Hội nghị Lãnh đạo ASEAN với khủng hoảng Myanmar: Bước khởi đầu cần thiết

Vũ Đăng Minh
Theo dõi TGVN trên
Chuyên gia phân tích thời sự quốc tế
Baoquocte.vn. Khủng hoảng ở Myanmar không còn là chuyện riêng của quốc gia mà là vấn đề của quốc tế, khu vực. Với cách tiếp cận phù hợp, ASEAN đã mở cánh cửa đầu tiên và sẽ tiếp tục phát huy vai trò trung tâm, trung gian.
Hội nghị ASEAN, bước mở đầu trong tiến trình giải quyết khủng hoảng Myanmar
Với cách tiếp cận phù hợp, ASEAN đã mở cánh cửa đầu tiên và sẽ tiếp tục phát huy vai trò trung tâm, trung gian, nỗ lực thúc đẩy thực hiện các thỏa thuận, đối thoại để giải quyết khủng hoảng, vì lợi ích của nhân dân Myanmar, vì hòa bình, ổn định, phát triển của khu vực. (Nguồn: AA)

Đông thuận 5 điểm - bước khởi đầu quan trọng

Hội nghị Các nhà lãnh đạo ASEAN kết thúc ngày 24/4, với Tuyên bố chủ tịch gồm 3 nội dung chính: xây dựng Cộng đồng, phòng chống đại dịch Covid-19 và các vấn đề quốc tế, khu vực được quan tâm.

Lãnh đạo 9 nước thành viên ASEAN và Thống tướng Min Aung Hlaing, người đứng đầu chính quyền quân sự ở Myanmar, đã đạt được đồng thuận 5 điểm về khủng hoảng Myanmar bao gồm: chấm dứt bạo lực, đối thoại xây dựng giữa các bên, cử đặc phái viên của Chủ tịch ASEAN làm trung gian thúc đẩy đối thoại, cung cấp hỗ trợ nhân đạo, chuyến thăm Myanmar của đặc phái viên và phái đoàn ASEAN.

Thế giới, khu vực quan ngại và phân hóa về cuộc khủng hoảng. Các biện pháp trừng phạt kinh tế, ngoại giao, lên án đảo chính, kêu gọi chấm dứt bạo lực không mấy tác dụng. Biểu tình vẫn diễn ra, bạo loạn vẫn tiếp tục, thường dân vẫn bị bắt, bị chết.

Trong tình hình Myanmar hiện nay, 5 nội dung thỏa thuận đều rất cấp thiết, trong đó quan trọng nhất vẫn là chấm dứt ngay bạo lực, chấp nhận đối thoại và vai trò trung gian giải quyết khủng hoảng của ASEAN. Đó là điều kiện tiên quyết, mở đường cho các bước tiếp theo.

Đây là hội nghị quốc tế đầu tiên đi đến một kết quả cụ thể, mở ra hy vọng giải quyết khủng hoảng ở Myanmar. Trước đó, chính quyền quân sự đã từ chối đề nghị của Liên hợp quốc cử đại diện đến thăm Myanmar. Thế giới, khu vực quan ngại và phân hóa về cuộc khủng hoảng. Các biện pháp trừng phạt kinh tế, ngoại giao, lên án đảo chính, kêu gọi chấm dứt bạo lực không mấy tác dụng. Biểu tình vẫn diễn ra, bạo loạn vẫn tiếp tục, thường dân vẫn bị bắt, bị chết.

Không ít ý kiến nghi ngờ, lo ngại về vai trò, vị thế trung tâm của ASEAN do khủng hoảng ở Myanmar. Một lần nữa, nguyên tắc không can thiệp công việc nội bộ của các nước và nguyên tắc đồng thuận lại được bình luận với những hàm ý khác nhau. Rồi nữa, mời Thống tướng Min Aung Hlaing có phải là công nhận tính hợp pháp của chính quyền đảo chính và gạt chính phủ dân sự được bầu ra rìa hội nghị?

ASEAN đã vượt qua những thách thức đó. Tuyên bố Chủ tịch Hội nghị ASEAN dung hòa các ý kiến thảo luận, giữ được sự đoàn kết và nguyên tắc mà vẫn thể hiện được những nội dung quan trọng, cấp thiết nhất.

Tin liên quan
Một Việt Nam trách nhiệm, nỗ lực vì công việc chung của Một Việt Nam trách nhiệm, nỗ lực vì công việc chung của 'đại gia đình' ASEAN

Tiến trình còn dài với nhiều vật cản

Cánh cửa đầu tiên đã mở nhưng cũng còn những cánh cửa khác, với các vật cản từ bên trong và bên ngoài.

Thứ nhất, “hai tay mới vỗ thành tiếng”. Hội nghị ASEAN mới là thỏa thuận giữa lãnh đạo 9 nước với lãnh đạo chính quyền quân sự Myanmar. Phe dân sự đối lập chấp nhận thỏa thuận như thế nào? Có chấp nhận đối thoại không? Là những câu hỏi chưa dễ giải đáp.

Thực tế, Chính phủ thống nhất quốc gia (NUG) bao gồm đại diện của Đảng Liên đoàn quốc gia vì dân chủ, các sắc tộc và các nghị sĩ được bầu đã đưa ra 4 điều kiện tiên quyết, “không thể thỏa hiệp” là: chấm dứt bạo lực (có trong thỏa thuận), khôi phục quyền của các nhà lãnh đạo và nghị sĩ được bầu, trong đó có bà Aung San Suu Kyi; rút binh sĩ khỏi các đường phố; trả tự do cho các tù nhân chính trị (không được đưa vào thỏa thuận).

Ghi nhận 5 điểm là một chuyện, còn hành động thực sự thế nào lại là chuyện khác. Khó nói trước về tiến trình tiếp theo.

Chính quyền quân sự khó chấp nhận điều kiện thứ hai và thứ tư. Bởi chấp nhận cũng có nghĩa là tự phủ nhận lý do cuộc chính biến. Hơn nữa, nếu không bị loại bỏ, thì Đảng Liên đoàn quốc gia vì dân chủ nhiều khả năng chiến thắng trong cuộc bầu cử mới.

Thứ hai, Thống tướng Min Aung Hlaing dự Hội nghị, để gián tiếp thể hiện tính “chính danh” và thiện chí giải quyết khủng hoảng của chính quyền quân sự. Thực tế, ông lắng nghe ý kiến các bên mà không đưa ra một cam kết ràng buộc nào. Với những lo ngại về hậu quả lâu dài nếu chấp nhận nhượng bộ, việc ghi nhận 5 điểm là một chuyện, còn hành động thực sự thế nào lại là chuyện khác. Khó nói trước về tiến trình tiếp theo.

Báo cáo viên đặc biệt của Liên hợp quốc về tình hình nhân quyền tại Myanmar Tom Andrews cũng có phần quan ngại khi bày tỏ mong muốn: kết quả Hội nghị “sẽ thực sự xảy ra chứ không nằm trên giấy” hay như lời của Tiến sĩ Sasa, Bộ trưởng Hợp tác quốc tế, người phát ngôn của NUG “chờ hành động của họ”.

Thứ ba, nội bộ NUG chưa hẳn đã thống nhất. Ngoài chấm dứt bạo lực, khôi phục chính quyền dân sự, thì mỗi đảng đối lập, mỗi sắc tộc còn có mục đích riêng. Tiến sĩ Sasa nói thỏa thuận của Hội nghị ASEAN là “thông tin đáng khích lệ”.

Nhưng một số thành viên tham gia biểu tình cho rằng hội nghị chỉ là “lời nói từ bên ngoài”, không thể tha thứ cho việc giết người và sẽ tiếp tục biểu tình, đình công cho tới khi chính quyền quân sự sụp đổ…

Việc chấp nhận đối thoại với chính quyền quân sự đã khó, nhưng thống nhất thành phần đại diện, lập trường, mục tiêu đàm phán của phe đối lập còn khó hơn. Chỉ một hành động quân sự đáp trả của một bộ tộc, hành vi khiêu khích, kích động của người biểu tình, thì bạo lực lại bùng phát và đối thoại sẽ rơi vào bế tắc.

Ngoài ra, không thể không tính tới tác động của nhân tố bên ngoài, có quan hệ, lợi ích với các phe, phái ở Myanmar.

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn tiếp Đặc phái viên của Tổng Thư ký Liên hợp quốc về Myanmar

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn tiếp Đặc phái viên của Tổng Thư ký Liên hợp quốc về Myanmar

Ngày 24/4, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã tiếp bà Christine Schraner Burgener, Đặc phái viên của Tổng Thư ký Liên hợp quốc ...

Quan trọng, nhưng chưa đủ

Khủng hoảng ở Myanmar không còn là chuyện riêng của quốc gia mà là vấn đề của quốc tế, khu vực. Với cách tiếp cận phù hợp, ASEAN đã mở cánh cửa đầu tiên và sẽ tiếp tục phát huy vai trò trung tâm, trung gian, nỗ lực thúc đẩy thực hiện các thỏa thuận, đối thoại để giải quyết khủng hoảng, vì lợi ích của nhân dân Myanmar, vì hòa bình, ổn định, phát triển của khu vực.

Bước đi đầu tiên rất quan trọng, nhưng chưa đủ. Cần một kế hoạch với những dấu mốc và hành động thực tế của tất cả các bên. Các nước ASEAN cần quan tâm đề xuất của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam là phối hợp chặt chẽ tại diễn đànLiên hợp quốc, cùng Việt Nam (nước hiện đang là Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an), vận động các đối tác ủng hộ, hỗ trợ nỗ lực của ASEAN tìm kiếm, thúc đẩy giải pháp phù hợp, khả thi, cân bằng, thực chất cho khủng hoảng ở Myanmar.

Tác động của ASEAN, cộng đồng quốc tế sẽ tạo môi trường thuận lợi cho tiến trình đầy khó khăn này. Nhưng quyết định nhất vẫn là nỗ lực của cả hai bên ở Myanmar. Điều kiện đưa ra của cả hai bên còn cách xa nhau, cần nhiều thời gian và sự nhượng bộ hợp lý. Dù vậy, đối thoại vẫn tốt hơn là để khủng hoảng phát triển thành nội chiến. Hy vọng các bên ở Myanmar thấu hiểu điều này.

TIN LIÊN QUAN
Tình hình Myanmar: Nhóm nổi dậy chiếm căn cứ ở miền Đông, chính quyền quân sự phản hồi đề xuất của ASEAN
Đồng thuận 5 điểm của ASEAN về Myanmar: Đức nói ASEAN đã thành công, EU hoan nghênh
Tiếp tục khẳng định hình ảnh, dấu ấn của Việt Nam trong ASEAN
Những nội dung chính của tuyên bố Chủ tịch Hội nghị các nhà lãnh đạo ASEAN
Thủ tướng Phạm Minh Chính tại Hội nghị Các nhà lãnh đạo ASEAN: Thúc đẩy triển khai các định hướng hợp tác
Vũ Đăng Minh

Bài viết cùng chủ đề

ASEAN

Xem nhiều

Đọc thêm

Cảnh báo mưa to, lũ ở Quảng Bình - Quảng Nam tiếp tục lên

Cảnh báo mưa to, lũ ở Quảng Bình - Quảng Nam tiếp tục lên

Baoquocte.vn. Đêm nay và rạng sáng mai (18/10), lũ trên các sông từ Quảng Bình đến Thừa Thiên - Huế và sông Thu Bồn (Quảng Nam) tiếp tục lên, dao động ...
Chiến đấu cơ Nga xuất kích ngăn chặn máy bay Mỹ giữa biển Nhật Bản

Chiến đấu cơ Nga xuất kích ngăn chặn máy bay Mỹ giữa biển Nhật Bản

Baoquocte.vn. Một máy bay chiến đấu của Nga đã xuất kích để xua máy bay ném bom B-1B Lancer của Mỹ ở vùng biển giữa biển Nhật Bản và bán đảo ...
Trung Quốc kiểm soát gắt bitcoin, Mỹ nhanh chân chớp cơ hội

Trung Quốc kiểm soát gắt bitcoin, Mỹ nhanh chân chớp cơ hội

Baoquocte.vn. Các chuyên gia cho rằng quy định luật pháp và giá điện tại Mỹ rẻ đã thu hút các công ty khai thác bitcoin, khi Trung Quốc tăng cường giám ...
Covid-19 tại Lào 'hạ nhiệt'

Covid-19 tại Lào 'hạ nhiệt'

Baoquocte.vn. Bộ Y tế Lào ngày 17/10 cho biết trong 24h qua, nước này ghi nhận 296 ca mắc mới Covid-19 và 2 trường hợp tử vong.
Thủ tướng: Chính sách phòng, chống dịch Covid-19 phải thống nhất toàn quốc

Thủ tướng: Chính sách phòng, chống dịch Covid-19 phải thống nhất toàn quốc

Baoquocte.vn. Sau hơn 5 tháng kể từ khi đợt dịch Covid-19 lần thứ 4 bùng phát, lây lan, đến nay dịch đã cơ bản được kiểm soát trên phạm vi toàn ...
Lai Châu: Quyết liệt đấu tranh phòng, chống tội phạm

Lai Châu: Quyết liệt đấu tranh phòng, chống tội phạm

Baoquocte.vn. Lực lượng Công an tỉnh Lai Châu đã nhập nhiều chiến công trong công tác phòng, chống tội phạm nói chung và tội phạm ma túy nói riêng.
Thủ tướng: 'Chặng đường sắp tới còn rất gian nan'

Thủ tướng: 'Chặng đường sắp tới còn rất gian nan'

Baoquocte.vn. Thủ tướng nhận định, chặng đường sắp tới còn rất gian nan, nhưng Việt Nam có cơ sở khoa học và thực tiễn để kiểm soát có hiệu quả dịch ...
Giữa lúc căng thẳng gia tăng, chiến hạm Mỹ và Canada đi qua Eo biển Đài Loan

Giữa lúc căng thẳng gia tăng, chiến hạm Mỹ và Canada đi qua Eo biển Đài Loan

Baoquocte.vn. Các chiến hạm của Mỹ và Canada đã đi qua Eo biển Đài Loan vào cuối tuần trước giữa lúc căng thẳng giữa Bắc Kinh và Đài Bắc leo thang.
Sean Penn chia tay vợ thứ ba kém 32 tuổi

Sean Penn chia tay vợ thứ ba kém 32 tuổi

Baoquocte.vn. Nữ diễn viên Leila George, 29 tuổi vừa đệ đơn xin ly dị chồng 61 tuổi Sean Penn hôm 15/10. Cặp đôi chỉ mới cưới được 15 tháng.
Đại học Bách khoa Hà Nội bổ nhiệm hiệu trưởng của 3 trường trực thuộc

Đại học Bách khoa Hà Nội bổ nhiệm hiệu trưởng của 3 trường trực thuộc

Baoquocte.vn. Đại học Bách khoa Hà Nội vừa công bố quyết định bổ nhiệm hiệu trưởng của 3 trường trực thuộc.
Chiến đấu cơ Nga xuất kích ngăn chặn máy bay Mỹ giữa biển Nhật Bản

Chiến đấu cơ Nga xuất kích ngăn chặn máy bay Mỹ giữa biển Nhật Bản

Baoquocte.vn. Một máy bay chiến đấu của Nga đã xuất kích để xua máy bay ném bom B-1B Lancer của Mỹ ở vùng biển giữa biển Nhật Bản và bán đảo Triều Tiên.
Covid-19 tại Lào 'hạ nhiệt'

Covid-19 tại Lào 'hạ nhiệt'

Baoquocte.vn. Bộ Y tế Lào ngày 17/10 cho biết trong 24h qua, nước này ghi nhận 296 ca mắc mới Covid-19 và 2 trường hợp tử vong.
Giữa lúc căng thẳng gia tăng, chiến hạm Mỹ và Canada đi qua Eo biển Đài Loan

Giữa lúc căng thẳng gia tăng, chiến hạm Mỹ và Canada đi qua Eo biển Đài Loan

Baoquocte.vn. Các chiến hạm của Mỹ và Canada đã đi qua Eo biển Đài Loan vào cuối tuần trước giữa lúc căng thẳng giữa Bắc Kinh và Đài Bắc leo thang.
Hàn Quốc thất vọng khi tân Thủ tướng Nhật Bản gửi đồ lễ tới đền Yasukuni

Hàn Quốc thất vọng khi tân Thủ tướng Nhật Bản gửi đồ lễ tới đền Yasukuni

Baoquocte.vn. Việc tân Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida gửi đồ lễ tới ngôi đền Yasukuni khiến chính quyền Hàn Quốc bày tỏ "sự thất vọng".
Lo ngại về an ninh khu vực, Ấn Độ đề xuất đối thoại 3 bên về Afghanistan

Lo ngại về an ninh khu vực, Ấn Độ đề xuất đối thoại 3 bên về Afghanistan

Baoquocte.vn. Ấn Độ đề xuất tổ chức đối thoại 3 bên Ấn Độ -Nga-Pakistan cấp Cố vấn An ninh Quốc gia (NSA) về Afghanistan tại New Delhi từ 10-11/11.
Indonesia xác nhận lãnh đạo chính quyền quân sự Myanmar không dự Hội nghị cấp cao ASEAN

Indonesia xác nhận lãnh đạo chính quyền quân sự Myanmar không dự Hội nghị cấp cao ASEAN

Baoquocte.vn. Myanmar sẽ không có đại diện chính trị tại Hội nghị cấp cao Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) dự kiến diễn ra từ ngày 26 đến 28/10 tới.
Tam giác chiến lược và tương tác đa chiều trong quan hệ quốc tế

Tam giác chiến lược và tương tác đa chiều trong quan hệ quốc tế

Baoquocte.vn. Mối quan hệ bên trong tam giác chiến lược Mỹ-Trung-Nga và tương tác với các quốc gia khác là một thực thể của thế giới đương đại.
Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ cuối)

Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ cuối)

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn, hợp tác đa phương gặp nhiều thách thức, hợp tác nhóm 3-4 bên là lựa chọn phổ biến của nhiều nước, trong đó có Việt Nam.
Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ I)

Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ I)

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn, hợp tác đa phương gặp nhiều thách thức, hợp tác nhóm 3-4 bên là lựa chọn phổ biến của nhiều nước, trong đó có Việt Nam.
Tầng lớp trung lưu - 'Đốm lửa' mới giúp 'sưởi ấm' quan hệ Mỹ-Trung?

Tầng lớp trung lưu - 'Đốm lửa' mới giúp 'sưởi ấm' quan hệ Mỹ-Trung?

Baoquocte.vn. Việc tìm ra động lực hàn gắn quan hệ Mỹ-Trung đang trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
'Điểm mặt' các vụ rò rỉ hồ sơ tài chính

'Điểm mặt' các vụ rò rỉ hồ sơ tài chính

Baoquocte.vn. Những năm qua, Hiệp hội báo chí điều tra quốc tế đã công bố một lượng tài liệu khổng lồ, phơi bày những bí mật mà giới tinh hoa muốn che giấu.
Thị trường vũ khí phức tạp, chỉ dấu của chạy đua vũ trang, bất ổn

Thị trường vũ khí phức tạp, chỉ dấu của chạy đua vũ trang, bất ổn

Baoquocte.vn. Mua bán vũ khí là một tiêu chí quan trọng thể hiện vị thế trong quan hệ đồng minh, đối tác.
Hướng đi nào cho chiến lược hạt nhân của Mỹ thời Tổng thống Biden?

Hướng đi nào cho chiến lược hạt nhân của Mỹ thời Tổng thống Biden?

Baoquocte.vn. Một chiến lược hạt nhân theo chủ nghĩa thực tế phòng thủ sẽ là cách tốt nhất để kết hợp các chính sách đối nội và đối ngoại của Tổng thống Joe Biden.
Đồng thuận và khác biệt tại thượng đỉnh G20 về Afghanistan

Đồng thuận và khác biệt tại thượng đỉnh G20 về Afghanistan

Baoquocte.vn. Thượng đỉnh G20 về Afghanistan phản ánh sự đồng thuận cũng như một số khác biệt giữa các bên về cách giải quyết khủng hoảng tại đất nước Nam Á.
Quan hệ Đức-Nga dưới thời ông Scholz sẽ đi về đâu?

Quan hệ Đức-Nga dưới thời ông Scholz sẽ đi về đâu?

Baoquocte.vn. Không có nhiều lý do để kỳ vọng thay đổi trong quan hệ Đức-Nga dưới thời ông Olaf Scholz và đảng Dân chủ xã hội (SPD).
Ba điểm mấu chốt trong sáng kiến hòa bình liên Triều của Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in

Ba điểm mấu chốt trong sáng kiến hòa bình liên Triều của Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in

Baoquocte.vn. Tờ Korea Times đăng bài bình luận của Giáo sư Yang Moo-jin về bài phát biểu tại Đại hội đồng Liên hợp quốc của Tổng thống Moon Jae-in.
Đàm phán Mỹ-Iran là 'tiệc cafe' không hồi kết, các nước Trung Đông tìm 'lối rẽ' riêng

Đàm phán Mỹ-Iran là 'tiệc cafe' không hồi kết, các nước Trung Đông tìm 'lối rẽ' riêng

Baoquocte.vn. Các kế hoạch của Mỹ nhằm khôi phục đàm phán hạt nhân với Iran được đưa ra tương đối muộn và cho thấy kém hiệu quả.
Quan hệ 'không lối thoát', Iran và Saudi Arabia đưa ra lựa chọn

Quan hệ 'không lối thoát', Iran và Saudi Arabia đưa ra lựa chọn

Baoquocte.vn. Thay vì tiếp tục gia tăng đối đầu, Saudi Arabia và Iran lựa chọn thỏa hiệp để tìm lối thoát cho quan hệ song phương.
Phiên bản di động