Nga đã bắt đầu triển khai lực lượng trong khuôn khổ cuộc tập trận liên hợp tại một số vùng biển ở Thái Bình Dương.
Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio cân nhắc thăm Đức

Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio cân nhắc thăm Đức

Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio đang cân nhắc công du Đức trong tháng 7 để hội đàm với người đồng cấp nước chủ nhà Olaf Scholz.
Mỹ-EU bàn về tác động của biến đổi khí hậu tới an ninh

Mỹ-EU bàn về tác động của biến đổi khí hậu tới an ninh

Mỹ và EU nhấn mạnh mối liên hệ ngày càng tăng giữa khí hậu và an ninh, cũng như sự cần thiết phải có những cách tiếp cận mang tính hợp tác.
Giấc mơ vũ trụ của Trung Quốc

Giấc mơ vũ trụ của Trung Quốc

Câu chuyện Vạn Hồ cố gắng phóng mình vào không gian bằng một chiếc ghế cho thấy khát vọng này đã rất lâu đời ở Trung Quốc.
IUU và nỗ lực bảo vệ hệ sinh thái biển

IUU và nỗ lực bảo vệ hệ sinh thái biển

Đánh bắt cá bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với hệ sinh thái biển.
Hiệp ước di cư và tị nạn mới của châu Âu

Hiệp ước di cư và tị nạn mới của châu Âu

Nghị viện châu Âu đã thông qua Hiệp ước về di cư và tị nạn, một dự án được khởi động cách đây chín năm và trải qua rất nhiều thăng trầm.
Xu thế luật hóa các tiêu chuẩn xanh của EU

Xu thế luật hóa các tiêu chuẩn xanh của EU

Xu hướng chuyển đổi xanh mang đến nhiều cơ hội nhưng cũng kéo theo sự phân hóa giữa các nhóm quốc gia.
Tại sao Mỹ trừng phạt năng lượng hạt nhân của Nga?

Tại sao Mỹ trừng phạt năng lượng hạt nhân của Nga?

Mỹ cấm nhập khẩu uranium được làm giàu từ Nga. Cấm vận này ảnh hưởng đến công nghiệp hạt nhân dân sự của Mỹ thế nào và và liệu châu Âu có sẵn sàng hỗ ...
Nửa thế kỷ 'gọi tên' một cường quốc hạt nhân

Nửa thế kỷ 'gọi tên' một cường quốc hạt nhân

Cách đây nửa thế kỷ, Ấn Độ đã kích nổ thành công quả bom hạt nhân đầu tiên, chính thức đưa New Delhi gia nhập câu lạc bộ các cường quốc hạt nhân.
Báo Nga: ‘Việt Nam - Điểm đến đặc biệt của Tổng thống Vladimir Putin’

Báo Nga: ‘Việt Nam - Điểm đến đặc biệt của Tổng thống Vladimir Putin’

Việt Nam nổi bật trong số những đối tác thân thiện của Nga, quan hệ hợp tác tốt đẹp giữa hai nước đã được chứng minh trong quá khứ và hiện tại.
Lần thứ 8 tới Trung Đông, Ngoại trưởng Mỹ vẫn chưa thể khiến Israel-Hamas 'bắt tay'

Lần thứ 8 tới Trung Đông, Ngoại trưởng Mỹ vẫn chưa thể khiến Israel-Hamas 'bắt tay'

Nhằm thúc đẩy ngừng bắn ở Dải Gaza, chuyến thăm 3 ngày tới 4 nước Trung Đông của Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken không thu được kết quả rõ rệt.
Muốn cứu nguy kho vũ khí, Mỹ sẽ 'truyền nghề' cho Nhật Bản?

Muốn cứu nguy kho vũ khí, Mỹ sẽ 'truyền nghề' cho Nhật Bản?

Nhật Bản có thể được Mỹ chuyển giao hoàn toàn công nghệ sản xuất nhiều loại vũ khí trọng yếu.
Đức 'ấp ủ' mô hình nghĩa vụ quân sự mới, tăng khả năng sẵn sàng chiến đấu

Đức 'ấp ủ' mô hình nghĩa vụ quân sự mới, tăng khả năng sẵn sàng chiến đấu

Mới đây, Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius đã đề xuất mô hình nghĩa vụ quân sự mới nhằm tăng cường khả năng sẵn sàng chiến đấu của nước này.
Australia và New Zealand 'giải mã' Thủ tướng Lý Cường

Australia và New Zealand 'giải mã' Thủ tướng Lý Cường

Chuyến công du New Zealand và Australia của Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường tập trung vào thương mại trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng.
Mong đợi chính sách đối ngoại nhiều sắc thái của Indonesia dưới thời Tổng thống Prabowo Subianto

Mong đợi chính sách đối ngoại nhiều sắc thái của Indonesia dưới thời Tổng thống Prabowo Subianto

Tổng thống đắc cử Indonesia Prabowo Subianto hoạt động đối ngoại tích cực, thể hiện khả năng lãnh đạo quốc gia trong bối cảnh địa chính trị thay đổi.
Phiên bản di động